Biuletyn styczeń 2016

BIULETYN
Styczeń 2016
SPIS TREŚCI
1.
Miejsce świadczenia usług konferencyjnych.
Str. 2-3.
2.
Czy można odliczyć VAT z wadliwej faktury?
Str. 4-5.
3.
Czy finansując przyłącza kanalizacyjne gmina może odliczyć VAT?
Str. 6-7.
4.
Jak wybrać biuro rachunkowe?
Str. 8-9.
5.
Czy dotacje otrzymywane od miasta lub gminy na dzieci w prywatnym żłobku są zwolnione z PIT?
Str. 10.
6.
Ciekawe orzeczenia.
Str. 11-13.
Niniejszy dokument nie stanowi opinii prawnej ani podatkowej. W konkretnych sprawach, nawet bardzo
podobnych do tutaj opisanych, zalecamy przeprowadzanie indywidualnej analizy faktycznej i prawnej. W tym
względzie zapraszamy do kontaktu z Kancelarią. Wszelkie dane teleadresowe znajdują się na ostatniej stronie.
1
1. Miejsce świadczenia usług konferencyjnych.
Pytanie Klienta: Nasza firma będzie organizowała w Polsce konferencję dla kontrahenta z USA. Gdzie,
w rozumieniu przepisów VAT będzie znajdowało się miejsce świadczenia tej usługi?
Przedmiotowa kwestia nie jest jednoznacznie uregulowana w przepisach. Reguła generalna (art. 28b
ust. 1 VATU) mówi, że gdy podatnik (polska firma) świadczy usługi dla firmy zagranicznej, wówczas
przyjmuje się, że usługa wykonana jest na terenie kraju siedziby klienta (USA), pod warunkiem jednak
(art. 28b ust. 2-3), że usługa nie jest świadczona dla stałego miejsca prowadzenia działalności klienta,
zlokalizowanego poza krajem jego siedziby (poza USA, np. w Polsce). Od w/w zasady generalnej
przewidziano szereg wyjątków. W niniejszej sprawie, najważniejszym jest ten opisany w art. 28g ust.
1 VATU, zgodnie z którym: "miejscem świadczenia usług wstępu na imprezy kulturalne, artystyczne,
sportowe, naukowe, edukacyjne, rozrywkowe lub podobne, takie jak targi i wystawy, oraz usług
pomocniczych związanych z usługami wstępu na te imprezy, świadczonych na rzecz podatnika, jest
miejsce, w którym te imprezy faktycznie się odbywają".
Ponieważ przepis nie wymienia wprost usług konferencyjnych, ale jednocześnie obejmuje swoim
zakresem "usługi podobne", powstaje pytanie, czy konferencje są podobne, obok targów i wystaw,
do imprez kulturalnych, artystycznych, sportowych, naukowych, edukacyjnych i rozrywkowych. Jak
zawsze, gdy regulacje prawne wymagają interpretacji i oceny, zdania wśród specjalistów, organów
podatkowych i sądów są podzielone. Naszym zdaniem, sama konferencja jest, obok targu i wystawy,
podobna do imprezy edukacyjnej czy rozrywkowej, ale nie oznacza to automatycznie, iż miejsce jej
faktycznej organizacji stanowi zarazem miejsce jej świadczenia w rozumieniu VAT. Kluczowe
znaczenie ma bowiem to, czy amerykański klient nabywa od organizatora prawo wstępu na taką
imprezę (kupuje bilet) i tym samym staje się po prostu jednym z jej wielu uczestników, czy też cała
konferencja organizowana jest na rzecz klienta (i być może w jego imieniu). W pierwszym przypadku,
zastosowanie znajduje wyjątek od zasady generalnej (miejscem świadczenia byłaby Polska), w drugim
zaś - zasada generalna (miejscem świadczenia byłyby USA). W tej sprawie, wnioskując z opisu, mamy
do czynienia najprawdopodobniej właśnie z tym drugim przypadkiem, co zdaniem Kancelarii oznacza,
że miejscem świadczenia usługi zorganizowania konferencji przez polską firmę będą Stany
Zjednoczone. Ze względu jednak na niejasność przepisów, kontrowersje oraz zazwyczaj wysoką
wartość tego typu transakcji, zazwyczaj zalecamy naszym Klientom zabezpieczenie sobie takiej
sprawy poprzez uzyskanie Interpretacji Indywidualnej Ministra Finansów.
Niniejszy dokument nie stanowi opinii prawnej ani podatkowej. W konkretnych sprawach, nawet bardzo
podobnych do tutaj opisanych, zalecamy przeprowadzanie indywidualnej analizy faktycznej i prawnej. W tym
względzie zapraszamy do kontaktu z Kancelarią. Wszelkie dane teleadresowe znajdują się na ostatniej stronie.
2
Należy też zaznaczyć, że zgodnie z art. 28e VATU, usługi związane z nieruchomościami, do których
zalicza się zakwaterowanie, uznawane są za świadczone w miejscu położenia nieruchomości. Także
usługi cateringowe i restauracyjne (art. 28i VATU) oraz turystyczne (art. 28n VATU) oraz wynajmu
środków transportu (art. 28j VATU) są uważane za wyświadczone w miejscu faktycznego wykonania.
Jednocześnie nie ma ogólnej wykładni pozwalającej automatycznie włączyć takie usługi do usługi
organizacji konferencji jako usługi pomocnicze (naszym zdaniem zazwyczaj można, ale w tym
względzie także są sprzeczne interpretacje). O ile więc, w skład usługi konferencyjnej polskiej firmy
wchodzą także tego typu usługi pomocnicze, tym ważniejsza staje się potrzeba dogłębnego
wyjaśnienia szczegółów danej, konkretnej usługi oraz zabezpieczenia jej Interpretacją Indywidualną
Ministra Finansów.
Na marginesie warto też zauważyć, że zagraniczny usługobiorca (co do zasady kraje UE plus Norwegia
i Szwajcaria), nabywając w Polsce usługi z polskim VAT, ma możliwość odzyskania go w trybie i na
zasadach przewidzianych dla podmiotów zagranicznych nie prowadzącymi w Polsce działalności.
Jednak także tutaj kluczowe znaczenie ma prawidłowe ustalenie miejsca świadczenia usługi, bowiem
zagraniczny klient będzie mógł odzyskać VAT jedynie z prawidłowo wystawionych faktur polskiego
usługodawcy. W przypadku, gdy polska firma wystawi fakturę z VATem, podczas gdy, ze względu na
miejsce świadczenia, powinna była (zdaniem US) wystawić fakturę bez VAT, wówczas zagraniczny
nabywca usługi nie otrzyma refundacji VATu, co jednocześnie nie zwolni polskiego usługodawcy z
konieczności zapłaty VATu z wystawionej przez siebie faktury (VAT zafakturowany musi być
zapłacony).
Niniejszy dokument nie stanowi opinii prawnej ani podatkowej. W konkretnych sprawach, nawet bardzo
podobnych do tutaj opisanych, zalecamy przeprowadzanie indywidualnej analizy faktycznej i prawnej. W tym
względzie zapraszamy do kontaktu z Kancelarią. Wszelkie dane teleadresowe znajdują się na ostatniej stronie.
3
2. Czy można odliczyć VAT z wadliwej faktury?
W art. 2 pkt. 31 Ustawy o VAT, pojęcie „faktury” zdefiniowane zostało jako dokument w formie
papierowej lub elektronicznej zawierający dane wymagane ustawą i przepisami wydanymi na jej
podstawie. Organy podatkowe skłonne są dokonywać bardzo restrykcyjnej wykładni powołanego
przepisu. Ich zdaniem, nawet najmniejsze uchybienie formalne powoduje, że dokument nie może być
uznany za fakturę i to ze wszystkimi tego konsekwencjami, w szczególności zaś tą, iż na jego
podstawie nabywca towarów lub usług nim udokumentowanych nie ma prawa do odliczenia VATu
naliczonego, jako że takie prawo przysługuje tylko i wyłącznie posiadaczowi faktury (nie zaś innych
rodzajów dokumentów).
Spory pomiędzy podatnikami i organami podatkowymi trwają w tym względzie od lat i różnie się
kończą, w zależności od konkretnego przypadku oraz sprawności argumentacyjnej i poglądów
konkretnie zaangażowanych osób (przedsiębiorców, urzędników, sędziów). Pod koniec ubiegłego
roku, w przedmiotowej sprawie głos zabrał Naczelny Sąd Administracyjny (wyrok z dnia 22
października 2015 r., sygn. akt I FSK 1131/14 ) rozstrzygając zagadnienie w formie dwóch ogólnych
tez:
1. Faktura dotknięta wadą formalną, która z uwagi na wagę uchybienia, może zostać
skorygowana notą korygującą (np. dane nabywcy), umożliwia podatnikowi na podstawie art.
86 ust. 1 Ustawy o VAT realizację prawa do odliczenia z niej podatku naliczonego i to
niezależnie od tego, czy formalne wady faktury zostaną skorygowane - jeżeli nie zachodzi
ryzyko oszustwa lub nadużycia (czynności udokumentowane fakturą zostały wykonane na
rzecz podatnika i służyły jego działalności opodatkowanej).
2. Faktura, która nie została skorygowana, a jej wadliwość formalna jest na tyle poważna, że
uniemożliwia ustalenie, jaki jest faktyczny (podmiotowy lub przedmiotowy) zakres transakcji
wykazanych na fakturze, a tym samym, czy są one rzeczywistymi świadczeniami, co rodzi
ryzyko oszustwa lub nadużycia oraz uniemożliwia kontrolę prawidłowego poboru podatku
przez administrację podatkową - nie daje podatnikowi uprawnienia do odliczenia podatku
naliczonego z takiej faktury.
Niniejszy dokument nie stanowi opinii prawnej ani podatkowej. W konkretnych sprawach, nawet bardzo
podobnych do tutaj opisanych, zalecamy przeprowadzanie indywidualnej analizy faktycznej i prawnej. W tym
względzie zapraszamy do kontaktu z Kancelarią. Wszelkie dane teleadresowe znajdują się na ostatniej stronie.
4
Z takim sposobem postawienia sprawy Kancelaria zgadza się w całej rozciągłości. Rozwiązanie należy
uznać za wyważone, rozsądne, odpowiadające fundamentalnym zasadom systemu VAT i godzące
interesy podatników i organów podatkowych, zapewniające obu stronom należytą ochronę
(podatnikom przed restrykcyjnymi nadinterpretacjami urzędów skarbowych, a tym ostatnim przed
oszustwami).
Warto zauważyć, że w/w wyrok NSA zapadł na skutek wniesienia skargi kasacyjnej przez podatnika,
który postanowił bronić swoich praw do końca i odniósł zwycięstwo. Wyrok uchylił bowiem korzystny
dla organów podatkowych wyrok WSA w Krakowie, a także Interpretację Indywidualną Ministra
Finansów, zasądzając na dokładkę na rzecz skarżącej spółki zwrot kosztów postępowania.
Z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 października 2015 r., sygn. akt I FSK
1131/14 można zapoznać się tutaj.
Niniejszy dokument nie stanowi opinii prawnej ani podatkowej. W konkretnych sprawach, nawet bardzo
podobnych do tutaj opisanych, zalecamy przeprowadzanie indywidualnej analizy faktycznej i prawnej. W tym
względzie zapraszamy do kontaktu z Kancelarią. Wszelkie dane teleadresowe znajdują się na ostatniej stronie.
5
3. Czy finansując przyłącza kanalizacyjne gmina może odliczyć VAT?
Pytanie Klienta Kancelarii: Nasza Gmina zleciła firmie zewnętrznej budowę przyłączy do wcześniej już
wybudowanej kanalizacji sanitarnej i w całości pokryła związane z tym koszty. Całej infrastruktury
kanalizacyjnej używamy wyłącznie w celu świadczenia ludności gminnej stosownych usług, które
opodatkowujemy VATem i wystawiamy nabywcom faktury. Czy Gmina ma prawo pomniejszyć
podatek należny o podatek naliczony z faktury dokumentującej nabycie tych robót budowlanych?
Odpowiedź Kancelarii: Co do zasady tak. Zgodnie bowiem z art. 86 ust. 1 VATU, w zakresie w jakim
towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi
przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Ponieważ
nabyte roboty budowlane realizujące przyłącza kanalizacyjne służą Gminie w 100% do świadczenia
usług kanalizacyjnych (opodatkowanych), więc ma ona prawo do odliczenia podatku naliczonego z
faktury dokumentującej nabycie tych robót.
Zwracamy także uwagę na pewne szeroko rozumiane aspekty prawne tej sprawy. Zgodnie z art. 7 ust.
1 pkt. 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 594, ze zm.)
zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy, a w szczególności
zadania te obejmują sprawy wodociągów i kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych,
utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych. Mamy więc w tym przypadku do
czynienia z jednym z szeroko rozumianych zadań własnych gminy.
W przypadku zadań związanych z wodociągami i kanalizacją, Gmina występuje w roli przedsiębiorcy
wodnokanalizacyjnego, w związku z czym stosuje się także do przepisów w/w ustawy o zbiorowym
zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. Zgodnie z art. 2 pkt. 5) tej ustawy,
przyłączami są odcinki przewodu łączącego wewnętrzną instalację kanalizacyjną w nieruchomości
odbiorcy usług z siecią kanalizacyjną. Zgodnie natomiast z art. 15 ust. 2, realizację budowy przyłączy
do sieci zapewnia na własny koszt osoba ubiegająca się o przyłączenie nieruchomości do sieci. Zapis
ten nie oznacza jednak bezwzględnego zakazu zrealizowania i sfinansowania przyłączy przez
przedsiębiorstwo kanalizacyjne (Gminę). Na jego podstawie, przedsiębiorca wodnokanalizacyjny
(Gmina) może żądać od odbiorcy sfinansowania przyłączy, co nie wyłącza możliwości odstąpienia od
tego żądania. Zgodnie z zasadą argumentum a maiori ad minus (jeżeli norma prawna dozwala czynić
więcej, to dozwala także i mniej), skoro przedsiębiorstwo (Gmina) ma prawo żądać od odbiorcy usług
(mieszkańca) zapewnienia na własny koszt realizacji budowy przyłącza, to tym bardziej może żądać
od niego sfinansowania go tylko w części, a nawet od tego żądania całkowicie odstąpić przyjmując na
siebie jej ciężar.
Niniejszy dokument nie stanowi opinii prawnej ani podatkowej. W konkretnych sprawach, nawet bardzo
podobnych do tutaj opisanych, zalecamy przeprowadzanie indywidualnej analizy faktycznej i prawnej. W tym
względzie zapraszamy do kontaktu z Kancelarią. Wszelkie dane teleadresowe znajdują się na ostatniej stronie.
6
Z takim rozumowaniem zgadza się także art. 49 §2 Kodeksu Cywilnego stanowiący, iż osoba, która
poniosła koszty budowy urządzeń przyłączających i jest ich właścicielem, może żądać, aby
przedsiębiorca, który przyłączył urządzenia do swojej sieci, nabył ich własność za odpowiednim
wynagrodzeniem, chyba że w umowie strony postanowiły inaczej. Ostatnia część przepisu wyraźnie
wskazuje, że los własności i kosztów przyłączy, ustawodawca pozostawił, w ostatecznym
rozrachunku, swobodnej decyzji stron (przedsiębiorstwu i usługobiorcy).
Organy podatkowe próbują niekiedy kwestionować prawo gmin do odliczenia VAT od przyłączy
argumentując, iż ich budowa nie należała do ich obowiązków. Z tego powodu ważna jest znajomość
w/w argumentacji. Należy jednak zaznaczyć, że dywagacje prawne oparte na tych ustawach mogą
mieć w kwestii VAT jedynie bardzo ograniczone znaczenie. Ze względu na autonomię prawa
podatkowego, której zasadniczym postulatem jest dążenie do rozstrzygania o podatkowych
konsekwencjach określonych zagadnień, wyłącznie na podstawie przepisów podatkowych.
Szczególnie zaś, w rzeczonej autonomii celuje właśnie podatek VAT, zawierający własne definicje,
spójnie i całościowo regulujące materię swojego funkcjonowania, m. in. wprost wskazujące (art. 5
ust. 2 VATU) na niezależność opodatkowania tym podatkiem od zachowania czy też niezachowania
określonych warunków i form prawnych przewidzianych dla danych czynności. Wyłączone spod
działania ustawy są jedynie czynności, które w ogóle nie mogą stanowić przedmiotu prawnie
skutecznej umowy (art. 6 pkt. 2 VATU), co jednak nie dotyczy takich spraw, jak ta.
Typowo, nie znajdzie także zastosowania zarzut, iż Gmina nabyła przyłącza w celu nieodpłatnego
przekazania ich użytkownikom, a wobec tego nie ma prawa do odliczenia. Cała infrastruktura
kanalizacyjna stanowi bowiem własność Gminy, a w szczególności stanowią ją przyłącza. Gmina zleca
ich wybudowanie i pokrywa koszty budowy, nabywając tym samym własność, której potem w żaden
sposób się nie wyzbywa (warto ten fakt każdorazowo potwierdzać oświadczeniami w umowach z
odbiorcami usług). Przyłącza nie stają się częścią nieruchomości odbiorcy usług, o czym stanowi
zresztą wprost art. 49 §1 Kodeksu Cywilnego, zgodnie z którym urządzenia służące do doprowadzania
lub odprowadzania płynów, pary, gazu, energii elektrycznej oraz inne urządzenia podobne nie należą
do części składowych nieruchomości, jeżeli wchodzą w skład przedsiębiorstwa.
Niniejszy dokument nie stanowi opinii prawnej ani podatkowej. W konkretnych sprawach, nawet bardzo
podobnych do tutaj opisanych, zalecamy przeprowadzanie indywidualnej analizy faktycznej i prawnej. W tym
względzie zapraszamy do kontaktu z Kancelarią. Wszelkie dane teleadresowe znajdują się na ostatniej stronie.
7
4. Jak wybrać biuro rachunkowe?
Na wstępie wypada podkreślić kluczowe uwarunkowanie prawne: nikt nie może przejąć od
artykuł z dnia
22 grudnia 2015
przedsiębiorcy odpowiedzialności za prowadzenie księgowości i rozliczenia publicznoprawne.
Zarówno materialnie, jak i karnie, w pierwszej kolejności odpowiedzialność spoczywa na kierowniku
jednostki (właściciel, wspólnik, zarząd). Mocą pisemnej umowy, odpowiedzialność tę można
rozszerzyć (ale nie zastąpić) na inne osoby, np. głównego księgowego czy biuro rachunkowe. Z
powyższego płyną dwa zasadnicze kryteria wyboru usługodawcy w zakresie powierzenia mu
prowadzenia swoich ksiąg i rozliczeń publicznoprawnych. Warto je postawić w formie pytań:
•
Jakie kompetencje mają pracownicy biura, w szczególności czy posiadają uprawnienia
doradcy podatkowego, biegłego rewidenta lub licencję Ministra Finansów na usługowe
prowadzenie ksiąg rachunkowych?
•
Czy posiadają ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej tylko na minimalną kwotę (10.000
Euro), czy też na sumę podwyższoną, odpowiadającą poziomowi ryzyka w moim biznesie?
Znakomitym sposobem badania poziomu bezpieczeństwa jest ponadto sprawdzenie referencji. Biuro
lub jego poszczególni pracownicy, zwłaszcza merytoryczni powinni być w stanie okazać przynajmniej
kilka znaczących listów polecających. A więc:
•
Gdzie, dla kogo, a przede wszystkim z jakim skutkiem pracowali wcześniej ludzie z
rozważanego biura rachunkowego?
•
Czy mam podstawy liczyć na to, że biuro ma na tyle doświadczenia, kompetencji i wyczucia,
że będzie umiało rozsądnie ważyć miedzy korzyściami i ryzykiem, a także rozmawiać ze mną o
kwestiach trudnych, problematycznych, ryzykownych (*) ?
(*) W praktyce można niestety spotkać dwa niepokojące zjawiska. Pierwsze, wynikające z
niedouczenia polega na dokonywaniu ryzykownych księgowań z powodu braku świadomości ich
ryzykowności (braki w wiedzy). Drugie natomiast, wynikające z nadmiernego asekurowania się biura
(kosztem klienta), polega na rozstrzyganiu wszelkich wątpliwości na korzyść fiskusa – główną
motywacją przy księgowaniu jest to, aby ewentualna kontrola z US niczego nie zakwestionowała.
Brak stwierdzenia nieprawidłowości przez kontrolę podatkową często jest przez biura przedstawiane
klientom jako potwierdzenie swoich kompetencji zawodowych – niestety zdarza się, że w
rzeczywistości ceną tego „braku nieprawidłowości” jest płacenie przez klienta zdecydowanie zbyt
wysokich, choć ultra bezpiecznych, podatków.
Niniejszy dokument nie stanowi opinii prawnej ani podatkowej. W konkretnych sprawach, nawet bardzo
podobnych do tutaj opisanych, zalecamy przeprowadzanie indywidualnej analizy faktycznej i prawnej. W tym
względzie zapraszamy do kontaktu z Kancelarią. Wszelkie dane teleadresowe znajdują się na ostatniej stronie.
8
Ze względu na ryzyko materialne i karne, jakość oferowanych usług stanowi więc kluczowe kryterium
wyboru właściwego usługodawcy w zakresie podatków i księgowości. Bardzo istotna jest oczywiście
także cena i nikogo nie potrzeba co do tego przekonywać. W tej materii zalecamy kierowaniem się
sprawdzoną regułą „złotego środka plus”, tj. zwracania szczególnej uwagi na podmioty oferujące
swoje usługi po cenach nieco wyższych niż średnia rynkowa, gdyż one wskazują na „porządną jakość
za rozsądną cenę”. Zbyt wysokie honoraria budzą podejrzenie „przerostu formy nad treścią”, zbyt
niskie zaś często wiążą się z niskimi kompetencjami, a przez to znaczącym ryzykiem dla klienta.
Nie bez znaczenia pozostają także pewne wydawałoby się szczegóły, łącznie dopełniające odpowiedzi
na pytanie, czy mamy do czynienia z „wyższą kulturą księgowości”  czy też nie. Te kwestie zawrzeć
można w ostatnim już zbiorze zapytań:
•
Jak wygląda ich firma w sensie fizycznym; czy widać tam porządek, punktualność, zadbanie,
etc.?
•
Jakie wrażenie robią na mnie zatrudnieni w niej ludzie, zwłaszcza ci bezpośrednio ze mną
rozmawiający; czy charakteryzują się wysoką kulturą osobistą, czy wzbudzają mojej zaufanie?
Niniejszy dokument nie stanowi opinii prawnej ani podatkowej. W konkretnych sprawach, nawet bardzo
podobnych do tutaj opisanych, zalecamy przeprowadzanie indywidualnej analizy faktycznej i prawnej. W tym
względzie zapraszamy do kontaktu z Kancelarią. Wszelkie dane teleadresowe znajdują się na ostatniej stronie.
9
5. Czy dotacje otrzymywane od miasta lub gminy na dzieci w prywatnym żłobku są zwolnione
z PIT?
Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 (Dz.
U.2011 Nr 45 poz. 235 ze zm.), podmiotami uprawnionymi do prowadzenia żłobków i klubów
dziecięcy są a) gminy, b) osoby fizyczne, c) osoby prawne i jednostki organizacyjne nie posiadające
osobowości prawnej. Rzeczoną placówkę prowadzić zatem mogą m.in. osoby fizyczne oraz spółki
osobowe, czyli podatnicy podatku dochodowego od osób fizycznych (PIT).
Natomiast na podstawie art. 60 ust 1 w/w ustawy, podmioty prowadzące żłobek lub klub dziecięcy,
lub zatrudniające dziennych opiekunów mogą otrzymać na każde dziecko, objęte opieką w żłobku lub
klubie dziecięcym, lub przez dziennego opiekuna dotację celową z budżetu gminy, a wysokość i
zasady jej ustalania oraz rozliczania określa uchwała rady gminy.
Dotacje, o których mowa mają charakter podmiotowo-przedmiotowy, tj. przysługują adresatowi
zarówno za to kim jest (podmiotem prowadzącym żłobek), ale i w związku z realizacją określonych
zadań (na opiekę nad dziećmi). Bardzo ważny jest fakt, że spełnione są przy tym kryteria uznania ich
za dotacje w rozumieniu ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U.2009 r. Nr 157,
poz. 1240 ze zm.). Artykuł 218 tej ustawy przewiduje bowiem, iż z budżetu jednostki samorządu
terytorialnego mogą być udzielane dotacje podmiotowe, o ile odrębne ustawy tak stanowią.
Jednocześnie art. 219 ust. 2 tegoż aktu prawnego zezwala na udzielanie - z budżetu jednostki
samorządu terytorialnego - dotacji przedmiotowych, także podmiotom niepublicznym, o ile odrębne
przepisy tak stanowią.
Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt. 129 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób
fizycznych (tekst jednolity: Dz. U z 2012 r. poz. 749 ze zm.) wolne od podatku dochodowego są
dotacje, w rozumieniu przepisów o finansach publicznych, otrzymane z budżetu państwa lub
budżetów jednostek samorządu terytorialnego. Zatem dotacja otrzymana w przedmiotowej sprawie
niewątpliwie korzysta ze zwolnienia z PIT. Jednocześnie należy w związku z tym pamiętać o tym, że
wydatki z niej sfinansowane nie mogą być księgowane w ciężar kosztów uzyskania przychodów (art.
23 ust. 1 pkt. 56 Ustawy o PIT).
Niniejszy dokument nie stanowi opinii prawnej ani podatkowej. W konkretnych sprawach, nawet bardzo
podobnych do tutaj opisanych, zalecamy przeprowadzanie indywidualnej analizy faktycznej i prawnej. W tym
względzie zapraszamy do kontaktu z Kancelarią. Wszelkie dane teleadresowe znajdują się na ostatniej stronie.
10
6. Ciekawe orzeczenia.
6.1 NSA. Minister Finansów znowu przegrał w sądzie sprawę o rozliczanie samochodów.
artykuł z dnia
13 stycznia 2016
Wyrokiem z dnia 3 grudnia 2015 roku, sygn. akt II FSK 2273/13, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił
skargę kasacyjną Ministra Finansów (dokładnie: Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu, Biuro
Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie) odmawiając uchylenia korzystnego dla podatnika wyroku
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu (wyrok z dnia 23 kwietnia 2013 r. sygn. akt I
SA/Wr 1514/12).
Zdaniem sądów obu instancji, czynsz najmu samochodu nie mieści się w kategorii wydatków,
mogących stanowić koszt uzyskania przychodów wyłącznie pod warunkiem udokumentowania ich
tzw. „kilometrówką” i może być zaliczony do kosztów uzyskania przychodów na zasadach ogólnych.
Identycznie ma się sprawa z kosztami wynikającymi z umowy o świadczenie usług serwisowych, także
w zakresie serwisu ogumienia oraz assistance.
W/w wyrok nie kończy jednak sporów z fiskusem w przedmiotowym zakresie. Przepisy ustaw o
podatku dochodowym, które regulują tę materię, dają organom słuszne podstawy do twierdzenia, że
wszelkie wydatki na samochody osobowe niestanowiące majątku podatnika wymagają
udokumentowania „kilometrówką”. Dlatego w każdej konkretnej sprawie warto zabezpieczyć się
pisemną interpretacją odpowiedniego Biura Krajowej Informacji Podatkowej. W przypadku
otrzymania niezadawalającej odpowiedzi, pomocy można poszukać w sądach administracyjnych (jak
w tym przypadku), który uznawszy rację podatnika przymusza Organ Podatkowy do zmiany
interpretacji i zasądza na rzecz tego pierwszego zwrot kosztów postępowania.
Z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego 3 grudnia 2015 roku, sygn. akt II FSK 2273/13 można
zapoznać się tutaj.
6.2 TSUE o granicy dopuszczalności optymalizacji podatkowej.
W wyroku z 18 grudnia 2015 r., sprawa C-419/14, Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej
rozstrzygał sprawę węgierskiego podatnika, który w celu obniżenia stawki VAT świadczonych przez
siebie usług przeniósł know-how z Węgier na Maderę, gdzie obowiązuje niższa stawka tego podatku.
W orzeczeniu wyraźnie podkreślono, że taka praktyka, sama w sobie nie jest nadużyciem. Staje się
nim jednak w przypadku fikcyjności, tj. gdy takowe „przeniesienie” działalności upozorowano poprzez
sporządzenie stosownej dokumentacji (umowy, rejestry, faktury, wyciągi bankowe, etc.), podczas gdy
w rzeczywistości (biuro, pracownicy, wyposażenie) w działalności podatnika nie zaszły zmiany
adekwatnie odpowiadające temu, co dla potrzeb podatkowych spreparowano w dokumentacji.
Niniejszy dokument nie stanowi opinii prawnej ani podatkowej. W konkretnych sprawach, nawet bardzo
podobnych do tutaj opisanych, zalecamy przeprowadzanie indywidualnej analizy faktycznej i prawnej. W tym
względzie zapraszamy do kontaktu z Kancelarią. Wszelkie dane teleadresowe znajdują się na ostatniej stronie.
11
Waga generalna tego wyroku polega przede wszystkim na jasnym potwierdzeniu, że samo układanie
swoich interesów w taki sposób, aby zminimalizować obciążenia podatkowe jest jak najbardziej
dopuszczalne, „nie jest nadużyciem”. Granicę legalności stanowi natomiast prawo (niedopuszczalne
są działania sprzeczne z jego postanowieniami) oraz prawda obiektywna (rzeczywiste działania
podatnika muszą odpowiadać temu, co wynika z przygotowywanej przez niego dokumentacji).
Z wyrokiem TSUE z 18 grudnia 2015 r., sprawa C-419/14, można zapoznać się tutaj.
6.3 NSA: Aby skorzystać z przyśpieszonego zwrotu VAT, faktury muszą zostać uregulowane
wyłącznie w formie zapłaty.
W wyroku z dnia z 30 listopada 2015 r., sygn. akt I FSK 1292/14, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł,
że przyspieszony, 25-dniowy zwrot VAT-u nie przysługuje, gdy należność za faktury zakupowe zostaje
uregulowana w drodze potrącenia.
Zdaniem sądu, art. 87 ust. 6 Ustawy o VAT, regulujący 25-dniowy termin zwrotu, stanowi wyjątek od
zasady generalnej (zwrotu w 60 dni) i nie może być interpretowana w sposób rozszerzający,
umożliwiając jej zastosowanie do sytuacji podobnych lub zbliżonych do tych wskazanych wprost w
przepisie. A ten mówi wyłącznie o kwotach, które zostały w całości zapłacone. W ocenie NSA,
posłużenie się przez ustawodawcę takim sformułowaniem oznaczą zamierzoną eliminację możliwości
uzyskania bezpośredniego zwrotu VAT w terminie 25 dni w przypadku innych sposobów wygaśnięcia
zobowiązania pieniężnego, w tym przez potrącenie.
Zdania na temat meritum tej sprawy są zasadniczo podzielone, także orzecznictwo sądów
administracyjnych, a nawet praktyka organów podatkowych nie jest jednolita. Zaprezentowana w
tym wyroku wykładnia jest – zdaniem Kancelarii – zbyt literalna. Nie uwzględnia ratio legis regulacji,
nie dostrzega braku jakiejkolwiek dającej się pomyśleć rozsądnej przyczyny rzekomego rozróżnienia
przez prawodawcę sytuacji zapłaty od sytuacji potrącenia, a wreszcie zdecydowanie przecenia
poziom świadomości i precyzji ustawodawcy w redagowaniu przepisów (nazbyt idealistyczne
przyjęcie zasady nieomylności prawodawcy).
Z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30 listopada 2015 r., sygn. akt I FSK 1292/14
można zapoznać się tutaj.
Niniejszy dokument nie stanowi opinii prawnej ani podatkowej. W konkretnych sprawach, nawet bardzo
podobnych do tutaj opisanych, zalecamy przeprowadzanie indywidualnej analizy faktycznej i prawnej. W tym
względzie zapraszamy do kontaktu z Kancelarią. Wszelkie dane teleadresowe znajdują się na ostatniej stronie.
12
6.4 WSA w Poznaniu: Odsetki nie zawsze są odrębnym źródłem przychodów w PIT.
Wyrokiem z dnia 10.12.2015 r. sygn.. akt. I SA/Po 1855/15, Sąd uchylił decyzję Dyrektora Izby
Skarbowej oraz zasądził od niego na rzecz podatnika zwrot kosztów postępowania. W sprawie
chodziło o rozstrzygnięcie, czy odsetki narosłe w związku z nieterminową zapłatą za zbycie akcji
powinny zostać opodatkowane PITem wg zasad ogólnych (w praktyce, przy większych kwotach
będzie to stawka 32%) czy też wg zasad przewidzianych dla przychodów z kapitałów pieniężnych (co
do zasady 19%), do których zaliczają się m.in. przychody ze zbycia udziałów i papierów
wartościowych (m.in. akcji). Zdaniem składu orzekającego, odsetki narosłe w związku z nieterminową
zapłatą za akcje, są bezpośrednio i ściśle związane z przychodem z tytułu odpłatnego zbycia tych
ostatnich (świadczenie akcesoryjne); bez transakcji podstawowej (zbycia akcji) nie mogłyby bowiem
w ogóle powstać. Nie ma więc uzasadnionych podstaw do przyjęcia, że należność główna oraz
odsetki za nieterminowe uiszczenie ceny za zbyte akcje powinny być przypisane do dwóch odrębnych
źródeł przychodów.
Od powyższego wyroku, Organ Podatkowy niewątpliwie złoży skargę kasacyjną do NSA. Orzecznictwo
w takich (i podobnych) sprawach jest bowiem niejednolite, a fiskus od lat konsekwentnie forsuje tezę
o odrębnym traktowaniu świadczenia głównego i związanych z nim odsetek. Dzięki temu, wielu
podatników zmuszanych jest do opodatkowania otrzymanych odsetek wg skali podatkowej, często
wg stawki 32%, zamiast wg stawki niższej (19%), a nierzadko zamiast skorzystania ze zwolnienia z PIT,
np. w przypadkach, gdy odsetki przyznawane są podatnikowi w związku z odszkodowaniem od byłego
pracodawcy czy zakładu ubezpieczeniowego.
Z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 10.12.2015 r. sygn.. akt. I SA/Po 1855/15
można zapoznać się tutaj.
Niniejszy dokument nie stanowi opinii prawnej ani podatkowej. W konkretnych sprawach, nawet bardzo
podobnych do tutaj opisanych, zalecamy przeprowadzanie indywidualnej analizy faktycznej i prawnej. W tym
względzie zapraszamy do kontaktu z Kancelarią. Wszelkie dane teleadresowe znajdują się na ostatniej stronie.
13
Oferujemy:
• Pełną obsługę księgową,
• Kompleksowe doradztwo w obszarze prawa podatkowego,
• Uzyskiwanie od Ministra Finansów interpretacji prawa podatkowego w
indywidualnych sprawach Klientów,
• Doradztwo i pomoc we wdrożeniu rozwiązań z zakresu optymalizacji
obciążeń podatkowych i ZUSowych oraz minimalizacji ryzyk,
• Reprezentowanie Klienta we wszelkich kontaktach z organami podatkowymi
oraz przed sądami administracyjnymi, w tym obrona rozwiązań wdrożonych
w wyniku optymalizacji i minimalizacji ryzyk,
• Pomoc w pozyskaniu dofinansowania działalności Klienta, w tym dotacji UE.
Mamy bardzo duże doświadczenie w obsłudze zarówno Klientów indywidualnych,
jak i korporacyjnych, prowadzących poważne interesy, w tym transgraniczne,
należących do międzynarodowych struktur kapitałowych lub posiadających
zagraniczne oddziały i przedstawicielstwa. Nie mamy ograniczeń terytorialnych.
Obsługujemy Klientów m.in. z Zamościa, Lublina, Rzeszowa, Warszawy, Poznania,
Gdyni, Białegostoku, a także Nowego Yorku, Berlina, Zurychu, Borris (Irlandia),
Vaduz (Liechtenstein) czy Tel-Awiwiu.
We współpracy z partnerami zapewniamy także opiekę prawną.
Kontakt: [email protected], tel. 606 936 036 lub (84) 307 22 60. Zobacz także
www.kpf.company lub poproś o przesłanie Ci naszych drukowanych materiałów
informacyjnych.”