ul. Nowy Świat 61/5 00-042 Warszawa +48 22 219

Zmiany VAT w zakresie
samochodów
Joanna Rudzka
[email protected]
© Kancelaria Doradcy Podatkowego Joanny Rudzkiej
1
Koniec „kratek” z 1 kwietnia 2014r.
Zmiany dotyczą zasad odliczania i rozliczania na gruncie podatku VAT
wydatków dotyczących pojazdów samochodowych – przez co ustawa rozumie
pojazdy samochodowe w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym o
dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony.
Przepisy wdrażają decyzję Rady Unii Europejskiej z 17 grudnia 2013 r. , która
upoważniła Polskę do stosowania środków stanowiących odstępstwo od zasad
odliczania VAT wskazanych w regulacjach unijnych.
© Kancelaria Doradcy Podatkowego Joanny Rudzkiej
2
Przeznaczenie pojazdu
Ustawa różnicuje dwie sytuacje:
 wykorzystywanie samochodów wyłącznie do celów działalności
gospodarczej,
 wykorzystanie samochodów do celów działalności oraz innych potrzeb
(np. prywatnie).
W pierwszym przypadku, prawo do odliczenia przysługuje podatnikom
w całości i bez ograniczeń, w odniesieniu do wszystkich wydatków (np. zakupu
paliw do napędu, czy też innych wydatków eksploatacyjnych). Rodzaj
i konstrukcja pojazdu nie ma tu, co do zasady, znaczenia. W drugiej sytuacji,
pojawia się możliwość odliczenia 50% podatku naliczonego w odniesieniu
do wszystkich wydatków.
© Kancelaria Doradcy Podatkowego Joanny Rudzkiej
3
Szczegółowe warunki

Konieczne jest jednak spełnienie szczegółowych warunków aby móc
dokonywać pełnego odliczenia.

Podatnicy zobowiązani są do prowadzenia szczegółowej ewidencji
dowodzącej, iż nie jest możliwe wykorzystanie pojazdu do innych celów niż
działalność gospodarcza.

Względnie, będą musieli dowieść, że odliczenie dotyczy pojazdów, których
konstrukcja wyklucza możliwość ich użycia do celów niezwiązanych
z działalnością gospodarczą lub powoduje, że zakres takiego użycia jest
nieistotny.

Konieczne jest ponadto składanie i aktualizowanie odpowiedniej
dokumentacji do organów podatkowych w ściśle przewidzianych terminach
(VAT 26 w terminie 7 dniod dnia poniesienia pierwszego wydatku).
© Kancelaria Doradcy Podatkowego Joanny Rudzkiej
4
Okres przejściowy – ograniczenie odliczenia
Ministerstwo zdecydowało się jednak, jak to ujęto: „z uwagi na skutki budżetowe
wynikające z wprowadzenia możliwości odliczania 50% kwoty podatku
naliczonego” zaproponować
przejściowe wyłączenie tego prawa, tzn.
pozostawienie w okresie do dnia 30 czerwca 2015 r. dotychczasowych
rozwiązań dla nabywanych paliw do pojazdów objętych zasadą stand still, czyli
głównie do samochodów osobowych.
Okres przejściowy nie dotyczy wydatków na paliwa do samochodów, które
są wykorzystywane w 100% do działalności gospodarczej.
© Kancelaria Doradcy Podatkowego Joanny Rudzkiej
5
Nowe przepisy - kwestie praktyczne

Od 1 kwietnia pojazdy samochodowe są uznawane za wykorzystywane
wyłącznie do działalności gospodarczej (co uprawnia do odliczeń) jeżeli:


1) sposób wykorzystywania tych pojazdów przez podatnika, zwłaszcza
określony w ustalonych przez niego zasadach ich używania,
dodatkowo potwierdzony prowadzoną przez podatnika dla tych
pojazdów ewidencją przebiegu pojazdu, wyklucza ich użycie do celów
niezwiązanych z działalnością gospodarczą lub
2) konstrukcja tych pojazdów wyklucza ich użycie do celów
niezwiązanych z działalnością gospodarczą lub powoduje, że ich
użycie do celów niezwiązanych z działalnością gospodarczą jest
nieistotne.
© Kancelaria Doradcy Podatkowego Joanny Rudzkiej
6
Inne koszty

Ograniczenie nie ma również zastosowania do towarów montowanych w
pojazdach samochodowych i do związanych z tymi towarami usług
montażu, naprawy i konserwacji, jeżeli przeznaczenie tych towarów
wskazuje obiektywnie na możliwość ich wykorzystywania wyłącznie do
działalności gospodarczej podatnika (np. taksometr).
© Kancelaria Doradcy Podatkowego Joanny Rudzkiej
7
Ewidencja a pełne odliczenie VAT (1)

Ewidencja powinna być prowadzona od dnia rozpoczęcia wykorzystywania
pojazdu wyłącznie do działalności gospodarczej do dnia zakończenia
wykorzystywania tego pojazdu wyłącznie do tej działalności.

Powinna ona zawierać:
 numer rejestracyjny pojazdu,
 dzień rozpoczęcia i zakończenia prowadzenia ewidencji,
 stan licznika przebiegu pojazdu (na dzień rozpoczęcia i zakończenia
prowadzenia ewidencji, a także na koniec każdego okresu
rozliczeniowego),
 wpis osoby kierującej pojazdem dotyczący każdego wykorzystania tego
pojazdu (obejmujący m.in. datę i cel wyjazdu, opis trasy: skąd-dokąd,
liczbę przejechanych kilometrów) oraz
 liczbę przejechanych kilometrów na koniec każdego okresu
rozliczeniowego.
© Kancelaria Doradcy Podatkowego Joanny Rudzkiej
8
Ewidencja a pełne odliczenie VAT (2)

Wpis osoby kierującej pojazdem będzie musiał być potwierdzony przez
podatnika na koniec każdego okresu rozliczeniowego, z wyjątkiem sytuacji
gdy osobą kierującą pojazdem będzie sam podatnik.

Warunku prowadzenia ewidencji przebiegu pojazdu nie stosuje się w
przypadku pojazdów samochodowych:
 1)
przeznaczonych wyłącznie do:
 a)
odprzedaży,
 b)
sprzedaży, w przypadku pojazdów wytworzonych przez
podatnika,
 c)
oddania w odpłatne używanie na podstawie umowy najmu,
dzierżawy, leasingu lub innej umowy o podobnym charakterze
jeżeli odprzedaż, sprzedaż lub oddanie w odpłatne używanie tych
pojazdów stanowi przedmiot działalności podatnika.
© Kancelaria Doradcy Podatkowego Joanny Rudzkiej
9
Kwestie praktyczne

Ustawodawca nie precyzuje nowych pojęć. To do podatnika należeć więc
będzie prawidłowe określenie zasad używania samochodów (może być to
np. polityka używania samochodów w firmie czy regulamin).

Również obowiązek prowadzenia ewidencji będzie znacznym obciążeniem
dla przedsiębiorców i może ich zniechęcić do dokonywania pełnych
odliczeń.
© Kancelaria Doradcy Podatkowego Joanny Rudzkiej
10
Uwaga na uzasadnienie i broszurę (1)

Przeznaczenie „mieszane” należy postrzegać w kategoriach „potencjalnej, a nie
faktycznej możliwości” użytku pojazdu do celów prywatnych.

Nawet jednorazowe użycie samochodu firmowego (spełniającego warunki
pełnego odliczenia podatku) do celów prywatnych będzie użyciem „mieszanym”,
które pozwala odzyskać tylko połowę podatku od nabycia czy leasingu pojazdu
albo paliwa do niego.

Fakt wykorzystywania pojazdu wyłącznie do działalności gospodarczej
rozpatrywany będzie co do zasady wyłącznie w kategoriach obiektywnych, tj.
badana będzie możliwość użytku danego pojazdu do celów niezwiązanych z
prowadzoną działalnością gospodarczą (przede wszystkim prywatnych) – jeżeli
taka możliwość istnieje pojazd co do zasady nie będzie mógł być uznany za
wykorzystywany wyłącznie do działalności gospodarczej.

W przypadku przedsiębiorców, którzy prowadzą działalność w swoim miejscu
zamieszkania należy uznać, że posiadany przez nich wykorzystywany w
działalności gospodarczej samochód jest używany również na cele prywatne
(a więc 100% odliczenie takim podatnikom się nie należy).
© Kancelaria Doradcy Podatkowego Joanny Rudzkiej
11
Uwaga na uzasadnienie i broszurę (2)

Nie można natomiast obiektywnie uznać wykorzystywania pojazdu wyłącznie do celów
działalności gospodarczej przykładowo w następujących przypadkach:



zostaną zawarte umowy z pracownikami na wynajęcie pojazdów dla celów używania
ich prywatnie, w sytuacji gdy wynajem nie stanowi podstawowej działalności
przedsiębiorstwa a ceny wynajmu nie są cenami rynkowymi, co łącznie może wskazywać
na próbę obejścia przepisów implementujących decyzję derogacyjną. Przy określaniu
ceny (opłaty) za wynajem należy brać pod uwagę postanowienia wynikające z art. 32
ustawy o VAT regulującego kwestię określania podstawy opodatkowania w przypadku
istnienia powiązań między nabywcą a usługodawcą. Zatem cena za wynajem musi
stanowić realne wynagrodzenie (rzeczywistą równowartość) za świadczenie tego typu
usług dostępne na rynku. Fakt, że korzystanie przez pracownika do celów prywatnych z
samochodu pracodawcy uznawane jest za dochód dla pracownika nie oznacza, że
warunek opłaty zostaje spełniony. Również to, że pracownik wykonuje pracę na rzecz
przedsiębiorstwa nie może zostać uznane za domniemaną płatność dokonaną przez
pracownika za używanie samochodu;
zostaną ustalone zasady używania pojazdów, jednakże nie istnieją żadne zabezpieczenia
gwarantujące ich przestrzeganie; przykładowo istnieje zakaz używania przez
pracowników pojazdów do celów prywatnych, jednakże nikt nie weryfikuje czy zakaz ten
jest respektowany;
podatnik prowadzi działalność w miejscu zamieszkania, posiadając jeden pojazd – w
tych okolicznościach nie jest możliwe obiektywne zagwarantowanie wykluczenia użytku
prywatnego tego pojazdu, przykładowo w czasie wolnym od prowadzonej działalności
gospodarczej (np. weekend czy wyjazd urlopowy).
© Kancelaria Doradcy Podatkowego Joanny Rudzkiej
12
Uwaga na uzasadnienie i broszurę (3)

W przypadku wadliwości prowadzonej ewidencji (np. niepełne zapisy, luki w
poszczególnych pozycjach, sprzeczne zapisy, niezgodności w zakresie stanu
licznika ze stanem rzeczywistym, itp.) nie będzie spełniona jedna z przesłanek
warunkujących uznanie pojazdu za wykorzystywany wyłącznie do działalności
gospodarczej. Może to oznaczać, że podatnikowi przysługiwać będzie w takim
przypadku jedynie prawo do ograniczonego odliczenia podatku VAT od
wszystkich wydatków ponoszonych od początku używania tego pojazdu.

Zmiana wykorzystywania pojazdu musi mieć charakter trwały i stały, potwierdzony
obiektywnymi okolicznościami, znajdującymi swój wyraz m.in. w zmianie zasad
używania pojazdu, określonymi przez podatnika. Krótkookresowe (np.
tygodniowe) zmiany wykorzystywania pojazdu wskazują na użytek
„mieszany” pojazdu od samego początku ponoszenia wydatków
związanych z pojazdem – wskazują bowiem na możliwość użytku
prywatnego.
© Kancelaria Doradcy Podatkowego Joanny Rudzkiej
13
Specyfika działalności

Co z przedsiębiorcami, którzy w drodze do klienta zbaczają o sto metrów z trasy, na
lunch lub aby zrobić prywatne zakupy?

Czy samo zapisanie w regulaminie, że pracownikowi nie wolno zakończyć pracy w
swoim miejscu zamieszania lecz musi on dostarczyć samochód na parking służbowy
po powrocie np. z delegacji, zostanie uznane za wystarczające?

Handlowcy?

Co z popularnym „home office” (pracy częściowo w domu)?
© Kancelaria Doradcy Podatkowego Joanny Rudzkiej
14
Sankcje i inne przepisy
Ustawa pozostawia regulacje dotyczące samochodów specjalnych (van,
koparka, ładowarka, żuraw i inne), zawiera również przepisy odnoszące się
do zmian przeznaczenia pojazdu oraz implikacji na gruncie podatków
dochodowych.
Regulacje wprowadzają również sankcje za niezłożenie lub brak aktualizacji
informacji podatkowej o przeznaczeniu pojazdów. Zmieniany jest ponadto
Kodeks Karny Skarbowy, gdzie proponuje się kary za złożenie niezgodnej
ze stanem faktycznym informacji o przeznaczeniu pojazdu.
© Kancelaria Doradcy Podatkowego Joanny Rudzkiej
15
Kancelaria

















Bieżące doradztwo prawno-podatkowe
Interpretacja przepisów oraz ocena podatkowych skutków transakcji (m.in. analiza umów)
Występowanie o interpretację przepisów podatkowych do Ministra Finansów
Planowanie i optymalizacja obciążeń podatkowych
Pomoc przy rozpoczęciu działalności i przy przekształceniach
Przeglądy podatkowe, sprawdzanie poprawności rozliczeń podatkowych
Podatkowe due diligence
Pomoc w czasie postępowań podatkowych
Reprezentacja przed organami podatkowymi i sądami administracyjnymi
Doradztwo w zakresie cen transferowych (TP)
Doradztwo prawne
Podatkowe hotline (krótkie porady telefoniczne i mailowe)
Szkolenia dla firm i otwarte
Doradztwo w języku polskim i angielskim
Praktyczne analizy odpowiadające wprost na pytania klientów
Bezpośredni kontakt z licencjonowanym doradcą podatkowym
Skuteczność w zakresie odzyskiwania znacznych kwot podatku oraz w jak najszybszym
kończeniu postępowań podatkowych
© Kancelaria Doradcy Podatkowego Joanny Rudzkiej
16
Kontakt
Warszawa i Poznań
Szkolenia i Doradztwo
ul. Nowy Świat 61/5
00-042 Warszawa
ul. Nowy Świat 61/5
00-042 Warszawa
+48 22 219 92 29
[email protected]
www.taxadvisorypoland.pl
+48 22 219 92 29
[email protected]
http://www.taxadvisorypoland.pl/5.html
© Kancelaria Doradcy Podatkowego Joanny Rudzkiej
17