STANOWISKO Polskiej Izby Informatyki i Telekomunikacji [PIIT

STANOWISKO
Polskiej Izby Informatyki i Telekomunikacji [PIIT]
dotyczące postępowań konsultacyjnych w sprawie
1. projektu postanowienia Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej w sprawie określenia rynku
właściwego, jako rynku świadczenia hurtowych usług dostępu szerokopasmowego na obszarach
gminnych1, (zwanego dalej projektem Postanowienia)
2. projektu decyzji Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej w sprawie określenia rynku
właściwego, jako rynku świadczenia hurtowych usług dostępu szerokopasmowego na obszarze
całego kraju2 (zwanego dalej projektem Decyzji SMP)
Polska Izba Informatyki i Telekomunikacji (dalej, jako PIIT lub Izba), przedstawia następujące
stanowisko w sprawie:
1. Zgodnie z treścią opublikowanych projektów Decyzji SMP oraz Postanowienia, Prezes UKE
zamierza uznać, że rynek hurtowego dostępu szerokopasmowego (BSA) obejmujący obszar
76 gmin, wskazanych w projekcie Postanowienia, jest rynkiem skutecznie konkurencyjnym,
niewymagającym regulacji. Z kolei na pozostałym obszarze kraju – na którym Orange Polska
SA (zwana dalej OPL lub Orange) posiada pozycję znaczącą – BSA ma być wciąż usługą
regulowaną, do świadczenia, której zobowiązany będzie OPL, na zasadach określonych w
decyzji SMP, doprecyzowanych w ofercie ramowej.
W kontekście powyższego, Izba wyraża poparcie dla rozstrzygnięć Prezesa UKE, które
odstępują od regulacji bądź ją uchylają wszędzie tam, gdzie regulacja nie ma uzasadnienia
rynkowego. PIIT wspiera pogląd, iż regulacja powinna być stanem przejściowym, a jej
stosowanie powinno w efekcie prowadzić do wytworzenia naturalnych mechanizmów
konkurencyjnych.
2. Odnosząc się do planów deregulacji części rynku BSA, Izba chciałaby zauważyć, iż
dotychczasowe doświadczenia w deregulacji tego segmentu polskiego rynku
1
określonych w pkt 1 załącznika nr 1 do projektu tego postanowienia, ustalenia, że na rynku świadczenia hurtowych usług
dostępu szerokopasmowego na obszarach gminnych, określonych w pkt 1 załącznika nr 1 do projektu tego postanowienia,
nie występuje przedsiębiorca telekomunikacyjny o znaczącej pozycji rynkowej ani przedsiębiorcy telekomunikacyjni
zajmujący kolektywną pozycję znaczącą oraz stwierdzenia, że na rynku świadczenia hurtowych usług dostępu
szerokopasmowego na obszarach gminnych, określonych w pkt 1 załącznika nr 1 do projektu tego postanowienia występuje
skuteczna konkurencja.
2
, z wyłączeniem obszarów gminnych określonych w pkt 1 załącznika nr 1 do projektu tej decyzji, ustalenia, że na rynku
świadczenia hurtowych usług dostępu szerokopasmowego na obszarze całego kraju, z wyłączeniem obszarów gminnych
określonych w pkt 1 załącznika nr 1 do projektu tej decyzji, występuje przedsiębiorca telekomunikacyjny o znaczącej pozycji
rynkowej, wyznaczenia Orange Polska S.A. z siedzibą w Warszawie, jako przedsiębiorcy telekomunikacyjnego o znaczącej
pozycji rynkowej na rynku świadczenia hurtowych usług dostępu szerokopasmowego na obszarze całego kraju, z
wyłączeniem obszarów gminnych określonych w pkt 1 załącznika nr 1 do projektu tej decyzji oraz nałożenia na Orange
Polska S.A. z siedzibą w Warszawie obowiązków regulacyjnych.
Stanowisko PIIT ws Rynku 5, 2014-06-16
1
telekomunikacyjnego, wykazały pozytywne zjawiska dla rynku i jego uczestników. W
szczególności, w związku z brakiem regulacji BSA na FTTH na obszarze Warszawy, Operator
infrastrukturalny Orange zdecydował się na inwestycje w sieci światłowodowe. Sieci te mogą
być wykorzystywane przez operatorów alternatywnych na wyższym poziomie drabiny
inwestycyjnej, czyli na poziomie LLU. Zauważalnym zjawiskiem był także fakt, iż w odpowiedzi
na ofertę OPL na nowych inwestycjach, na obniżkę cen swoich usług detalicznych zdecydował
się największy dostawca usług szerokopasmowych w Warszawie, czyli spółka UPC. A zatem
na braku regulacji FTHH na poziomie BSA skorzystali także użytkownicy końcowi tych usług.
Na podstawie powyższego przykładu, należy stwierdzić, iż deregulacja rynku BSA – na tych
obszarach, na których OPL nie ma pozycji znaczącej – jest korzystna dla wszystkich
uczestników rynku. Użytkownicy końcowi korzystają z nowych usług i ofert wynikających ze
wzmożonej konkurencji, natomiast operatorzy alternatywni mogą korzystać z nowych
inwestycji na bazie LLU.
3. W kontekście konkurowania pomiędzy operatorami CATV a operatorami tradycyjnych usług
telekomunikacyjnych, należy zauważyć jednak, iż na liście gmin zawartych w projekcie
Postanowienia, przewidzianych do deregulacji, nie znalazły się tak duże miasta jak: Poznań,
Kraków, czy Gdańsk uznając je za gminy wciąż zdominowane przez OPL, gdy istnieje w nich
bardzo silna pozycja operatorów kablowych (Inea, UPC, Multmedia). W ocenie Izby, w takiej
sytuacji Prezes UKE powinien ponownie przeanalizować, czy użyte przez niego kryteria do
analiz konkurencyjności rynków lokalnych są rzeczywiście adekwatne do pomiaru stanu
konkurencji i potrzeby regulacji rynku.
4.
Izba odnotowała korzystne zmiany w zastosowanych obecnie kryteriach analizy rynku.
Wątpliwości Izby budzi jednak kryterium dotyczące dostępności, co najmniej 65% lokali z
danej gminy do infrastruktury, co najmniej 3 operatorów, zwłaszcza, że kryterium to
ewidentnie odnosi się do konkurencji infrastrukturalnej, pomimo iż rynek 5 jest rynkiem o
charakterze usługowym (przedmiotowe kryterium być może powinno być wykorzystywane
przy analizie rynku 4). Mając na uwadze powyższe, Izba stoi na stanowisku, iż Prezes UKE
powinien ponownie przeanalizować użyte kryteria (ewentualnie pozyskane w trakcie
analizy dane) tak, aby ich zastosowanie nie prowadziło do regulacji obszarów realnie
konkurencyjnych lub zdominowanych, ale nie przez operatora, który zostaje wyznaczony za
podmiot o znaczącej pozycji rynkowej.
5. Jednocześnie, Izba chciałaby także odnieść się do kilku kwestii wskazanych w projekcie
Decyzji SMP. Izba odnotowała, iż zgodnie z obowiązkiem dostępu, przewidzianym w
konsultowanym projekcie, OPL powinna zapewniać dostęp do swojej sieci na poziomie
MSAN/OLT, ATM, Ethernet, IP Zarządzany, IP Niezarządzany. Z informacji posiadanych przez
Izbę wynika, że praktyka krajowa jak i europejska wskazuje, że operatorzy alternatywni
realnie korzystają z poziomu ATM i Ethernet, a więc w znacznie węższym zakresie niż
przewidziany w obowiązku nakładanym przez Prezesa UKE. Dodawanie poziomów dostępu
powoduje istotny wzrost kosztów, który ze względu na brak popytu nie będzie mógł być
odzyskany, albo będzie musiał być odzyskany w inny sposób, np. z opłat abonenckich.
Stanowisko PIIT ws Rynku 5, 2014-06-16
2
W tym kontekście, PIIT wskazuje, iż nakładanie obowiązków regulacyjnych, w tym
obowiązków szczegółowych, powinno być adekwatne i proporcjonalne (art. 24 pkt 2 lit a
Prawa telekomunikacyjnego). Decyzje regulacyjne nie powinny nakładać, nawet na
operatora SMP, obowiązków, których realizacja nie przynosi wymiernych korzyści dla
rynku, a jedynie obciąża funkcjonalnie i finansowo operatora, którego ta decyzja dotyczy.
PIIT zwraca się, zatem do Prezesa UKE o rozważenie zmiany podejścia w tym zakresie i
określenie obowiązku w odniesieniu do realnych potrzeb rynkowych. Wprowadzanie takich
precedensów do decyzji regulacyjnych z pewnością nie sprzyja kreowaniu polityki
regulacyjnej opartej o zasadę adekwatności i proporcjonalności.
6. Izba odnotowała także, iż Prezes UKE zamierza zmienić obowiązek kosztowy – z art. 40 Prawa
telekomunikacyjnego (stawki ustalane na podstawie kosztów ponoszonych) na obowiązek z
art. 39 Prawa telekomunikacyjnego ( stawki ustalane na podstawie kosztów uzasadnionych).
W tym kontekście członkowie Izby zauważają przede wszystkim, iż obniżanie stawek
hurtowych nie powinno być celem samym w sobie. Operatorzy powinni mieć prawo do
odzyskiwania kosztów, które ponoszą na świadczenie swoich usług, zwłaszcza, jeśli same
usługi lub warunki ich świadczenia określane są przez decyzje organów administracji
państwowej.
Stawki za usługi hurtowe powinny stanowić także źródło inwestycji i modernizacji
infrastruktury. Regulacje nie powinny prowadzić do sytuacji, w której koszty takich działań
ponoszą de facto użytkownicy końcowi usług detalicznych świadczonych przez operatora,
mimo, że inni operatorzy i ich użytkownicy także korzystają z tej infrastruktury.
7. Zaniepokojenie członków Izby budzi także fakt, iż pomimo, że wskazywane przez Prezesa UKE
Zalecenie KE z 11.09.2013 r. w sprawie jednolitych obowiązków niedyskryminacji i metod
kalkulacji kosztów w celu promowania konkurencji i poprawienia otoczenia dla inwestycji w
sieci szerokopasmowe wskazuje, iż najbardziej odpowiednim obowiązkiem kosztowym jest
ustalanie stawek na podstawie metodologii BU LRIC+ (pozwalającej na odzyskanie kosztów
wspólnych), a metoda ta powinna być wdrożona do 31.12.2016 r., polski Regulator decyduje
się na nałożenie obowiązku kosztowego FL-LRIC, nie potwierdzając, czy przy wykorzystaniu
tej metodologii koszty wspólne będą mogły zostać odzyskane, a jednocześnie nakładając ten
obowiązek bez uwzględnienia maksymalnego terminu, w którym inna metodologia może być
stosowana.
Izba wyraża wątpliwości, czy takie działania Prezesa UKE nie są przedwczesne i czy de facto,
obecnie stosowana metodologia ustalania opłat nie może być uznana za właściwą w
świetle pkt 40 wskazanego powyżej Zalecenia.
Przedstawiając powyższe stanowisko, Izba ponownie chciałaby podkreślić, iż docenia i w pełni
popiera działania Prezesa UKE mające na celu dostosowanie zakresu regulacji do rzeczywistych
potrzeb polskiego rynku telekomunikacyjnego. Tym niemniej Izba wskazała powyżej kilka kwestii,
które w jej ocenie, Regulator powinien jeszcze przeanalizować, aby planowana regulacja była jeszcze
bardzie adekwatna w świetle realiów rynkowych.
Stanowisko PIIT ws Rynku 5, 2014-06-16
3