Naukowcy Polonijni a Integracja Europy dla
Transkrypt
Naukowcy Polonijni a Integracja Europy dla
Jan W. Dobrowolski Naukowcy Polonijni a Intergracja Europy dla Trwa³ego Rozwoju Gospodarczego 8 ników AGH w zakresie interdyscyplinarnych badañ i szkoleñ dotycz¹cych technologii proekologicznych i zrównowa¿onego rozwoju. Profesor Wicherek i jego koledzy przedstawili system rekrutacji i szkoleñ w najstarszej w Europie Szkole Górniczej oraz innych elitarnych tzw. Szko³ach G³ównych w Pary¿u. Omówili równie¿ prowadzone przez siebie prace interdyscyplinarne dotycz¹ce trwa³ego rozwoju gospodarczego w wybranych regionach i ekologicznej profilaktyki (z uwzglêdnieniem decydu- ukierunkowanymi na systemowe rozwi¹zywanie problemów rozwoju gospodarczego dostosowanego do wymogów ekologii cz³owieka. W tym te¿ kontekœcie przedmiotem specjalnego zainteresowania s¹ nowe kierunki badañ w zakresie biotechnologii œrodowiskowej. Dotycz¹ one np. zastosowania analizy komputerowej obrazu do wczesnego wykrywania zmian wywo³ywanych u roœlin, zwierz¹t i ludzi ju¿ przez niskie stê¿enia zanieczyszczeñ oraz zastosowania tzw. biostymulacji laserowej do zwiêksze- j¹cego udzia³u nauk poza medycznych w tej wspó³pracy). Przeprowadzili tak¿e konsultacje z profesorami z wiêkszoœci zainteresowanych ta problematyk¹ Wydzia³ów AGH, oraz z niektórych wspó³pracuj¹cych w tym zakresie innych uczelni krakowskich i instytutów PAN. Ze wzglêdu na zbie¿noœæ ich kierunków badañ oraz obecnych priorytetów Unii Europejskiej w zakresie interdyscyplinarnych badañ na rzecz bardziej skutecznej ochrony œrodowiska przyrodniczego, a szczególnie ekosystemów oraz zapobiegania zanieczyszczeniom stanowi¹cych œrodowiskowe czynniki ryzyka dla zdrowia spo³ecznego – szczególnie zainteresowali siê wspó³prac¹ w ramach projektów stanowi¹cych kontynuacje naszych wieloletnich, kompleksowych badañ w tej dziedzinie. Koordynowane przez nas badania obejmuj¹ ró¿ne dziedziny nauk technicznych, przyrodniczo-medycznych i spo³eczno-ekonomicznych i wi¹¿¹ siê z rozwijanymi od 35 lat nieobowi¹zkowymi szkoleniami nia efektywnoœci relatywnie tanich biologicznych metod oczyszczania œcieków, oraz zgodnego z wymaganiami ekologicznymi zagospodarowania rejonów najbardziej uczêszczanych dróg. Te i inne nowatorskie kierunki badañ maja byæ zastosowane we wspólnych projektach dotycz¹cych modelowych rozwi¹zañ w zakresie zrównowa¿onego rozwoju wybranych rejonów w Polsce i Francji. Równie¿ bardzo interesuje tych wybitnych naukowców modelowa wspó³praca przedstawicieli nauk medycznych i poza medycznych w dziedzinie zapobiegania nowotworom, oraz innym chorobom których czêstoœæ znacznie zwiêkszaj¹ zanieczyszczenia powietrza, wody i po¿ywienia. St¹d te¿ wynika zainteresowanie naszymi kompleksowymi badaniami nad stanem œrodowiska przyrodniczego w rejonie niektórych du¿ych zak³adów przemys³owych np. Huty im. T. Sendzimira, ró¿norodnymi skutkami ekologicznymi, gospodarczymi, zdrowotnymi, a przede wszystkim kon- fot. arch. autora W Technicznym Uniwersytecie Otwartym AGH wyg³osili wyk³ady odnosz¹ce siê do problematyki zrównowa¿onego-ekologicznie rozwoju m.in. tacy naukowcy polonijni jak prof. J. Dominik (kierownik Centrum Interdyscyplinarnych Badañ Œrodowiska w Instytucie im. F. A. Forel w Uniwersytecie w Genewie), mgr in¿. A. Rogalski (przewodnicz¹cy Stowarzyszenia Polskich In¿ynierów w Austrii), czy prof. A. Stasch (wiceprzewodnicz¹cy Federalnego Zrzeszenia In¿ynierów Polskich w Niemczech). Polscy naukowcy pracuj¹cy w ró¿nych krajach przedstawili równie¿ swoje referaty na niektórych z 10 Miêdzynarodowych Konferencji na temat integracji europejskiej i trwa³ego rozwoju spo³eczno gospodarczego, które prowadzi³em w latach 1989–2002 (w wiêkszoœci w AGH). Problematyce tej poœwiêcone by³y te¿ wymienne wyjazdy studialne dla studentów i pracowników AGH, oraz Uniwersytetu w Sunderland w Anglii, które rozpoczêliœmy w 1989 r., a tak¿e wizyty studialne grup m³odzie¿y akademickiej ze Szkocji, Holandii, oraz w 2002 r. i 2003 r. z Austrii (wraz z opiekunem dr A. Striegl z Instytutu Zrównowa¿onego Rozwoju w Wiedniu). Tylko w ostatnich miesi¹cach trzykrotnie odwiedzi³ AGH prof. S. Wicherek wraz ze swoimi francuskimi wspó³pracownikami. Profesor Wicherek pe³ni zaszczytn¹ funkcje wicedyrektora CNRS ds. badañ, a zarazem dyrektora Centrum Interdyscyplinarnych Badañ Œrodowiska, oraz prezesa Europejskiego Centrum Trwa³ego Rozwoju. Profesor Wicherek dwukrotnie wyg³asza³ wyk³ady w AGH na spotkaniach zorganizowanych przez Radê Programow¹ Szko³y Ochrony i In¿ynierii Œrodowiska im. W. Goetla oraz Katedrê Biotechnologii Œrodowiskowej i Ekologii. Jego ostatnia wizyta mia³a miejsce w maju 2003 r., a towarzyszyli mu prorektor Ecole des Mines w Pary¿u prof. P. Jamet oraz biotechnolog z Sorbony prof. J.P. Oudinet. Delegacje ta szczególnie zainteresowa³y prekursorskie koncepcje Profesora Goetla dotycz¹ca kompleksowej ochrony œrodowiska dla dobra cz³owieka i oszczêdnej gospodarki zasobami przyrody, a tak¿e wyj¹tkowo bogate doœwiadczenia pracow- cepcje poprawy tego stanu i zrównowa¿onego rozwoju gospodarczego dostosowanego do specyfiki terenu. Prorektor Ecole des Mines Profesor Jamet stwierdzi³, ¿e niedawno podpisana z inicjatywy rektorów AGH i tej Uczelni umowa o wspó³pracy stwarza realne perspektywy coraz szerszej wymiany profesorów i studentów, oraz rozwoju wspólnych studiów na zasadzie podwójnego dyplomu. Inn¹ perspektywiczn¹ wizytê z³o¿y³ w AGH w maju br. prof. A. Stasch, który jest wiceprzewodnicz¹cym Federalnego Zrzeszenia Polskich In¿ynierów i Techników w Niemczech. Odpowiada on za wspó³pracê naukowo-przemys³ow¹ (szczególnie z ma³ymi i œrednimi firmami) oraz za szkolenia. Pe³ni on m.in. funkcje doradcy rz¹du Badenii-Wirtenbergii ds. wspó³pracy z Polska, oraz kanclerza Akademii Integracji Europejskiej. St¹d te¿ wraz z JM Rektorem AGH prof. Ryszardem Tadeusiewiczem uczestniczy³ w spotkaniu dyskusyjnym nt. nadziei i obaw zwi¹zanych z integracja Polski z UE. Profesor Stasch prowadzi w szczególnoœci szkolenia nt. optymalnych sposobów opracowania projektów do Unii Europejskiej z udzia³em m³odych absolwentów studiów technicznych i innych w kompleksowych pracach dotycz¹cych proekologicznej modernizacji technologii i systemów zarz¹dzania sprzyjaj¹cemu zrównowa¿onemu rozwojowi najwiêkszych kompleksów górniczo-hutniczych na Œl¹sku. W ramach szkoleñ realizowanych przez w/w Zrzeszenia Polskich In¿ynierów i Akademii istnieje perspektywa uzyskania równie¿ dyplomów polskich i niemieckich, co mo¿e byæ przydatne na rozszerzaj¹cym siê rynku pracy. Przedmiotem szczególnego zainteresowania Zarz¹du tego Zrzeszenia jest ksi¹¿ka JM Rektora prof. Tadeusiewicza o ró¿norodnych implikacjach spo³ecznych zastosowañ Internetu oraz potencjalna wspó³praca z AGH w zakresie ³¹czenia szkoleñ kadr dla potrzeb spo³eczeñstwa informacyjnego i promocji trwa³ego rozwoju gospodarki (w nawi¹zaniu do prekursorskich koncepcji Profesora Goetla dotycz¹cych oszczêdnej gospodarki zasobami przyrody i zachowania odpowiedniego stanu œrodowiska dla przysz³ych pokoleñ). Mo¿na ¿ywic nadzieje, ¿e te i wiele innych wizyt naukowców i in¿ynierów praktyków z polonij- BIP 118/119 – czerwiec/lipiec 2003 r. nych sprzyjaj¹ cenne wymianie doœwiadczeñ. Warto ws³uchiwaæ siê w ich rady wynikaj¹ce z chêci pomocy w zwiêkszeniu konkurencyjnoœci naszych absolwentów we wspó³pracy europejskiej, która ma s³u¿yæ poprawie stanu œrodowiska cz³owieka i jakoœci ¿ycia. Któ¿ bowiem lepiej jak oni zna zarówno nasze nieraz nie w pe³ni wykorzystane atuty, ale równie¿ i s³abe punkty. Do tych ostatnich zaliczaj¹ np. zbyt ma³o zajêæ interdyscyplinarnych ukierunkowanych na kompleksowe rozwi¹zywanie podstawowych problemów np. zwi¹zanych z proekologiczna restrukturyzacja przemys³u, przeprofilowaniem du¿ej liczby osób i tworzeniem nowych miejsc pracy. Za inny s³aby punkt uwa¿aj¹ oni zbyt ma³y zakres praktyk i nierzadko brak zainteresowania efektami merytorycznymi tych praktyk ze strony zak³adów przemys³owych w których one maj¹ miejsce. Podkreœlaj¹ te¿ znacznie wê¿sz¹ ni¿ w krajach Europy Zachodniej wymianê kadr i studentów, co w znacznej mierze wynika z niewystarczaj¹cej znajomoœci jêzyków obcych w Polsce. Profesor Stasch wskaza³ te¿ na potrzebê tworzenia warunków sprzyjaj¹cych innowacyjnoœci w tym zg³aszania i wdra¿aniu patentów, których w Polsce jest kilkanaœcie razy mniej ni¿ we wiod¹cym pod wzglêdem gospodarczym w UE kraju jakim jest Badenia-Wirtenbergia i rejon Jeziora Bodeñskiego. Sta³a wspó³praca z uznanymi naukowcami i praktykami z Polonii mo¿e walnie przyczyniæ siê do szybkiego dostosowania i modernizacji szkoleñ do potrzeb zwi¹zanych z integracj¹ europejsk¹ i promocj¹ proekologicznych technologii i systemów zarz¹dzania promuj¹cych zrównowa¿ony rozwój (w tym polskie osi¹gniêcia w innych krajach europejskich). „Notatki w Internecie” – edycja 2002 JM Rektor AGH prof. Ryszard Tadeusiewicz na wniosek Komisji Konkursowej w sk³adzie: – dr hab. in¿. Jerzy Mischke, prof. AGH (Pe³nomocnik Rektora) – dr in¿ Wojciech Bobrzyñski (UCI) – dr in¿. Jacek Tarasiuk (WFiTJ) – mgr Piotr Gaœ (OEN) przyzna³ w edycji 2002 konkursu „Notatki w Internecie” nastêpuj¹ce nagrody: Grand Prix oraz nagrodê pieniê¿n¹ w wysokoœci 2000 z³ dla pracy „Æwiczenia z analizy dla leniwych”, autorzy Ma³gorzata Tomczyk, Wiktor Ko³odziej, Artur Legan, Roman Sienko, Jan Rachwalik, Piotr Kukla, opiekun: dr Janina Niedoba (Wydzia³ Matematyki Stosowanej). Dwie nagrody specjalne w wysokoœci 1000 z³ dla prac: – „Symulacja procesów przeróbki plastycznej z wykorzystaniem pakietów Forge2 i Forge3”, autorzy: Maciej Figiel, Pawe³ Kulewski, opiekun: dr hab. in¿. Jan Kusiak, prof. AGH (Wydzia³ Metalurgii i In¿ynierii Materia³owej); – „Paleontologia – notatki z æwiczeñ”, autor: Krystian Czado, opiekun: dr in¿. Wanda Barwicz-Piskorz (Wydzia³ Geologii Geofizyki i Ochrony Œrodowiska). Prace te zosta³y wyró¿nione przez Komisjê za bardzo wysoki poziom dydaktyczny uwzglêdniaj¹cy jednoczeœnie zasady metodyki materia³ów wykorzystywanych w e-edukacji i jednoczeœnie otrzyma³y wysok¹ sumaryczn¹ liczbê punktów. Piêæ wyró¿nieñ oraz nagrody w wysokoœci 500 z³ dla prac: – „Teoria sygna³ów”, autorzy: Sebastian Godlewski, Tomasz Papir, Bartosz Zió³ko, opiekun: prof. Mariusz Zió³ko (Wydzia³ Elektrotechniki Automatyki Informatyki i Elektroniki); – „Analiza matematyczna”, autor: Marcin Zañko, opiekun: dr Janina Niedoba (Wydzia³ Matematyki Stosowanej); – „Analiza i równania rózniczkowe”, autorzy: Sebastian Kuligowski, Robert Wójcik, opiekun: dr Janina Niedoba (Wydzia³ Matematyki Stosowanej); – „Od atomu Rutherforda do atomu Schroedingera”, autor: Grzegorz Król, opiekun: prof. Zbigniew K¹kol (Wydzia³ Fizyki i Techniki J¹drowej); – „Rzeczywista struktura materii”, autorzy: £ukasz Madej, Jan Michalik, opiekun: prof. Krzysztof Wierzbanowski (Wydzia³ Fizyki i Techniki J¹drowej). Dodatkowe nagrody w wysokoœci 500 z³ dla nagrodzonych prac za przygotowanie stron wielojêzycznych: – „Æwiczenia z analizy dla leniwych”, autorzy: Ma³gorzata Tomczyk, Wiktor Ko³odziej, Artur Legan, Roman Sienko, Jan Rachwalik, Piotr Kukla, opiekun: dr Janina Niedoba (Wydzia³ Matematyki Stosowanej); – „Teoria sygna³ów”, autorzy: Sebastian Godlewski, Tomasz Papir, Bartosz Zió³ko, opiekun: prof. Mariusz Zió³ko (Wydzia³ Elektrotechniki Automatyki Informatyki i Elektroniki). Uroczyste wrêczenie dyplomów dla laureatów odby³o siê na posiedzeniu Senatu w dniu 10 czerwca 2003 r. Szczegó³y pod adresem: http://www.oen.agh.edu.pl/wynikikonkursu.htm. prof. dr hab. in¿. Mariusz Holtzer, mgr in¿. Katarzyna Koœciuszko – Szko³a Ochrony i In¿ynierii Œrodowiska im. Walerego Goetla Wybrane problemy w dziedzinie ochrony œrodowiska Dnia 18 lutego 2003 roku w Akademii Górniczo-Hutniczej odby³a siê Polsko-Rumuñska Konferencja nt. Wybranych problemów dzia³alnoœci naukowej w dziedzinie ochrony i in¿ynierii œrodowiska. Inicjatork¹ konferencji, odbywaj¹cej siê w ramach cyklu spotkañ maj¹cych na celu nawi¹zanie wspó³pracy regionalnej przez pañstwa kandyduj¹ce do UE, by³a Pani Ambasador Rumunii w Warszawie I. Comarosch. Organizatorami Konferencji byli: Prorektor ds. Miêdzynarodowych prof. Andrzej Korbel oraz Szko³a Ochrony i In¿ynierii Œrodowiska im. W. Goetla w AGH. Konferencjê otworzy³ Prorektor ds. Miêdzynarodowych prof. Andrzej Korbel i prowadzenie Konferencji powierzy³ prof. Janowi W. Dobrowolskiemu Przewodnicz¹cemu Rady Programowej Szko³y Ochrony i In¿ynierii Œrodowiska oraz prof. Mariuszowi Holtzerowi reprezentuj¹cemu kierownictwo Szko³y. W konferencji uczestniczy³ Przewodnicz¹cy Rady Miasta Krakowa dr in¿. Adam Pytko. Kilkunastoosobowej delegacji rumuñskiej przewodniczy³ Wojewoda miasta Cluj – Vasile Soporan. W sk³adzie delegacji byli: doradca oraz sekretarz ekonomiczny Ambasady Rumunii w Warszawie, Dyrektor Wydzia³u Ochrony Œrodowiska Cluj, Dyrektor Wodoci¹gów i Kanalizacji Cluj oraz przedstawiciele wiod¹cych zak³adów przemys³u metalurgicznego, chemicznego, papierniczego, spo¿ywczego z województwa Cluj. AGH reprezentowana by³a przez Prorektora ds. Miêdzynarodowych prof. A. Korbla, Przewodnicz¹cego Rady Programowej Szko³y Ochrony i In¿ynierii Œrodowiska prof. Jana W. Dobrowolskiego oraz przed- BIP 118/119 – czerwiec/lipiec 2003 r. stawicieli Wydzia³ów: Geodezji Górniczej i Ochrony Œrodowiska, In¿ynierii Mechanicznej i Robotyki, Zarz¹dzania, Odlewnictwa, Metalurgii i In¿ynierii Materia³owej, Metali Nie¿elaznych. Celem spotkania by³o nawi¹zanie wspó³pracy i podzielenie siê doœwiadczeniami naukowymi oraz organizacyjnymi z dziedziny ochrony i in¿ynierii œrodowiska. G³ówne zainteresowanie rumuñskich Goœci koncentrowa³o siê na procesie dostosowywania prawodawstwa w tym zakresie do wymogów Unii Europejskiej oraz konkretnych rozwi¹zaniach systemowych i technicznych. Referaty wyg³osili: prof. Jan W. Dobrowolski, prof. Leszek Preisner, prof. Mariusz Holtzer, dr in¿. Tadeusz Paj¹k, dr in¿. S³awomir Leszczyñski, dr in¿. Marek Bogacki. Tematyka wyg³oszonych referatów, dotycz¹cych problematyki badaw- czej prowadzonej przez reprezentowane Wydzia³y AGH, spotka³a siê z du¿ym zainteresowaniem Goœci rumuñskich i by³a przedmiotem szerokiej dyskusji. Materia³y konferencyjne opublikowano w wydawnictwie pt. The Selected Problems of the UMM Activity on the Area of Environmental Protection and Engineering (dostêpne w Bibliotece G³ównej AGH oraz w Bibliotece Szko³y Ochrony i In¿ynierii Œrodowiska im. W. Goetla). Spotkanie zakoñczy³o siê wyra¿eniem przez obie strony woli wspó³pracy i wymiany naukowej w najbli¿szej przysz³oœci. Akademia Górniczo-Hutnicza zyska³a cennego i interesuj¹cego partnera do wspó³pracy w zakresie poprawy stanu œrodowiska, szczególnie tego zdegradowanego przez przemys³. 9