ZPO PO - WIIH Poznań
Transkrypt
ZPO PO - WIIH Poznań
WIELKOPOLSKI WOJEWÓDZKI INSPEKTOR INSPEKCJI HANDLOWEJ Al. Marcinkowskiego 3, 60-967 Poznań Poznań dnia ……grudnia 2011 roku Nr akt : D/PI.8361.102.2011 ZPO PO Łusiewicz Michał zam. ul. Halszki 5 64-500 Szamotuły Market Lubasza ul.Chrobrego 7B 64-720 Lubasz DECYZJA Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej działając na podstawie art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeksu postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 40a ust. 1 pkt 3 oraz ust. 4 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno – spożywczych ( Dz. U. z 2005 r., Nr 187, poz. 1577 ze zm.), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, wymierza Przedsiębiorcy Panu Michałowi Łusiewicz – prowadzącemu działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe, 64-500 Szamotuły, ul. Halszki 5 ( NIP:7871937133) karę pieniężną w wysokości 500 zł (słownie: pięćset złotych 00/100) 1 wynikającą z art. 40 a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno- spożywczych ( Dz. U. z 2005 r., Nr 187, poz. 1577 ze zm.) z tytułu wprowadzenia do obrotu handlowego w dniu kontroli tj. w dniu 2 czerwca 2011 roku w podległym Markecie Lubasz, ul. Chrobrego 7B w Lubaszu artykułów rolno- spożywczych nieodpowiadających jakości handlowej określonej w przepisach o jakości handlowej tj: • partii kaszy gryczanej prażonej 500 g, w ilości 5 sztuk, w cenie 4,15 zł o wartości 20,75 złotych - wyprodukowanej przez Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe PIĄTNICA Sp. z o.o., Jeziorko 72, 18-421 Piątnica: oznakowana numerem partii: 20/11/11 na opakowaniu jednostkowym zamieszczono informacje w formie oświadczeń żywieniowych i zdrowotnych: - „kasza gryczana prażona, najzdrowsza ze wszystkich kasz”, - „kasza gryczana uważana jest za jedną z najzdrowszych kasz”, - „zawiera dużo białka o wysokiej wartości odżywczej, których nasz organizm sam nie potrafi wytwarzać. Ponadto kasza gryczana zawiera sporo kwasu foliowego, jest zasobna w magnez, cynk, mangan oraz potas i fosfor”, - „kaszę gryczaną warto polecić przy zaburzeniach czynności jelit, dolegliwościach układu krążenia, zwłaszcza nadciśnieniu”, • partii płatków owsianych błyskawicznch 500 g, w ilości 5 sztuk, w cenie 2,19 zł o wartości 10,95 złotych - wyprodukowanych przez Przedsiębiorstwo HandlowoUsługowe PIĄTNICA Sp. z o.o., Jeziorko 72, 18-421 Piątnica: oznaczone numerem partii: 04/10/11 na opakowaniu jednostkowym zamieszczono informacje w formie oświadczeń żywieniowych i zdrowotnych: „płatki owsiane są doskonałym źródłem rozpuszczalnego błonnika, witamin z grupy B oraz kwasu pantotenowego, dzięki czemu przeciwdziałają stanom napięcia nerwowego i zmęczeniu”, - „polepszają pamięć i zdolność koncentracji”, - „obniżają poziom złego cholesterolu”. Artykuł 2 rozporządzenia (WE) nr 1924/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 r. w sprawie oświadczeń żywieniowych i zdrowotnych dotyczących żywności (Dz. U.L 12 z 18.01.2007, s. 3 ze zm.) podaje definicje oświadczenia żywieniowego i oświadczenia zdrowotnego, natomiast artykuł 5 cytowanego 2 rozporządzenia określa ogólne warunki stosowania oświadczeń żywieniowych i zdrowotnych w oznakowaniu środków spożywczych. Artykuł 6 ww. rozporządzenia mówi, że oświadczenia żywieniowe i oświadczenia zdrowotne muszą opierać się na ogólnie przyjętych dowodach naukowych i być nimi potwierdzone. Podmiot działający na rynku spożywczym, który zamieszcza oświadczenie żywieniowe lub zdrowotne uzasadnia zastosowanie tego oświadczenia. Zgodnie z wymogami art. 46 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności żywienia (Dz. U. z 2010 r., Nr 136, poz. 914) oznakowanie środka spożywczego nie może wprowadzać konsumenta w błąd w szczególności przez sugerowanie, że środek spożywczy posiada szczególne właściwości, jeżeli wszystkie podobne środki spożywcze posiadają takie właściwości oraz zawierać oświadczeń żywieniowych lub zdrowotnych niezgodnych z przepisami rozporządzenia nr 1924/2006. W myśl art. 40 a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 grudnia 2000r. o jakości handlowej: „kto wprowadza do obrotu artykuły rolno-spożywcze nieodpowiadające jakości handlowej określonej w przepisach o jakości handlowej lub deklarowanej przez producenta w oznakowaniu tych artykułów, podlega karze pieniężnej w wysokości do pięciokrotnej wartości korzyści majątkowej uzyskanej lub która mogłaby zostać uzyskana przez wprowadzenie tych artykułów rolno-spożywczych do obrotu, nie niższej jednak niż 500zł.” Uzasadnienie Podczas kontroli przeprowadzonej w dniach od 02 do 08 czerwca 2011 roku w Markecie Lubasz w Lubaszu, ul. Chrobrego 7B – właściciel Michał Łusiewicz dokonano oceny prawidłowości oznakowania oferowanych do sprzedaży wyrobów zbożowych, w odniesieniu do obowiązujących przepisów. W wyniku przeprowadzonych oględzin stwierdzono nieprawidłowości w oznakowaniu niżej wymienionych partii produktów polegające na tym, że : • na opakowaniu jednostkowym partii kaszy gryczanej prażonej 500 g, w ilości 5 sztuk, w cenie 4,15 zł o wartości 20,75 złotych - wyprodukowanej przez Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe PIĄTNICA Sp. z o.o., Jeziorko 72, 18-421 Piątnica, oznakowanej numerem partii: 20/11/11. zamieszczono informacje w formie oświadczeń żywieniowych i zdrowotnych: - „kasza gryczana prażona, najzdrowsza ze wszystkich kasz”, - „kasza gryczana uważana jest za jedną z najzdrowszych kasz”, 3 - „zawiera dużo białka o wysokiej wartości odżywczej, których nasz organizm sam nie potrafi wytwarzać. Ponadto kasza gryczana zawiera sporo kwasu foliowego, jest zasobna w magnez, cynk, mangan oraz potas i fosfor”, - „kaszę gryczaną warto polecić przy zaburzeniach czynności jelit, dolegliwościach układu krążenia, zwłaszcza nadciśnieniu”, • na opakowaniu jednostkowym partii płatków owsianych błyskawicznych 500 g, w ilości 5 sztuk, w cenie 2,19 zł o wartości 10,95 złotych - wyprodukowanych przez Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe PIĄTNICA Sp. z o.o., Jeziorko 72, 18-421 Piątnica, oznaczonych numerem partii: 04/10/11. zamieszczono informacje w formie oświadczeń żywieniowych i zdrowotnych: „płatki owsiane są doskonałym źródłem rozpuszczalnego błonnika, witamin z grupy B oraz kwasu pantotenowego, dzięki czemu przeciwdziałają stanom napięcia nerwowego i zmęczeniu”, - „polepszają pamięć i zdolność koncentracji”, - „obniżają poziom złego cholesterolu”. Artykuł 2 rozporządzenia (WE) nr 1924/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 r. w sprawie oświadczeń żywieniowych i zdrowotnych dotyczących żywności (Dz. U.L 12 z 18.01.2007, s. 3 ze zm.) podaje definicje oświadczenia żywieniowego i oświadczenia zdrowotnego, natomiast artykuł 5 cytowanego rozporządzenia określa ogólne warunki stosowania oświadczeń żywieniowych i zdrowotnych w oznakowaniu środków spożywczych. Artykuł 6 ww. rozporządzenia mówi, że oświadczenia żywieniowe i oświadczenia zdrowotne muszą opierać się na ogólnie przyjętych dowodach naukowych i być nimi potwierdzone. Podmiot działający na rynku spożywczym, który zamieszcza oświadczenie żywieniowe lub zdrowotne uzasadnia zastosowanie tego oświadczenia. Zgodnie z wymogami art. 46 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności żywienia (Dz. U. z 2010 r., Nr 136, poz. 914) oznakowanie środka spożywczego nie może wprowadzać konsumenta w błąd w szczególności przez sugerowanie, że środek spożywczy posiada szczególne właściwości, jeżeli wszystkie podobne środki spożywcze posiadają takie właściwości oraz zawierać oświadczeń żywieniowych lub zdrowotnych niezgodnych z przepisami rozporządzenia nr 1924/2006. W związku z powyższym zwrócono się do producenta ww. wyrobów zbożowych o przesłanie dokumentacji, na podstawie której zamieszczono cytowane oświadczenia żywieniowe i zdrowotne. Producent poinformował, iż w określonym terminie zostaną wycofane ze sprzedaży wszystkie artykuły nieprawidłowo 4 oznakowane i że firma jest w trakcie opracowywania nowych szat graficznych opakowań, zgodnych z obowiązującymi przepisami prawa w tym zakresie. Wobec powyższego należy uznać, że kontrolowany, wprowadził do obrotu artykuły rolno- spożywcze nieodpowiadające jakości handlowej określonej w przepisach o jakości handlowej co skutkuje zastosowaniem sankcji art. 40 a ust.1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno- spożywczych ( Dz. U. z 2005 r., Nr 187, poz. 1577 ze zm.):„ Kto wprowadza do obrotu artykuły rolno- spożywcze nieodpowiadające jakości handlowej lub deklarowanej przez producenta w oznakowaniu tych artykułów podlega karze pieniężnej w wysokości do pięciokrotnej wartości korzyści majątkowej uzyskanej, lub która mogłaby zostać uzyskana przez wprowadzenie tych artykułów rolno- spożywczych do obrotu nie niższej jednak niż 500 zł” Zgodnie z art. 3 pkt 5 ustawy o jakości handlowej - jakość handlowa to cechy artykułu rolno-spożywczego dotyczące jego właściwości organoleptycznych, fizykochemicznych i mikrobiologicznych w zakresie technologii, produkcji, wielkości lub masy oraz wymagania wynikające ze sposobu produkcji, opakowania, prezentacji i oznakowania, nieobjęte wymaganiami sanitarnymi, weterynaryjnymi lub fitosanitarnymi. Celem prawa żywnościowego jest szeroko rozumiana ochrona interesów konsumentów. Art. 8 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności i ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz. U. L 31 z 01.02.2002r. ze zm.) precyzuje, że celem tego prawa jest ochrona interesów konsumentów i umożliwienie im świadomego wyboru związanego ze spożywaną przez nich żywnością. Prawo żywnościowe ma przeciwdziałać oszukańczym lub podstępnym praktykom, fałszowaniu żywności oraz wszelkim innym praktykom mogącym wprowadzić konsumentów w błąd. Zgodnie z art. 17 wyżej cytowanego rozporządzenia odpowiedzialność za naruszenie prawa żywnościowego ponoszą wszyscy przedsiębiorcy, na każdym etapie produkcji, przetwarzania i dystrybucji w przedsiębiorstwach będących pod ich kontrolą, oraz zapewniają zgodność tej żywności lub pasz z wymogami prawa żywnościowego właściwymi dla ich działalności a także zapewniają kontrolowanie przestrzegania tych wymogów. 5 W kontekście powyższego Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej uznał, iż zgodnie z art. 17 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności i ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz. U. L 31 z 01.02.2002r. ze zm.) podmioty działające na rynku spożywczym zapewniają na wszystkich etapach produkcji, przetwarzania i dystrybucji w przedsiębiorstwach będących pod ich kontrolą, zgodność tej żywności lub pasz z wymogami prawa żywnościowego właściwymi dla ich działalności i kontrolowanie przestrzegania tych wymogów. Należy zaznaczyć, że w świetle prawa żywnościowego pojęcie wprowadzenia do obrotu dotyczy każdego etapu obrotu i nie jest zawężone jedynie do pierwszego wprowadzenia na rynek. Wprowadzenie na rynek zgodnie z art. 3 pkt 8 rozporządzenia 178/2002 oznacza posiadanie żywności lub pasz w celu sprzedaży, z uwzględnieniem oferowania do sprzedaży lub innej formy dysponowania. Odwołując się do treści art. 3 pkt. 8 rozporządzenia 178/2002, za jakość handlową odpowiada nie tylko producent, ale także przedsiębiorcy prowadzący obrót handlowy produktami żywnościowymi, na każdym jego etapie, w tym także etapie detalicznym. W oparciu o zebrany materiał dowodowy, na podstawie art. 61 § 4 Kodeksu postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), pismem z dnia 29 września 2011 roku Handlowej wszczął Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Inspekcji z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie wymierzenia kary pieniężnej z art. 40 a ust.1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej. Jednocześnie poinformował, że na podstawie art. 10 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego strona może brać czynny udział w każdym stadium postępowania a w szczególności wypowiadać się, co do zebranych dowodów i zapoznać się ze zgromadzonymi w tej sprawie materiałami. Strona z uprawnienia tego nie skorzystała. Zgodnie z art. 40 a ust. 5 ustawy o jakości ustalając wysokość kary pieniężnej Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej uwzględnił stopień szkodliwości czynu, stopień zawinienia strony, zakres naruszenia dotychczasową a także działalność podmiotu działającego na rynku artykułów rolno- spożywczych i wysokość obrotów. Oceniając stopień szkodliwości czynu Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej uwzględnił wszystkie okoliczności wyznaczające 6 w konkretnym przypadku rozmiar szkodliwości czynu a odnoszące się zarówno do przedmiotowej jak i podmiotowej strony danego czynu. Konsument przede wszystkim na podstawie opakowania i etykiety podejmuje decyzję o zakupie artykułów rolno-spożywczych. Żywność, która jest promowana przy użyciu odpowiednich oświadczeń może być postrzegana przez konsumentów jako produkt o korzystniejszych właściwościach odżywczych, fizjologicznych lub zdrowotnych niż podobne lub inne produkty. Może to również skłonić konsumenta do podejmowania decyzji, które wpłyną bezpośrednio na całkowitą ilość spożywanych przez niego produktów. Konsument dokonując wyboru produktów spożywczych nie może być wprowadzany w błąd w szczególności przez sugerowanie, że środek spożywczy posiada szczególne właściwości, jeżeli wszystkie podobne środki spożywcze posiadają takie właściwości Kontrolowany przedsiębiorca prowadzi działalność handlową już od wielu lat. Można więc go uznać za profesjonalistę z odpowiednim doświadczeniem, posiadającym wystarczającą wiedzę w zakresie handlu. Strona postępowania, jako profesjonalista działający na rynku artykułów rolno- spożywczych ma obowiązek stosowania takich procedur, by nie dopuszczać do przedostawania się do bezpośredniej sprzedaży dla konsumentów produktów, które są niewłaściwie oznakowane. Mając powyższe kontrolowanego rozważania na przedsiębiorcy względzie charakteryzuje należy stwierdzić, niewątpliwie że czyn średni stopień szkodliwości. Oceniając stopień zawinienia Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej, wziął pod uwagę fakt, ze wada ocenianych produktów, powstała na etapie produkcji, na co strona jako sprzedawca nie miała bezpośredniego wpływu. Okoliczność ta nie stanowi jednak wystarczającego usprawiedliwienia mogącego wyłączyć odpowiedzialność strony za zaistniałe nieprawidłowości. Jako profesjonalista działający na rynku artykułów rolno-spożywczych strona ma obowiązek znajomości przepisów prawa związanych z wykonywaną przez siebie działalnością i reguł sankcjonujących obrót na tym rynku. Obowiązek zapewnienia zgodności artykułów rolno-spożywczych z wymogami prawa żywnościowego spoczywa na każdym podmiocie działającym na rynku spożywczym, także na etapie handlu detalicznego. Należy nadmienić, iż stopień zawinienia nie tyle wpływa na sam fakt wymierzenia kary w ogóle, ale na jej wysokość, którą organ wydający decyzję jedynie miarkuje w wymiarze określonym ustawą. W tej kwestii stanowisko Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej jest zbieżne z poglądem Sądu 7 Ochrony Konkurencji i Konsumentów wyrażonym w wyroku z dnia 24.07.2008 roku („Stopień zawinienia przedsiębiorcy wpływa jedynie na ustalenie wysokości kary pieniężnej, jest natomiast nieistotny dla samego wymierzenia kary pieniężnej”, XVII AmE 170/07”). Nadto przyjęte przez ustawodawcę brzmienie art. 40 a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej wprowadza mechanizm polegający na tym, że każdy, w stosunku do kogo zostanie spełniona przesłanka wprowadzania do obrotu artykułów rolno spożywczych nieodpowiadających jakości handlowej określonej w przepisach o jakości handlowej lub deklarowanej przez producenta, podlega karze określonej w tym przepisie. Dlatego też przy określaniu wysokości sankcji bierze się pod uwagę stopień zawinienia, który nie jest ustalany w chwili uznania konieczności wymierzania sankcji, ale na późniejszym etapie postępowania, to jest w momencie określania jej wysokości. Należy zatem zauważyć, że ustawodawca zakłada istnienie stopnia zawinienia w każdej sytuacji wymierzania kary pieniężnej z tytułu naruszania przepisów prawa żywnościowego, a rolą organu stosującego prawo, to jest wymierzającego karę pieniężną, jest jedynie miarkowanie wymiaru sankcji. W związku z powyższym czyn kontrolowanego przedsiębiorcy zakwalifikowano jako czyn popełniony nieumyślnie. Zakres naruszenia Wojewódzki Inspektor ocenił jako istotny z punktu widzenia właściwości produktu oraz regulacji rynków. Naruszone bowiem zostały przepisy rozporządzenia (WE) nr 1924/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 r. w sprawie oświadczeń żywieniowych i zdrowotnych dotyczących żywności, oraz przepisy ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywości i żywienia dotyczące niewłaściwego oznakowania. Konsument został wprowadzony w błąd, nabywając kwestionowane produkty zbożowe, był przekonany, że nabywa produkty, które posiadają szczególne właściwości. Przesłanka odwołująca się do dotychczasowej działalności podmiotu działającego na rynku artykułów rolno – spożywczych wymaga dostosowania sankcji do konkretnego przedsiębiorcy. Ocena ta wykonywana jest w aspekcie relacji pomiędzy wojewódzkim inspektorem a podmiotem podlegającym ukaraniu. Ponadto odnosi się ona jedynie do aktywności przedsiębiorcy na rynku artykułów rolno – spożywczych i jak poprzednie ma charakter stopniowalny. W aspekcie rozpatrywanej sprawy, Wojewódzki Inspektor uznał, że przebieg dotychczasowej działalności strony nie stanowi przesłanki zaostrzającej karę. 8 Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej wymierzył zatem najniższą karę wynikającą z art. 40 a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych. uwzględnienia powyższych Ponadto przesłanek przy wydawaniu Wielkopolski decyzji, Wojewódzki obok Inspektor Inspekcji Handlowej wziął pod uwagę treść art. 17 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności i ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności ( Dz. U.L 31 Z 01.02.2002 r. ze zm.), iż kara powinna być skuteczna, oraz odstraszająca a także wziął pod uwagę zasadę proporcjonalności, która zakłada, że zastosowany środek musi być właściwy do osiągnięcia zakładanego celu. W tym przypadku należało zastosować środek w postaci wymierzenia kary pieniężnej w wysokości 500,00 zł (słownie: pięćset złotych 00/100) Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej orzekł zatem jak w sentencji. Zgodnie z art. 40 a ust. 6 i 7 ustawy o jakości handlowej artykułów rolnospożywczych, karę pieniężną o której mowa w sentencji decyzji, stanowiącą dochód budżetu państwa, przedsiębiorca jest zobowiązany wpłacić na konto bankowe Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Poznaniu, Nr konta NBP O/O Poznań Nr 96 1010 1469 0032 7422 3100 0000, w terminie nieprzekraczalnym 30 dni od uprawomocnienia się decyzji, która wtedy staje się jednocześnie decyzją ostateczną.Kara niezapłacona w terminie staje się zaległością podatkową w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 roku, Nr 8, poz. 60 ze zm.) Pouczenie: 1. Od niniejszej decyzji na podstawie art. 127 § 1 i 2 K.p.a. art. 129 § 1 i 2 K.p.a. przysługuje stronie odwołanie do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów 00-950 Warszawa, Plac Powstańców Warszawy 1 składane na piśmie za pośrednictwem Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej, Al. Marcinkowskiego 3, 60-967 Poznań, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia. 2. Do należności pieniężnych nie uiszczonych w terminie stosuje się przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku- Ordynacja podatkowa ( Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.). ............. ……………………………………… imię i nazwisko, stanowisko służbowe, podpis) 9