Biuletyn - Wielkopolski Klaster Meblarski

Transkrypt

Biuletyn - Wielkopolski Klaster Meblarski
Nr 2(2)
Dlaczego warto braæ udzia³
w badaniu bran¿y?
S¹dzimy, ¿e nasz projekt jest wielk¹ szans¹ dla wielkopolskiego
meblarstwa. Tê opiniê potwierdzaj¹ przedsiêbiorcy, naukowcy,
przedstawiciele w³adz i otoczenia biznesu. Jednak ju¿ na etapie
badania bran¿y spotykamy siê z problemami zwi¹zanymi z niskim uczestnictwem przedsiêbiorstw w projekcie. Mimo tego, ¿e
podczas spotkañ bezpoœrednich przedsiêbiorcy deklaruj¹ du¿e
zainteresowanie, niewielki procent odes³a³ nam ankiety, których
wype³nienie zajmuje 30 minut. Poni¿ej przedstawiamy argu-
menty dlaczego warto.
Luty 2006 r.
Aktualnoœci
I Konferencja Wielkopolskiego Klastra Meblarskiego
Ju¿ teraz zapraszamy do udzia³u w pierwszej konferencji Wielkopolskiego Klastra Meblarskiego, która odbêdzie siê 31 maja podczas
targów Meble 2006 na terenie Miêdzynarodowych Targów Poznañskich. Konferencja bêdzie spotkaniem osób zaanga¿owanych w formowanie wielkopolskiego klastra meblarskiego: przedsiêbiorców, naukowców, przedstawicieli
w³adz i otoczenia biznesu. Stawiamy na kompaktow¹ formu³ê spotkania: godzina prezentacji, godzina dyskusji panelowej oraz lunch dla uczestników.
Udzia³ w konferencji jest bezp³atny. Formularz rejestracji uczestników znajduje siê
na stronie internetowej www.klastermeblarski.warp.org.pl.
Umo¿liwimy przeprowadzenie krótkich (dwuminutowych) prezentacji firm.
Zainteresowane osoby prosimy o kontakt z biurem projektu.
Projekt szkoleniowo-doradczy dla klastrów!
Perspektywy
Projekt realizowany obecnie przez nasz¹ spó³kê stanowi pocz¹tek procesu
rozwoju klastra. Umo¿liwi on nawi¹zanie i zacieœnianie kontaktów pomiêdzy
przedsiêbiorcami, w³adzami, naukowcami i otoczeniem biznesu. Wed³ug nas
sukces nast¹pi wtedy, kiedy bêdziemy w stanie prowadziæ przedsiêwziêcia z bezpoœredni¹ korzyœci¹ dla przedsiêbiorstw, na przyk³ad na p³aszczyŸnie:
• finansowej (czego zal¹¿kiem jest fundusz po¿yczkowy WARP),
• wspólnego udzia³u w projektowaniu programów pomocowych dofinansowywanych z funduszy strukturalnych,
• wspólnej promocji,
• podnoszenia kwalifikacji pracowników,
• wspólnych przedsiêwziêæ z zakresu badañ i rozwoju,
lub w innych kierunkach wskazanych przez przedsiêbiorstwa.
Potrzeby przedsiêbiorstw
Wydajne dzia³anie instytucji otoczenia biznesu wymaga œwietnego rozeznania
w sytuacji przedsiêbiorców. W przeciwnym wypadku powstaje oferta, która nie
ma odbiorcy, fundusze zostaj¹ poch³oniête przez biurokracjê, a koñcowy rezultat
projektu jest zbli¿ony do zerowego. To pierwszy z powodów, dla którego wysy³amy do Pañstwa ankieterów.
Zapraszamy firmy bran¿y meblarskiej na spotkanie rekrutacyjne
dotycz¹ce szkoleñ i konsultacji organizowanych w ramach projektu
„Program szkoleñ promuj¹cych clustering”.
Spotkanie odbêdzie siê 1 marca 2006 r., godz. 11.00, sala
poziom A, budynek Delta, ul. Towarowa 35
„Program szkoleñ promuj¹cych clustering” to innowacyjny
na polskim rynku projekt realizowany na zlecenie Polskiej
Agencji Rozwoju Przedsiêbiorczoœci wspó³finansowany ze
œrodków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Spo³ecznego. G³ównym za³o¿eniem projektu jest ukazanie przedsiêbiorstwom i jednostkom samorz¹du terytorialnego mo¿liwoœci wspó³pracy w formie klastrów.
Realizatorem projektu jest Konsorcjum w sk³adzie: Doradztwo Gospodarcze DGA S.A. (Lider projektu), Instytut Badañ nad Gospodark¹ Rynkow¹,
Enterplan Sp. z o.o. przy wspó³pracy z Wielkopolsk¹ Agencj¹ Rozwoju
Przedsiêbiorczoœci.
Na spotkaniu dowiedz¹ siê Pañstwo wszystkich szczegó³ów dotycz¹cych
udzia³u w Projekcie.
Udzia³ w spotkaniu i w szkoleniach jest bezp³atny.
Kontakt: Biuro Projektu Doradztwo Gospodarcze DGA S.A.
ul. Towarowa 35, 61-896 Poznañ
Osoba kontaktowa: Marcin £ugawiak
Tel. 061 643 51 51, tel. kom. 603 757 820
e-mail: [email protected] lub [email protected]
WskaŸnik zainteresowania
Iloœæ ankiet, które zgromadzi biuro projektu jest traktowana jako miara tego, jak
bardzo przedsiêbiorstwom zale¿y na udziale w³adz regionu w tworzeniu przyjaznych warunków dla przedsiêbiorczoœci. Niska zwrotnoœæ ankiet mo¿e zostaæ
odczytana w ten sposób, ¿e przedsiêbiorcy z wielkopolskiej bran¿y meblarskiej
w przysz³oœci bêd¹ w niskim stopniu uczestniczyli w innych programach dla przedsiêbiorstw, co podwa¿a celowoœæ pracy nad takimi programami i ich finansowania.
Nowa wiedza
Wyniki naszych badañ zostan¹ ujawnione (oczywiœcie ujawnione zostanie opracowanie badania a informacje przekazane przez poszczególne firmy pozostan¹
poufne). Opracowanie bêdzie mo¿na wykorzystywaæ w zadaniach przedsiêbiorstw i instytucji.
Kontakt w sprawie badania:
Bartosz Warnie³³o, Konsultant, WARP Sp. z o.o.
ZnajdŸ partnera gospodarczego w Dolnej Saksonii!
Zapraszamy do udzia³u w forum gospodarczym dla firm z bran¿y meblarskiej, poddostawców przemys³u motoryzacyjnego i transportu, oraz maszynowo-technologicznej w Hanowerze w dniach 10-12 maja 2006 r. Program
forum obejmuje gie³dê kooperacyjn¹ oraz spotkania z udzia³em Marsza³ka
Województwa Wielkopolskiego i premiera Dolnej Saksonii. Szczegó³y na stronie
www.klastermeblarski.warp.org.pl
Warsztaty Reglo
Instytut Logistyki i Magazynowania zaprasza Pañstwa do udzia³u w warsztatach
„Optymalizacja powierzchni magazynowej”, 28 lutego 2006 r. w Poznaniu.
Szczegó³y znajd¹ Pañstwo w za³¹czonej ulotce. Udzia³ w warsztatach jest
nieodp³atny.
Projekt „Wsparcie dla rozwoju Wielkopolskiego Klastra Meblarskiego”, realizowany w ramach Dzia³ania 2.6 „Regionalne Strategie Innowacyjne i transfer wiedzy”
Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego, jest finansowany w 75% ze œrodków Unii Europejskiej - Europejskiego Funduszu Spo³ecznego
oraz w 25 % z krajowych œrodków publicznych - bud¿etu pañstwa.
Biuletyn
Wielkopolski Klaster Meblarski
W styczniu po raz kolejny
spad³o oprocentowanie po¿yczek
udzielanych przez WARP Sp. z o.o.
Wielkopolska Agencja Rozwoju Przedsiêbiorczoœci Sp. z o.o. udziela
ma³ym przedsiêbiorcom po¿yczek w wysokoœci do 120,000 z³.
Po¿yczkê mo¿na przeznaczyæ na cele zwi¹zane z prowadzeniem
dzia³alnoœci gospodarczej.
Wed³ug definicji zamieszczonej w "Professional lobbyman" (Hachette
1987) przedstawionej przez Bernarda Le Grelle lobbing polega „na
stwarzaniu sytuacji lub wp³ywaniu na ni¹ w celu spowodowania,
poprzez wywieranie wp³ywu na w³adze pañstwowe [lub wspólnotowe],
jej ewolucji lub likwidacji, niezale¿nie od tego czy chodzi tu o ustawê
czy jedynie o rozporz¹dzenie w fazie projektu, o dzia³anie zbiorowe
czy o dokumentacjê dotycz¹c¹ gospodarki, finansów lub przemys³u."
Jak widaæ pojêcie lobbingu jest bardzo szerokie. Od wst¹pienia Polski
do Unii Europejskiej przed polskim rz¹dem oraz przedsiêbiorstwami
i instytucjami pojawi³a siê szansa wp³ywania na ustawodawstwo unijne
celem obrony swoich interesów.
Spoœród instytucji wspólnotowych, najbardziej otwart¹ na lobbing
i najczêœciej wspó³pracuj¹c¹ z lobbystami jest Komisja Europejska, ze
wzglêdu na jej ponadnarodowy charakter i miejsce w procesie
decyzyjnym UE. W Komisji prowadzone s¹ prace nad projektem ustawy
oraz konsultacje publiczne z partnerami spo³ecznymi. Dzia³alnoœæ grup
nacisku koncentruje siê tak¿e wokó³ Parlamentu Europejskiego. Instytucja
ta wprowadzi³a nawet odpowiedni kodeks postêpowania maj¹cy
zagwarantowaæ przejrzystoœæ kontaktów miêdzy parlamentarzystami a
lobbystami oraz prowadzi oficjalny, dostêpny na stronach
internetowych, rejestr lobbystów.
Pojêcie „lobbingu” budzi w Polsce negatywne skojarzenia w zwi¹zku
z licznymi aferami anga¿uj¹cymi sfery biznesu i w³adzy politycznej
ostatnich lat. Jest to jednak spowodowane s³abym doœwiadczeniem
œrodowisk biznesowych, ma³¹ przejrzystoœci¹ prowadzonych dzia³añ
oraz brakiem uregulowañ prawnych dotycz¹cych tej kwestii.
Odpowiednie zrozumienie i wykorzystanie mo¿liwoœci jakie stwarza
lobbing pozwala przedsiêbiorstwom skutecznie broniæ swych interesów
bez ³amania prawa i zgodnie z powszechnie obowi¹zuj¹cymi zwyczajami.
Z perspektywy inicjatyw klastrowych, istniej¹ liczne mo¿liwoœci
podejmowania bezpoœrednich dzia³añ lobbingowych przez cz³onków
klastra wobec instytucji UE, samorz¹dowych oraz pañstwowych, co
stwarza mo¿liwoœæ szybkiego uzyskiwania informacji oraz wp³ywu na
kszta³towanie projektów ustaw, uwzglêdniaj¹cych interesy wiêkszej
grupy przedsiêbiorstw. Przedsiêbiorstwa dzia³aj¹ce jako grupa maj¹
bowiem du¿o wiêksz¹ si³ê wp³ywu ni¿ pojedyncze firmy i opracowane
przez nie stanowiska, jako reprezentuj¹ce interesy pewnej zbiorowoœci,
stwarzaj¹ mo¿liwoœci wp³ywania na projekty legislacyjne, które mog¹
dotyczyæ danej grupy (klastra) przedsiêbiorstw. Organizacja dzia³alnoœci w ramach klastra znacznie zmniejsza koszty prowadzenia lobbingu
przez przedsiêbiorstwa i zwiêksza skutecznoœæ podejmowanych dzia³añ.
£ukasz Mikulec
Specjalista, WARP Sp. z o.o.
2
Po¿yczka stanowi uzupe³nienie œrodków w³asnych po¿yczkobiorcy
przeznaczonych na finansowanie wnioskowanego przedmiotu
po¿yczki. Minimalna wielkoœæ wk³adu w³asnego po¿yczkobiorcy
wynosi 25%. Po¿yczka jest udzielana maksymalnie na okres do 60
miesiêcy. Maksymalny okres karencji wynosi 6 miesiêcy.
Oprocentowanie wynosi 5,56% w skali roku. Od przyznanej po¿yczki
pobiera siê prowizjê w wysokoœci od 0,1 do 3%. Za rozpatrzenie
wniosku o po¿yczkê nale¿y zap³aciæ 50 do 150 z³.
Wiêcej informacji: www.warp.org.pl
Uczelniane Centrum Innowacji
i Transferu Technologii UAM
Uniwersytet im. Adama Mickiewicza zaprasza przedsiêbiorstwa z bran-
Biuletyn
Wahania kursów walut maj¹ bezpoœredni wp³yw na kondycjê finansow¹
ka¿dego przedsiêbiorstwa dzia³aj¹cego na rynkach miêdzynarodowych. Kursy
walut wp³ywaj¹ na takie obszary dzia³alnoœci przedsiêbiorstwa jak: planowanie,
prognozowanie przep³ywów oraz rentownoœæ inwestycji. Jest to szczególnie
wa¿ny problem dla przedsiêbiorstw bran¿y meblarskiej, u których wœród ogó³u
odbiorców zdecydowana wiêkszoœæ to kontrahenci zagraniczni. Dlatego konieczne jest aktywne zarz¹dzanie ryzykiem walutowym, które pozwoli na stabilizacjê zamierzonej efektywnoœci niezale¿nie od rozwoju sytuacji na rynku.
Nale¿y podkreœliæ, ¿e czêsto zastosowanie z³o¿onej strategii zabezpieczaj¹cej
mo¿e byæ Ÿród³em istotnej przewagi nad konkurencj¹.
Przed przyst¹pieniem do omówienia instrumentów maj¹cych na celu
zabezpieczenie przed ryzykiem kursowym, najpierw zdefiniujmy czym ono jest.
Najczêœciej ryzyko kursowe definiuje siê jako: potencjalna strata powsta³a
wskutek zmiennoœci wartoœci aktywów i pasywów przedsiêbiorstwa. Innymi s³owy
ryzyko kursowe jest wynikiem wp³ywu zmiany kursu lub relacji walut (dewaluacja
lub rewaluacja) na saldo wszystkich wp³ywów i odp³ywów oraz na saldo kapita³u
w obcej walucie. W polskim systemie walutowym kurs walut podlega prawom
popytu i poda¿y, oznacza to, i¿ wahania kursu i zwi¹zane z tym ryzyko s¹ czymœ
normalnym i jest nieod³¹czn¹ sk³adow¹ systemu. Dokonuj¹c podzia³u ryzyka
walutowego nale¿y wyodrêbniæ trzy obszary z którymi bezpoœrednio jest
zwi¹zane:
1) ryzyko ekonomiczne,
2) ryzyko wzrostu cen towarów,
3) ryzyko wzrostu kosztów produkcji w wyniku wzrostu cen towarów importowanych.
Kolejnym etapem jest okreœlenie czasu trwania ryzyka walutowego w przedsiêbiorstwie. Za moment rozpoczêcia nale¿y przyj¹æ fakt przygotowania wi¹¿¹cej
oferty cenowej, natomiast za koniec wystêpowania ryzyka przyjmuje siê moment
uregulowania zobowi¹zania lub otrzymania nale¿noœci. Graficznie prezentuje to
rysunek 1.
W celu zabezpieczenia siê przed ryzykiem walutowym mamy do dyspozycji
szereg instrumentów pochodnych (ang. derivative securities), które s¹ transakcjami terminowymi. Zarówno ich aktualna jak i przysz³a wartoœæ oraz p³atnoœci z nimi
zwi¹zane, zale¿¹ od innego lub innych instrumentów bazowych. Transakcja
terminowa jest umow¹, w której strony wzajemnie ustalaj¹ okreœlon¹ rozpiêtoœæ
czasu pomiêdzy jej zawarciem a realizacj¹ kontraktu.
Rysunek 1. Poszczególne etapy w okresie wystêpowania ryzyka walutowego
w przedsiêbiorstwie
ród³o: opracowanie w³asne na podstawie: J. Zaj¹c, Polski rynek walutowy
w praktyce, Wydawnictwo K.E. Liber, Warszawa 2002, s. 333.
Rozwa¿aj¹c wybór okreœlonego instrumentu pochodnego w pierwszej kolejnoœci
nale¿y zapoznaæ siê z ich klasyfikacj¹ (ze wzglêdu na ograniczone mo¿liwoœci
redakcyjne zostanie ona przedstawiona w sposób bardzo syntetyczny), u³atwi to
podjêcie w³aœciwej decyzji o zastosowaniu okreœlonego instrumentu. Tak wiêc,
instrumenty pochodne dzielimy:
1) ze wzglêdu na rodzaj instrumentu bazowego: towarowe - których instrumentem
bazowym s¹ metale szlachetne, ropa naftowa, produkty rolne; finansowe - wystawione na walutê, akcje, obligacje, indeks rynku,
2) ze wzglêdu na dostawê instrumentu bazowego: rzeczywiste - które charakteryzuj¹ siê tym, ¿e jeœli s¹ realizowane, to dochodzi do rzeczywistej dostawy
instrumentu bazowego, nierzeczywiste, zwane ró¿niczkowymi, które jeœli s¹
realizowane, to nie dochodzi do fizycznej dostawy, a tylko do uiszczenia
w ramach rozliczenia pieniê¿nego ró¿nicy miêdzy cen¹ rynkow¹ a cen¹
wczeœniej ustalon¹,
3) ze wzglêdu na charakter zobowi¹zania: warunkowe - w których jedna ze stron
nabywa prawo, ale nie obowi¹zek realizacji umowy; bezwarunkowe - zwane
sztywnymi, które s¹ bezwarunkowymi zobowi¹zaniami obu stron umowy,
Wielkopolski Klaster Meblarski
4) ze wzglêdu na prawa i obowi¹zki na³o¿one na strony transakcji: symetryczne;
niesymetryczne.
Obecnie najczêœciej oferowanymi przez banki rodzajami instrumentów pochodnych s¹ kontrakty typu: forward14, furures15, opcje, swapy, warranty. Aby
przybli¿yæ znaczenie poszczególnych instrumentów poni¿ej dokonano krótkiej
charakterystyki.
Transakcja forward jest umow¹, która dotyczy kupna lub sprzeda¿y
okreœlonych aktywów, w okreœlonym czasie i po okreœlonej cenie. Jest to umowa
pomiêdzy dwiema instytucjami finansowymi lub miêdzy instytucj¹ finansow¹ i jej
klientem. Forward jest kontraktem niestandaryzowanym. Oznacza to, ¿e mo¿e
byæ zawarty na dowoln¹ iloœæ towaru z dostaw¹ na dowolny dzieñ. O warunkach
dostawy decyduj¹ jedynie umawiaj¹ce siê strony.
Kontrakt futures jest umow¹, która dotyczy kupna lub sprzeda¿y okreœlonych
aktywów w okreœlonym czasie i po okreœlonej cenie. Kontrakty futures s¹ przedmiotem obrotu gie³dowego. S¹ to kontrakty standaryzowane, co oznacza, ¿e
iloœæ i jakoœæ towaru oraz termin i miejsce dostarczenia s¹ standaryzowane, a poœrednikiem wszystkich transakcji jest gie³da, która jednoczeœnie czuwa nad wype³nieniem zobowi¹zañ przez klientów.
Opcja jest terminow¹ transakcj¹ warunkow¹, w której jedna ze stron nabywa
prawo, ale nie obowi¹zek realizacji umowy. W umowie opcyjnej wystêpuj¹ dwie
strony: wystawca kontraktu (sprzedawca) i nabywca kontraktu (w³aœciciel). Nabywca kontraktu opcyjnego ma prawo realizacji umowy, natomiast wystawiaj¹cy
opcje ma obowi¹zek zrealizowania kontraktu. Opcje nazywane s¹ kontraktami
niesymetrycznymi.
Swap jest umow¹ terminow¹ zawart¹ miêdzy stronami, która obejmuje wymianê
przep³ywów gotówkowych wed³ug wczeœniej uzgodnionych zasad. Przep³ywy
gotówkowe, których wymiana dotyczy s¹ zazwyczaj zwi¹zane z instrumentem
d³u¿nym lub walutami obcymi
Warrant jest instrumentem, który daje prawo kupna lub sprzeda¿y okreœlonego
instrumentu podstawowego po okreœlonej cenie (jest to cena wykonania
warrantu). Warranty s¹ instrumentami pochodnymi niesymetrycznymi. Ze wzglêdu na czas wykonania rozró¿nia siê warranty europejskie i amerykañskie.
Warrant europejski mo¿na zrealizowaæ tylko w dniu jego wygaœniêcia. Natomiast warrant amerykañski mo¿e byæ zrealizowany w dowolnym dniu do czasu
jego wygaœniêcia.
Konkluduj¹c powy¿sze rozwa¿ania na temat zabezpieczenia przed ryzykiem
kursowym nale¿y zauwa¿yæ, i¿ dla przedsiêbiorstw które nie posiadaj¹ doœwiadczenia w stosowaniu instrumentów pochodnych najlepszym rozwi¹zaniem jest
skorzystanie z us³ug specjalistów banku (najczêœciej w którym firma posiada
rachunek). Mog¹ oni liczyæ na indywidualn¹ i profesjonaln¹ opiekê dealerówspecjalistów Departamentu Operacji Finansowych, którzy zapewni¹ dostêp do
komentarzy i analiz rynkowych, pomog¹ w identyfikacji ryzyka walutowego i stopy procentowej firm oraz zaproponuj¹ mo¿liwe rozwi¹zania w zakresie zarz¹dzania tym ryzykiem.
Literatura:
1. Dziawgo E., Modele kontraktów opcyjnych, Wydawnictwo Uniwersytetu M.
Kopernika, Toruñ 2003
2. Hull J., Kontrakty terminowe i opcyjne. Wprowadzenie, WIG Press, Warszawa
1997
3. Tarczyñski W., Zwolankowski M., In¿ynieria finansowa, Agencja Wydawnicza
Placet, Warszawa 1999.
4. Zaj¹c J., Polski rynek walutowy w praktyce, Wydawnictwo K.E. Liber,
Warszawa 2002
Piotr Bober
3
Biuletyn
Wielkopolski Klaster Meblarski
Instytut Technologii Drewna
zosta³ powo³any w 1952 roku. Jest jedyn¹ w kraju jednostk¹ naukowo-badawcz¹
zajmuj¹c¹ siê w sposób kompleksowy przerobem drewna, jego zastosowaniem
i tworzeniem nowych kompozytów opartych na drewnie. Jako jednostka o zasiêgu ogólnokrajowym, prowadzi równie¿ dzia³alnoœæ informacyjn¹, normalizacyjn¹, certyfikacyjn¹ i szkoleniow¹ z zakresu drzewnictwa.
Dzia³alnoœæ badawcza Instytutu zwi¹zana jest z szeroko rozumianym przemys³em przerobu drewna (tartacznym, meblarskim, stolarki budowlanej, opakowañ
drewnianych, p³yt drewnopochodnych, celulozowo-papierniczym), przemys³em
obrabiarek i narzêdzi, a tak¿e z leœnictwem, budownictwem, transportem, gospodark¹ komunaln¹ i ochron¹ œrodowiska.
Poprzez wdra¿anie do praktyki wyników badañ w postaci innowacyjnych,
energooszczêdnych i higienicznych materia³ów wykorzystuj¹cych zarówno surowiec drzewny, jak i odpady drzewne, korzystnie wp³ywaj¹cych na zdrowie,
pozwalaj¹ce podnosiæ jakoœæ ¿ycia spo³eczeñstwa, zwiêkszaj¹cych udzia³
odnawialnych noœników energii w bilansie energetycznym kraju oraz pozytywnie
oddzia³uj¹cych na stan œrodowiska naturalnego, Instytut d¹¿y do wykreowania
nowoczesnego sektora drzewnego spe³niaj¹cego wymagania spo³eczeñstwa
XXI wieku.
Badania naukowe i prace badawczo-rozwojowe prowadzone s¹
w ró¿nych kierunkach i specjalnoœciach, odpowiadaj¹cych kompleksowemu
rozwi¹zywaniu zagadnieñ z zakresu przerobu i wykorzystania drewna. Du¿e
znaczenie przywi¹zuje siê do badañ nad zwiêkszeniem trwa³oœci i ochron¹
drewna, jakoœci¹ surowców, materia³ów i wyrobów finalnych przemys³u przerobu
drewna, ochron¹ œrodowiska naturalnego. Prace badawcze koncentruj¹ siê na
optymalizacji wykorzystania zasobów surowca drzewnego, zarówno poprzez
modyfikacjê technologii produktów ju¿ istniej¹cych, jak i poprzez opracowywanie nowych rozwi¹zañ i wytwarzanie nowoczesnych materia³ów. Istotne
miejsce w pracach badawczych Instytutu zajmuj¹ analizy i prognozy rozwoju
sektora drzewnego w Polsce, obejmuj¹ce ekonomiczne i organizacyjne aspekty
funkcjonowania przedsiêbiorstw sektora drzewnego. Uwzglêdnia siê w nich
równie¿ problematykê integracji Polski z Uni¹ Europejsk¹, zagadnienia innowacyjnoœci bran¿ drzewnych i ich miêdzynarodowej konkurencyjnoœci. Instytut
realizuje badania prowadz¹ce do osi¹gniêcia harmonijnego i zrównowa¿onego
rozwoju bran¿ drzewnych oraz wysokiej konkurencyjnoœci polskiego sektora
drzewnego na rynku miêdzynarodowym.
Instytut jest uprawniony do:
• prowadzenia badañ naukowych, poznawczych i aplikacyjnych w zakresie
drzewnictwa;
• œwiadczenia us³ug przez akredytowane Laboratorium Badania Drewna,
Materia³ów Drewnopochodnych, Opakowañ, Mebli i Konstrukcji (certyfikat
Polskiego Centrum Akredytacji Nr AB 088);
• œwiadczenia us³ug przez Centrum Certyfikacji Wyrobów Przemys³u
Drzewnego (certyfikat Polskiego Centrum Akredytacji Nr AC 098);
• œwiadczenia us³ug w ramach Dyrektyw Rady UE: odnosz¹cej siê do wyrobów budowlanych (Dyrektywa Nr 89/106/EWG; notyfikacja Nr 1583 listopad 2004) oraz odnosz¹cej siê do maszyn do obróbki drewna (Dyrektywa Nr 98/37/EWG; notyfikacja styczeñ 2005);
• reprezentowania Polski w pracach Komitetu Drzewnego Europejskiej
Komisji Gospodarczej ONZ/FAO oraz komisjach normalizacyjnych ISO
i CEN;
• wykonywania us³ug o charakterze doradczym i szkoleniowym w ramach
uczestnictwa w Krajowym Systemie Us³ug dla Ma³ych i Œrednich Przedsiêbiorstw;
• prowadzenia sekretariatów czterech Komitetów Technicznych Polskiego
Komitetu Normalizacyjnego:
– Komitet Techniczny nr 98 ds. Mebli,
– Komitet Techniczny nr 100 ds. Wyrobów z drewna i materia³ów drewnopochodnych,
– Komitet Techniczny nr 185 ds. Ochrony drewna i materia³ów drewnopochodnych,
– Komitet Techniczny nr 268 ds. Obrabiarek i urz¹dzeñ do obróbki
drewna;
• koordynacji dzia³añ i prowadzenia sekretariatu Polskiej Platformy
Technologicznej Sektora Leœno-Drzewnego, która wspiera przemys³ i jednostki badawcze dzia³aj¹ce w obszarze produkcji leœno-drzewnej,
wspó³dzia³aj¹c z bran¿owym samorz¹dem gospodarczym, organizacjami
zawodowymi oraz organami administracji publicznej. PPTSL-D jest cz³onkiem Europejskiej Platformy Technologicznej Sektora Leœno-Drzewnego
(Forest-Based Sector Technology Platform - FTP);
• Instytut jest jednostk¹ zarejestrowan¹ (nr POL-21754) w PHARE/TACIS
Central Consultation Register (Bruksela, Belgia).
POLSKA
PLATFORMA
TECHNOLOGICZNA
SEKTORA LEŒNO-DRZEWNEGO
4
Biuletyn
Instytut oferuje badania i us³ugi w dziedzinach:
W£AŒCIWOŒCI DREWNA I KIERUNKI JEGO ZASTOSOWAÑ:
• oznaczanie krajowych i wa¿niejszych egzotycznych gatunków drewna,
• badanie w³aœciwoœci u¿ytkowych drewna z uwzglêdnieniem mo¿liwoœci
poszerzenia zakresu jego stosowania,
• badanie zale¿noœci pomiêdzy warunkami ¿ycia drzew a w³aœciwoœciami
technicznymi pozyskiwanego z nich drewna,
• efektywnoœæ wykorzystania surowca drzewnego,
• ocena wartoœci krajowej tarcicy konstrukcyjnej,
• badanie w³aœciwoœci techniczno-u¿ytkowych wyrobów i konstrukcji z drewna oraz materia³ów drewnopochodnych w funkcji zastosowanych rozwi¹zañ materia³owych,
• aplikacja drewna w produkcji elementów architektury ogrodowej, placów
zabaw, sprzêtu sportowego, ekranów akustycznych, palet, opakowañ,
• kontrola i nadzór warunków technicznych i organizacyjnych produkcji
wyrobów z drewna, zw³aszcza opakowañ, w aspekcie wymagañ fitosanitarnych,
• ocena maszyn do obróbki drewna w zakresie ich zgodnoœci z minimalnymi
wymaganiami dotycz¹cymi bezpieczeñstwa i higieny pracy.
KONSERWACJA DREWNA:
• badanie w³aœciwoœci i analizy chemiczne œrodków ochrony drewna oraz ich
detoksykacji,
• badanie w³aœciwoœci zabezpieczonego drewna i materia³ów drewnopochodnych,
• ekspertyzy mikologiczne z zakresu pora¿enia drewna przez grzyby
i owady,
• laboratoryjne i poligonowe testy zabezpieczaj¹ce dzia³ania œrodków
ochrony drewna wobec grzybów powoduj¹cych.
MATERIA£Y DREWNOPOCHODNE I KLEJE:
• ocena przydatnoœci nowych i modyfikowanych ¿ywic i klejów do produkcji
p³yt drewnopochodnych na podstawie badañ laboratoryjnych,
• aplikacja surowców lignocelulozowych, ¿ywic klejowych, substancji
pomocniczych - utwardzaczy, katalizatorów, œrodków hydrofobowych,
wype³niaczy, œrodków wi¹¿¹cych formaldehyd,
• oznaczanie zawartoœci formaldehydu w p³ytach drewnopochodnych,
zawartoœci piasku w surowcach lignocelulozowych i p³ytach, jakoœci
sklejenia w p³ytach drewnopochodnych przeznaczonych do u¿ytkowania
w warunkach podwy¿szonej wilgotnoœci,
• badanie w³aœciwoœci po³¹czeñ klejowych w tworzywach drzewnych,
• absorpcja powierzchniowa p³yt pilœniowych,
• pomiary i analizy parametrów procesów technologicznych podczas prób
przemys³owych,
• opracowywanie i wdra¿anie nowych technologii; modyfikacja technologii.
MEBLE, KONSTRUKCJE I WYPOSA¯ENIE WNÊTRZ:
• uszlachetnianie powierzchni p³yt drewnopochodnych oraz elementów
meblowych (laminowanie, oklejanie oklein¹ sztuczn¹ i naturaln¹,
lakierowanie, wytwarzanie oklein sztucznych i taœm obrze¿owych),
• badanie w³aœciwoœci powierzchni elementów meblowych laminowanych,
lakierowanych lub oklejonych (szczególnie: emisja formaldehydu, pomiar
po³ysku i barwy, pomiar odpornoœci na œwiat³o, czynniki mechaniczne,
chemiczne i termiczne),
Wielkopolski Klaster Meblarski
• ocena emisji formaldehydu i odpornoœci powierzchni elementów meblowych, wykonywana zgodnie z aktualnymi wymaganiami zawartymi
w specyfikacjach IOS-MAT-0003 i IOS-MAT-0066,
• ocena mebli o ró¿nym przeznaczeniu w aspekcie zgodnoœci z obowi¹zuj¹cymi normami i szczegó³owymi wymaganiami technicznymi,
• przydatnoœæ akcesoriów do produkcji mebli,
• w³aœciwoœci mechaniczne mebli w procesie tworzenia nowych wzorów,
• badanie odpornoœci powierzchni laminowanych paneli pod³ogowych i lakierowanych desek pod³ogowych,
• badanie bezpieczeñstwa mebli (w tym: dzieciêcych, m³odzie¿owych, szkolnych, mieszkaniowych, biurowych, kuchennych, tapicerowanych, materacy
i czêœci ruchomych mebli).
OCHRONA ŒRODOWISKA:
• palnoœæ mebli tapicerowanych i materia³ów meblarskich oraz materia³ów
budowlanych (œciennych i pod³ogowych); wydzielanie toksycznych produktów rozk³adu i spalania,
• emisja formaldehydu, fenolu i innych lotnych zwi¹zków organicznych
(VOC) z drewna, tworzyw drzewnych, materia³ów meblarskich i mebli,
• zawartoœæ pestycydów w materia³ach drzewnych,
• ocena w³aœciwoœci biopaliw sta³ych (zrêbki, brykiety, pelety),
• kompleksowe badania odpadów drzewnych i oceny mo¿liwoœci ich zagospodarowania,
• ocena zagro¿eñ dla œrodowiska, zwi¹zanych z powstawaniem i utylizacj¹
odpadów drzewnych (analiza elementarna, metale ciê¿kie, chlorowcopochodne, pestycydy),
• rozk³ad i sinizna drewna.
EKONOMIKA DRZEWNICTWA:
• strategie rozwoju bran¿ sektora leœno-drzewnego,
• analizy sektorowe przemys³u drzewnego i meblarskiego (diagnozy i prognozy, analizy SWOT),
• ocena miejsca bran¿ przemys³u drzewnego i meblarskiego na rynku Unii
Europejskiej,
• analizy zaopatrzenia zak³adów w surowiec drzewny w uk³adzie krajowym
i regionalnym,
• prognozy zapotrzebowania bran¿ przemys³u drzewnego i meblarskiego na
materia³y drzewne i niedrzewne,
• analizy zu¿ycia materia³ów drzewnych w miejscach ich ostatecznego
zastosowania,
• analizy rynku drzewnych odpadów przemys³owych i drewna pou¿ytkowego (miejsca powstawania, zasoby, charakterystyka iloœciowo-jakoœciowa, kierunki zagospodarowania),
• Analizy Cyklu ¯ycia LCA produktów drzewnych,
• analizy porównawcze cen drewna i produktów drzewnych,
• aktualne informacje o produkcji, handlu, zatrudnieniu, kondycji ekonomicznej sektora drzewnego.
Instytut od wielu lat wspó³pracuje z licz¹cymi siê
w Europie i na œwiecie jednostkami badawczymi, uczelniami i organizacjami oraz
sieciami naukowymi, których domen¹ jest sektor drzewny.
KONTAKT
INSTYTUT TECHNOLOGII DREWNA
ul. Winiarska 1, 60-654 Poznañ
tel.: (+48 61) 849 24 00
fax: (+48 61) 822 43 72
e-mail: [email protected]
http://www.itd.poznan.pl
5
Biuletyn
Wielkopolski Klaster Meblarski
Firmy wielkopolskiego klastra meblarskiego
Przedstawiamy firmy, które miêdzy innymi odes³a³y nam wype³nion¹ ankietê i zdecydowa³y siê
zaprezentowaæ na ³amach naszego biuletynu.
www.ceglewski.com.pl
Fabryka mebli - Ceglewski istnieje ju¿ od kilkunastu lat. Firma wyros³a na
tradycji mebli maj¹cych strukturê rêkodzie³a. Obecnie specjalizuje siê w produkcji
mebli fornirowanych oraz mebli z litego drewna. Firma oferuje w sprzeda¿y
bardzo bogat¹ gamê zestawów witrynowo - komodowych w sk³ad których
wchodz¹ zestawy jadalne, meble pokojowe, meble gabinetowe, sypialniane
oraz meble kuchenne, które produkowane s¹ pod indywidualne zamówienie
klienta. W ostatnim czasie zak³ad rozpocz¹³ produkcjê szaf z drzwiami przesuwanymi oraz tzw zabudów wnêk.
Firma prowadzi sprzeda¿ swoich wyrobów w ok 500 punktach na terenie ca³ego kraju.
Firma decorator w swojej ofercie posiada meble oraz wiele dodatków i elementów upiêkszaj¹cych wnêtrza. Pomagamy komponowaæ wnêtrza.
Meble robione s¹ z najlepszych surowców na œwiecie. Do produkcji u¿ywa siê
wysokoplastycznych pianek niepalnych, skór cielêcych, materia³ów najwy¿szej
jakoœci, nici z podwójn¹ pos³onk¹ (nie niszcz¹cych skóry).
Meble drewniane produkowane s¹ we W³oszech oraz czêœciowo w Polsce.
Koñcowy proces produkcji (malowanie i tapicerowanie) nastêpuje w Polsce co
daje nam mo¿liwoœæ dowolnego wykoñczenia mebli.
Zapraszamy do odwiedzenia naszego Salonu
w Swarzêdzu k/Poznania w Centrum Meblowym
ETC Swarzêdz na parterze tel. 061/ 665 08 11.
Firma "DREWNOSTYL"
powsta³a w 1992 roku i jest ca³kowicie polsk¹ firm¹. W³aœcicielem firmy jest Zenon B³aszak.
Firma zajmuje siê produkcj¹ mebli z litego drewna sosnowego oraz z MDF-u.
W programie produkcji znaleŸæ mo¿na:
- szafki, witryny i rega³y wisz¹ce,
- komody,
- pokoje dzieciêce (szafy, komody, ³ó¿eczka niemowlêce i ³ó¿ka
m³odzie¿owe),
- inne meble dzieciêce (stoliki,
krzese³ka, ³awoskrzynie),
- skrzynie i skrzynki,
- ³ó¿ka piêtrowe,
- rega³y stoj¹ce,
-meble hotelowe
- inne wyroby.
Obecnie 99% produkcji stanowi produkcja eksportowa do krajów zachodnich.
„Polskie meblarstwo (ale i np. „ogrodówka”) to g³ównie eksport i ceny w walutach. A to ryzyko kursowe. Konkurencja (np. azjatycka) wymusza niskie ceny
z niewielkim zyskiem. Tylko, ¿e ten zysk przy obecnym kursie EUR/PLN (jak to
mo¿emy w³aœnie obserwowaæ) jest zerowy albo wrêcz strat¹. Oczekiwalibyœmy
wspólnej walki o „normalnoœæ”: je¿eli nie strefa EURO, to usztywnienie kursu jak to
zrobi³a np. Dania. Wtedy wiemy, ¿e za nasz towar dostaniemy tyle samo jutro i za
rok. Mo¿na planowaæ, ale nie ryzykowaæ strat¹.”- w ten sposób w³aœciciel firmy
komentuje ostatnie wahania kursu walutowego.
Nasza firma "Zak³ad Tapicerski Jerzy Jasiñski" powsta³a w 1992 roku.
Specjalizujemy siê w produkcji mebli tapicerowanych. Gwarantujemy zadowolenie Klientów, poprzez stosowanie nowych technologii oraz najnowszych
tkanin obiciowych w bogatej
gamie kolorystycznej. Rzetelne wykonanie i szybkie terminy dostaw to atuty naszej
Firmy. Zapraszamy do zapoznania siê z ofert¹ naszych
produktów na stronie internetowej www.jjasinski.pl
„...Uwa¿amy, ¿e powstanie Wielkopolskiego Klastra Meblarskiego umo¿liwi rozwój naszej Firmy i nawi¹zanie wspó³pracy z nowymi odbiorcami”.
- twierdzi p. £ukasz Jasiñski
Zak³ad Tapicerski Jerzy Jasiñski
62-006 Gruszczyn ul. Zieliñska 44
Tel. +48 605061788
[email protected]
Firma „Kwadro 2003” powsta³a pierwotnie z myœl¹ o obs³udze wschodniego rynku meblarskiego, jako najbardziej
interesuj¹cego z punktu widzenia naszego doœwiadczenia i mo¿liwoœci.
Naszymi partnerami pocz¹tkowo by³y fabryki i du¿e hurtownie zlokalizowane na terenie by³ego ZSRR. Obecnie aktywnie
dzia³amy równie¿ na rynku krajowym wykorzystuj¹c zdobyt¹ wiedzê i pozyskuj¹c coraz szersze grono partnerów.
Podstawowym asortymentem naszej firmy s¹ wysokiej jakoœci nó¿ki do mebli tapicerowanych, kuchennych i ³azienkowych.
Naszym atutem jest bardzo szeroka gama nó¿ek, co pozwala nam zaspokoiæ potrzeby nawet najbardziej wymagaj¹cych
Klientów. Nasze produkty charakteryzuj¹ siê wysok¹ jakoœci¹ i precyzyjnym wykonaniem co jest gwarancj¹ trwa³oœci.
Ponadto znajdziecie Pañstwo w naszej ofercie:
zawiasy meblowe, prowadnice rolkowe i kulkowe, metalboxy, uchwyty meblowe, podnoœniki, relingi, zamki meblowe, wieszaki i dr¹¿ki do szaf, podpórki pó³ek, nogi
sto³owe, listwy do blatów, itp.
Zapraszamy do zapoznania siê z nasz¹ stron¹ internetow¹: www.kwadro2003.com.pl i nawi¹zania wspó³pracy.
„Naszym zdaniem, przedsiêbiorstwa i firmy dzia³aj¹ce w ramach sektora meblarskiego naszego regionu, które siê skupi¹ i zaprezentuj¹ siê w Klastrze,
mog¹ odnieœæ same korzyœci, je¿eli chodzi o wspólne dzia³anie na rynku. Tego rodzaju Klaster jest bardzo dobrym przyk³adem po³¹czenia wspó³pracy
i konkurencji. Gor¹co zachêcamy inne firmy do uczestnictwa.” - twierdz¹ w³aœciciele.
6
Biuletyn
Wielkopolski Klaster Meblarski
Inicjatywy klastrowe (cluster initiatives)
Rosn¹ce zainteresowanie problematyk¹ klastrów jako „geograficznych skupisk
1
wzajemnie powi¹zanych firm, konkuruj¹cych i wspó³pracuj¹cych ”, obserwowane jest obecnie nie tylko w poszczególnych pañstwach Unii Europejskiej, ale
niemal na ca³ym œwiecie. W literaturze szeroko opisuje siê przyk³ady dobrze
funkcjonuj¹cych ju¿ klastrów czy te¿ podejmowanych aktualnie wysi³ków na
rzecz ich utworzenia, nie tylko ju¿ w Europie i Ameryce Pó³nocnej, ale w Afryce2,
Azji3 czy Ameryce Po³udniowej4. Na plan pierwszy wysuwa siê zwykle pytanie
o koncepcjê ca³oœciowej polityki rozwoju opartej o klastry (cluster based policy),
gotowe dla w³adz narzêdzia do wdra¿ania tej polityki na poziomie regionalnym,
narodowym czy miêdzynarodowym. Równie czêsto formu³uje siê jednak inne
pytanie: jakie s¹ przyczyny powstawania klastrów, dlaczego tworz¹ siê
w pewnych lokalizacjach i bran¿ach, a nie w innych i jakie s¹ uwarunkowania ich
rozwoju? Dlaczego niektóre odnosz¹ wielkie sukcesy, a inne bardzo ma³e lub te¿
¿adne? Do dzisiaj nie ma prostej odpowiedzi na te pytania, nie ma bowiem
kompleksowej teorii rozwoju klastrów, która wyjaœnia³by te i wiele innych
w¹tpliwoœci. W Polsce tym bardziej, jako, ¿e wed³ug raportu Komisji Europejskiej z
2003 roku, Polska, obok Czech, S³owacji i Estonii nale¿y do grupy pañstw,
w których „nie wypracowano i nie wdro¿ono do tego momentu polityki rozwoju
opartej o klastry”5. Komisji Europejskiej wtóruje OECD stwierdzaj¹c, i¿ „w Polsce
do tej pory nie podjêto (opinia z 2005 roku) ¿adnych dzia³añ promuj¹cych
klastry”6. Warto postawiæ wiêc pytanie czy w takiej sytuacji mo¿na, a jeœli tak to
w jaki sposób, prowadziæ skuteczne inicjatywy klastrowe?
Zdaniem Ch. Ketelsa, pracuj¹cego na co dzieñ z twórc¹ idei klastrów M. Porterem, „europejscy politycy gospodarczy zajêli siê polityk¹ klastrów przenosz¹c
priorytety z podejœcia makroekonomicznego na mikroekonomiczne. Polityki
pieniê¿ne czy podatkowe s¹ dobrze ju¿ znane i wiele krajów europejskich
osi¹gnê³o w tym zakresie du¿e postêpy. Postêp makroekonomiczny jest jednak
niezbêdny, ale nie wystarcza dla osi¹gniêcia lepszych efektów przez ka¿dy
pojedynczy mikroekonomiczny podmiot. (…) Trzeba przekszta³ciæ makroekonomiczne osi¹gniêcia gospodarki w prawdziwe ulepszenia w poszczególnych
przedsiêbiorstwach. Klastry mog¹ byæ efektywnym narzêdziem s³u¿¹cym do
zorganizowania tych wysi³ków (w ramach wspó³pracy z przedsiêbiorstwami,
uczelniami, innymi instytucjami) i uruchomienia efektywnych przedsiêwziêæ”7.
Klastry powstawaæ mog¹ dwiema drogami. Oddolnie, inicjowane bezpoœrednio
przez tworz¹ce je przedsiêbiorstwa lub te¿ odgórnie, gdy ich powstanie jest
zamiarem realizowanej na poziomie lokalnym, regionalnym czy narodowym
(a niekiedy i ponadnarodowym) polityki w³adz. Takie inicjatywy, prowadz¹ce do
utworzenia, powo³ania, a czasem tylko sformalizowania ju¿ w rzeczywistoœci
istniej¹cego geograficznego skupiska wspó³pracuj¹cych przedsiêbiorstw,
okreœla siê mianem inicjatyw klastrowych (cluster initiatives). Inicjatywê klastrow¹
zdefiniowaæ mo¿na jako „zorganizowany wysi³ek dla zwiêkszenia wzrostu
i konkurencyjnoœci klastra w regionie, anga¿uj¹cy firmy, w³adze i/lub œrodowisko
badawczo-rozwojowe”8.
Jeœli chodzi o to kto powinien wieœæ prym w prowadzeniu tak zdefiniowanej
incjatywy klastrowej, przewa¿a generalnie opinia, ¿e wiêksze szanse powodzenia maj¹ te projekty, które wyp³ywaj¹ od samych przedsiêbiorstw, a nie stanowi¹
tylko kolejnych pomys³ów na o¿ywienie gospodarcze regionu w³adz, chc¹cych
wykazaæ siê skutecznoœci¹ swej dzia³alnoœci. Uwa¿a siê przy tym s³usznie, ¿e jeœli
rz¹d jest jednak zdeterminowany, by tworzyæ i wspieraæ klastry, powinien skupiæ
siê na tych zasobach i zdolnoœciach, które ju¿ w danym kraju i regionie s¹, które
osi¹gnê³y ju¿ tzw. masê krytyczn¹ firm (odpowiedni¹ minimaln¹ liczb¹ firm
z danej bran¿y), bez której nie ma mowy o funkcjonowaniu klastra. Klaster to
przecie¿ skupisko powi¹zanych przedsiêbiorstw. Nie mo¿na zatem, na bazie
jednej firmy i du¿ych nawet kapita³ów, wykreowaæ prawdziwych klastrów,
podejmuj¹c najbardziej skuteczne nawet wysi³ki w tym zakresie.
W 2003 roku w „Zielonej Ksiêdze Inicjatyw Klastrowych” zaprezentowano
wyniki pier wszego ogólnoœwiatowego badania takich inicjat yw
przeprowadzonego pod egid¹ Instytutu Konkurencyjnoœci. Zidentyfikowano
pocz¹tkowo 509 inicjatyw rozwoju klastrów, w wiêkszoœci w Europie i Ameryce,
1
2
3
4
5
6
7
8
9
z czego przebadano, gdy¿ na tyle tylko pozwoli³y uzyskane informacje z wype³nionych on-line, poprzez specjaln¹ stronê internetow¹ ankiet, 238 inicjatyw klastrowych na ca³ym œwiecie. W tej liczbie znalaz³o siê 130 inicjatyw (wysi³ków
na rzecz tworzenia klastrów) podejmowanych w tym momencie w Europie
(najwiêcej, bo 25 w Wielkiej Brytanii); 32 inicjatywy prowadzone w Nowej
Zelandii, 28 w Stanach Zjednoczonych, 20 inicjatyw realizowanych w Japonii,
13 w Australii, 4 w Kanadzie, 2 w Azji, 1 w Ameryce Po³udniowej i 1 w Afryce
Po³udniowej. Piêæ inicjatyw klastrowych uznano za „przekraczaj¹ce granice
pojedynczego pañstwa” i nie przydzielono ich z tego tytu³u do terytorium
pojedynczego kraju. W tej ogólnej liczbie 238 zbadanych inicjatyw prowadzonych w 2003 roku (s¹ to nadal najnowsze dostêpne dane zebrane na tak¹ skalê)
znalaz³a siê jedna inicjatywa z Polski - Tarnowski Klaster Przemys³owy „Plastikowa
Dolina”.
W podziale na poszczególne bran¿e gospodarki najwiêcej badanych w 2003
roku inicjatyw rozwoju klastrów zanotowano w przemyœle technologii informacyjnych (51 projektów), urz¹dzeñ medycznych (35) i technologii produkcji (32).
Dopiero na piêtnastym miejscu znalaz³ siê przemys³ meblarski, z liczb¹ 13 zbadanych inicjatyw rozwoju klastrów meblarskich na œwiecie. W nastêpnej edycji
badania do listy tej z pewnoœci¹ do³¹czyæ bêdzie mo¿na tak¿e nasz¹ inicjatywê
zatytu³owan¹ „Wsparcie dla rozwoju Wielkopolskiego Klastra Meblarskiego”,
o powo³aniu której poinformowani zostali ju¿ prowadz¹cy badania.
Bazuj¹c jednak na dostêpnych aktualnie ci¹gle najnowszych jeszcze wynikach
badañ inicjatyw klastrowych z 2003 roku, warto zaprezentowaæ najwa¿niejsze
cechy charakterystyczne opisywanych w „Zielonej Ksiêdze” inicjatyw9:
1. wiêkszoœæ badanych inicjatyw mia³a bardzo krotk¹ historiê ponad 70%
powsta³o nie wczeœniej ni¿ 5 lat przed momentem badania,
2. najczêœciej powsta³y w œrodowisku, w którym promocja nauki i innowacji
stanowi³y wa¿n¹ czêœæ polityki rz¹dowej, i gdzie lokalne w³adze odgrywa³y
te¿ wa¿n¹ rolê,
3. pojawia³y siê najczêœciej w bran¿ach o du¿ym znaczeniu w skali ca³ego
pañstwa i niemal zawsze o du¿ym znaczeniu dla danego regionu,
4. podejmowane by³y zwykle przez w³adze publiczne (32% badanych przypadków), przemys³ (27%) lub te¿ w wyniku zaanga¿owania obu stron
(35%),
5. finansowanie inicjatyw pochodzi³o g³ównie ze œrodków publicznych (54%),
ze œrodków przemys³u (18%) lub z obu Ÿróde³ jednoczeœnie (25%),
6. bardzo rzadko w³adze decydowa³y jakie przedsiêbiorstwa „zaliczyæ” do
danego klastra,
Por. M. Porter, Porter o konkurencji, PWE, Warszawa 2001, s. 246.
Przyk³ad inicjatyw klajstrowej realizowanej przez brytyjski DTI (Departament of Trade and Industry) w Afryce Po³udniowej w przemyœle motoryzacyjnym opisuj¹ szeroko: M. Morris,
G. Robbins and J. Basen, What should be the role of government in fostering clusters ?, 50th Anniversary Conference Reviewing the First Decade of Development and Democracy in South
Africa, School of Development Studies, University of Kwazulu-Natal, Durban, 2004.
Rz¹d Kazachstanu zamieœci³ w 2004 roku w tygodniku „The Economist” og³oszenia wzywaj¹ce miêdzynarodowych specjalistów do pomocy w identyfikowaniu i mobilizowaniu klastrów
w gospodarce tego kraju Ch. Ketels, Cluster Development - Picking Winners or Energizing the League?, 2003 http://www.cluser.kz
Dobrze scharakteryzowane przyk³ady klastrów zlokalizowanych w Meksyku czy Brazylii prezentuje H. Schmitz i K. Nadvi w artykule: Clustering and Industrialization: Introduction, „World
Development” 1999, nr 9, s. 1503-1514.
Komisja Europejska, European Trend Chart Report on Innovation, 2003.
OECD, Klastry gospodarcze: promocja przedsiêbiorczoœci w Europie Œrodkowej i Wschodniej, (Podsumowanie), Pary¿ 2005, s. 5.
Ch. Ketels, European Clusters, „Structural Change In Europe Innovative City and Business Regions”, nr 3, s. 1.
O. Solvell, G. Lindqvist, Ch. Ketels, The Cluster Initative Greenbook, Stockholm 2003, s. 31
Tam¿e, s. 10-11.
7
Biuletyn
Wielkopolski Klaster Meblarski
Biuro Projektu:
WARP to jakoϾ
8