Terapia manualna

AKADEMIA WYCHOWANIA FIZYCZNEGO
im. JERZEGO KUKUCZKI w KATOWICACH
Kierunek studiów: FIZJOTERAPIA
poziom pierwszy
tytuł zawodowy absolwenta: licencjat
Profil kształcenia: ogólnoakademicki
obowiązkowy
Moduł / przedmiot: PK5
(O)
Terapia manualna
Moduł / przedmiot: JAKOŚĆ KSZTAŁCENIA
Liczba godzin w
semestrze
X
I
(W)
obowiązkowy
1
wybieralny
wybieralny
2
II
III
Studia stacjonarne
3
IV
V
78 godzin
26w/13ćw=39k
39bk
VI
26 godzin
13ćw=13k
13bk
Studia niestacjonarne
Katedra Metod Specjalnych Fizjoterapii i Sportu Osób Niepełnosprawnych
Zakład Terapii Manualnej
dr. hab. Rafał Gnat prof.nadzw.
Koordynator
przedmiotu
dr. hab. Rafał Gnat prof.nadzw., dr Mirosław Kokosz
wykładowcy
polski
JĘZYK
FORMA ZAJĘĆ wykłady/ćwiczenia/samodzielna praca bez kontaktu z nauczycielem
ECTS
4
FORMA ZALICZENIA: zaliczenie testowe na ocenę
C1 Techniczne przygotowanie studenta do prowadzenia zabiegów z zakresu
terapii manualnej i właściwego wykorzystania narzędzi pomocniczych.
C2 Przygotowanie do samodzielnego, bezpiecznego diagnozowania, planowania
przebiegu procesu terapeutycznego i oceny efektów usprawniania w najbardziej
powszechnych dysfunkcjach narządu ruchu człowieka.
C3 Zaznajomienie studenta z historią dziedziny oraz i najbardziej popularnymi
podejściami leczniczymi wykorzystywanymi w ramach terapii manualnej.
C4 Zaznajomienie studenta z anatomicznymi, fizjologicznymi i
biomechanicznymi podstawami terapii manualnej
C5 Wyjaśnienie patomechanizmów prowadzących do rozwoju powszechnych
dysfunkcji narządu ruchu.
C6 Wyjaśnienie zagadnień związanych z etyką pracy terapeuty manualnego.
EFEKTY KSZTAŁCENIA
SPOSOBY
WERYFIKACJI
EFEKTÓW
KSZTAŁCENIA
Wiedza:
Wiedza:
K_W23 Student zna teoretyczne, metodyczne i praktyczne
Zaliczenie testowe na ocenę.
podstawy kinezyterapii i terapii manualnej. K_W26 Wie, jakie
CELE
PRZEDMIOTU
są wskazania do wykonywania poszczególnych procedur
fizjoterapeutycznych. K_W27 Wie, jakie są zagrożenia i
trudności w wykonywaniu poszczególnych zabiegów z zakresu
kinezyterapii, fizykoterapii, masażu i terapii manualnej oraz
potrafi wymienić przeciwwskazania do nich.
Umiejętności:
K_U02 Student posiada umiejętności manualne niezbędne do
Umiejętności:
Demonstracja opanowanych technik
wykonywania zabiegów z zakresu kinezyterapii, masażu i terapii
manualnej. K_U03 Posiada umiejętności techniczne, konieczne
do prawidłowego wykonywania procedur terapeutycznych.
K_U05 Posiada umiejętności obsługi i bezpiecznego
zastosowania urządzeń z zakresu kinezyterapii, fizykoterapii,
masażu i terapii manualnej.
Kompetencje społeczne:
K_K01 Student ma świadomość poziomu swojej wiedzy i
umiejętności, zdaje sobie sprawę z konieczności ciągłego
dokształcania się zawodowego i rozwoju osobistego. K_K02
Jest świadomy własnych ograniczeń zawodowych, potrafi
określić swoje braki i wątpliwości, potrafi zwrócić się z prośbą o
radę do osób z większym doświadczeniem. K_K05 Potrafi
współdziałać i pracować w grupie. Cechuje go koleżeńskość i
chęć pomocy. K_K06 Identyfikuje i stosuje zasady etyczne, w
tym obowiązujące w Kodeksie Fizjoterapeuty Polskiego
Towarzystwa Fizjoterapii. K_K08 Potrafi rozwiązywać
problemy związane z wykonywaniem zawodu oraz współdziała
interdyscyplinarnie. K_K09 Realizuje zadania terapeutyczne w
sposób bezpieczny, przemyślany i zgodny z zasadami wysokiej
jakości.
terapeutycznych na ocenę.
Odpowiedź ustna z zakresu treści
zaleconych do samodzielnego
przygotowania przez prowadzącego
i/lub demonstracja.
Kompetencje społeczne:
Arkusz obserwacji studenta trakcie
zajęć.
NAKŁAD PRACY STUDENTA
(w godzinach dydaktycznych 1h dyd.=45 minut)**
Studia stacjonarne
Studia niestacjonarne
udział w wykładach - 26
udział w wykładach udział w ćwiczeniach - 26
udział w ćwiczeniach udział w ćwiczeniach klinicznych
udział w ćwiczeniach klinicznych
przygotowanie do ćwiczeń/ćwiczeń klinicznych - przygotowanie do ćwiczeń/ćwiczeń klinicznych
44
przygotowanie do egzaminu przygotowanie do egzaminu - 6
realizacja zadań projektowych
realizacja zadań projektowych
e-learning
e-learning
egzamin/zaliczenie egzamin/zaliczenie - 2
inne (określ jakie)
inne (określ jakie)
RAZEM:
RAZEM: 104
WW1 wiedza z zakresu anatomii opisowej i funkcjonalnej człowieka
WARUNKI
WW2 wiedza z zakresu biomechaniki i biomechaniki klinicznej
WSTĘPNE
WW3 wiedza i umiejętności w zakresie wykonywania podstawowych zabiegów
kinezyterapeutycznych
WW4 podstawowa wiedza z zakresu najbardziej powszechnych dysfunkcji
narządu ruchu
TREŚCI PROGRAMOWE
nr
W1
W2
W3
TREŚĆ ZAJĘĆ
Wprowadzenie do przedmiotu: Terapia manualna. Definicje.
Historia. Wskazania i przeciwwskazania. Zapoznanie z
podstawowymi pojęciami.
Badanie dla potrzeb terapii manualnej. Analiza struktur
kurczliwych i niekurczliwych. Gra stawowa. Wzorce
torebkowe. Czucie końcowe ruchu.
Podstawy teoretyczne metody Kaltenborna i Maitlanda.
Reguła wklęsło-wypukła. Stopnie zabiegowe. Zasady
postępowania w zależności od okresu dysfunkcji.
liczba godzin
ST BK NST BK
2
2
2
W4
Podstawy teoretyczne metod: McKenziego i Mulligana.
Zespoły zaburzeń posturalnych, funkcjonalnych i
strukturalnych. Objaw centralizacji. Mobilizacje z ruchem.
Techniki tkanek miękkich: poizometryczna relaksacja, masaż
funkcjonalny, masaż poprzeczny, neuromobilizacje.
Mobilizacje z impulsem. Teorie działania. Przeciwwskazania.
Zasady stosowania. Ryglowanie manualne i biomechaniczne
W6
Anatomia funkcjonalna, diagnostyka i sposoby postępowania
terapeutycznego w przypadku dysfunkcji obręczy barkowej.
W7
Anatomia funkcjonalna, diagnostyka i sposoby postępowania
terapeutycznego w przypadku dysfunkcji stawu łokciowego i
dystalnej części kończyny górnej.
W8
Anatomia funkcjonalna, diagnostyka i sposoby postępowania
terapeutycznego w przypadku dysfunkcji stawu biodrowego.
W9
Anatomia funkcjonalna, diagnostyka i sposoby postępowania
terapeutycznego w przypadku dysfunkcji stawu kolanowego i
części dystalnej kończyny dolnej.
W10
Anatomia funkcjonalna, diagnostyka i sposoby postępowania
terapeutycznego w przypadku dysfunkcji obręczy miednicznej
W11
Anatomia funkcjonalna, diagnostyka i sposoby postępowania
terapeutycznego w przypadku dysfunkcji lędźwiowego
odcinka kręgosłupa.
W12
Anatomia funkcjonalna, diagnostyka i sposoby postępowania
terapeutycznego w przypadku dysfunkcji piersiowego odcinka
kręgosłupa.
W13
Anatomia funkcjonalna, diagnostyka i sposoby postępowania
terapeutycznego w przypadku dysfunkcji szyjnego odcinka
kręgosłupa.
ĆW1-2 Diagnostyka funkcjonalna i palpacja kompleksu barkoworamiennego.
ĆW3-4 Wybrane zabiegi manualne dla stawów kompleksu barkowo
ramiennego i okolicznych tkanek miękkich. Planowanie
programu terapeutycznego dla zespołu cieśni podbarkowej.
ĆW5-6 Diagnostyka funkcjonalna i palpacja stawu łokciowego.
Wybrane zabiegi manualne dla stawu łokciowego i
okolicznych tkanek miękkich. Planowanie programu
terapeutycznego dla zespołu „łokcia tenisisty”.
ĆW7-8 Diagnostyka funkcjonalna i palpacja stawu nadgarstkowego i
stawów ręki. Wybrane zabiegi manualne dla stawu
nadgarstkowego, stawów ręki i okolicznych tkanek miękkich.
Planowanie programu terapeutycznego dla zespołu cieśni
nadgarstka.
ĆW9-10 Diagnostyka funkcjonalna i palpacja stawu skokowego i
stawów stopy. Wybrane zabiegi manualne dla stawu
nadgarstkowego, stawów stopy i okolicznych tkanek
miękkich. Planowanie programu terapeutycznego w
koślawości palucha.
ĆW11-12 Diagnostyka funkcjonalna i palpacja stawu kolanowego.
Wybrane zabiegi manualne dla stawu kolanowego i
okolicznych tkanek miękkich. Planowanie programu
terapeutycznego chondromalacji rzepki.
ĆW13
Podsumowanie treści ćwiczeń 1-12. Demonstracja
opanowanych technik terapeutycznych na ocenę.
W5
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
3
2
3
2
3
2
3
2
3
2
3
1
4
ĆW14-15 Diagnostyka funkcjonalna i palpacja stawu biodrowego.
2
3
Wybrane zabiegi manualne dla stawu biodrowego i
okolicznych tkanek miękkich. Planowanie programu
terapeutycznego w chorobie zwyrodnieniowej stawu
biodrowego.
ĆW16-17 Diagnostyka funkcjonalna i palpacja rejonu miednicy.
2
3
Wybrane zabiegi manualne dla stawów miednicy i
okolicznych tkanek miękkich. Planowanie programu
terapeutycznego w funkcjonalnej asymetrii miednicy.
ĆW18-19 Diagnostyka funkcjonalna i palpacja lędźwiowego odcinka
2
3
kręgosłupa.
ĆW20-21 Wybrane zabiegi manualne dla stawów lędźwiowego odcinka
2
3
kręgosłupa i okolicznych tkanek miękkich. Planowanie
programu terapeutycznego w chorobie zwyrodnieniowej
odcinka lędźwiowego.
ĆW22-23 Diagnostyka funkcjonalna i palpacja piersiowego odcinka
2
3
kręgosłupa i klatki piersiowej. Wybrane zabiegi manualne dla
stawów piersiowego odcinka kręgosłupa, klatki piersiowej i
okolicznych tkanek miękkich. Planowanie programu
terapeutycznego w hipomobilności górnej części odcinka
piersiowego.
ĆW24-25 Diagnostyka funkcjonalna i palpacja szyjnego odcinka
2
3
kręgosłupa i klatki piersiowej. Wybrane zabiegi manualne dla
stawów szyjnego odcinka kręgosłupa i okolicznych tkanek
miękkich. Planowanie programu terapeutycznego w stenozie
otworu międzykręgowego w odcinku szyjnym.
ĆW26
Podsumowanie treści ćwiczeń 14-25. Demonstracja
1
4
opanowanych technik terapeutycznych na ocenę.
W/ĆW
Podsumowanie procesu dydaktycznego. Zaliczenie testowe.
2
6
PODSUMOWANIE
54
50
LITERATURA
1. Freddy Kaltenborn „Manualne mobilizacje stawów kończyn”,
PODSTAWOWA
Wydawnictwo Rolewski, Toruń 1998 (lub późniejsze wydania).
2. Freddy Kalteborn „Kręgosłup. Badanie manualne i mobilizacja”,
Wydawnictwo Rolewski, Toruń 1988 (lub późniejsze wydania).
3. Kenneth A. Olson „Terapia manualna kręgosłupa”, Elsevier Urban &
Partner, Wrocław, 2011.
4. Nicola J. Petty „Badanie i ocena narządu ruchu”, Elsevier Urban & Partner,
Wrocław, 2010.
LITERATURA
1. Leon Chaitow „Techniki energii mięśniowej”, Elsevier Urban & Partner,
UZUPEŁNIAJĄCA
Wrocław, 2010.
2. Leon Chaitow „Techniki rozluźnienia pozycyjnego”, Elsevier Urban &
Partner, Wrocław, 2011.
3. Leon Chaitow „Techniki nerwowo-mięśniowe”, Elsevier Urban & Partner,
Wrocław, 2012.
METODY
- wykład
NAUCZANIA
- ćwiczenia
POMOCE
- rzutnik multimedialny
NAUKOWE
- modele układu kostnego człowieka
- podstawowy sprzęt do terapii manualnej (kliny, pasy stabilizacyjne, wałki,
kozetki terapeutyczne)
PROJEKT (o ile jest
realizowany w
ramach modułu
zajęć)
FORMA
ZALICZENIA
WARUNKI
ZALICZENIA
Zaliczenie na ocenę
W1-13 Test na ocenę
ĆW1-13 Demonstracja opanowanych technik terapeutycznych na ocenę
ĆW14-26 Demonstracja opanowanych technik terapeutycznych na ocenę
BK Odpowiedź ustna z zakresu treści zaleconych do samodzielnego
przygotowania przez prowadzącego i/lub demonstracja
ODNIESIENIE DO EFEKTÓW KSZTAŁCENIA
obszar
treści programowe
cel przedmiotu
sposób
kształcenia
oceny
M1_W07
ĆW 1-26, W 1-13
C2, C3, C4
O
M1_W07
ĆW 1-26, W 1-13
C4, C5
O
M1_W07
ĆW 1-26, W 1-13
C2, C4, C5
O
M1_U01
ĆW 1-26
C1, C2
U
M1_U01
ĆW 1-26
C1, C2
U
M1_U02
ĆW 1-26
C1, C2
U
M1_K01
ĆW 1-26
C1,C2
Z
M1_K02
ĆW 1-26
C1, C2
Z
M1_K04
ĆW 1-26
C1, C2
Z
M1_K04
ĆW 1-26
C6
Z
M1_K06
ĆW 1-26
C2
Z
M1_K07
ĆW 1-26
C1, C2, C6
Z
kod efektu
kształcenia
K_W23
K_W26
K_W27
K_U02
K_U03
K_U05
K_K01
K_K02
K_K05
K_K06
K_K08
K_K09
T - test
P – ocena programu usprawniania, praca pisemna
O – odpowiedź ustna lub kolokwium
U – sprawdzian umiejętności praktycznych
W – wolontariat, udział lub uczestnictwo w zajęciach dla osób niepełnosprawnych
Z – zeszyt obserwacji studenta