Kategoria wiekowa: Szkoła Podstawowa klasy

Kategoria wiekowa: Szkoła Podstawowa klasy

Konkurs wiedzy o Patronach dzieci i młodzieży "Młodzi wzorem młodych"
Kategoria wiekowa: Szkoła Podstawowa klasy IV - VI
Życiorys bł. Karoliny Kózkówny
Karolina urodziła się w podtarnowskiej wsi Wał-Ruda 2
sierpnia 1898 r. jako czwarte z jedenaściorga dzieci Jana Kózki
i Marii z domu Borzęckiej. Pięć dni później otrzymała chrzest w
kościele parafialnym w Radłowie. Wzrastała w atmosferze
żywej i autentycznej wiary, która wyrażała się we wspólnej
rodzinnej modlitwie wieczorem i przy posiłkach, w codziennym
śpiewaniu Godzinek, częstym przystępowaniu do sakramentów
i uczestniczeniu we Mszy św. Ich uboga chata była nazywana
"kościółkiem". Krewni i sąsiedzi gromadzili się tam często na
wspólne czytanie Pisma świętego, żywotów świętych
i religijnych czasopism. Karolina od najmłodszych lat ukochała
modlitwę i starała się wzrastać w miłości Bożej. Nie rozstawała
się z otrzymanym od matki różańcem - modliła się nie tylko w
ciągu dnia, ale i w nocy. We wszystkim była posłuszna
rodzicom, z miłością i troską opiekowała się licznym młodszym rodzeństwem. Naukę w
ludowej szkole podstawowej ukończyła w 1912 roku. Uczyła się chętnie i bardzo dobrze,
z religii otrzymywała zawsze wzorowe oceny, była pracowita i obowiązkowa.
Do Pierwszej Komunii św. przystąpiła w roku 1907 w Radłowie, a bierzmowana
została w 1914 r. przez biskupa tarnowskiego Leona Wałęgę w nowo wybudowanym
kościele parafialnym w Zabawie. Duży wpływ na duchowy rozwój Karoliny miał jej wuj,
Franciszek Borzęcki, bardzo religijny i zaangażowany w działalność apostolską i społeczną.
Siostrzenica pomagała mu w prowadzeniu świetlicy i biblioteki, do której przychodziły
często osoby dorosłe i młodzież. Karolina była urodzoną katechetką. Katechizowała swoje
rodzeństwo i okoliczne dzieci, czyniła to przy gruszy, która później stała się symbolem
Karoliny - katechetki. Wrażliwa na potrzeby bliźnich, chętnie zajmowała się chorymi
i starszymi. Odwiedzała ich, oddając im różne posługi i czytając pisma religijne. W swojej
parafii była członkiem Towarzystwa Wstrzemięźliwości oraz Apostolstwa Modlitwy
i Arcybractwa Wiecznej Adoracji Najświętszego Sakramentu.
Zginęła w 17. roku życia 18 listopada 1914 roku, na początku I wojny światowej.
Carski żołnierz uprowadził ją przemocą i bestialsko zamordował, gdy broniła się pragnąc
zachować dziewictwo. Po kilkunastu dniach, 4 grudnia 1914 r., w pobliskim lesie
znaleziono jej zmasakrowane ciało. Tragedia jej śmierci nie miała świadków. Pogrzeb
sprawowany w niedzielę 6 grudnia 1914 r. zgromadził ponad 3 tysiące żałobników i był
wielką manifestacją patriotyczno-religijną okolicznej ludności, która przekonana była, że
uczestniczy w pogrzebie męczennicy. Tak rozpoczął się kult Karoliny. Pochowano ją
początkowo na cmentarzu grzebalnym, ale w 1917 roku bp Wałęga przeniósł jej ciało do
grobowca przy parafialnym kościele we wsi Zabawa.
1
W trakcie procesu beatyfikacyjnego 6 października 1981 r. przeprowadzono
ekshumację i pierwsze rozpoznanie doczesnych szczątków Karoliny; złożono je w
sarkofagu w kruchcie kościoła w Zabawie. Rekognicję kanoniczną i przełożenie doczesnych
szczątków Karoliny do nowej trumny przeprowadzono w marcu 1987 r., po ogłoszeniu
dekretu o męczeństwie służebnicy Bożej. 10 czerwca 1987 r. w Tarnowie Jan Paweł II
beatyfikował Karolinę. Uroczystym rozpoczęciem kultu bł. Karoliny było przeniesienie
trumny z przedsionka kościoła i złożenie jej w sarkofagu pod mensą głównego ołtarza jej
parafialnego kościoła. Jej relikwie znajdują się w ołtarzu głównym, a nad nim jej obraz
przedstawiający ją z chustką w ręce - tak została znaleziona. W samym ołtarzu mieści się
obraz św. Trójcy - dzieło Jana Bukowskiego. Kilka lat temu przy Diecezjalnym
Sanktuarium bł. Karoliny w Zabawie poświęcono kaplicę Męczenników i Ofiar Przemocy, a
obecnie trwa budowa Pomnika Ofiar Wypadków Komunikacyjnych, który jest pierwszym
etapem powstania Centrum Leczenia Traumy Powypadkowej.
Bł. Karolina Kózkówna jest patronką Katolickiego Stowarzyszenia Młodzieży
(KSM) i Ruchu Czystych Serc. W ikonografii ( na obrazach) przedstawiana jest z palmą w
ręce. Jej wspomnienie liturgiczne obchodzimy 18 listopada.
Chronologia życia, męczeństwa i kultu błogosławionej Karoliny Kózkówny
2 VIII 1898
7 VIII 1898
1905
1907
1911
27 VII 1913
18 V 1914
18 XI 1914
4 XII 1914
6 XII 1914
18 XI 1917
25 VIII 1948
13 IX 1963
30 VI 1986
Narodziny Karoliny, córki Jana Kózki i Marii z domu Borzęckiej
Chrzest św. w kościele parafialnym w Radłowie udzielony przez
ks. Józefa Olszowieckiego.
Rozpoczyna naukę w Szkole Powszechnej w Wał Rudzie.
Przystępuje do Pierwszej Komunii Świętej.
Karolina kończy Szkołę Powszechną.
Pierwsza Msza święta w wybudowanym kościele w Zabawie.
Karolina przyjmuje Sakrament Bierzmowania w kościele w Zabawie.
Śmierć Karoliny w wałrudzkim lesie.
Franciszek Szwiec odnajduje ciało zamordowanej Karoliny
Pogrzeb Karoliny, ciało zostaje złożone na parafialnym cmentarzu.
Przeniesienie ciała Karoliny z cmentarza do grobowca na placu
przykościelnym.
Ks. Władysław Mędrala przedkłada na trzecim Synodzie Diecezji
Tarnowskiej pisemną petycję o wszczęcie procesu w sprawie
męczeństwa Karoliny.
Biskup Jerzy Ablewicz zleca ks. dr. J. Białobokowi przygotowanie
procesu informacyjnego w sprawie beatyfikacji i kanonizacji Karoliny.
Ojciec Święty Jan Paweł II ogłasza dekret o męczeństwie Sługi Bożej
Karoliny Kózkówny.
2
18 III 1987
10 VI 1987
10 VI 2002
20 XI 2004
Umieszczenie relikwii Błogosławionej Karoliny w aluminiowej
trumience i złożenie jej w sarkofagu pod mensą głównego ołtarza
kościoła w Zabawie oraz przeznaczenie cząstek do relikwiarzy.
Ojciec Święty Jan Paweł II podczas trzeciej pielgrzymki do Polski
dokonuje uroczystej beatyfikacji Karoliny Kózkówny w Tarnowie.
Biskup Tarnowski Wiktor Skworc wydaje dekret i ustanawia
Diecezjalne Sanktuarium Błogosławionej Karoliny w Zabawie.
Poświęcenie w Sanktuarium Kaplicy Męczenników i Ofiar Przemocy.
Życiorys św. Stanisława Kostki
Stanisław urodził się w październiku 1550 roku
w Rostkowie na Mazowszu (obecnie powiat przasnyski). Był
synem Jana, kasztelana zakroczymskiego i Małgorzaty
z Kryskich. Miał trzech braci: Pawła, Wojciecha i Mikołaja,
oraz dwie siostry, z których znamy imię tylko jednej, Anny.
Pierwsze nauki Stanisław pobierał w domu rodzinnym.
W wieku 14 lat razem ze swoim bratem, Pawłem, został
wysłany do szkół jezuickich w Wiedniu. Kostkowie przybyli
do Wiednia w dzień po śmierci cesarza Ferdynanda, to znaczy
26 lipca 1564 r. Wiedeńska szkoła jezuitów cieszyła się
wówczas zasłużoną sławą. Codziennie odprawiano Mszę
świętą. Przynajmniej raz w miesiącu studenci przystępowali do
sakramentu pokuty i do Komunii. Modlono się przed lekcjami i po nich. Początkowo
Stanisławowi nauka nie szła zbyt dobrze. Nie otrzymał bowiem dostatecznego
przygotowania w Rostkowie. Pod koniec trzeciego roku studiów należał już jednak do
najlepszych uczniów. Władał płynnie językiem łacińskim i niemieckim, rozumiał również
język grecki. Wolny czas Stanisław spędzał na lekturze i modlitwie. Ponieważ w ciągu dnia
nie mógł poświęcić kontemplacji wiele czasu, oddawał się jej w nocy.
W grudniu 1565 r. ciężko zachorował. Według własnej relacji, był pewien śmierci,
a nie mógł otrzymać Komunii świętej, gdyż właściciel domu nie chciał wpuścić kapłana
katolickiego. Wówczas sama św. Barbara, patronka dobrej śmierci, do której się zwrócił, w
towarzystwie dwóch aniołów nawiedziła jego pokój i przyniosła mu Wiatyk (Komunię
Świętą w godzinie śmierci). W tej samej chorobie zjawiła mu się Najświętsza Maryja Panna
z Dzieciątkiem, które złożyła mu na ręce. Od Niej też doznał cudu uzdrowienia i usłyszał
polecenie, aby wstąpił do Towarzystwa Jezusowego (popularnie nazywany Zakonem
Jezuitów). Jezuici jednak nie mieli zwyczaju przyjmować kandydatów bez zezwolenia
rodziców, a na to Stanisław nie mógł liczyć. Zdobył się więc na heroiczny czyn:
zorganizował ucieczkę, do której się starannie przygotował. Było to 10 sierpnia 1567 roku.
Legenda osnuła ucieczkę szeregiem niezwykłych wydarzeń. O jej prawdziwym przebiegu
dowiadujemy się z listu samego Stanisława. Za poradą swojego spowiednika, o. Franciszka
3
Antonio, który był wtajemniczony w jego plany, Stanisław udał się nie wprost do Rzymu,
gdzie byłby łatwo pochwycony w drodze, ale do Augsburga, gdzie przebywał św. Piotr
Kanizjusz, przełożony jezuitów prowincji niemieckiej. Spowiednik Stanisława stwierdza, że
w drodze otrzymał on również łaskę Komunii świętej z rąk anioła, kiedy wstąpił do
protestanckiego kościoła w przekonaniu, że jest to kościół katolicki. W Augsburgu nie
zastał św. Piotra Kanizjusza, dlatego podążył dalej do Dylingi. Trasa z Wiednia do Dylingi
wynosi około 650 km. W Dylindze jezuici mieli swoje kolegium. Tam Stanisław został
przyjęty na próbę. Wyznaczono mu zajęcia służby u konwiktorów: sprzątanie ich pokoi
i pomaganie w kuchni. Stanisław boleśnie przecierpiał tę decyzję. Ufając jednak Bogu,
starał się wypełniać swoje obowiązki jak najlepiej. Po powrocie do Dylingi św. Piotr
Kanizjusz bał się przyjąć Stanisława do swojej prowincji w obawie przed gniewem
rodziców i ich zemstą na jezuitach w Wiedniu. Mając jednak od miejscowych przełożonych
bardzo dobre rekomendacje, skierował go wraz z dwoma młodymi zakonnikami do Rzymu
z listem polecającym do generała zakonu. Droga była długa i uciążliwa. Stanisław
z towarzyszami odbywał ją przeważnie pieszo. Dotarli tam 28 października 1567 roku.
Następnie został przyjęty do nowicjatu, który znajdował się przy kościele św. Andrzeja. W
lutym 1568 r. Stanisław przeniósł się z kolegium jezuitów, gdzie mieszkał przełożony
generalny zakonu, do domu św. Andrzeja na Kwirynale (Rzym), w którym pozostał do
śmierci.
W pierwszych miesiącach 1568 r. Stanisław złożył śluby zakonne. Miał wtedy
zaledwie 18 lat. W prostocie serca w uroczystość św. Wawrzyńca (10 sierpnia) napisał list
do Matki Bożej. Przyjmując tego dnia Komunię świętą, prosił św. Wawrzyńca, aby uprosił
mu u Boga łaskę śmierci w święto Wniebowzięcia. Prośba została wysłuchana. Wieczorem
tego samego dnia poczuł się bardzo źle. 13 sierpnia gorączka nagle wzrosła. 14 sierpnia
męczyły Stanisława mdłości. Wystąpił zimny pot i dreszcze, z ust popłynęła krew. Była
późna noc, kiedy zaopatrzono go na drogę do wieczności. Kiedy mu dano do ręki różaniec,
ucałował go i wyszeptał: "To jest własność Najświętszej Matki". Kiedy ktoś zbliżył się do
niego, by zapytać, czy czegoś nie potrzebuje, odparł, że widzi Matkę Bożą z orszakiem
świętych dziewic, które po niego przychodzą. Po północy 15 sierpnia 1568 r. przeszedł do
wieczności. Kiedy podano mu obrazek Matki Bożej, a on nie zareagował na to uśmiechem,
przekonano się, że cieszy się już oglądaniem Najświętszej Maryi Panny w niebie.
Jego kult zrodził się natychmiast i spontanicznie. Wieść o śmierci świętego Polaka
rozeszła się szybko po Rzymie. Starsi ojcowie przychodzili do ciała i całowali je ze czcią.
Z polecenia św. Franciszka Borgiasza, generała zakonu jezuitów, ciało Stanisława złożono
do drewnianej trumny, co w owych czasach było wyjątkiem. W dwa lata po śmierci
współbracia udali się do przełożonego domu nowicjatu, aby pozwolił im zabrać ze sobą
relikwię głowy Stanisława. Kiedy otwarto grób, znaleziono ciało nienaruszone. Proces
kanoniczny trwał jednak długo. W latach 1602-1604 Klemens VII zezwolił na kult. 18
lutego 1605 r. Paweł V zezwolił na wniesienie obrazu Stanisława do kościoła św. Andrzeja
w Rzymie. W 1606 r. ten sam papież uroczyście zatwierdził tytuł błogosławionego. Był to
pierwszy błogosławiony Towarzystwa Jezusowego (Jezuitów). Klemens X zezwolił
zakonowi jezuitów w roku 1670 na odprawianie Mszy świętej i brewiarza o Stanisławie w
dniu 13 listopada. W roku 1674 tenże papież ogłosił bł. Stanisława jednym z głównych
4
patronów Korony Polskiej i Wielkiego Księstwa Litwy. Dekret kanonizacyjny wydał
Klemens XI w 1714 r. Jednak z powodu śmierci papieża obrzędu uroczystej kanonizacji
dokonał dopiero Benedykt XIII 31 grudnia 1726 r. Wraz z naszym Rodakiem chwały
świętych dostąpił tego dnia również św. Alojzy Gonzaga. Św. Jan XXIII uznał św.
Stanisława szczególnym patronem młodzieży polskiej.
Relikwie Świętego spoczywają w kościele św. Andrzeja na Kwirynale w Rzymie. Św.
Stanisław Kostka jest patronem Polski (od 1671 r.) i Litwy, archidiecezji łódzkiej
i warszawskiej oraz diecezji płockiej, a także Gniezna, Lublina, Lwowa, Poznania
i Warszawy; oręduje także za studentami i nowicjuszami jezuickimi, a także za polską
młodzieżą. W Polsce jest ponad sześćdziesiąt kościołów, których patronem jest św.
Stanisław Kostka, w tym kościół parafialny w Limanowej-Sowlinach od 06.12.1980 roku.
Św. Stanisławowi Kostce przypisuje się zwycięstwo Polski odniesione nad Turkami
pod Chocimiem w 1621 r. W tym dniu - 10 października - o. Oborski, jezuita, widział św.
Stanisława na obłokach, jak błagał Matkę Bożą o pomoc. Również król Jan II Kazimierz
przypisywał orędownictwu Świętego zwycięstwo odniesione pod Beresteczkiem w 1651 r.
Do grobu i celi św. Stanisława pielgrzymował 13.11.1962 r. papież św. Jan XXIII. Również
w tym miejscu wielokrotnie modlił się kard. Karol Wojtyła, a 13.11.1988 r. jako papież św.
Jan Paweł II.
W ikonografii (na obrazach) św. Stanisław Kostka przedstawiany jest w stroju
jezuity. Jego atrybutami są: anioł podający mu Komunię, Dziecię Jezus na ręku, krucyfiks,
laska pielgrzymia, lilia, Madonna, różaniec. Dewizą życia św. Stanisława były m. in. słowa:
"Do wyższych rzeczy jestem stworzony".
5