ZAPROSZENI PRZEZ BOGA. Podręcznik do religii

Zaproszeni
przez Boga
Podręcznik
do religii dla klasy IV
Drogi przymierza
Wydawnictwo WAM
Kraków 2010
IV
Podręcznik nr AZ-21-01/1-1 do nauczania religii rzymsko-katolickiej na terenie
całej Polski, z zachowaniem praw biskupów diecezjalnych, przeznaczony dla
klasy IV szkoły podstawowej, zgodny z programem nauczania nr AZ-2-01/1.
Recenzenci: ks. dr Józef Kraszewski, ks. prof. dr hab. Kazimierz Misiaszek SDB.
KOMITET REDAKCYJNY
ks. Zbigniew Marek SJ (przewodniczący),
ks. Andrzej Hajduk SJ, ks. Tadeusz Nosek, † ks. Franciszek Rzepka SJ
ZESPÓŁ AUTORÓW
Kierownik – ks. Zbigniew Marek SJ
Agnieszka Banasiak (Katowice)
Paweł Barczyński (Kraków)
Dorota Cieślik (Olkusz)
Ewa Czyż (Warszawa)
Piotr Ćwik (Skawina)
Małgorzata Figuła (Ostrowiec Świętokrzyski)
Katarzyna Góra (Warszawa)
s. Halina Iwaniuk USJK (Warszawa)
Krzysztof Kordylewski (Kraków)
ks. Andrzej Krasiński (Płock)
Anna Królikowska (Kraków)
ks. Tomasz Lenczewski (Kalisz)
bp Marek Mendyk (Legnica)
Małgorzata Mendyk (Legnica)
ks. Jacek Miodek (Kraków)
Ewa Miśkowiec (Kraków)
Ewa Modzelewska (Warszawa)
ks. Janusz Mółka SJ (Kraków)
ks. Marian Owoc SJ (Kraków)
Katarzyna Pietraszko (Bielsko-Biała)
Jolanta Strojek (Radom)
Małgorzata Suska (Kraków)
s. Anna Walulik CSFN (Kraków)
Barbara Wysokińska (Biała Podlaska)
Ilustracje: Justyna Kamykowska, Tomasz Prażuch (s. 48, 49)
Redakcja: Dorota Cieślik, Anna Królikowska
Projekt okładki i koncepcja graficzna: Tomasz Prażuch
Skład: Wojciech Prażuch
Wybór ilustracji: Anna Królikowska, Wojciech Prażuch
Imprimatur: Kuria Metropolitalna w Krakowie
Bp Kazimierz Nycz, Wikariusz Generalny
Ks. prof. dr hab. Jan Dyduch, Kanclerz Kurii
Ks. dr hab. Tadeusz Panuś, Cenzor
Nr 647/2002, Kraków, 20 marca 2002 r.
ISBN 978-83-7097-956-0
© Wydawnictwo WAM • Księża Jezuici, Kraków 2002
WYDAWNICTWO WAM
ul. Kopernika 26 • 31-501 Kraków
tel. 12 62 93 200 • fax 12 42 95 003; e-mail: [email protected]
DZIAŁ HANDLOWY
tel. 12 62 93 254–256 • fax 12 43 03 210
e-mail: [email protected]
Zapraszamy do naszej KSIĘGARNI INTERNETOWEJ:
http://WydawnictwoWAM.pl
tel. 12 62 93 260, 12 62 93 446-447 • fax 12 62 93 261
Wznowienie 2007, 2008, 2009, 2010
Wszelkie prawa zastrzeżone. Bez pisemnej zgody wydawcy
nie można do podręcznika tworzyć żadnych materiałów pomocniczych.
Druk i oprawa: Drukarnia LEYKO – Kraków
45
Abraham i Izaak
Poznałeś już Abrahama. W Piśmie Świętym można znaleźć wiele fragmentów, w których jest on wychwalany. Dlaczego?
Abrahama wychwala się za to, że nie tylko wierzył w istnienie Boga, ale też wierzył Bogu. Wiara w Boga i wiara Bogu
sprawiły, że Abraham zdecydował się opuścić swój kraj ojczysty i pójść w nieznane. Wierzył, że Pan Bóg wskaże mu
miejsce, dokąd ma się udać, że zapewni mu tam warunki do
życia. Właśnie ta wiara Abrahama wychwalana jest w Piśmie Świętym. Bóg dostrzegł wielką wartość jego wiary.
W odpowiedzi na wiarę Abrahama Bóg dał obietnicę i ją wypełnił. Tą obietnicą były narodziny syna,
któremu Abraham nadał imię Izaak.
169
Na spełnieniu przez Boga obietnicy nie kończy się biblijne opowiadanie o Abrahamie. Czytamy w nim, że Pan Bóg
wystawił Abrahama na próbę. Rzekł do niego:
„Abrahamie!” A gdy on odpowiedział: „Oto jestem” – powiedział: „Weź twego syna jedynego,
którego miłujesz, Izaaka, idź do kraju Moria
i tam złóż go w ofierze na jednym z pagórków,
jakie ci wskażę”. Nazajutrz rano Abraham osiodłał swego osła, zabrał z sobą dwóch swych ludzi
i syna Izaaka, narąbał drzewa do spalenia ofiary
i ruszył w drogę do miejscowości, o której mu Bóg
powiedział. (...) A gdy przyszli na to miejsce, które Bóg wskazał, Abraham zbudował tam ołtarz,
ułożył na nim drwa i związawszy syna swego Izaaka położył go na tych
drwach na ołtarzu. Potem
Abraham sięgnął ręką po
nóż, aby zabić swego syna.
Ale wtedy Anioł Pański zawołał na niego z nieba
i rzekł: „Abrahamie, Abrahamie!” A on rzekł: „Oto
jestem”. Anioł powiedział
mu: „Nie podnoś ręki na
chłopca i nie czyń mu nic
złego! Teraz poznałem, że
boisz się Boga, bo nie odmówiłeś Mi nawet twego
jedynego syna” (Rdz 22,
1-3.9-12).
170
W taki oto sposób autor opowiadania chciał przekazać ważną myśl: każdy człowiek, podobnie jak Abraham, przez całe
życie musi się uczyć, że wiara w Boga nawet w najbardziej
trudnych sytuacjach życiowych jest drogą prowadzącą go do
zwycięstwa i szczęścia.
Czy zastanawiałeś się kiedyś, co mogą dla ciebie
znaczyć pojawiające się w życiu trudne chwile?
Pomyśl, jak wielka musiała być wiara Abrahama, który gotów był oddać Panu Bogu nawet
swego syna. Ta gotowość złożenia w ofierze własnego syna wyraża przekonanie Abrahama, że
Bóg jest spośród wszystkiego w życiu najważniejszy. Czy myślałeś o tym, że Bóg jest i dla ciebie
w życiu najważniejszy, bo wierząc Jemu masz
pewność odniesienia zwycięstwa nad każdym
złem?
Boże, choć Cię nie pojmuję,
Jednak nad wszystko miłuję,
Nad wszystko, co jest stworzone,
Boś ty dobro nieskończone.
A jako samego siebie,
Wszystkich miłuję dla Ciebie.
171
Spis
Spis treści
treści
I.
Poszukiwanie prawdziwego szczęścia i wspólnoty .... 9
1. W klasie czwartej ......................................................................
2. Plan lekcji i plan Boga ..............................................................
3. We wspólnocie z Jezusem ........................................................
4. Czy chcesz być szczęśliwy? .......................................................
5. Szukaj przyjaciół .......................................................................
6. Znaki obecności Boga ...............................................................
7. Największy znak przyjaźni Boga .............................................
8. Szczęśliwy z innymi ..................................................................
11
14
17
19
23
25
29
32
II. Bóg objawia swoją tajemnicę ............................................. 35
9. Szukamy Boga ..........................................................................
10. Miejsca spotkań ludzi z Bogiem ...............................................
11. Bóg przyjazny i bliski ...............................................................
12. Księga ksiąg ..............................................................................
13. Jak korzystać z Pisma Świętego? ............................................
14. Tajemnica Boga ........................................................................
37
40
44
47
51
54
III. Kim Ty jesteś, Panie Boże? ................................................. 57
15. Bóg jedyny .................................................................................
16. Bóg obietnic ..............................................................................
17. Bóg przemawia przez Jezusa ...................................................
18. Jezus wypełnieniem obietnic Boga ..........................................
19. Oddawanie czci Bogu ...............................................................
20. Wiara warunkiem spełnienia się Bożych obietnic ..................
21. Psalmy śpiewane Bogu .............................................................
22. Wiara darem dla człowieka ......................................................
23. Kim Ty jesteś, Panie Boże? ......................................................
24. Czekamy na Boga – Adwent ....................................................
59
62
65
68
71
74
77
80
83
85
IV. Bóg naszym Stworzycielem ................................................ 91
25. Bóg objawia się jako Stworzyciel ............................................ 93
26. Hymn o stworzeniu .................................................................. 96
27. Bóg stworzył człowieka .......................................................... 100
28. Dziękujemy Bogu za stworzenie ............................................ 103
29. Moje miejsce w dziele stworzenia .......................................... 106
30. Udział w dziele stworzenia .................................................... 109
31. Odmowa udziału w dziele stworzenia ................................... 113
32. Nasz Stworzyciel .................................................................... 116
241
V.
Dlaczego zło, smutek i cierpienie? ............................. 119
33. Abraham ufa Bogu ..............................................................
34. Brak zaufania wobec Stwórcy .............................................
35. Historia Kaina i Abla ..........................................................
36. Opowiadanie o wieży Babel .................................................
37. Skutki grzechu .....................................................................
VI.
121
124
128
131
135
Bóg pragnie naszego szczęścia .................................... 139
38. Bóg daje nadzieję .................................................................
39. Noe – człowiek sprawiedliwy ..............................................
40. Ludzie Bożej nadziei ............................................................
41. Bóg przez Jezusa wyzwala człowieka .................................
42. Jezus odpuszcza grzechy .....................................................
43. Czyny pokutne .....................................................................
44. Bóg pragnie szczęścia człowieka .........................................
141
143
148
151
155
159
163
VII. Bóg zawsze wierny swojemu przymierzu ................ 167
45. Abraham i Izaak ..................................................................
46. Jakub i Józef ........................................................................
47. Mojżesz i Izraelici ................................................................
48. Lud Boży ..............................................................................
49. Słuchamy głosu Boga ..........................................................
50. Trwanie w przyjaźni z Bogiem ...........................................
51. Bóg zawsze wierny ...............................................................
169
172
176
179
183
186
189
VIII. Jezusowe znaki wierności Boga .................................. 193
IX.
52. Pusty grób ............................................................................
53. Krzyż Jezusa ........................................................................
54. Wieczernik ...........................................................................
55. Eucharystia ..........................................................................
56. Dochowali wierności ............................................................
57. Znaki wierności Boga ..........................................................
195
198
201
204
207
211
Wybrani przez Boga ..........................................................
58. Bóg wybiera ..........................................................................
59. Bóg zwycięża ........................................................................
60. Potomek Dawida – Mesjasz ................................................
61. Bóg okazuje miłosierdzie .....................................................
62. Bóg uczy, co jest dobre, a co złe ..........................................
63. Radośnie Panu śpiewajmy – Alleluja! .................................
64. W dłoniach... ........................................................................
215
217
221
225
228
232
234
237
Zdjêcia wykonali:
Fisior Przemysław:
s. 162.
Guzik Andrzej:
s. 111 (u góry).
Kiersztyn Ewa:
s. 240.
Królikowska Anna:
ss. 137, 138.
Ortmann Tomasz SJ:
s. 111 (u dołu).
Pacholik Stanisław SJ: ss. 18, 25, 80, 182.
Pełka Andrzej SJ:
s. 23.
Pióro Małgorzata:
ss. 27, 103, 121.
Prażuch Wojciech:
ss. 31, 37 (u góry), 41, 44, 45, 46, 89, 100, 116, 155.
Pytel Zbigniew ks.:
ss. 13, 30, 37 (u dołu), 42, 53, 69, 70, 94, 96, 101, 151.
Sochacki Andrzej:
s. 141.
Archiwum WAM:
ss. 68, 127, 170, 189, 205.
Elementy grafiki pochodzą ze zbiorów Tomasza Prażucha.