You can take my factories, burn my buildings, but give

“You can take my factories, burn my buildings, but give me my people and I’ll build the business right back
up again.”
Henry Ford, 1906
KLASYCZNA TEORIA ORGANIZACJI TEORIA X 1903-1948
•Przeciętny człowiek ma wrodzoną niechęć do pracy i będzie jej unikał jak tylko moŜe.
•Większość ludzi trzeba zmuszać do pracy, kontrolować, i kierować nimi, Ŝeby wydusić od nich wysiłek
potrzebny do osiągnięcia celów organizacji.
•Większość ludzi woli, Ŝeby nimi kierowano, chce uniknąć odpowiedzialności, ma małe ambicje. Ludziom
tym przede wszystkim chodzi o bezpieczeństwo.
•PoniewaŜ dla większości ludzi wynagrodzenie pienięŜne nie zawsze jest wystarczającym bodźcem do
przełamania niechęci do pracy, trzeba teŜ ich karać.
•Członek organizacji to - „oddana śrubka”.
•Sposób postrzegania organizacji - „maszyna”.
•Postulowana rola kierownika - „kapitan przemysłu”
HUMAN RELATIONS TEORIA Y 1926-1958
•Wysiłek psychiczny i fizyczny w pracy jest czymś równie naturalnym, jak zabawa czy wypoczynek.
•Ludzie będą sami sobą kierowali i sami się kontrolowali, by zrealizować cele, którym się poświęcają.
•To poświęcenie jest funkcją nagród związanych z osiągnięciami i dąŜeniem do zaspokojenia swoich potrzeb
(głównie samorealizacji).
•We właściwych kierunkach przeciętny człowiek nie tylko uczy się przyjmować na siebie odpowiedzialność,
ale wręcz jej szuka.
•Zdolność do posługiwania się wyobraźnią, pomysłowością, śmiałością w rozwiązywaniu problemów
organizacyjnych jest dość powszechna wśród ludzi.
•W większości firm potencjał intelektualny przeciętnego człowieka jest wykorzystywany tylko częściowo.
•Członek organizacji to „podmiot działania”.
•Postulowana rola kierownika „lider”.
HUMAN RESOURCES TEORIA „Z” 1958"What is important is not the decision itself but rather how committed and informed people are.
The "best" decisions can be bungled just as the "worst" decisions can work just fine."
W. Ouchi1)
1) W. Ouchi: Theory Z. Reading, Massachusetts: Addison-Wesley Publishing, 1981, p.37.
•Zarządzający powinien zdecydować się na metodę najlepiej odpowiadającą obiektywnym wymogom
obiektywnie istniejącej sytuacji.
•Tam gdzie ma do czynienia z ludźmi inteligentnymi, którzy mogą się jeszcze rozwijać, przesłanki teorii Y
są prawidłowe i będą skuteczne, ale tylko w odniesieniu do osób znajdujących się na szczycie drabiny
rozwojowej.
•Pewna część ludzi nie potrafi przyjmować na siebie odpowiedzialności, boi się wolności, która wywołuje
niepokój.
•Ludzie nie są doskonali, ale moŜna ich udoskonalić.
•Dobry menedŜer - jest to wstępny warunek psychologiczny - musi być zdolny do odczuwania przyjemności
z kształcenia i rozwijania innych.
•Koncepcja członka organizacji - zasoby ludzkie.
•Postulowana rola kierownika „decydent”.
Funkcje zarządzania wg H. Fayola
•Przewidywanie - badanie przyszłości i ustalenie programu działania;
•Organizowanie - powoływanie do Ŝycia organizmu przedsiębiorstwa: materialnego i społecznego;
•Rozkazodawstwo - powodowanie funkcjonowania personelu;
•Koordynacja - łączenie, jednoczenie, harmonizowanie czynności i wysiłków;
•Kontrola - czuwanie aby wszystko odbywało się zgodnie z ustalonymi przepisami i rozkazami.
FUNKCJE ZARZĄDZANIA (KANON KLASYCZNY)
•PLANOWANIE (planning) - rozwaŜenie tego, CO naleŜy osiągnąć i JAK najlepiej to uczynić. To
wyznaczanie celów, ramowych wytycznych, programów i sposobów postępowania dla całej organizacji lub
jej części.
•ORGANIZOWANIE (organizing) - kształtowanie struk- tury wszystkich zadań wymaganych dla realizacji
planu i ich specyfikacja. Tworzenie jednostek zadaniowych (stanowisk i działów) oraz przyznanie im
kompetencji i uprawnień, a takŜe pionowe i poziome ich powiązanie. Stworzenie systemu informacyjnego do
przekazania informacji niezbędnej do wykonania zadań.
•ZABEZPIECZENIE KADR (staffing) - odpowiednie obsadzenie kadrowe stanowisk oraz bieŜące
zapewnienie i utrzymanie zasobów ludzkich. Ocena kadr, ich rozwój (szkolenie) oraz odpowiednie
wynagradzanie.
•KIEROWANIE w węŜszym znaczeniu (directing) - permanentne i konkretne powodowanie wykonywania
pracy - odpowiednio do wytyczonego celu. Tworzenie mikrostruktury zespołów roboczych i stosowanie
optymalnych metod kierowania. Motywowanie, komunikowanie i styl kierowania.
•KONTROLA (controlling) - rejestrowanie osiąganych wyników i porównywanie ich z planem. Badanie i
analiza odchyleń pod kątem inicjowania działań korygujących lub rewizji planów. Stanowi podstawę do
planowania.
Zarządzanie Zasobami Ludzkimi CELE
•osiągnięcie celów firmy poprzez zaangaŜowanie personelu;
•wykorzystanie w pełni wiedzy i umiejętności wszystkich zatrudnionych osób;
•motywowanie pracowników poprzez ocenę jakości ich działań i całej organizacji;
•integrowanie polityki kadrowej z planami rozwoju firmy oraz umacnianie swoistej kultury w firmie;
•opracowanie zasad polityki kadrowej i zatrudnienia (optymalna obsada stanowisk oraz poprawa jakości
pracy);
•tworzenie takich warunków pracy, aby wykorzystać energię i kreatywność kadr;
•tworzenie takich warunków, w których nowatorstwo, praca zespołowa oraz jakość totalna będą się mogły w
pełni rozwinąć;
Zarządzanie Zasobami Ludzkimi ZADANIA
·opracowanie systemu selekcji i rozwoju pracowników (awansów), wspierającego realizację strategii firmy;
·stworzenie wewnętrznego przepływu pracowników w celu dostosowania do wymogów strategii firmy;
·obsadzenie samodzielnych stanowisk pracowniczych odpowiednimi ludźmi;
·traktowanie przez kierowników spraw związanych z zasobami ludzkimi na równi z takimi, jak np. finanse,
marketing czy produkcja.
Zarządzanie Zasobami Ludzkimi
wg „Szkoły Harvardzkiej” [Beer i Spector]
•naleŜy aktywnie zmieniać firmę, ze szczególnym uwzględnieniem tych elementów, które wiąŜą zarządzanie
zasobami ludzkimi z planowaniem strategicznym i zmianami kulturowymi;
•ludzie stanowią społeczny kapitał, który ciągle potrafi się rozwijać;
•moŜliwe jest wytworzenie świadomości wspólnoty interesów między osobami, które są finansowo
zaangaŜowane w firmę;
•naleŜy dąŜyć do zachowania równowagi władzy, zaufania i współpracy;
•naleŜy tworzyć kanały komunikacji, by pobudzać zaufanie i poświęcenie;
•koncentrować się na dąŜeniu do celu;
•kładzie się nacisk na udział i świadomy wybór pracowników”.