Convert Kraków Bronowice cottage to PDF

Kraków Bronowice cottage
• Author model made by carpenters managed by Włodzimierz Tetmajer, with the participation of artist­painter Antoni Procajłowicz • Date of production 1901 • Place of creation Kraków, Poland • Dimensions height: 79 cm, length: 187 cm, width: 95 cm • ID no. 10882/mek • Museum The Seweryn Udziela Ethnographic Museum in Kraków • Subjects folk art, famous people • Technique carpentry • Material gypsum, wood, straw • Object copyright The Seweryn Udziela Ethnographic Museum in Kraków • Digital images copyright public domain • Digitalisation RDW MIC, Małopolska's Virtual Museums project • Tags wesele, Włodzimierz Tetmajer, chata, Kraków, Bronowice, model, Młoda Polska, Stanisław Wyspiański, 3D, audiodeskrypcja, 3D plus The model was made in 1901 by Bronowice carpenters under the supervision of Włodzimierz Tetmajer and with the participation of a painter, Antoni Procajłowicz. The piece was commissioned by Jerzy Warchałowski on the occasion of the First Exhibition of the Polish Applied Arts Society in Kraków.
The architectural model in a 1:10 scale is traditionally modelled after the cottage of Błażej Czepiec of Bronowice, a participant of Stanisław Wyspiański's Wesele (Wedding). It represents a wooden cottage with two rows of residential rooms, with a long side facing the road, and an area for livestock. The building is covered with a hipped thatched roof. The model with walls made in the log cabin construction system has a Lusatian structure supporting the roof structure, typical of Bronowice houses. The walls of the building are covered with a polychrome in brown and white strips imitating whitewashing. The frames of the windows and the semi­circular recess of the entrance are ornamented with floral decorations against a white background.
The model made for the needs of exhibitions promoting handicraft products became a germ of a collection of models developed by the Ethnographic Museum in the following decades.
Elaborated by the Seweryn Udziela Ethnographic Museum in Kraków, © all rights reserved
Śmieci wysypywane za próg sąsiadów, czyli wigilijne zwyczaje Krakowiaków
Jak pisze Seweryn Udziela, w dniu wigilii Bożego Narodzenia Krakowiacy celebrowali pewne czynności, wierząc, że to one zapewnią im pomyślność w nowym roku. Jednym z nich była poranna kąpiel w wodzie, do której wrzucano srebrną monetę, zwiastującą przyszły dobrobyt. Zdrowie rodziny w nadchodzącym roku uzależniano od tego, kto pierwszy tego dnia przekroczy próg chaty — jeśli był to mężczyzna, domownicy mogli spać spokojnie, wierząc, że ich dom ominą wszelkie choroby, jeśli kobieta — wówczas była to zła wróżba, która oznaczała, że choroby nie opuszczą ich domu.
Dodatkowo, „Wymiecione z izby śmieci wysypują ukradkiem sąsiadowi pod próg, aby pchły, pluskwy i inne robactwo tam się przeniosły”[1].
Przed wieczerzą wigilijną głowa rodziny zapraszała wilka: „Wilcoszku, wilcoszku, siądź z nami dziś do obiadu, ale jak nie przyjdziesz dziś, to nie przychodź nigdy”[2].
Wierzono także, że przy wigilijnym stole powinna zasiadać parzysta liczba osób; nieparzysta zwiastuje śmierć jednego z domowników.
Zobacz jak wyglądała chata krakowska i z czego składało się jej wyposażenie.
Opracowanie: Redakcja WMM, CC­BY 3.0 PL
[1] S. Udziela, Krakowiacy, Kraków 1924, s. 34.
[2] Tamże, s. 35.
Tags: tradition, The Seweryn Udziela Ethnographic Museum in Kraków, Cracovians, Christmas