docgazetka - Gimnazjum Nr 2 w Olecku
download 
Reklamacja Transkrypt
gazetka - Gimnazjum Nr 2 w Olecku
GAZETKA GIMNAZJUM NR 2 IM. MIKOŁAJA KOPERNIKA W OLECKU NR 5/2013 BYLE DO DZWONKA TEMAT NUMERU PRZESZŁOŚĆ Nie sposób świadomie funkcjonować we współczesności, nie znając przeszłości. Jaka jest kondycja naszego dialogu z przeszłością? Dystansujemy się i odcinamy od tego, co minione, czy też stoimy na straży tradycji i dorobku przeszłych pokoleń? GAZETKA GIMNAZJUM NR 2 IM. MIKOŁAJA KOPERNIKA W OLECKU NR 5/2013 Drodzy czytelnicy! Tożsamość miejsca – Jesteśmy o krok od wakacji. Mobilizując siły, by jak najlepiej wykorzystać ostatni miesiąc nauki, pamiętamy jednocześnie o ważnych dla nas datach. Wpisując się w atmosferę obchodów „Dnia Patrona Szkoły”, które przebiegają pod hasłem: „Pielęgnujmy dorobek Wielkiego Astronoma”, oddajemy w wasze ręce piąte wydanie szkolnego pisma, które poświęcone jest relacji łączącej teraźniejszość z przeszłością. rozmowa z Elizą Ptaszyńską, kustoszem Oleckiej Izby Historycznej Po co została stworzona w Olecku Izba Historyczna? Niezmiennie zachęcamy do współpracy wszystkich, pasjonujących się komentowaniem otaczającej nas, inspirującej, niosącej w sobie pamięć o przeszłości rzeczywistości! Miłej lektury życzy Zespół „Byle do Dzwonka”, Nikola Andrelczyk Anita Bagieciel Ania Chodnicka Joasia Cybulska Agata Ćwirko Ania Jackiewicz Magda Jurgielska Angelika Kamińska Justyna Kempisty Maria Motulewicz Monika Matelak Diana Niewiarowska Ania Szwędrys Oliwka Szyłak Marta Turowska Magdalena Nyga opiekun Koła Dziennikarskiego – Izba historyczna została stworzona głównie dlatego, żeby upamiętnić dzieje miasta. Jest to miejsce uniwersalne, symboliczne – żeby historia przetrwała, musimy o niej mówić. Dopóki społeczeństwo nie zmieni stosunku do przeszłości, to nic się w tej kwestii nie poprawi. Cenimy bardzo osoby, które są w stanie przynieść do nas jakiś eksponat lub dawne dokumenty, pamiętniki. Chciałabym, aby ludzie nie wyrzucali starych rzeczy, nie traktowali ich jako nieważnych staroci. Często odcinamy się od przeszłości, myślimy, że to, co się zdarzyło jest już za nami, stawiamy granice, przestajemy pamiętać. Ludzie często używają słów „było, minęło”, a przecież wielka historia to daleka historia. Teraźniejszość przeszłością, a mądrość jest to spójna z umiejętność korzystania z dorobku przeszłych pokoleń, dlatego chcemy kształtować świadomość ludzi, oswajać ich z tym, że mogą tu przychodzić i współtworzyć miejsce, które wpływa na naszą tożsamość. 2 GAZETKA GIMNAZJUM NR 2 IM. MIKOŁAJA KOPERNIKA W OLECKU NR 5/2013 inaczej rozumie słowo „wyjazd”. W czasie wojny Niemcy zmuszali do opuszczenia miasta, ludzie nie mieli wyboru. Dziś, młodzi ludzie coraz częściej wyjeżdżają na stałe z Olecka, nie chcą wracać, ponieważ większe miasto to większe możliwości. A chodzi przecież o to, żeby chętnie stąd wyjeżdżać i chętnie wracać. Trzeba młodym zapewnić warunki rozwoju, natomiast turystom przyjazne – czyste, pachnące dobrą kuchnią miejsca, w których znajdą rozrywkę adekwatną Czy Izbę odwiedza dużo osób? do swoich potrzeb. – Niestety nie, ale mam ogromną nadzieję, że w najbliższym czasie to się zmieni. Najczęściej Czy jest Pani zadowolona ze swojej odwiedzają nas przyjezdni bądź turyści. Bardzo pracy? często goszczą u nas Niemcy, są dociekliwi i chcą powracać do przeszłości, ponieważ byli – To jest bardziej moje hobby niż praca, niezwykle związani z tym miastem. Po 70 latach ponieważ mam też inne źródło dochodu. od zakończenia wojny pamiętają każdą uliczkę, Uważam, że zawód kustosza jest bardzo każdy dom, dzielą się swoimi wspomnieniami, co fascynujący, z perspektywami i rozwijający, a to bardzo nas cieszy. rzadkie cechy pracy. Jedynym minusem jest to, że ciągle musimy zabiegać o gości, nieustannie Czy według Pani ludzie chętnie wracają edukować społeczeństwo, że wiedza na temat do Olecka? przeszłość jest niezwykle cennym i nieodzownym elementem współczesności. – Ja osobiście jako jedyna z moich rówieśników z ławki szkolnej wróciłam tutaj po studiach. Przyciągnęli mnie bliscy, sentymenty, bardzo chciałam kontynuować tradycje rodzinne, Dziękujemy za rozmowę. Angelika Kamińska Nikola Andrelczyk pielęgnować swoje korzenie. Starsze pokolenie 3 GAZETKA GIMNAZJUM NR 2 IM. MIKOŁAJA KOPERNIKA W OLECKU NR 5/2013 sukces w dziedzinie astronomii, mimo braku Czy Mikołaj Kopernik może być akceptacji wzorem dla współczesnej w czasach współczesnych duchownemu. młodzieży? W kolejnych latach patron naszego gimnazjum napisał książkę „O biciu monety”, Każdy z nas powinien mieć osobę, która go inspiruje, autorytet, idola. Czy która zawierała Mikołaj Prawo Kopernika-Geshama Kopernik może być taką postacią dla (pieniądz współczesnych nastolatków? Uważam, że pieniądz lepszy) co oznacza, ten mężczyzna to osoba gorszy wypiera że w efekcie obiegu na rynku naprawdę godna naśladowania. pozostaje głównie ten „mniej Pokazuje nam, że czasami wartościowy” warto się buntować i postawić „bardziej wartościowy” jest coraz mniej Teoria ta pieniądz zagwarantowała a na swoim, mimo różnych dostępny. mu przeciwności. W dzisiejszych czasach zaistnienie w kolejnej dziedzinie – ekonomii. większość nastolatków buntuje się wobec Dzięki swoim osiągnięciom przez wiele lat rodziców, zupełnie jak Kopernik wobec całego widniał na monetach i banknotach złotych świata. Oby i w naszym przypadku infantylny polskich. bunt przerodził się w walkę o siebie i własne przekonania, ponieważ, gdy jesteśmy pracowici i Wielki Astronom odniósł sukces również w pewni swojego stanowiska, tak jak astronom, geometrii, tworząc twierdzenie Kopernika, które możemy osiągnąć upragniony sukces. brzmi następująco: „Jeśli wewnątrz dużego okręgu toczy się bez poślizgu okrąg Nie obawiając się sprzeciwu innych, wydał o promieniu dwa razy mniejszym, to dowolny, dzieło „O obrotach sfer niebieskich”, które lecz ustalony punkt małego okręgu porusza się rozpowszechniło teorię heliocentryczną. Głosiła prostoliniowo po średnicy dużego”. ona bowiem, że to właśnie Słońce jest w centrum Układu Słonecznego, a planety krążą Astrolog zbierający laury dopiero po śmierci wokół niego, a nie odwrotnie- jak uważano zaistniał również, w wydawałoby się błahej przed zaistnieniem Kopernika. Ogłoszona przez wobec jego innych dokonań dziedzinie – w niego nazywana kulinariach. jedną pomysłowości możemy jeść znaną obecnie na teoria przewrotem heliocentryzmu, kopernikańskim, jest z najważniejszych rewolucji naukowych w dziejach To właśnie dzięki jego całym świecie kanapkę. ludzkości od czasów starożytnych. Wiekopomne odkrycie Kopernika pozwoliło mu odnieść 4 GAZETKA GIMNAZJUM NR 2 IM. MIKOŁAJA KOPERNIKA W OLECKU NR 5/2013 Osoba mająca wiele zainteresowań i broniąca wszechstronnym, tak jak Kopernik i próbować swojego zdania z pewnością po wielu latach swoich sił w różnych dziedzinach, dążąc do duchem jest wśród nas. Dowodem na to jest samorealizacji. Będąc jednocześnie astronomem, inspiracja ekonomistą matematykiem, przez współczesny prawnikiem, zespół wykonujący ekonomistą, muzykę z pogranicza lekarzem, popu i szeroko pojętej tłumaczem, alternatywy – „Enej”, strategiem który nagrał piosenkę wojskowym, pt. „Coppernicana”. astrologiem, Poprzez prosty tekst posłem, kanclerzem członkowie , wizytatorem oraz grupy wyrazili swoje uznanie wobec odkrywcy: administratorem kapituły, kanonikiem warmińskim i duchownym katolickim Kopernik „Szaleje Galaktyka za sprawą Kopernika, wszak posiadał rozległą wiedzę życiową, z której jego to robota, że ciała są w obrotach”. możemy czerpać i na której możemy się wzorować. Zespół, którego piosenki pojawiają się w mediach czy radiu odniósł się do twórczości Autorytetem może zostać człowiek cieszący się człowieka żyjącego w XVI wieku. Znani i lubiani uznaniem ludzi dzięki swoim osiągnięciom. przez moich rówieśników artyści, którzy w dzisiejszych czasach mają niewątpliwie wpływ na młodych odbiorców, odwołali się do życia i osiągnięć człowieka, który żył przed wiekami, co świadczy o nieprzemijającej fascynacji wybitnymi – ambitnymi i pracowitymi – umysłami. Bez wątpienia Mikołaja Kopernika możemy nazwać Człowiekiem Renesansu, co oznacza człowieka niezwykle uzdolnionego, wykształconego, nieobawiającego się żadnych klęsk, interesującego się wieloma dziedzinami, bardzo często różnymi od siebie. Mikołaj Kopernik to człowiek sukcesu, którego postawa powinna nas zainspirować do realizacji własnych marzeń. Warto być człowiekiem Osobą, którą podziwiamy i która stanowi dla nas wzór do naśladowania może być każdy mądry człowiek, niezależnie od tego, czy żyje w czasach nam współczesnych, czy też pracował wieki temu, ponieważ dzięki propagowaniu pozytywnych wartości, pamięć o wybitnych ludziach jest nieprzemijająca. 5 GAZETKA GIMNAZJUM NR 2 IM. MIKOŁAJA KOPERNIKA W OLECKU NR 5/2013 Koperni wyznawał, że „Co innego jest złośliwie Nietradycyjne źródła wiedzy krytykować i zaczepiać, a co innego poprawiać i na temat przeszłości błędy prostować, podobnie jak pochwały różnią się od pochlebstw”, zupełnie jak wybitny pisarz żyjący w XVI wieku – Jan Kochanowski. W swych fraszkach piętnował przywary ludzkie, nie Wydarzenia z historii często są inspiracją dla zaś konkretne osoby, zawsze odnosił się do autorów do tworzenia dzieł literackich. Artyści ogółu. To właśnie z ludzi zdystansowanych bazują na tym, co minione, często odnoszą się powinniśmy brać przykład jak postępować w do przeszłości. Historia, jako ważny element życiu, z ludzi, którzy potrafią walczyć z kształtowania świadomości człowieka, obecna przeciwnościami, bronić swojego zdania i nie jest w różnych tekstach kultury – dziełach poddawać się w dążeniu do wyznaczonego celu. filmowych, literackich czy spektaklach teatralnych. Ciekawi nas: jakie były kiedyś Co myślą uczniowie Gimnazjum nr 2 im. zwyczaje, skąd wszystkie Mikołaja Kopernika o swoim patronie? kształtował się nasz rozwój cywilizacyjny? – Rozmawianie na temat twórczości Kopernika Szukając odpowiedzi na te pytania, sięgnijmy do jest dla mnie jak skrzynia pełna skarbów. Za bardziej każdym razem, czytając o jego życiu, dowiaduję przeszłości się nowych, bardziej zaskakujących informacji. zajrzyjmy do literatury. zajmujących niż tradycje, metod podręcznik jak poznania do historii – Ostatnio przeczytałam, że wynalazł kanapkę. Co byśmy zrobili bez Mikołaja! – podkreśla Ania. A zatem, czy Mikołaj Kopernik może być wzorem dla współczesnej młodzieży? Odpowiedź według mnie jest oczywista – polihistor Renesansu, człowiek który przysłużył się do rozwoju społecznego i pomimo „złych języków” bronił swojego zdania, powinien być dla młodych autorytetem. Przykładem tekstów literackich odwołujących się do przeszłości mogą być nie tylko powieści Magdalena Ampulska historyczne. Pozycją znaną każdemu gimnazjaliście są „Kamienie na szaniec”, które mówią o bohaterstwie i patriotyzmie, przedstawiają historię młodych ludzi czynnie przeciwstawiających się okupantowi. Czytając utwór Kamińskiego możemy przyglądać się losom bohaterów, żyjący w czasie II wojny 6 GAZETKA GIMNAZJUM NR 2 IM. MIKOŁAJA KOPERNIKA W OLECKU NR 5/2013 światowej, poznawać realia czasu okupacji i trudy sposób dostępny i atrakcyjny dla większości walk w konspiracji. Bliższe naszym czasom jest młodzieży, ponieważ w błyskawicznym tempie tło historyczne w „Opium w rosole”, z którego możemy przenieść się w odległe światy, poznać i dowiadujemy się o codziennym życiu w stanie zrozumieć motywacje, działania i dokonania wojennym. W perypetie bohaterów wpleciona ludzi, którzy żyli wieki temu, a z wiedzy których jest kolejkowa rzeczywistość, obraz czasów powinniśmy czerpać. O ile umiemy mądrze kryzysu i godzin policyjnych. korzystać z zasobów sieci i wyszukiwać informacje – dzięki Internetowi możemy co Szukając odskoczni od literatury możemy dzień fundować sobie podróż w czasie. sięgnąć do mediów, które podobnie jak teksty literackie mogą przybliżyć nam przeszłość. Zamiast oglądać antyintelektualne programy, wybierzmy takie propozycje, które są wartościowe i powszechnie cieszą się uznaniem. Jesteś zainteresowany poznaniem czasów II wojny światowej, a nie potrafisz wyobrazić sobie przedmiotów i strojów, które były powszechne ponad sto lat temu? Sięgnij po realistyczny obraz tamtego okresu – polski serial „Czas honoru”, który oddaje charakter czasów wojny i przywołuje realia walki o niepodległy kraj. Możemy w ten sposób połączyć przyjemne z pożytecznym – oglądanie ulubionego serialu ze zdobywaniem ważnej wiedzy. Myślę, że zarówno wytwory kultury wysokiej – ambitna literatura, jak i produkty kultury masowej – komiksy edukacyjne, dokumenty, reportaże, ciekawe filmy czy przemyślane seriale telewizyjne są doskonałym sposobem na pogłębianie wiedzy na temat przeszłości. Internet jako najpopularniejsze z mediów również może służyć do rozwoju i zdobywania informacji ta temat tego, co minione. Jest to Wiadomości, które lekcjach powodzeniem rozbudowywać z zdobywamy samodzielnie, na możemy korzystając z ulubionych źródeł. Aneta Żukowska 7 GAZETKA GIMNAZJUM NR 2 IM. MIKOŁAJA KOPERNIKA W OLECKU NR 5/2013 fotografia, jaką zrobimy sobie z przyjaciółmi, za Zdjęcie jako dokument parę lat może mieć ogromne znaczenie! Dla nas z przeszłości to pamiątka, ale dla ludzi, którzy będą chcieli ustalić, jak żyliśmy, to nieoceniona poszlaka. Co to jest fotografia i jak ona powstaje? Takimi zdjęciami były zdjęcia robione przez Wilhelma Brasse, polskiego fotografa, który w Fotografia – zbiór wielu różnych technik, czasie II wojny światowej, jako więzień nr 3444, których celem jest zarejestrowanie trwałego, trafił do niemieckiego obozu koncentracyjnego pojedynczego obrazu za pomocą światła. Do Auschwitz, robienia zdjęć fotograficznych potrzebujemy wykonywał zdjęcia nowo przybyłym więźniom. odpowiedniego sprzętu, który nazywany jest W dokumencie „Portrecista” opisał swoją pracę aparatem fotograficznym. Przez ułamek sekundy w tamtym okresie. W obozie wykonywał światło wpada do aparatu fotograficznego portrety przeznaczone do kartoteki obozowej. tworząc mały, słaby obrazek. Jednakże ten obraz Brasse każdemu więźniowi robił serię trzech nie jest jeszcze fotografią. W rzeczywistości, jest fotografii: w nakryciu głowy, pod kątem i z on zupełnie nieosiągalny, dlatego że jednym profilu. Zdarzało się, że przez noc robił ich powodem, dla którego istnieje, jest ciemność tysiąc albo więcej, bo nad ranem przyjeżdżał panująca we wnętrzu aparatu. Migawka po chwili następny więzienny transport. Oprócz tego się zamyka i obraz gdzie na zlecenie Niemców jest bezpowrotnie utracony. W celu uchwycenia przelotnego obrazu i udostępnienia go widzowi, jest on zapisywany na światłoczułym nośniku – kliszy. Najlepszym tworzywem do zapisu zdjęć fotograficznych jest warstwa emulsji fotograficznej. Ta niezwykle cienka warstwa składa się głównie z żelatyny zawierającej równomiernie rozprowadzone światłoczułe sole srebra tak zwane halogenek fotografował wszystko: od pracy więźniów przez prywatne spotkania Niemców z rodzinami i doświadczenia medyczne. Jego zdjęcia zarejestrowały okrutne praktyki hitlerowców, którzy bili, głodzili i wykorzystywali więźniów do srebra. nieludzkich eksperymentów. Fotograf miał za zadanie wszystko uwieczniać. Jak sam szacuje Uchwycenie przeszłości wykonał ok. 50 tys. zdjęć. Był szanowany przez Niemców pracujących w obozie, bo zależało im Wiele osób może nie zdawać sobie sprawy z tego, jaką wartość ma zdjęcie. Jest to ogromny dowód historyczny. Nawet taka na ładnych zdjęciach wysyłanych rodzinom. Chcieli zostać zapamiętani jako porządni, mili zwykła 8 GAZETKA GIMNAZJUM NR 2 IM. MIKOŁAJA KOPERNIKA W OLECKU NR 5/2013 ludzie. Nawet oświęcimskiego Max Grubner, Gestapo, za szef sprawą zaginąć. Dzięki zdjęciom, będziemy o niej pamiętać. odpowiedniej łapówki, wyszedł na portrecie jak Iga Dzięgielewska troskliwy tatuś. Wilhelm Brasse poznał również Josefa Mengele – osławionego „Anioła Śmierci”, Zawody, które odchodzą w zapomnienie? „Szycie łączy ludzi” Krawcowa, którą odwiedziłyśmy miała bardzo dużo klientów, z którymi, już na pierwszy rzut oka widać było, łączy ją wieloletnia znajomość. – Praca krawcowej nie jest tak trudna, jakby się wydawało. Szczególnie w tych czasach, ponieważ którego zapamiętał jako człowieka bardzo krawiectwo jest bardzo ułatwione przez rozwój kulturalnego. techniki. Pomalutku jednak ten zawód zanika. Znalezienie szkoły o kierunku krawieckim jest Podczas ewakuacji obozu Portrecista zignorował bardzo trudne, a jeśli już takowe istnieją, to ich rozkaz spalenia wszystkich zdjęć, dzięki czemu poziom nie spełnia oczekiwań młodzieży. Szycie ocalało ponad 40 tys. fotografii. Były one wymaga, prócz profesjonalnego przygotowania, później dowodami w procesach hitlerowców. Po zmysłu estetycznego i zdolności manualnych, powrocie do Żywca Wilhelm Brasse chciał dlatego według mnie krawiectwo przetrwa w wrócić do zawodu fotografa, ale zrezygnował po amatorskiej formie, by zaspokajać gusta tych, kilku próbach – gdy na kogoś patrzył przez którym „sieciówkowe”, hurtowe produkcje nie obiektyw aparatu, widział zawsze więźniów z wystarczają. Oświęcimia. Obóz i jego praca wywarły na nim ogromne piętno. Gdyby nie zdjęcia, które ocalił, „Żadna fabryka nie dorówna szewcowi” do dziś istniałoby przekłamanie dotyczące obozów i tego, co się w nich działo. Fotografia okazała się dokumentem, którego nie można się wyprzeć, zignorować, zaprzeczyć, że nic się nie wydarzyło. Niedawno, 23 października 2012 roku pan Wilhelm zmarł. Niewiele osób, które przeżyły piekło II wojny światowej jeszcze żyje, wiec prawda i traumatyczna historia mogłyby Praca szewca polega obecnie wyłącznie na 9 GAZETKA GIMNAZJUM NR 2 IM. MIKOŁAJA KOPERNIKA W OLECKU NR 5/2013 naprawie butów – tych fabrycznej produkcji, zegarmistrzem nie trzeba było przechodzić często kiepskiej jakości materiałów, masowo wieloletnich szkoleń, trzeba było urodzić się ze zapełniających sklepowe półki. Kiedyś przed smykałką i zacięciem do tej pracy i pielęgnować szewcem stały bardziej skomplikowane zadania, tę gdyż nie tylko naprawiał on obuwie, lecz i robił podglądając wytrawnym zegarmistrzów. Obecnie nowe. Teraz jest to nieopłacalne, ponieważ mój zawód jest na wyginięciu, ponieważ nie ma ogromny wybór obuwia w sklepach, skutecznie już podobnych mi specjalistów, a jeśli są to zniechęca nas do podania miary szewcowi. nieliczni. pasję od najmłodszych lat, najlepiej Klientów chętnych do naprawy obuwia jednak nie brakuje – już klienci kłębią się w zakładzie, prosząc o pomoc. Doceniajmy pracę ludzi, których zawody istnieją – Młodzi ludzie nie interesują się już tym od wieków – rzemieślników i mistrzów w zawodem, a przecież kiedyś starczyło tak jednym, ponieważ za kilkanaście lat wytwory ich niewiele, aby zostać dobrym szewcem – trochę rąk mogą nie być dostępne. Nauczmy się od nich umiejętności, się cierpliwości i miłości do zawodów, które doświadczonym mistrzom w tym fachu. Jeśli wymagają ciszy, skupienia się i umiejętności młodzi ludzie nie zainteresują się zdobyciem od przekazywanych z pokolenia na pokolenie, nas nauczmy się szacunku do tradycji i czerpania z chęci wiedzy i pokoleniom, i przypatrywania przekazaniem reprezentowany jej kolejnym przeze mnie niej pełnymi garściami. zawód z biegiem czasu niestety zaniknie. Monika Matelak Nikola Andrelczyk Marta Turowska „Moja praca to przyjemność, a nie obowiązek” Się kręci „Lincoln” – walka o wolność Czy chętnie i historyczne? Mistrz, którego odwiedziłyśmy, twierdzi, że mimo upływu lat, ludzie nadal zanoszą do naprawy swoje zepsute zegarki i doceniają to, co robi zegarmistrz. – Przytłaczający jest dla mnie fakt, że nie ma już często sięgamy po filmy Zapewne nie. Jednak, gdyby powstawało więcej dzieł takich jak ,,Lincoln’’ w reżyserii Stevena Spielberga, myślę, że wielu by się do podobnych ekranizacji przekonało. Sądzę, że nawet ludzie, którzy nie interesują się historią i nie lubią takiej tematyki w tekstach filmowych ludzi szkolących się w tym zawodzie. By zostać 10 GAZETKA GIMNAZJUM NR 2 IM. MIKOŁAJA KOPERNIKA W OLECKU NR 5/2013 czy literackich zdolni są przyznać, że „Lincolna” walkę o wprowadzenie 13. poprawki do naprawdę warto obejrzeć. konstytucji USA, mającej na celu zniesienia niewolnictwa czarnoskórych. Film jest niemalże kroniką tamtych wydarzeń, ukazuje szczegółowo, jak pod lupą, trudy i determinację w wydeptywaniu drogi do wolności, wiarę w równość i sprawiedliwość oraz zaciekłe dążenie do upowszechnienia tych wartości. „To nie jest codzienna sytuacja. To historia” – słyszymy słowa przewodniczącego Kongresu, podczas D ogłaszania wyników głosowania dotyczących zieł filmowych o szesnastym prezydencie Stanów wprowadzenia 13. poprawki do konstytucji. Zjednoczonych nie powstało wiele. W tych Prezydent Lincoln poznajemy jako wygadanego niewielu człowieka, zawarte były tylko wzmianki i snującego krótkie historyjki i odniesienia do faktów, spekulacji czy legend, anegdoty, prawiącego mądre, inteligentne i dotyczących życia Abrahama Lincolna. Film przemyślane przemówienia, czasem krótkie, Spielberga jest czasami dłuższe, jednak zawsze treściwie i dotyczącą postaci pierwszą kinową nie trafiające do widza. W filmie to postać skromna, przedstawia dzieciństwa ani młodości Lincolna, nieco cicha, jednak zdeterminowana i pewna dzieło swych poglądów, usilnie walcząca o zmianę jest prezydenta. biografią na Choć tytułowym bohaterze niezaprzeczalnie skupione. świadomości obywateli w kwestii równość, godności i wolności. Abraham Lincoln objął urząd prezydenta Stanów Zjednoczonych w roku 1860. Wojna Sposób przedstawienia ważkich w historii domowa w tym kraju wydarzeń wybuchła rok „wyważony”. Fabuła później. Akcja filmu nie stanowi przerostu rozpoczyna się dwa formy nad treścią – lata wydaniu nie Lincolna nadmiaru po przez ma jest w niej patosu, dekretu o zniesieniu znanych nam już scen niewolnictwa, powiewającej flagi styczniu 1865 roku, amerykańskiej czy pod płaczu koniec w walk rodzin pomiędzy Konfederatami z rolniczego Południa, zmarłych żołnierzy. Wszystkiego tu jest w sam a raz, co nadaje temu dziełu smak i skutkuje Federatami, czyli żołnierzami Unii z uprzemysłowionej Północy. Obraz przedstawia przyjemnością czerpaną z oglądania. 11 GAZETKA GIMNAZJUM NR 2 IM. MIKOŁAJA KOPERNIKA W OLECKU NR 5/2013 Poznać korzenie rodzinne Na uwagę zasługuje wspaniała muzyka znakomitego, jednego z najbardziej znanych i najlepiej sprzedających się amerykańskich kompozytorów filmowych – Johna Williamsa, który stworzył melodie do prawie stu filmów, w tym do tak znanych tytułów jak: „Gwiezdne Wojny”, czy „Lista Schindlera”. Za ścieżkę dźwiękową do najnowszego dzieła kompozytor otrzymał nominację do Oscara. Nic dziwnego. Wspaniała muzyka, której autorem jest Williams nadaje filmowi klimat lat 60. XIX wieku oraz podkreśla wzniosłość historyczną i wagę ukazanych wydarzeń. Jeśli nie poznamy historii przeszłych pokoleń, Za niesamowite zdjęcia odpowiedzialny jest Polak Janusz Kamiński. Wspaniałe ujęcia doskonale komponują się z muzyką i grą aktorską, która również jest godna podziwu. W postać głównego bohatera wcielił się bowiem Daniel Day-Lewis, który nie tylko grał prezydenta Lincolna – on nim po prostu był i widać to przez cały czas trwania filmu. Potwierdzeniem mojej opinii jest fakt, iż aktor za swoją niezwykłą kreację otrzymał Oscara oraz 8 innych nagród. nie zrozumiemy mechanizmów rządzących teraźniejszością – to powszechnie znana opinia. Podążając tym samy tropem myślowym, jeżeli nie zagłębimy się w doświadczenia naszych przodków, niechybnie utracimy coś niezwykle ważnego – tożsamość wyrastającą z naszych korzeni. Opowieści rodzinne, niecodzienne historie, tradycje i obyczaje nieprzekazywane i niekultywowane przez młodych, pójdą w niepamięć. Do historii swoich przodków dotarła Justyna Sakowska – posłuchajcie o życiu jej dziadków. Podsumowaniem recenzji niech będzie kwestia padająca z ust filmowego Abrahama Lincolna, który przytacza tezę Euklidesa, greckiego matematyka, żyjącego w IV wieku p.n.e: „Rzeczy równe wobec innej rzeczy są równe wobec siebie. To reguła matematyczna. […] Jest prawdziwa, bo działa. Zawsze działa i zawsze będzie. Na początku jest równość. Ta równość to sprawiedliwość”. Stanisław Sakowski urodził się 8 lutego 1923 roku w Pustelniku (gmina Marki). Był synem Stanisławy i Władysława Sakowskich. Władysław Sakowski pracował w zakładzie stolarskim, w okolicach Marek. Wyrabiał okna i drzwi. Co pewien czas wyjeżdżał do pracy do Ameryki. Stanisława zajmowała się domem i dziećmi. Gdy Władysław zmarł, cała rodzina przeprowadziła Marta Żylińska 12 GAZETKA GIMNAZJUM NR 2 IM. MIKOŁAJA KOPERNIKA W OLECKU NR 5/2013 się do Nurca. (powiat Siemiatycze). Tam firma, zamian osób do pracy. Mężczyźni jednak dalej w zapewniła się bali i 6 listopada 1943 roku uciekli z Mazur. Stanisławie pracę w tartaku (stemplowanie Szli w nocy, a podczas dnia spali w lesie. Gdy desek) i drewniany domek. Stanisława pracowała Stanisław doszedł do Nurca, jego matka była już od rana do południa. Wtedy ze szkoły wracały pewna, że teraz będzie wysłany do obozu. jej dzieci i zastępowały ją w pracy, a ona szła do Stanisława poszła do urzędu i wytłumaczyła domu, aby przygotować dla nich obiad. sytuacje syna. Pracująca tam pani znalazła której pracował Władysław rozwiązanie – Stanisław został przewieziony do 20 października 1942 roku Stanisław został Królewca, obecnego wywieziony na przymusowe prace do Niemiec pracował w piekarni u Howmana. Na początku (Prusy wschodnie, wieś Mazury, powiat Olecko, mieszkał w baraku dla Polaków, później dostał dawniejszy Treuburg – „Wierny Gród”). Tu mały pokoik w suterenie musiał pracować w tartaku. Ciął deski, które wysłana śniadania, do W nazywał się Karl Fuks i był Stanisław Polaków, dwóch tam były dla obcokrajowców, ale można było „arbeiten” – pracować. Oprócz było mieście stołówki pamięta jak zawsze krzyczał Stanisława natomiast zapewnić sobie sam. Oświęcimiu). Jego gospodarz surowy. tylko obiady i kolacje musiał obozu koncentracyjnego w bardzo Tam piekarni. Otrzymywał były wysyłane na całą Polskę (jedna z palet była Kaliningradu. tam dostać tylko dania rybne i dwóch i nieprzypięcie znaku „P”, co oznaczało Polska. Białorusin. Musieli sprężać się „za dwóch”, Był on dwa tygodnie w więzieniu niedaleko ponieważ pracy. Dworca Północnego. Tam wykonywano wyroki Wyżywienie było marne, choć tartaku spędzali śmierci przez ścięcie gilotyną. Po zwolnieniu z po 10 godzin. Podawano im zabielaną mlekiem więzienia zupę z żytniej mąki, tak zwana „lurę”. W Królewiec był przez miesiąc okrążony przez niedzielę mężczyźni chodzili po gospodarstwach, armię radziecką i bombardowany przez samoloty aby kosić trawę lub rąbać drzewo. W zamian i radzieckie wyrzutnie rakietowe, tak zwane ludzie dawali im mięso, masło itp. Gdyby w „katiusze”. Niemcy lepiej traktowali wtedy niedzielę nie pracowali, nie mieliby co jeść. swoich pracowników. Stanisław przeżył dwa Pewnego dnia jeden z pracowników uderzył naloty angielsko-amerykańskie. W tym czasie Fuksa w twarz, ponieważ źle ich traktował. zginęło wiele osób. było Ukraińców, ziemniaczane. Stanisław został aresztowany za za mało rąk Rosjanin do wrócił z powrotem do pracy. Stanisław i jego koledzy bali się, że zostaną wysłani do obozu koncentracyjnego. Fuks W 1945 roku skończyła się wojna i armia jednak tego nie zrobił, ponieważ nie dostałby w radziecka zdobyła Królewiec. Wszystkim 13 GAZETKA GIMNAZJUM NR 2 IM. MIKOŁAJA KOPERNIKA W OLECKU NR 5/2013 pracownikom wydano suchary na drogę i pod opieką wojska radzieckiego orszak Stanisława wędrował pieszo do Białegostoku. W czasie tej wyprawy Stanisław dowiedział się, że pieniądze, które zdołał zatrzymać będą za parę dni już nic nie warte. Postanowił więc kupić pięć zegarków na rękę (w tym czasie były bardzo wartościowe). Kiedy spotkał Rosjan, którzy zapytali Stanisława o godzinę, wyjął z kieszeni budzik (wtedy bezwartościowy) i odczytał czas. Oni jednak nie dali za wygraną i dopytywali się, czy nie ma zegarka. Stanisław pokazał, że nie ma nic na rękach i dopiero wtedy odeszli. Zegarki, które kupił miał na kostce, bo domyślił się, że mogą one zostać mu zabrane. Po kapitulacji Niemców brat Stanisława – Bolesław – wziął ślub z Krystyną Krzysztoń. Na ślubie była też Teresa Krzysztoń, siostra Krystyny. Stanisław poznał na weselu Teresę, która po kilku latach była już jego żoną. Justyna Sakowska 14
