Opinia SKK NSZZ Solidarność

OPINIA
Sekcji Krajowej Kolejarzy NSZZ „Solidarność”
do rządowego projektu ustawy o emeryturach pomostowych
Sekcja Krajowa Kolejarzy NSZZ „Solidarność” negatywnie opiniuje rządowy
projekt ustawy o emeryturach pomostowych z dnia 13 maja 2008 r. Z oburzeniem
przyjmujemy wiadomość, iż w załącznikach brak jest prac i stanowisk kolejowych,
o które wnioskowaliśmy.
Sekcja Krajowa Kolejarzy NSZZ „Solidarność" przedstawiała wielokrotnie
wykazy prac w szczególnych warunkach i o szczególnym charakterze
wykonywanych przez pracowników na niektórych stanowiskach pracy
z uzasadnieniem ograniczenia o 5 lat wieku zakończenia aktywności zawodowej
poprzednio w przedsiębiorstwie państwowym Polskie Koleje Państwowe, obecnie
w spółkach Grupy PKP. Prace przedstawione w Rozporządzeniu Ministra Pracy
i Polityki Społecznej z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie rodzajów prac wymagających
szczególnej sprawności psychofizycznej to prace uprawniające do ujęcia ich jako
prace o szczególnym charakterze. W załącznikach do ustawy znalazły się tylko takie
stanowiska jak:
1. maszyniści pojazdów trakcyjnych w transporcie publicznym.
2. pracownicy zatrudnieni bezpośrednio przy ustawianiu drogi przebiegu
pociągu.
Pytamy, co z pozostałymi stanowiskami pracy wykonywanymi
w szczególnych warunkach i o szczególnym charakterze? Pytamy, co z pracami
wykonywanymi w pełnym wymiarze czasu pracy, w ekstremalnych warunkach
środowiska pracy determinowanych siłami natury lub procesami technologicznymi,
które mogą powodować trwałe, negatywne skutki zdrowotne, których nie można
zapobiec stosując odpowiednie środki profilaktyki technicznej, organizacyjnej
i medycznej. Ponadto należy się odnieść do jednego z zapisów projektu.
W załączniku nr 2 Prace o szczególnym charakterze w poz. 4 jest zapisane:
„Maszynista pojazdów trakcyjnych w transporcie publicznym”. Należy również
wyjaśnić wyrażenie „w transporcie publicznym". Zgodnie z zapisami
encyklopedycznymi transport publiczny oznacza PRZEWÓZ OSÓB. Podobnym
wyrażeniem posługuje się ekonomia gospodarcza i definicja "transport publiczny"
oznacza przewóz osób. Zapis w punkcie 4 załącznika nr 2 projektu Ustawy może
pozbawić większej części tej grupy zawodowej proponowanych rozwiązań.
W związku z powyższym proponowany zapis nie jest do przyjęcia.
Prace wykonywane w kolejnictwie wymagają uwzględnienia specyfiki pracy,
a mianowicie:
- całości wykonywania pracy przez całą dobę, w okresie całego roku we
wszystkie dni tygodnia i święta,
- wykonywanie wielu stałych prac przez całą dobę bez względu na warunki
atmosferyczne, na otwartej przestrzeni,
- wiele stałych prac wykonywanych jest na otwartej przestrzeni w torach
czynnych wymagających szczególnej sprawności fizycznej i psychofizycznej:
manewrowy, ustawiacz, rewident, zwrotniczy, monter srk i nawierzchni
kolejowej, pracownik pociągu ratunkowego, pociągu sieciowego przy
usuwaniu awarii i konserwacji,
- wykonywanie prac na pojazdach będących w ruchu,
- wykonywanie wielu prac fizycznych wymagających dużego wysiłku fizycznego,
których nie można zmechanizować a sprawność fizyczna z wiekiem ulega
obniżeniu,
- prace w stałym zapyleniu, hałasie i wibracji (praca w zmechanizowanych
pociągach naprawy i budowy nawierzchni kolejowej oraz pracach
przeładunkowych rud metali w Żurawicy i Małaszewiczach).
Pracownicy wykonujący prace w warunkach szczególnych i o szczególnym
charakterze muszą spełnić następujące kryteria:
- wymagania od pracowników sprawności zdrowotnej i psychofizycznej
sprawdzanej okresowo bardzo często pierwsza kategoria zdrowia (przepisy
o służbowych badaniach lekarskich, profilaktycznej opiece zdrowotnej
i orzekaniu o zdolności do pracy pracowników PKP – S1; Rozporządzenie
Ministra Infrastruktury z dnia 16 sierpnia 2004 r. – Dz. U. Nr 212, póz. 2152),
- szczególnej odpowiedzialności za bezpieczeństwo przewożonych pasażerów
i ładunków niebezpiecznych.
Wymienione prace spełniają definicje zawarte w projektowanej ustawie prac
w warunkach szczególnych i o szczególnym charakterze. Dlaczego brak ich
w załącznikach do ustawy? Wykonywane czynności na niektórych stanowiskach
w kolejnictwie są to prace wymagające szczególnej sprawności psychofizycznej
i fizycznej, której obniżenie spowodowane jest naturalnym procesem starzenia się
i uniemożliwia po osiągnięciu określonego wieku wykonywanie tych prac w sposób
zapewniający bezpieczeństwo publiczne. Ustawa o emeryturach pomostowych nie
może być systemem wygasającym i przysługiwać tylko ubezpieczonym, urodzonym
po 31 grudnia 1948 r. a przed 1 stycznia 1969 r. Pytamy, co będzie obowiązywać
kolejarzy pracujących w warunkach szczególnych i o szczególnym charakterze,
a urodzonych po 1 stycznia 1969 r. wymienionych w załączniku do ustawy. Co
będzie z kolejarzami, którzy ze względów zdrowotnych zostaną odsunięci od
wykonywania czynności? Gdzie znajdą zatrudnienie? Dla niektórych grup
zawodowych zapis w ustawie reguluje wcześniejsze odejście na emeryturę, lecz nie
dotyczy to kolejarzy.
Krzywdzący jest zapis art. 2 projektu ustawy określający wysokość emerytury
pomostowej np. dla maszynisty, dyżurnego, nastawniczego, który przepracował, np.
35 lat na tych stanowiskach. A można domniemywać, że średnio wysokość
emerytury pomostowej dla tych pracowników wynosiła będzie około 70% przyszłej
emerytury. Czy nie jest to żenujące dla osób kończących aktywność zawodową?
W myśl ustawy z dnia 28 kwietnia 1983 r. o zaopatrzeniu emerytalnym
pracowników kolejowych i ich rodzin, każdy pełny rok stałego zatrudnienia na kolei
na parowozie, spalinowym lub elektrycznym pojeździe trakcyjnym, w drużynach
konduktorskich oraz na stanowiskach manewrowych lub ustawiaczy liczony był jako
14 miesięcy zatrudnienia na kolei. W jaki sposób ustawodawca zamierza
zrekompensować pracownikom te przepracowane okresy i specyfikę pracy.
W związku z powyższym Sekcja Krajowa Kolejarzy NSZZ „Solidarność"
wnioskuje o wprowadzenie tzw. opcji zerowej, która obejmowałaby wszystkich
pracowników, którzy do 1999 r. byli zatrudnieni oraz wykonywali prace
w szczególnych warunkach i o szczególnym charakterze, by mogli odejść na starych
zasadach. Wielokrotne rozmowy, które prowadziliśmy w Ministerstwie Pracy i Polityki
Społecznej nie przyniosły oczekiwanego rezultatu. Nie udzielono nam także pisemnej
odpowiedzi na nasze wystąpienia zgodnie z kpa.
Wobec powyższego pozytywne opiniowanie rządowego projektu ustawy
o emeryturach pomostowych przez Sekcję Krajową Kolejarzy NSZZ „Solidarność” nie
może mieć miejsca.
Informujemy, że przesłaliśmy również Stanowisko XXI Walnego Zebrania
Delegatów Sekcji Krajowej Kolejarzy NSZZ „Solidarność” w sprawie utrzymania
dotychczasowego systemu uprawnień emerytalnych dla kolejarzy do:
1. Premiera Rządu RP,
2. Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej,
3. Ministerstwa Infrastruktury.
Również nie otrzymaliśmy odpowiedzi. Nie było reakcji rządu RP w tym zakresie.
W związku z tym Sekcja Krajowa Kolejarzy NSZZ „Solidarność” przystępuje do
działań statutowych w celu utrzymania tzw. opcji zerowej.
Prawo dla kolejarzy nie może działać wstecz! Praw nabytych nie pozwolimy
sobie odebrać.
Opinia została przesłana do:
1) Pan Donald Tusk – Prezes Rady Ministrów,
2) Pani Jolanta Fedak – Minister Pracy i Polityki Społecznej
3) Pan Cezary Grabarczyk – Minister Infrastruktury,
4) Pan Janusz Śniadek – Przewodniczący Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność”,
5) Pan Bogdan Kubiak – Przewodniczący Rady Sekretariatu Transportowców
NSZZ „Solidarność”,
6) Polska Agencja Prasowa