PRZYSPOSOBIENIE OBRONNE - SYSTEM OCENIANIA I. FORMY
Transkrypt
PRZYSPOSOBIENIE OBRONNE - SYSTEM OCENIANIA I. FORMY
PRZYSPOSOBIENIE OBRONNE - SYSTEM OCENIANIA I. FORMY OCENIANIA Z PO kartkówki sprawdziany pisemne odpowiedzi ustne sprawdziany praktyczne aktywność i praca na lekcji, ćwiczenia na lekcji pisemne prace domowe. Przewiduje się teŜ dodatkową formę - ocenę pracy samodzielnej ucznia. Forma ta polega na samodzielnym opracowaniu zagadnień lub przygotowaniu pokazu i prezentacji ich na forum klasy lub przeprowadzeniu ćwiczeń. Forma ta nie obowiązuje wszystkich uczniów, ale tym którzy z niej skorzystają daje moŜliwość podwyŜszenia oceny, a wymagana jest od uczniów ubiegających się o ocenę celującą. 1. Sprawdzian przeprowadza się po zrealizowaniu działu programowego. Jest on zapowiedziany co najmniej tydzień przed jego przeprowadzeniem i poprzedzony powtórzeniem. - występuje przynajmniej raz w semestrze; - kaŜdy uczeń zobowiązany jest pisać sprawdzian w pierwszym terminie; - pytania układane są w oparciu o omówiony materiał i treści z podręcznika. Elementy pominięte podczas lekcji oraz zadane do samodzielnego przygotowania mogą pojawić się na sprawdzianie w pytaniu dodatkowym; - sprawdzian trwa przynajmniej 30 minut; - pytania dodatkowe pozwalają na podwyŜszenie oceny. Zadania te sprawdzane są jedynie wtedy, gdy uczeń uzyskał z pozostałych zadań ilość punktów na ocenę co najmniej dobrą ; Uzupełnianie i poprawa. KaŜdy uczeń ma moŜliwość poprawy sprawdzianu, w wyznaczonym przez nauczyciela drugim terminie. Drugi termin obowiązuje równieŜ uczniów, którzy z róŜnych przyczyn nie mogli przystąpić do sprawdzianu w terminie pierwszym. Osoby, które nie mogły napisać sprawdzianu w pierwszym terminie, zobowiązane są uzupełnić go wg następujących zasad: • jeśli sprawdzian odbył się między 01 a 15 danego miesiąca – naleŜy zaliczyć go do końca tego samego miesiąca, • jeśli sprawdzian odbył się między 16 a ostatnim dniem danego miesiąca – naleŜy zaliczyć go do dnia 15 kolejnego miesiąca. Poprawy i zaliczenia sprawdzianów nie mogą odbywać się podczas lekcji, tylko w terminie dodatkowym przeznaczonym na konsultacje. Nie zaliczenie sprawdzianu w wyznaczonym terminie skutkuje wpisaniem oceny niedostatecznej (poza szczególnymi przypadkami, jak np. długotrwała choroba, które będą rozpatrywane indywidualnie); W przypadku, gdy uczeń zdecydował się powtórnie pisać sprawdzian, do dziennika wpisane są obie oceny (z pierwszego oraz drugiego terminu). Obie te oceny brane są wobec tego pod uwagę podczas wyliczania średniej semestralnej i końcoworocznej. Poprawa lub zaliczanie zaległego sprawdzianu odbywa się zawsze w formie pisemnej z tego samego zakresu materiału, co w pierwszym terminie. 2. Kartkówki są pisemną formą sprawdzenia wiadomości i mogą obejmować: • ostatnie trzy tematy lekcyjne – zapowiadana; • materiał będący przedmiotem pracy domowej; • zagadnienia z lekcji bieŜącej (tzw. mini kartkówka); Czas trwania kartkówki: do 15 minut (na początku lub pod koniec lekcji); Zaliczanie zaległych i ewentualne poprawy kartkówek odbywają się na tych samych zasadach, jak w przypadku sprawdzianów (patrz: UZUPEŁNIANIE I POPRAWA). Praca domowa powinna być wykonana i oddana w ustalonym terminie. Niewykonanie lub nieoddanie pracy w terminie powoduje otrzymanie oceny niedostatecznej. 3. Uczeń ma prawo do zgłoszenia nieprzygotowania, jeden raz w semestrze. Dotyczy to wyłącznie odpowiedzi ustnych i prac domowych. Nie dotyczy zapowiedzianych sprawdzianów, kartkówek i prac których termin oddania został wcześniej ustalony. Zgłoszenie nieprzygotowania nie zwalnia ucznia z udziału w lekcji bieŜącej. Zgłoszenie nieprzygotowania następuje zawsze na początku lekcji osobiście przez ucznia. Osoba, która (bez wyraźnego powodu) spóźnia się na lekcję, nie moŜe zgłosić nieprzygotowania. Nie moŜna równieŜ zgłosić nieprzygotowania za osobę nieobecną na początku lekcji; Prowadzenie zeszytu przedmiotowego jest obowiązkowe i ma wpływ na ocenę semestralną i końcową. 4. Podczas oceniania kartkówek i sprawdzianów stosuje się następujące progi procentowe: • 0%-39%- ocena niedostateczna • 40%-54%- ocena dopuszczająca • 55%-74%- ocena dostateczna • 75%- 89%- ocena dobra • 90%-100%- ocena bardzo dobra Ocena semestralna (roczna) obliczana jest ze średniej waŜonej, przy czym obowiązują następujące wagi: • sprawdzian pisemny i praktyczny - waga 3 • kartkówka, odpowiedź ustna, referat - waga 2 • praca domowa, aktywność, ćwiczenia na lekcji - waga 1 • ocena z pierwszego semestru przy ustalaniu oceny rocznej – waga 4 Dla ocen semestralnych i końcoworocznych ustala się następujące progi: • średnia ocen od 1,65 – ocena dopuszczająca • średnia ocen od 2,65 – ocena dostateczna • średnia ocen od 3,65 – ocena dobra • średnia ocen od 4,7 – ocena bardzo dobra • jeŜeli średnia ocen z pierwszego semestru będzie równa lub wyŜsza niŜ 1,65, lecz niŜsza niŜ 1,70 – wpisana zostaje ocena -2 (do średniej liczona jako 1,75); • jeŜeli średnia ocen z pierwszego semestru będzie równa lub wyŜsza niŜ 1,70, lecz niŜsza niŜ 2,50 – wpisana zostaje ocena 2 (do średniej liczona jako 2); • jeŜeli średnia ocen z pierwszego semestru będzie równa lub wyŜsza niŜ 2,50, lecz niŜsza niŜ 2,65 – wpisana zostaje ocena +2 (do średniej liczona jako 2,5); • analogiczne przedziały: dla -3 [2,65; 2,70), dla 3 [2,70; 3,50), dla +3: [3,50; 3,65); • dla -4 [3,65; 3,70), dla 4 [3,70; 4,55), dla +4: [4,55; 4,70); • dla -5 [4,70; 4,75), dla 4 [4,75; 4,95), dla +4: [4,95; 5,00). II. Kryteria oceniania. Osiągnięcia ucznia określa się wg kategorii: A zapamiętanie wiadomości B zrozumienie wiadomości C stosowanie wiadomości w sytuacjach typowych D stosowanie wiadomości w sytuacjach nietypowych Do oceny wyników przyjmuje się kryteria określone wyŜej wymienionymi kategoriami. Ocenę dopuszczającą otrzymuje uczeń który w minimalnym stopniu spełnia wymagania podstawowe, określone w kategorii A. Potrafi zapamiętać i odtworzyć z pomocą nauczyciela najwaŜniejsze, podstawowe wiadomości konieczne do elementarnej orientacji w treściach. Są to wiadomości najprostsze i niezbędne do dalszego toku nauki. Uczeń nie wykazuje aktywności ani samodzielności. Wykonuje z pomocą nauczyciela lub w współpracując w zespole proste ćwiczenia i polecenia. Ze sprawdzianów testowych otrzymuje 40 – 54 % punktów moŜliwych do uzyskania. Na ocenę dostateczną uczeń spełnia wymagania podstawowe, określone w kategorii B. Rozumie polecenia i instrukcje. Potrafi uporządkować wiadomości, streścić, wyjaśnić, wyciągnąć proste wnioski. Są to wiadomości proste i łatwe do opanowania oraz proste i uniwersalne umiejętności, umoŜliwiające poznawanie dalszych treści na poziomie wyŜszym. Samodzielnie i poprawnie wykonuje proste ćwiczenia i zadania praktyczne. Ze sprawdzianów testowych otrzymuje 55 – 74 % punktów moŜliwych do uzyskania. Ocenę dobrą otrzymuje uczeń który spełnia wymagania podstawowe i rozszerzające, czyli określone w kategorii C. Rozumie polecenia i instrukcje. Opanował treści bardziej złoŜone, potrafi podać zastosowanie poznanych faktów, scharakteryzować je, sformułować wnioski. Samodzielnie i poprawnie wykonuje ćwiczenia praktyczne i inne zadania. Aktywnie uczestniczy w zajęciach lekcyjnych. Potrafi wykorzystać wiedzę i umiejętności praktyczne w sytuacjach prostych, typowych, poznanych na lekcjach. Ze sprawdzianów testowych otrzymuje 75 – 89 % punktów moŜliwych do uzyskania. Na ocenę bardzo dobrą uczeń spełnia wymagania rozszerzające oraz dopełniające, określone w kategorii D. Opanuje treści trudne, najbardziej złoŜone. Potrafi myśleć logicznie i twórczo. Zna, rozumie i potrafi zastosować zdobytą wiedzę do rozwiązywania problemów. Umie wykonać czynności praktyczne w sytuacjach nietypowych. Potrafi korzystać z róŜnych źródeł informacji oraz łączyć wiedzę z PO z wiadomościami z innych przedmiotów i dziedzin. Ze sprawdzianów testowych otrzymuje ponad 90 % punktów moŜliwych do uzyskania. Ocenę celującą otrzymuje uczeń, który spełnia warunki otrzymania oceny bardzo dobrej a dodatkowo: • wykazuje szczególne zainteresowanie przedmiotem oraz szczególną aktywność i zaangaŜowanie • jego wiedza i umiejętności wykraczają poza program nauczania, • podejmuje się wykonania zadań dodatkowych (indywidualnie lub w zespole), wykraczających poza podstawę programową lub • bierze udział w konkursach, zawodach o tematyce obronnej, uczestniczy czynnie w działalności pozaszkolnej związanej tematycznie z programem PO np. ratownictwo, PCK, ZHP, LOK i uzyskuje wyróŜniające wyniki, godnie reprezentując szkołę. III. Uwagi końcowe. 1. Ze względu na wzajemne powiązania poszczególnych zagadnień wiadomości egzekwowane podczas odpowiedzi ustnych mogą wykraczać, nawet znacznie, poza 3 ostatnie tematy lekcyjne. 2.Konsekwencją niesamodzielnej pracy ucznia podczas kartkówek i sprawdzianów pisemnych jest odebranie pracy i obniŜenie oceny o jeden stopień. ZESTAW WYMAGAŃ EDUKACYJNYCH NA POSZCZEGÓLNE OCENY PRZYSPOSOBIENIE OBRONNE ROK SZKOLNY 2010/2011 ZAGROśENIA CZASU POKOJU WIADOMOŚCI PODSTAWOWE –dostateczny • • • • • • • Uświadamiać sobie stopień zagroŜenia człowieka i środowiska w czasie pokoju Dokonać podziału zagroŜeń pokojowych Wymienić rodzaje zagroŜeń naturalnych i związanych z działalnością człowieka Wymienić przyczyny i źródła zagroŜeń Wymienić czynniki wpływające na rodzaj występujących zagroŜeń Wymienić kilka regionów w Polsce o najbardziej zdegradowanym środowisku oraz rodzaje zagroŜeń występujących na terenie Polski Wymienić źródła zagroŜeń na terenie GOP i w najbliŜszej okolicy miejsca zamieszkania WIADOMOŚCI ROZSZERZAJĄCE –dobry • • Scharakteryzować poszczególne zagroŜenia oraz ich skutki dla człowieka i środowiska Dowieść Ŝe większość zagroŜeń jest następstwem lekkomyślności człowieka • Scharakteryzować sposoby zapobiegania zagroŜeniom oraz zasady postępowania i zachowania ludności w sytuacjach klęsk Ŝywiołowych bardzo dobry • Wskazać związki przyczynowo skutkowe pomiędzy niszczącą działalnością człowieka a zagroŜeniami ze strony sił przyrody • Scharakteryzować zagroŜenia związane z działalnością przemysłową na terenie GOP wskazując ich źródła • Dokonać rzetelnej analizy innych zagroŜeń występujących w okolicy miejsca zamieszkania • Scharakteryzować działania podejmowane przez władze lokalne na rzecz zmniejszania zagroŜeń w regionie • Zaplanować indywidualne działania ekologiczne w swoim regionie ZAGROśENIA POśAROWE WIADOMOŚCI PODSTAWOWE – dostateczny • • • • • zdefiniować pojęcie poŜaru oraz ochrony p/ poŜarowej wymienić główne przyczyny poŜarów znać sposoby zapobiegania poŜarom oraz ochrony p/ poŜarowej obiektów i terenów leśnych wymienić grupy poŜarów wymienić rodzaje środków gaśniczych i podręczny sprzęt gaśniczy WIADOMOŚCI ROZSZERZAJĄCE – dobry • • • • zinterpretować znaki ochrony p/ poŜarowej scharakteryzować obowiązki administracji terenowej, właścicieli i zarządców obiektów oraz obywateli w zakresie ochrony p/ poŜarowej znać zastosowanie i sposób działania środków gaśniczych znać zasady zachowania się na wypadek wybuchu poŜaru bardzo dobry • dobrać właściwy środek do rodzaju poŜaru • znać zasady ratownictwa poŜarowego i posługiwania się sprzętem gaśniczym ZAGROśENIA POWODZIOWE WIADOMOŚCI PODSTAWOWE – dostateczny • • • Wymienić rodzaje powodzi w zaleŜności od przyczyny Zdefiniować pojęcie ochrony p/ powodziowej Znać ogólne zasady i sposoby ochrony przed powodzią WIADOMOŚCI ROZSZERZAJĄCE – dobry • • • rozumieć pojęcia " pogotowie powodziowe" i "alarm powodziowy" znać zasady zachowania się i postępowania na wypadek zagroŜenia powodziowego i w przypadku jej wystąpienia Scharakteryzować organizację i rodzaje działań ratowniczych w rejonie powodzi bardzo dobry • UłoŜyć indywidualny plan działania dla rodziny na wypadek powodzi ZAGROśENIA CHEMICZNE I RADIACYJNE WIADOMOŚCI PODSTAWOWE - dostateczny • Wymienić przyczyny i źródła zagroŜeń skaŜeniem chemicznym • Wymienić kilka TSP • Wymienić źródła promieniowania, naturalne i sztuczne • Zdefiniować pojęcie promieniowania jonizującego i wymienić jego rodzaje • Znać najbardziej prawdopodobne przyczyny skaŜeń radioaktywnych • Znać metody rozpoznawania skaŜeń radioaktywnych • Dokonać podziału BŚT ze względu na ich działanie na człowieka • Podać nazwy BŚT z poszczególnych grup • Znać sposoby rozprzestrzeniania broni chemicznej WIADOMOŚCI ROZSZERZAJĄCE - dobry • Znać jednostki pomiaru promieniowania i skaŜenia • Rozpoznać znaki ostrzegawczo - informacyjne substancji niebezpiecznych • Znać zasady ochrony radiologicznej • Scharakteryzować działania zapobiegające skaŜeniom chemicznym i radiacyjnym bardzo dobry • Scharakteryzować właściwości i szkodliwe działania kilku najwaŜniejszych TSP • Scharakteryzować róŜne rodzaje promieniowania i jego właściwości • Znać skutki biologiczne działania róŜnych rodzajów promieniowania na organizm • Scharakteryzować zasady zachowania się w przypadku zagroŜenia chemicznego lub radiacyjnego ZAGROśENIA WYNIKAJĄCE Z UśYCIA BRONI BIOLOGICZNEJ WIADOMOŚCI PODSTAWOWE - dostateczny • Określić pojęcie broni biologicznej • Wymienić źródła zagroŜeń epidemicznych w czasie pokoju i wojny • Scharakteryzować broń biologiczną i jej działanie na człowieka WIADOMOŚCI ROZSZERZAJĄCE – dobry • Wymienić działania podejmowane przez władze epidemiczne podczas zagroŜenia epidemicznego bardzo dobry • Zaproponować działania profilaktyczne i zasady zachowania zmniejszające ryzyko zakaŜenia ZAGROśENIA CZASU WOJNY – formy i rodzaje walki zbrojnej ,broń jądrowa WIADOMOŚCI PODSTAWOWE –dostateczny • • • • • • Wymienić rodzaje i formy walki zbrojnej i działań niezbrojnych Wymienić i rozróŜnić róŜne środki raŜenia i róŜne rodzaje broni Podzielić broń na konwencjonalną i niekonwencjonalną oraz zaliczyć do niej róŜne rodzaje broni Dokonać podziału broni jądrowej ze względu na rodzaj zachodzącej reakcji Wymienić czynniki raŜenia broni jądrowej Wymienić rodzaje wybuchów jądrowych WIADOMOŚCI ROZSZERZAJĄCE –dobry • • • • • Określić równowaŜnik trotylowy dla bomb róŜnej mocy Uzasadnić szczególnie duŜe zagroŜenie jakie niesie broń masowego raŜenia Scharakteryzować i określić działanie poszczególnych czynników raŜenia na środowisko i człowieka Scharakteryzować rejon poraŜenia bronią jądrową Znać sposoby ochrony przed skutkami wybuchu jądrowego bardzo dobry • • • Scharakteryzować róŜne formy działań wojennych oraz wyjaśnić pojęcia związane z walką zbrojną Scharakteryzować najnowocześniejsze rodzaje broni Uzasadnić Ŝe właściwe zachowanie człowieka w czasie uŜycia broni jądrowej i w rejonie po jej uŜyciu moŜe wpływać na wielkość skutków MIĘDZYNARODOWE PRAWO HUMANITARNE WIADOMOŚCI PODSTAWOWE – dostateczny • • • • • • • • • Wymienić rodzaje konwencji prawa humanitarnego Wymienić najwaŜniejsze wydarzenia z historii MPH Wymienić zasady którymi kieruje się w swej działalności Czerwony KrzyŜ Rozpoznać znaki ochronno - rozpoznawcze Zdefiniować status strefy zdemilitaryzowanej Wymienić postanowienia prawne dotyczące ochrony dóbr kultury Rozumieć pojęcie dóbr kultury Dokonać podziału dóbr kultury Wymienić warunki objęcia dóbr kultury ochroną specjalną WIADOMOŚCI ROZSZERZAJĄCE - dobry • • • • • Zinterpretować treści konwencji genewskich Scharakteryzować i wyjaśnić zasady działalności Czerwonego KrzyŜa oraz rolę i zadania Czerwonego KrzyŜa i PCK Znać uprawnienia personelu sanitarnego i duchownego oraz rodzaje obiektów i jednostek podlegających ochronie Omówić zasady traktowania jeńców wojennych i ludności cywilnej w czasie wojny Scharakteryzować prawa i obowiązki okupanta oraz prawa ludności na terenach okupowanych bardzo dobry • • • • Dowieść słuszności idei ruchu CK i CP Ukazać i dowieść Ŝe gwarancje prawa humanitarnego były wielokrotnie łamane Udowodnić znaczenie międzynarodowych unormowań prawnych w zakresie humanitarnego traktowania i niesienia pomocy ofiarom wojen i kataklizmów Znać sposoby ochrony dóbr kultury w czasie pokoju i czynności podejmowane w razie zagroŜenia OCHRONA LUDNOŚCI PRZED ZAGROśENIAMI W CZASIE POKOJU, KRYZYSU I WOJNY Alarmowanie i ostrzeganie, indywidualne i zbiorowe środki ochrony ludności WIADOMOŚCI PODSTAWOWE – dostateczny - Rozpoznać sygnały alarmowe Znać zasady zachowania się po ogłoszeniu alarmu w szkole i drogi ewakuacyjne Rozumieć potrzebę ostrzegania i alarmowania ludności o zagroŜeniu Wiedzieć jak naleŜy zachować się po ogłoszeniu róŜnych alarmów Znać typowe i zastępcze środki ochrony przed skaŜeniami Wymienić i scharakteryzować budowle ochronne oraz przedstawić ich przeznaczenie Rozpoznać znaki informujące i ostrzegające przed róŜnymi zagroŜeniami WIADOMOŚCI ROZSZERZAJĄCE – dobry - Posługiwać się prawidłowo środkami ochronnymi, umieć przygotować środki zastępcze Znać zasady zachowania się w budowlach ochronnych Sprawnie dokonać ewakuacji po usłyszeniu sygnału alarmowego w szkole Bardzo dobry - Skonstruować plan ewakuacyjny szkoły Wiedzieć jak naleŜy się przygotować do ewakuacji w domu SYSTEM OBRONNY R.P WIADOMOŚCI PODSTAWOWE – dostateczny • Wymienić organizacje z którymi współpracuje Polska w ramach wspólnego systemu bezpieczeństwa • Wymienić najwaŜniejsze wydarzenia w historii integracji Polski z NATO • Wymienić podsystemy, systemu obronnego RP i ogniwa tworzące poszczególne podsystemy • Wymienić rodzaje sił zbrojnych RP • Znać podstawy prawne regulujące obowiązki obywateli w zakresie obronności • Wiedzieć na czym polegają świadczenia osobiste i rzeczowe • Zdefiniować pojęcie OC oraz jej miejsce w systemie obronnym • Wymienić międzynarodowe i polskie akty prawne dotyczące OC • Rozpoznać znak OC • Wymienić cele OC WIADOMOŚCI ROZSZERZAJĄCE – dobry • Scharakteryzować poszczególne ogniwa systemu obronnego RP, ich zadania i funkcje • Scharakteryzować róŜne rodzaje sił zbrojnych • Opisać róŜne formy wypełniania konstytucyjnego obowiązku obrony państwa przez obywateli • Scharakteryzować zadania OC na czas pokoju i wojny Bardzo dobry • Scharakteryzować uwarunkowania polityczno-militarne polskiego systemu bezpieczeństwa w powiązaniu z rodzajem zagroŜeń • Określić i wyjaśnić główne zasady polskiej polityki bezpieczeństwa • Scharakteryzować rodzaje działań strategicznych wynikających z róŜnych stanów bezpieczeństwa państwa(pokoju, kryzysu, wojny) • Scharakteryzować Pakt Północnoatlantycki (NATO) i działania polskich jednostek w ramach współpracy z NATO • Scharakteryzować organizację Systemu Zarządzania Kryzysowego na róŜnych szczeblach państwa i regionu • Scharakteryzować działania Systemu Zarządzania Kryzysowego w sytuacjach róŜnych zagroŜeń ORGANIZACJA POMOCY I POSTĘPOWANIE W STANACH ZAGROśENIA śYCIA I ZDROWIA, SCHEMATY RATUNKOWE, ROZPOZNAWANIE ZABURZEŃ I STANÓW ZAGROśENIA śYCIA WIADOMOŚCI PODSTAWOWE- dostateczny • Znać prawne podstawy dotyczące udzielania pomocy • Znać pojęcie pierwszej pomocy i jej cele • Wymienić czynności wchodzące w zakres pierwszej pomocy • Wymienić zasady obowiązujące w wypadku masowym • Przedstawić ogólne schematy ratunkowe oraz łańcuch ratunkowy • Znać ogólny schemat zgłaszania wypadku • Wymienić stany bezpośredniego zagroŜenia Ŝycia • Wymienić cechy tętna i miejsca jego pomiaru • Podać prawidłowe wartości tętna i oddechu u człowieka dorosłego i dziecka • Wymienić rodzaje zaburzeń oddechu i tętna • Wymienić przyczyny omdlenia oraz braku przytomności • Wymienić podmioty zintegrowanego systemu ratownictwa • Znać numery alarmowe WIADOMOŚCI ROZSZERZAJĄCE – dobry • Scharakteryzować poszczególne ogniwa łańcucha ratunkowego oraz ich rolę i znaczenie • Zastosować schematy ratunkowe w konkretnych przypadkach • UłoŜyć treść meldunku o wypadku • Scharakteryzować omdlenie i brak przytomności podając cechy odróŜniające oba stany • Znać ogólny schemat postępowania w omdleniu, padaczce i braku przytomności bardzo dobry • Scharakteryzować ZSR i jego funkcjonowanie • Zinterpretować przepisy prawne mówiące o udzielaniu pierwszej pomocy • Uzasadnić konieczność udzielania pomocy w sytuacji zagroŜenia Ŝycia • Dokonać prawidłowej segregacji poszkodowanych w róŜnych wypadkach masowych • Rozpoznać zaburzenia funkcji Ŝyciowych • Zbadać tętno, określić jego cechy • Sprawdzić oddech, określić go • UdroŜnić drogi oddechowe u poszkodowanych w róŜnych wypadkach • Dokonać badania w celu rozpoznania rodzaju urazów i stanu poszkodowanego • Znać zagroŜenia związane z brakiem przytomności i sposób postępowania zapobiegający ich wystąpieniu • Udzielić pomocy w omdleniu i padaczce dostosowując postępowanie do sytuacji • UłoŜyć poszkodowanego w pozycji bocznej ustalonej RESUSCYTACJA KRĄśENIOWO – ODDECHOWA WIADOMOŚCI PODSTAWOWE – dostateczny • Zdefiniować podstawowe pojęcia • Wyjaśnić przyczyny które mogą spowodować zaburzenia funkcji Ŝyciowych • Znać metody sztucznego oddychania • Znać miejsce wykonywania masaŜu serca • Wymienić róŜnice w wykonywaniu resuscytacji niemowląt i małych dzieci WIADOMOŚCI ROZSZERZAJĄCE - dobry • Znać sekwencję postępowania wg ABC bardzo dobry • Wykonać resuscytację przez jedną i dwie osoby na fantomie • Postępować według schematu ratunkowego RANY WIADOMOŚCI PODSTAWOWE – dostateczny • • • Zdefiniować podstawowe pojęcia Wymienić podstawowe rodzaje ran Wymienić najwaŜniejsze zakaŜenia przyranne WIADOMOŚCI ROZSZERZAJĄCE – dobry • • • • Scharakteryzować poszczególne rany i zagroŜenia z nimi związane RozróŜnić rodzaj rany na podstawie jej wyglądu i charakterystyki Scharakteryzować zakaŜenia przyranne, ich źródła, przyczyny i sposoby zapobiegania im Zakwalifikować róŜne czynności do aseptyki i antyseptyki bardzo dobry • Mieć świadomość Ŝe właściwe postępowanie moŜe zapobiec powikłaniom • Znać sposoby postępowania i opatrywania róŜnych ran • Dostosować postępowanie oraz rodzaj opatrunku do rodzaju rany i sytuacji KRWOTOKI , WSTRZĄS POURAZOWY WIADOMOŚCI PODSTAWOWE – dostateczny • • • • • • Zdefiniować pojęcia krwotoku oraz wstrząsu Wymienić rodzaje krwotoków Wymienić bezpośrednie przyczyny rozwoju wstrząsu oraz czynniki pogłębiające wstrząs Wymienić sposoby tamowania krwotoków zewnętrznych RozróŜnić rodzaj krwotoku na postawie objawów Dostosować teoretycznie sposób tamowania do rodzaju krwotoku WIADOMOŚCI ROZSZERZAJĄCE – dobry • • Rozpoznać objawy krwawienia wewnętrznego oraz wstrząsu Omówić i uargumentować zastosowanie opaski uciskowej bardzo dobry • Wykonać właściwe czynności ratunkowe w róŜnych sytuacjach z towarzyszącymi krwotokami • Wykonać prawidłowo opatrunek uciskowy • Postępować według schematu ratunkowego • Wykonać niezbędne czynności przeciwwstrząsowe w róŜnych sytuacjach • Mieć świadomość Ŝe właściwe postępowanie moŜe zapobiec rozwojowi wstrząsu pourazowego URAZY KOSTNO – STAWOWE WIADOMOŚCI PODSTAWOWE – dostateczny • Zdefiniować podstawowe pojęcia • Wymienić rodzaje urazów kostno - stawowych i ich objawy • Określić ogólne zasady udzielania pomocy w tych urazach WIADOMOŚCI ROZSZERZAJĄCE – dobry • • Scharakteryzować poszczególne urazy kostno - stawowe RozróŜnić rodzaj urazu na podstawie objawów bardzo dobry • Dostosować właściwe czynności ratownicze do rodzaju urazu i sytuacji • Znać wykorzystanie podręcznych środków unieruchamiających i róŜnych sposobów postępowania • Przeciwdziałać rozwojowi wstrząsu i postępować wg schematu ratunkowego ZATRUCIA WIADOMOŚCI PODSTAWOWE – dostateczny • Zdefiniować podstawowe pojęcia • Wymienić najczęstsze przyczyny zatruć i rodzaje trucizn • Wymienić drogi wnikania trucizn do organizmu • Wymienić ogólne zasady rozpoznawania zatruć i udzielania pomocy • Znać ogólne sposoby usuwania trucizn i nieswoiste odtrutki WIADOMOŚCI ROZSZERZAJĄCE – dobry • Scharakteryzować objawy i przebieg najczęstszych zatruć, w tym BŚT • Rozpoznać typowe zatrucia na podstawie objawów i okoliczności • Ocenić stan poszkodowanego i stopień zagroŜenia w róŜnych zatruciach bardzo dobry • Udzielić pomocy doraźnej w zatruciach róŜnymi drogami i w róŜnych sytuacjach • Dostosować postępowanie do rodzaju zatrucia i drogi wnikania URAZY TERMICZNE I CHEMICZNE WIADOMOŚCI PODSTAWOWE – dostateczny • Wymienić przyczyny i rodzaje urazów termicznych • Wymienić źródła zagroŜeń urazami termicznymi • Wymienić stopnie i objawy oparzeń i odmroŜeń • Znać reguły obliczania powierzchni oparzonej • Rozpoznać rodzaj i stopień oparzenia na podstawie objawów WIADOMOŚCI ROZSZERZAJĄCE – dobry • Obliczyć rozległość oparzenia • Scharakteryzować stopień zagroŜenia poszkodowanego wynikający z głębokości i rozległości oparzenia • Znać skutki ogólne oparzeń i zagroŜenia z tym związane bardzo dobry • Udzielić pierwszej pomocy w róŜnych urazach termicznych dostosowując sposób postępowania do rodzaju urazu i sytuacji postępując według schematu ratunkowego TERENOZNAWSTWO WIADOMOŚCI PODSTAWOWE – dostateczny • Znać sposoby określania kierunków świata na podstawie charakterystyki przedmiotów terenowych • Znać ogólną zasadę działania kompasu i busoli • Wskazać elementy składowe mapy i wiedzieć co to jest skala mapy • Wymienić rodzaje znaków topograficznych i podać ich przykłady • Zdefiniować pojęcie azymutu • Określić azymut podanego przedmiotu terenowego oraz przedmiot terenowy według podanego azymutu WIADOMOŚCI ROZSZERZAJĄCE – dobry • Określić kierunki świata z pomocą zegarka oraz wg gwiazdy polarnej • Rozpoznać poszczególne znaki topograficzne • Opisać teren za pomocą mapy • Zorientować mapę z pomocą busoli bardzo dobry • Wykonać szkic terenu z wykorzystaniem róŜnych znaków topograficznych i z uwzględnieniem skali • Opracować plan marszu na azymut wyznaczając trasę w pobliŜu szkoły • Przejść trasę marszu na orientację posługując się mapą lub tabelą i busolą celujący • Sporządzić szkic trasy wycieczki terenowej z zaznaczeniem punktów terenowych i określeniem azymutów i długości poszczególnych odcinków trasy • Uczestniczyć w biegach na orientację organizowanych poza szkołą i osiągać dobre wyniki ROZKŁAD MATERIAŁU - PRZYSPOSOBIENIE OBRONNE - kl. I DZIAŁ TEMAT ZagroŜenia naturalne, klęski Ŝywiołowe CHARAKTERYSTYKA ZAGROśEŃ CZASU POKOJU I WOJNY ILOŚĆ GODZIN REALIZACJI 1 ZGODNOŚĆ Z PODST. PROGR p. 5 ZagroŜenia związane z działalnością człowieka - zanieczyszczenia środowiska, katastrofy, awarie, zagroŜenia radiacyjne i chemiczne 1 p. 5 Charakterystyka zagroŜeń lokalnych 1 p. 5, 5) 2 p. 5, 4) 2 p. 5, 3) ZagroŜenia poŜarowe - przyczyny powstawania poŜarów, zapobieganie, ochrona przeciwpoŜarowa - środki gaśnicze i podręczny sprzęt gaśniczy oraz ratownictwo poŜarowe ZagroŜenia powodziowe - przyczyny i rodzaje powodzi - ochrona p/powodziowa, urządzenia ochronne - organizacja akcji ratunkowej w rejonach powodzi i zatopień Utrwalenie wiadomości 1 Sprawdzian testowy 1 Współczesne środki raŜenia i formy walki zbrojnej - broń konwencjonalna i masowego raŜenia 1 p. 6. 1),2),3) Broń jądrowa - rodzaje broni jądrowej, charakterystyka - czynniki raŜenia wybuchu jądrowego 2 p. 6. 1),2),3) ZagroŜenia radiacyjne - rodzaje promieniowania jonizującego - wpływ promieniowania na organizm - ochrona radiologiczna 2 p. 5, 2) p. 6 ZagroŜenia chemiczne wynikające z uŜycia BST i stosowania TSP – ochrona i postępowanie w sytuacji zagroŜenia chemicznego 2 p. 5, 1) p. 6 2 p. 5, 1) p. 6 ZagroŜenia wynikające z uŜycia broni biologicznej - ochrona i postępowanie w sytuacji zagroŜenia epidemicznego OCHRONA LUDNOŚCI PRZED ZAGROśENIAMI W CZASIE POKOJU, KRYZYSU I W OKRESIE WOJNY ZAGROśENIA BEZPIECZEŃSTWA OSOBISTEGO I SPOŁECZNEGO, ROLA JEDNOSTKI W KSZTAŁTOWANIU BEZPIECZEŃSTWA WŁASNEGO I SPOŁECZNEGO WYBRANE ZAGADNIENIA Z MIĘDZYNARODOWE GO PRAWA HUMANITARNEGO SYSTEM OBRONY I BEZPIECZEŃSTWA R.P Alarmowanie i ostrzeganie ludności, - rodzaje sygnałów alarmowych - obowiązki i zasady zachowania się ludności po usłyszeniu alarmu - znaki i barwy bezpieczeństwa 1 p. 3 3),5) - Indywidualne i zbiorowe środki ochrony ludności - odzieŜ ochronna i maski przeciwgazowe - budowle ochronne, ewakuacja ludności 1 p. 3, 4) Utrwalenie wiadomości 1 Sprawdzian testowy 1 Terroryzm, przestępczość, sytuacje kryminogenne i patologie społeczne, postawy i zachowania wobec zagroŜeń bezpieczeństwa 2 p.9,1),2) 3),4) Geneza i podstawowe zasady MPH 1 p.4 Ochrona rannych i chorych oraz ludności cywilnej w świetle MPH – analiza treści konwencji genewskich 2 p.4 Ochrona dóbr kultury 1 p.4 Czy MPH jest przestrzegane? Dlaczego konwencje są łamane? -utrwalenie 1 Sprawdzian z działu MPH 1 Organizacje samorządowe i społeczne niosące pomoc ofiarom konfliktów zbrojnych i katastrof 1 Polska w systemie bezpieczeństwa europejskiego, miejsce Polski w NATO 1 Struktura systemu obronnego RP, rodzaje sił zbrojnych RP, ich struktura i przeznaczenie 1 p. 1, 1) p.2 Powinności obronne lokalnych władz, instytucji i obywateli 1 p.1, 2) 1 p.3, 1)2) - Rola, organizacja i zadania OC - system zarządzania kryzysowego p.4 p.1 ROZKŁAD MATERIAŁU - PRZYSPOSOBIENIE OBRONNE kl. II DZIAŁ TEMAT Pojęcie, zakres i organizacja pierwszej pomocy PIERWSZA POMOC I RATOWNICTWO Prawne podstawy pierwszej pomocy Schematy ratunkowe i alarmowanie o wypadku Ocena stanu poszkodowanego, kontrola czynności Ŝyciowych Pierwsza pomoc w zaburzeniach świadomości - omdlenie a brak przytomności - pozycja boczna ustalona - pierwsza pomoc w napadzie padaczki Utrwalenie wiadomości Sprawdzian testowy Pierwsza pomoc w zranieniach -charakterystyka ran i zagroŜenia z nimi związane - ogólne zasady opatrywania ran Opatrywanie ran,– ćwiczenia Tamowanie krwotoków zewnętrznych -rodzaje krwotoków i ich objawy - sposoby tamowania krwotoków Pierwsza pomoc w urazach narządów wewnętrznych z towarzyszącymi krwotokami wewnętrznymi - sposób rozpoznawania rodzaju urazu wewnętrznego - sposób postępowania w zaleŜności od rodzaju i miejsca urazu Ćwiczenia sytuacyjne ILOŚĆ GODZIN REALIZACJI ZGODNOŚĆ Z PODST PROGR Postępowanie przeciwwstrząsowe - pojęcie i mechanizm powstawania wstrząsu pourazowego - rozpoznawanie objawów wstrząsu - zapobieganie pogłębianiu się wstrząsu Unieruchamianie urazów kostno stawowych - rodzaje urazów kostno stawowych i ich objawy - sposoby unieruchamiania - pierwsza pomoc w urazach kręgosłupa i głowy Ćwiczenia sytuacyjne, utrwalające Sprawdzian wiadomości i umiejętności Pierwsza pomoc w urazach termicznych -stopnie i objawy oparzeń - określanie rozległości oparzenia - postępowanie w przypadku oparzeń - pierwsza pomoc w udarze cieplnym, odmroŜeniu i hipotermii, postępowanie profilaktyczne Ćwiczenia sytuacyjne Wstęp do resuscytacji krąŜeniowo oddechowej Resuscytacja – ćwiczenia Sprawdzian praktyczny Ratowanie tonącego, zasady bezpieczeństwa podczas kąpieli w basenach i zbiornikach naturalnych Wypadek drogowy – udzielanie pomocy poszkodowanym TERENOZNAWSTWO Orientowanie się w terenie z mapą i bez - określanie kierunków świata róŜnymi metodami - posługiwanie się kompasem i busolą - skala mapy, znaki topograficzne Azymut na mapie i w terenie– ćwiczenia Marsz na azymut – ćwiczenia Godziny na dodatkowe ćwiczenia CELE WYCHOWAWCZE REALIZOWANE NA LEKCJACH P.O. Głównym zadaniem przedmiotu PO jest: • Kształtowanie postaw proobronnych i nawyku racjonalnych zachowań w sytuacjach zagroŜeń oraz przygotowanie do uczestnictwa w przedsięwzięciach realizowanych przez organy administracji państwowej, samorządu terytorialnego i organizacje społeczne Cele: 1. Kształtowanie postaw: - współodpowiedzialności za bezpieczeństwo państwa • solidarności ludzkiej w obliczu zagroŜeń i obowiązku niesienia pomocy potrzebującym • powinności ochrony Ŝycia i zdrowia własnego oraz innych ludzi • odpowiedzialności człowieka za stan środowiska naturalnego • poszanowania prawa i instytucji Ŝycia zbiorowego 2. Rozwijanie wraŜliwości oraz postaw humanitarnych. 3. Uświadomienie okrucieństwa wojny, a zwłaszcza uŜycia broni masowego raŜenia. 4. Wyrabianie przekonania o humanitarnym charakterze działań obrony cywilnej oraz o słuszności idei ruchu Czerwonego KrzyŜa i Czerwonego PółksięŜyca. 3. Wyrabianie przekonania o konieczności niesienia pomocy poszkodowanym oraz uświadomienie cywilno-prawnych skutków z tym związanych. 4. Uświadomienie znaczenia prawidłowego rozpoznania oraz szybkiego reagowania w ratowaniu Ŝycia poszkodowanych. 5. Przekonanie wychowanków Ŝe większość zagroŜeń wynika z lekkomyślności i nieodpowiedzialności człowieka. PRZYSPOSOBIENIE OBRONNE - SYSTEM OCENIANIA I.FORMY OCENIANIA Z PO kartkówki sprawdziany pisemne odpowiedzi ustne sprawdziany praktyczne aktywność i praca na lekcji, ćwiczenia na lekcji pisemne prace domowe. Przewiduje się teŜ dodatkową formę - ocenę pracy samodzielnej ucznia. Forma ta polega na samodzielnym opracowaniu zagadnień lub przygotowaniu pokazu i prezentacji ich na forum klasy lub przeprowadzeniu ćwiczeń. Forma ta nie obowiązuje wszystkich uczniów, ale tym którzy z niej skorzystają daje moŜliwość podwyŜszenia oceny, a wymagana jest od uczniów ubiegających się o ocenę celującą. 2. Sprawdzian przeprowadza się po zrealizowaniu działu programowego. Jest on zapowiedziany co najmniej tydzień przed jego przeprowadzeniem i poprzedzony powtórzeniem. - występuje przynajmniej raz w semestrze; - kaŜdy uczeń zobowiązany jest pisać sprawdzian w pierwszym terminie; - pytania układane są w oparciu o omówiony materiał i treści z podręcznika. Elementy pominięte podczas lekcji oraz zadane do samodzielnego przygotowania mogą pojawić się na sprawdzianie w pytaniu dodatkowym; - sprawdzian trwa przynajmniej 30 minut; - pytania dodatkowe pozwalają na podwyŜszenie oceny. Zadania te sprawdzane są jedynie wtedy, gdy uczeń uzyskał z pozostałych zadań ilość punktów na ocenę co najmniej dobrą ; Uzupełnianie i poprawa. KaŜdy uczeń ma moŜliwość poprawy sprawdzianu, w wyznaczonym przez nauczyciela drugim terminie. Drugi termin obowiązuje równieŜ uczniów, którzy z róŜnych przyczyn nie mogli przystąpić do sprawdzianu w terminie pierwszym. Osoby, które nie mogły napisać sprawdzianu w pierwszym terminie, zobowiązane są uzupełnić go wg następujących zasad: • jeśli sprawdzian odbył się między 01 a 15 danego miesiąca – naleŜy zaliczyć go do końca tego samego miesiąca, • jeśli sprawdzian odbył się między 16 a ostatnim dniem danego miesiąca – naleŜy zaliczyć go do dnia 15 kolejnego miesiąca. Poprawy i zaliczenia sprawdzianów nie mogą odbywać się podczas lekcji, tylko w terminie dodatkowym przeznaczonym na konsultacje. Nie zaliczenie sprawdzianu w wyznaczonym terminie skutkuje wpisaniem oceny niedostatecznej (poza szczególnymi przypadkami, jak np. długotrwała choroba, które będą rozpatrywane indywidualnie); W przypadku, gdy uczeń zdecydował się powtórnie pisać sprawdzian, do dziennika wpisane są obie oceny (z pierwszego oraz drugiego terminu). Obie te oceny brane są wobec tego pod uwagę podczas wyliczania średniej semestralnej i końcoworocznej. Poprawa lub zaliczanie zaległego sprawdzianu odbywa się zawsze w formie pisemnej z tego samego zakresu materiału, co w pierwszym terminie. 2. Kartkówki są pisemną formą sprawdzenia wiadomości i mogą obejmować: • ostatnie trzy tematy lekcyjne – zapowiadana; • materiał będący przedmiotem pracy domowej; • zagadnienia z lekcji bieŜącej (tzw. mini kartkówka); Czas trwania kartkówki: do 15 minut (na początku lub pod koniec lekcji); Zaliczanie zaległych i ewentualne poprawy kartkówek odbywają się na tych samych zasadach, jak w przypadku sprawdzianów (patrz: UZUPEŁNIANIE I POPRAWA). Praca domowa powinna być wykonana i oddana w ustalonym terminie. Niewykonanie lub nieoddanie pracy w terminie powoduje otrzymanie oceny niedostatecznej. 3. Uczeń ma prawo do zgłoszenia nieprzygotowania, jeden raz w semestrze. Dotyczy to wyłącznie odpowiedzi ustnych i prac domowych. Nie dotyczy zapowiedzianych sprawdzianów, kartkówek i prac których termin oddania został wcześniej ustalony. Zgłoszenie nieprzygotowania nie zwalnia ucznia z udziału w lekcji bieŜącej. Zgłoszenie nieprzygotowania następuje zawsze na początku lekcji osobiście przez ucznia. Osoba, która (bez wyraźnego powodu) spóźnia się na lekcję, nie moŜe zgłosić nieprzygotowania. Nie moŜna równieŜ zgłosić nieprzygotowania za osobę nieobecną na początku lekcji; Prowadzenie zeszytu przedmiotowego jest obowiązkowe i ma wpływ na ocenę semestralną i końcową. 4. Podczas oceniania kartkówek i sprawdzianów stosuje się następujące progi procentowe: • 0%-39%- ocena niedostateczna • 40%-54%- ocena dopuszczająca • 55%-74%- ocena dostateczna • 75%- 89%- ocena dobra • 90%-100%- ocena bardzo dobra Ocena semestralna (roczna) obliczana jest ze średniej waŜonej, przy czym obowiązują następujące wagi: • sprawdzian pisemny i praktyczny - waga 3 • kartkówka, odpowiedź ustna, referat - waga 2 • praca domowa, aktywność, ćwiczenia na lekcji - waga 1 • ocena z pierwszego semestru przy ustalaniu oceny rocznej – waga 4 Dla ocen semestralnych i końcoworocznych ustala się następujące progi: średnia ocen od 1,65 – ocena dopuszczająca • • średnia ocen od 2,65 – ocena dostateczna średnia ocen od 3,65 – ocena dobra • • średnia ocen od 4,7 – ocena bardzo dobra • jeŜeli średnia ocen z pierwszego semestru będzie równa lub wyŜsza niŜ 1,65, lecz niŜsza niŜ 1,70 – wpisana zostaje ocena -2 (do średniej liczona jako 1,75); • jeŜeli średnia ocen z pierwszego semestru będzie równa lub wyŜsza niŜ 1,70, lecz niŜsza niŜ 2,50 – wpisana zostaje ocena 2 (do średniej liczona jako 2); • jeŜeli średnia ocen z pierwszego semestru będzie równa lub wyŜsza niŜ 2,50, lecz niŜsza niŜ 2,65 – wpisana zostaje ocena +2 (do średniej liczona jako 2,5); • analogiczne przedziały: dla -3 [2,65; 2,70), dla 3 [2,70; 3,50), dla +3: [3,50; 3,65); • dla -4 [3,65; 3,70), dla 4 [3,70; 4,55), dla +4: [4,55; 4,70); • dla -5 [4,70; 4,75), dla 4 [4,75; 4,95), dla +4: [4,95; 5,00). II.Kryteria oceniania. Osiągnięcia ucznia określa się wg kategorii: E zapamiętanie wiadomości F zrozumienie wiadomości G stosowanie wiadomości w sytuacjach typowych H stosowanie wiadomości w sytuacjach nietypowych Do oceny wyników przyjmuje się kryteria określone wyŜej wymienionymi kategoriami. Ocenę dopuszczającą otrzymuje uczeń który w minimalnym stopniu spełnia wymagania podstawowe, określone w kategorii A. Potrafi zapamiętać i odtworzyć z pomocą nauczyciela najwaŜniejsze, podstawowe wiadomości konieczne do elementarnej orientacji w treściach. Są to wiadomości najprostsze i niezbędne do dalszego toku nauki. Uczeń nie wykazuje aktywności ani samodzielności. Wykonuje z pomocą nauczyciela lub w współpracując w zespole proste ćwiczenia i polecenia. Ze sprawdzianów testowych otrzymuje 40 – 54 % punktów moŜliwych do uzyskania. Na ocenę dostateczną uczeń spełnia wymagania podstawowe, określone w kategorii B. Rozumie polecenia i instrukcje. Potrafi uporządkować wiadomości, streścić, wyjaśnić, wyciągnąć proste wnioski. Są to wiadomości proste i łatwe do opanowania oraz proste i uniwersalne umiejętności, umoŜliwiające poznawanie dalszych treści na poziomie wyŜszym. Samodzielnie i poprawnie wykonuje proste ćwiczenia i zadania praktyczne. Ze sprawdzianów testowych otrzymuje 55 – 74 % punktów moŜliwych do uzyskania. Ocenę dobrą otrzymuje uczeń który spełnia wymagania podstawowe i rozszerzające, czyli określone w kategorii C. Rozumie polecenia i instrukcje. Opanował treści bardziej złoŜone, potrafi podać zastosowanie poznanych faktów, scharakteryzować je, sformułować wnioski. Samodzielnie i poprawnie wykonuje ćwiczenia praktyczne i inne zadania. Aktywnie uczestniczy w zajęciach lekcyjnych. Potrafi wykorzystać wiedzę i umiejętności praktyczne w sytuacjach prostych, typowych, poznanych na lekcjach. Ze sprawdzianów testowych otrzymuje 75 – 89 % punktów moŜliwych do uzyskania. Na ocenę bardzo dobrą uczeń spełnia wymagania rozszerzające oraz dopełniające, określone w kategorii D. Opanuje treści trudne, najbardziej złoŜone. Potrafi myśleć logicznie i twórczo. Zna, rozumie i potrafi zastosować zdobytą wiedzę do rozwiązywania problemów. Umie wykonać czynności praktyczne w sytuacjach nietypowych. Potrafi korzystać z róŜnych źródeł informacji oraz łączyć wiedzę z PO z wiadomościami z innych przedmiotów i dziedzin. Ze sprawdzianów testowych otrzymuje ponad 90 % punktów moŜliwych do uzyskania. Ocenę celującą otrzymuje uczeń, który spełnia warunki otrzymania oceny bardzo dobrej a dodatkowo: • wykazuje szczególne zainteresowanie przedmiotem oraz szczególną aktywność i zaangaŜowanie • jego wiedza i umiejętności wykraczają poza program nauczania, • podejmuje się wykonania zadań dodatkowych (indywidualnie lub w zespole), wykraczających poza podstawę programową lub • bierze udział w konkursach, zawodach o tematyce obronnej, uczestniczy czynnie w działalności pozaszkolnej związanej tematycznie z programem PO np. ratownictwo, PCK, ZHP, LOK i uzyskuje wyróŜniające wyniki, godnie reprezentując szkołę. III. Uwagi końcowe. 1. Ze względu na wzajemne powiązania poszczególnych zagadnień wiadomości egzekwowane podczas odpowiedzi ustnych mogą wykraczać, nawet znacznie, poza 3 ostatnie tematy lekcyjne. 2.Konsekwencją niesamodzielnej pracy ucznia podczas kartkówek i sprawdzianów pisemnych jest odebranie pracy i obniŜenie oceny o jeden stopień.