chylothorax kotów
Transkrypt
chylothorax kotów
WDL ul. Ostródzka 49 11-036 Gietrzwałd tel. 89-512 30 50 kom 601 808088 Laboratorium posiada Certyfikat Systemu Zarządzania Jakością [email protected] ANIMALLAB ul. Miodowa 6a 62-200 Gniezno tel. 61 424 26 71 kom 601 142 064 e-mail: [email protected] EPILAB ul. W olności 8a 07-407 Czerwin tel. 29 761 48 21 kom 697 051 788 e-mail: [email protected] Materiały warsztatów laboratoryjnych III Warsztaty Laboratoryjne - 19.06.2008 r. "Schorzenia psów i kotów – klinika, Interpretacja wyników badań laboratoryjnych" Tematy szkoleń: 1. Dr. Georges KIRTZ. Dermatocentor, Rhipicephalus & Ixodex: a bloddy diner-party and the consequences for our dogs. Schorzenia przenoszone przez kleszcze. Omówienie z elementami wyboru materiału diagnostycznego. 2. Dr. Georges KIRTZ. Feline infectious peritonitis (FIP) – a laboratory approach. Zagadki rozwoju schorzenia. Diagnostyka laboratoryjna - pułapki. 3. Dr. Georges KIRTZ. Feline leukemia virus (FELV) infection Zagadnienia związane z transmisją, zakażeniem, warunkami rozwoju choroby, problemami decyzji o postępowaniu. Diagnostyka. 4. Dr. Georges KIRTZ. Feline immunodeficiency virus (FIV) infection Zagadnienia związane z transmisją, zakażeniem, warunkami rozwoju choroby, problemami decyzji o postępowaniu. Diagnostyka 5. dr Monica MELLERT. Laboratory testing in Austria, sample handling, basics of ELSA Laboratoria w Austrii, obchodzenie się z próbkami, podstawy testu ELISA 6. dr Monica MELLERT. Cardiac marker NT-proBNP marker NT-proBNT jako wskaźnik schorzeń serca. -1 WDL ul. Ostródzka 49 11-036 Gietrzwałd tel. 89-512 30 50 kom 601 808088 Laboratorium posiada Certyfikat Systemu Zarządzania Jakością [email protected] ANIMALLAB ul. Miodowa 6a 62-200 Gniezno tel. 61 424 26 71 kom 601 142 064 e-mail: [email protected] EPILAB ul. W olności 8a 07-407 Czerwin tel. 29 761 48 21 kom 697 051 788 e-mail: [email protected] SPIS TREŚCI Temat Białaczka kotów Feline leukemia virus (FELV) zakaźne zapalenie otrzewnej Feline Infectious Peritonitis (FIP) niedobór immunologiczny Feline Immunodeficiency Virus (FIV) NT-proBNT marker u psów i kotów z prolemami pzeciążenia mięśnia sercowego Babesioza Ehrichioza Anaplazmoza Borelioza – choroba “trendy” wirusowe zapalenia mózgu pochodzenia kleszczowego Tick-borne-encephalitis (TBE) Koronawirusy psów Dirifilaria – nicień sercowy Leiszmanioza – Leishmania Toksoplazmoza Chlamydioza riketsjoza (gorączka plamista) Leptospiroza Schorzenia skóry - Gronkowiec strona 2 3 5 6 7 8 9 10 12 14 14 15 15 15 16 16 16 -2 WDL ul. Ostródzka 49 11-036 Gietrzwałd tel. 89-512 30 50 kom 601 808088 Laboratorium posiada Certyfikat Systemu Zarządzania Jakością [email protected] ANIMALLAB ul. Miodowa 6a 62-200 Gniezno tel. 61 424 26 71 kom 601 142 064 e-mail: [email protected] EPILAB ul. W olności 8a 07-407 Czerwin tel. 29 761 48 21 kom 697 051 788 e-mail: [email protected] Feline leukemia virus (FELV) infection - Białaczka kotów Dr. Georges KIRTZ - czynnik etiologiczny – Retrovirus- Feline leukemia virus (FELV) Inne retrowirusy kotów: - Feline sarcoma virus (FESV)- Feline syncytium-forming virus (FeSFV) Wrażliwe na zakażenie: - – młode koty, wolno żyjące, zwykle pozbawione już przeciwciał matczynych. - koty stare lub przewlekle chore, osłabione (z immunosupresją) - koty zdrowe w towarzystwie siewców – z przełamaniem układu odpornościoweo. drogi zakażenia - W pierwszej kolejności dochodzi do zakażeń kotów przyjaznych w stosunku do innych kotów – kontakt bezpośredni, używanie wspólnych naczyń, lizanie, karmienie kociąt itp. - drogi zakażenia|: – ślina, szczególnie duża koncentracja wirusa. krew, mocz, kał, poprzez łożysko, droga jatrogenna (igły, instrumenty chirurgiczne, klatki, transfuzje krwi) objawy kliniczne - zaburzenia w reprodukcji (w tym niepłodność, resorbcje, ronienia), Lymphoma, Leukemia (ALL, AML, Myelofibrosis), Anemia, objawy ze stony centralnego lub obwodowego układu nerwowego W objawach klinicznych często dominujące są objawy towarzyszące immunosupresji (np. zapalenia jamy ustnej, skóry, oka, niewydolności nerkowej). Często także dochodzi do dramatycznych przebiegów schorzeń: - haemobartonellosis (mykoplazmoza), FIP, toxoplasmosis, crytococcosis and so on) FELV induced Lymphoma – zmiany w obrazie krwi: - Leukopenia, - Neutropenia, lymphopenia - Thrombopenia - Normochromic-normocytic or macrocytic anaemia (Mcv: >60 fl) - NON-regenerative anaemia - Normocellular/hypocellular bone marrow - M:E index increased – zasady badania laboratoryjnego: - ELISAag test – wykrywa pozakomórkowe proteiny p27 FeLV. - immunofluorescencja – wykrywa wewnątrzkomórkowe p27. - PCR – wykrywanie materiału genetycznego FeLV – dowolny rodzaj tkanki, surowica itp. - hodowle komórkowe – w pracach utynowych nie stosowane. - ELISAab test - wykrywa obecność przeciwciał. Z uwagi na powszechność kontaktu kotów z FeLV – bywa mało użyteczny. W hodowlach pozwala na ocenę prewalencji, określanie czasu pierwszych kontaktów z wirusem. W badaniach indywidualnych wynik ujemny wskazuje na wykluczenie schorzenia. – interpretacje wyników badań w technikach fluorescencyjnych: - Pamiętamy – wirus w tej technice wykrywany tylko w krwinkach białych. - Negative: - wynik ujemny - nie zainfekowany, brak replikacji. Nie wyklucza poniższej sekwencji: -3 WDL ul. Ostródzka 49 11-036 Gietrzwałd tel. 89-512 30 50 kom 601 808088 Laboratorium posiada Certyfikat Systemu Zarządzania Jakością [email protected] ANIMALLAB ul. Miodowa 6a 62-200 Gniezno tel. 61 424 26 71 kom 601 142 064 e-mail: [email protected] EPILAB ul. W olności 8a 07-407 Czerwin tel. 29 761 48 21 kom 697 051 788 e-mail: [email protected] zakażony, brak replikacji zakażony, ze skuteczną obroną w latentnym zakażeniu nie dochodzi do replikacji wirusa, brak więc jego obecności. Wirion najczęściej inkorporowany w genomie gospodarza. - wczesny etap zakażenia, wrus nie dotarł jeszcze do szpiku. - supresja szpiku – dużego stopnia obniżenie liczby krwinek białych. - Positive: - wynik dodatni - osobnik trwale wiremiczny (nie mylić z latencją !!) osobnik przejściowo wiremiczny. - wyniki fałszywie dodatnie – - wynik zbyt grubych rozmazów. - wyniki fałszywie dodatnie – wynik niespecyficznej fluorescencji eozynofilów lub wtrętów wewnątrzkomórkowych. wyniki badań testów ELISA –ag (obecność antygenów) - Negativ: - nie zainfekowany, brak replikacji. Nie wyklucza poniższej sekwencji: - zakażony, brak replikacji - zakażony, ze skuteczną obroną - forma alimentarna FeLV – wywołująca chłoniaki - Positive: - Persistent viraemia - transient viraemia - False positive: – błędy laboratoryjne - możliwe tylko w rapid testach. Testy ELISA posiadając zabezpieczenie waldacji i nie pozwalają na takie błędy. Reakcje krzyżowe- dość rzadkie i nietrwałe. Zwykle reakcje są słabo pozytywne a powtórzone po 2-3 tyg badanie da wynik ujemny. - wnioski - technika ELISA okazuje się najczulsza i wykrywa antygen już w fazie pierwotnej wiremii. W przypadku pozytywnych wyników zaleca się powtórzenie badań w celu wykluczenia reakcji fałszywie dodatniej. - – szczepienia nie wpływają na wyniki ELISA ag. - wyniki dodatnie - to nie choroba - zakażone koty mogą żyć wiele lat bez żadnych problemów. - decyzji o eutanazji nie podejmuje się w oparciu o to czy kot jest zakażony. KLINIKA + test. Feline Infectious Peritonitis (FIP): Zakaźne zapalenie otrzwewnej. Dr. Georges Kirtz - - Etiologia • Coronavirus – kilka koronawirusów w schorzeniach kotów. – FeCoV ( FIPV / FECV) – CVLP – CCV – TGEV – HCV-229E • tylko po zakażeniu FeCoV może dojść do rozwoju FIP. FECV – koci coronawirus • – obecny u dużego odsetka zdrowych kotów. • – transmisja donosowa • – replikacja w erytrocytach -4 WDL ANIMALLAB ul. Miodowa 6a 62-200 Gniezno tel. 61 424 26 71 kom 601 142 064 ul. Ostródzka 49 11-036 Gietrzwałd tel. 89-512 30 50 kom 601 808088 Laboratorium posiada Certyfikat Systemu Zarządzania Jakością e-mail: [email protected] [email protected] EPILAB ul. W olności 8a 07-407 Czerwin tel. 29 761 48 21 kom 697 051 788 e-mail: [email protected] • – objawy zwykle niezauważalne lub lekkie • – krótkotrwała o średnim nasileniu biegunka, wymioty • – objawy ze strony górnych dróg oddechowych. FECV => FIPV - zakażenie koronawirusem może przejść w formę zakażenia otrzewnej: • zagęszczenie, duże mioty, nieobecność właściciela, zmiana właściciela, wizyty lekarza itd. • dochodzi do mutacji wirusa w bardziej zjadliwy – powodujący FIP. • infekcja makrofagów. –patogeneza • makrofagi rozprzestrzeniają zmutowany wirus do wszystkich tkanek. • infekcja powoduje tworzenie się dużej ilości przeciwciał. • niestety przeciwciała nie są w stanie neutralizować aktywności wirusa (błędne koło – antygen aktywny – produkcja przeciwciał - antygen nadal aktywny – produkcja przeciwciał - itd.) • kompleks wirus-przeciwciało indukuje wtórne reakcje immunologiczne • (zapalenie żył) • gorączka, wysięk, zapalenia ropne – to FIP. nie wirus ale kompleks antygen-przeciwciało zabija kota. Serology • siewcą. 1) 2) 3) 4) 5) od FeCoV. pięć powodów prowadzenia badań serologicznych diagnostyka (w tym różnicowa) sprawdzenie statusu po kontakcie z podejrzanym kotem lub w hodowli kotów badanie przeglądowe w skupisku kotów badanie kontrolne przed wprowadzeniem kota do stada wolnego Diagnoza W diagnozie FIP brak jednoznacznych testów czy oznak wskazujących na FIP. Pomocne jest zebranie danych a poniższy klucz przybliży obraz schorzenia i diagnozę: Więcej punktów – większe prawdopodobieństwo FIP. • • • – obserwowane objawy ogólne 1) niespecyficzne objawy – brak apetytu, utrata wagi, nieskuteczne leczenie antybiotykami. 3 2) opuchlizny jamy brzusznej, duszności 3 ogólnie pojęte środowisko 1) pojedynczy kot w domu 1 2) wiele kotów, hodowla kotów 3 3) stress 3 • - nieobecność właściciela, zmiana właściciela, przenosiny, lekarz weterynarii kastracja, sterylizacja, zmiany w domu - objawy kliniczne 1) zapalenie jamy brzusznej, piersiowej, wysięki okołosercowe 3 2) - brak wysięków • depresja, żółtaczka, zaburzenia pracy nerek, biegunki 3 • objawy neurologiczne : oczopląs, bezwład, drżenia, zaburzenia zachowań 3 • Ocular signs : Iritis, uveitis, keratic precipitation, retinal vascular cuffing, -5 WDL ul. Ostródzka 49 11-036 Gietrzwałd tel. 89-512 30 50 kom 601 808088 Laboratorium posiada Certyfikat Systemu Zarządzania Jakością [email protected] ANIMALLAB ul. Miodowa 6a 62-200 Gniezno tel. 61 424 26 71 kom 601 142 064 e-mail: [email protected] EPILAB ul. W olności 8a 07-407 Czerwin tel. 29 761 48 21 kom 697 051 788 e-mail: [email protected] • objawy ze strony oka. –j.w. 4 ● - obraz laboratoryjny • 1) neutrofilia, przesunięcie obrazu w lewo, limfopenia, anemia nie regenerująca 3 • 2) wzrost enzymów wątrobowych, azotemia, hyperproteine 3 • 3) A:G ratio: <0,45 - stosunek albuminy/globuliny 5 • 4) A:G ratio: 0,45 –0,8 3 • 5) A:G ratio: > 0,8 0-1 • 6 ) serum electrophoresis: hypergammaglobulaemia: (poniżej) 4 - diagnoza w oparciu o wysięk 1) wysięk klarowny, o dużej lepkości (ciągliwy)clear 4 2) wysięk ropny, mleczny, krwawy 1 3) Hyperproteinaemia: (> 3,5 g/dl) 4 4) A:G ratio (albuminy/globuliny): < 0,45 5 5) A: G ratio: 0,45- 0,6 3 6) A:G ratio : > 0,6 1 7) mała liczba komórek w wysięku (< 5000/µl), Obecność nie zdegenerowanych neutrofilów to pewność FIP !. 5 obecność bakterii w obrazie – w zasadzie wyklucza FIP. Diagnosis • CSF – płyn mózgowo-rdzeniowy 1) Hyperproteinaemia: > 300mg/dl 4 2) pleocytosis: - 10000/ml 4 3) neutrophils, macrophages, lymphocytes 4 Diagnosis – diagnostyka serologiczna • Serologiczne testy 1) wysoki poziom przeciwciał – test mimo wszystko nie przesądza a uprawdopodabnia 5 2) średnie lub niskie miana. W przypadku podejrzeń wskazane jest powtórne badanie po upływie 2-3 tyg. Badania ilościowe prowadzi się tylko przy użyciu testów ELISA. Rapid testy – nie są ilościowe. 2-3 3) brak przeciwciał - patrz pkt powyżej. 0-2 badania PCR – 4) virus detection :effusion RT-PCR: positive 5 - 5) immune complex detection 5 Diagnoza przy niepewnej diagnozie – brać pod uwagę inne schorzenia, które przynajmniej w części mogą przypominać FIP. : – Cardiomyopathy, Lymphoma, Visceral neoplasia, Liver disease (cholangiohepatitis, lymphocytic cholangitis), Pyothorax, Chylothorax, Hemothorax, Diaphragmatic hernia, Toxoplasmosis, And, and, and……….. WNIOSKI – brak pojedynczej próby czy testu, który w pełną wiarygodnością potwierdzi FIP. diagnostyka podejrzanych zwierząt musi być wspierana: – wywiadem – objawy kliniczne – badania laboratoryjne Więcej kotów ginie wskutek wykrycia u nich przeciwciał (eutanazja) aniżeli wskutek FIP. Feline Immunodeficiency Virus (FIV) Infection Dr. Georges Kirtz Etiology - Retrovirus – Lentivirus – FIV - wirus rozsiewany poprzez ślinę, krew, nasienie. Obecny w płynie mózgowo-rdzeniowym. -6 WDL ul. Ostródzka 49 11-036 Gietrzwałd tel. 89-512 30 50 kom 601 808088 Laboratorium posiada Certyfikat Systemu Zarządzania Jakością [email protected] ANIMALLAB ul. Miodowa 6a 62-200 Gniezno tel. 61 424 26 71 kom 601 142 064 e-mail: [email protected] EPILAB ul. W olności 8a 07-407 Czerwin tel. 29 761 48 21 kom 697 051 788 e-mail: [email protected] szeroko rozpowszechniony. Reakcje seropozytywne wykrywane są u 1-30% kotów. (Austria – 1%, Holandia – 30 %) - uważa się, że po zakażeniu wirus obecny jest całe życie. - wyzdrowienie bardzo rzadkie. - szczególnie narażone są koty pozbawione przeciwciał matczynych, zwłaszcza samce. Transmisje- drogi szerzenia - w przypadku FIV – infekcje tyczą zwłaszcza kotów agresywnych. - główna droga zakażenia poprzez zranienia - droga weneryczna raczej rzadka (odwrotnie niż HIV) - zakażenie transplacentarne - rzadkie - droga jatrogenna – częsta – objawy - Inkubacja. – 4 tygodnie - - gorączka, utrata masy ciała , zapalenia jamy ustnej, dziąseł, zapalenia oka (tęczówki, spojówki, ciałka rzęskowego), zapalenia skóry, uszu., niewydolnośc nerek, nieżyt przewodu pkarmowego, biegunki, anemia, objawy nerwowe zakażenia i nowotwory związane z obecnością FIV - Infection - Calicivirus, FELV, Toxoplasma gondii, Cryptococcus, Mycobacteria, Haemobartonella felis - Neoplasma - Lymphoma, Mast cell tumor, Mammary gland adenocarcinoma, Myeloprolerative disease, Squamous cell carcinoma – dane laboratoryjne - w fazie ostrej – netropenia, limfopenia - w fazie asyptomatyczne – obraz prawidłowy - w czasie objawów klinicznych zwykle stwierdza się neutropenię, limfopenię, trombopenię, rzadziej anemię. - wyniki badań niespecyficzne. Stwierdza się wzrost poziomu białka ogólnego, kreatyniny, mocznika Diagnosis – diagnostyka opiera sie na: - wykrycia przeciwciał w surowicy (Westernblot, Elisa, IFAT,) - przeciwciała tworzą się bardzo wolno: od 8 tyg do nawet 6 miesięcy. Tę właściwość trzeba brać pod uwagę w interpretacji wyników badań serologicznych. W przypadku wyników ujemnych – konieczne powtórne badania - pozostaje pytanie czy wykrycie obecności przeciwciał jest jednoznaczne z chorobą ? INTERPRTACJE WYNIKÓW I DALSZE POSĘPOWANIE - - wyniki ujemne . - podczas ostrej fazy – powtórne badanie po 6-8 tyg. - w fazie agonalnej (całkowite rozmontowanie systemu obronnego) - kocięta o nieznanym pochodzeniu – powtórne badanie po 8-12 tyg. - dodatnie - obecność przeciwciał matczynych (po naturalnym zakażeniu), zwykle badanie przeprowadza się po 6 miesiącu życia. - obecność przeciwciał poszczepiennych - kocięta pochodzące od szczepionych matek Wnioski - wysoka korelacja obecności przeciwciał i trwałego zakażenia (siewstwa) - w interpretacji wyników brać pod uwagę możliwość reakcji poszczepiennych. - diagnoza FIV nie może być postawiona jedynie na bazie wyników próbek pobieranych przed 6 miesiącem życia zwierzęcia. - UWAGA: niekiedy diagnoza jest możliwa: - -7 WDL ANIMALLAB ul. Miodowa 6a 62-200 Gniezno tel. 61 424 26 71 kom 601 142 064 ul. Ostródzka 49 11-036 Gietrzwałd tel. 89-512 30 50 kom 601 808088 Laboratorium posiada Certyfikat Systemu Zarządzania Jakością EPILAB ul. W olności 8a 07-407 Czerwin tel. 29 761 48 21 kom 697 051 788 e-mail: [email protected] [email protected] e-mail: [email protected] - dodatkowo badanie matki. W przypadku jej wyniku ujemnego i wyniku dodatniego u kotka – diagnoza jest jednoznacznie dodatnia. NT-proBNT marker u psów i kotów z prolemami pzeciążenia mięśnia sercowego dr Monika Mellert - dlaczego wybrano białko BNP(mózgowe!) regulacja równowagi płynów ustrojowych • hormone petydowy, który jes naturalnym antagonistą RAAS (angiotensyna) • wzrost diurezy i rozszerzenie naczyń – spadek ciśnienia krwi spadek jej objętości w komorze serca • BNP ma największy stopień specyficzności dla mięśnia sercowego. • wczesna ciągła sekrecja w przedsionkach i komorach. Troponina – wytwarzana tylko w krótkim czasie przy degeneraci myelocytów. Nt-proBNP • w miocytach (rozciągniętych – stress) – BNP jest syntetyzowane jako prohormon • sekrecja do krwioobiegu • poział na formę aktywną i nieaktywną • dla celów diagnostycznych Nt-proBNP jest bardziej stabilna i o dłuższym okresie półtrwania. – zdrowy czy z problemami norma ność 1000 problemy oddechowe schorzenia serca ciężka niewydol- 900 800 - koty 700 600 500 400 300 200 100 0 normal gającymi znieczuleń Heart disease - Podsumowanie • - potwierdza podejrzenie • - stosowany w przeglądzie zdrowia, zwłaszcza zwierząt w zaawansowanym wieku. • - szczególnie często stosowany u ras z predyspozycjami do schorzeń serca. • - stosowany jako wskaźnik skutecznośc leczenia lub wskaźnik postępów schorzenia • – powinien bć przerowadzony przed zabiegami wyma- -8 WDL ANIMALLAB ul. Miodowa 6a 62-200 Gniezno tel. 61 424 26 71 kom 601 142 064 ul. Ostródzka 49 11-036 Gietrzwałd tel. 89-512 30 50 kom 601 808088 Laboratorium posiada Certyfikat Systemu Zarządzania Jakością e-mail: [email protected] [email protected] EPILAB ul. W olności 8a 07-407 Czerwin tel. 29 761 48 21 kom 697 051 788 e-mail: [email protected] Próbki pobierane na EDTA lub surowicę. Natychmiast po pobraniu odseparować od krwinek (do 1 godz). Szybko schłodzić. Kleszcze – konsekwencje zasiedlenia Dr. Georges Kirtz Babesioza Vector - B.canis: Dermacentor reticulatus, R. sanguineus, I. ricinus? - B. gibsoni: Haemaphysalis, R. sanguineus? Transmisja - musi upłynąć co najmniej 12 h od czasu zagnieżdżenia się kleszcza aby doszło do zakażenia zwierzęcia. 12-48 h. Występowanie - B. canis: worldwide, South- middle-, easteurope (H) Austria - B. gibsoni: Asia, Northamerica, Australia, Europe? Czas wylęgania - 2 dni-– 3 tygodnie – klinika (foma nadostra) : Hypoxia, shock, coma (śpiączka) - acute: - Chron.: umiarkowana temperatura, brak łaknienia, wymioty, utrata wagi ciała, anemia - komplikacje:ostara niewydolność nerek, duszność, ataxia, napady, bezwład . – badania laboratoryjne - anemia (anemia nieregeneratywna) - ciężka trombocytopenia) (po 2-4 dniach odwrót) - Polychromasia, Makrocytosis - reactive lymphocytes (chron?) - leukocytosis: neutrophilia, lymphocytosis, monocytosis 200 8 Thrombos 180 Erys 7 160 6 100 4 80 3 60 2 40 1 20 49 . 47 . 45 . 43 . 41 . 39 . 37 . 35 . 33 . 31 . 29 . 27 . 25 . 23 . 21 . 19 . 17 . 15 . 13 . 9. 11 . 7. 5. 0 3. 0 Erys 5 120 1. Thrombos 140 obok obraz czerwonokrwinkowy oraz trombocytów u szeregu pacjentów. Anemia obserwowana ale nieczęsto, natomiast trombocytopenia – w zasadzie w każdym przypadku, - wykrywanie - - rozmaz krwi - chroniczna postać babeszjozy> ciałka obecne w makrofagach - PCR - serologia Patient B. gibsoni (brak w Europie, wstępuje – Azja, Ameryka)- 1,0-3,0 µm, pleomorficzna, w krwinkach pojedyncza – Leczenie • Babesia canis: • Imidocarb dipropionat (5 – 6 mg/kg of BW i.m /s.c. After 2-3 weeks may be one more time) – po 23 tyg powtórka • Babesia gibsoni: -9 WDL ANIMALLAB ul. Miodowa 6a 62-200 Gniezno tel. 61 424 26 71 kom 601 142 064 ul. Ostródzka 49 11-036 Gietrzwałd tel. 89-512 30 50 kom 601 808088 Laboratorium posiada Certyfikat Systemu Zarządzania Jakością e-mail: [email protected] [email protected] • • • EPILAB ul. W olności 8a 07-407 Czerwin tel. 29 761 48 21 kom 697 051 788 e-mail: [email protected] Pentamidine isethionate (Pentam® 300: 16,5 mg/kg of BW i.m. /24 h. for 2 days Phenamidine isethionate (Lomadine ® : 15 mg/kg of BW s.c. /24 h. for 2 days Malariamedicine: Mepron ® (13 mg/kg of BW p.o. / 8 h. for 5-7 days 16 14 2005. Babesien-Ag pos. 12 2006. 2007. 10 8 Babesiosis, - prewalencja w przeciągu pór roku. W miesiącach najgorętszych – kleszcze nie żerują !!. 6 4 2 0 Jan. Feb. März. April. Mai. Juni. Juli. Aug. Sept. Okt. Nov. Dez. Monat Ehrichioza czynnik zakaźny - Ehrlichia canis – riketsja. Vector: - Rhipicephalus sanguineus, także transuzje krwi. Ehrlichia canis - ekspansja Patogeneza transmisja: < 24h - musi upłynąć co najmnie 24 h od zagnieżdżenia się kleszcza do infekcji gospodarza. Incubation time: 8-20 dni - 3 fazy schorzenia - ostra trwa od 1 do 4 tygodni. – postać podkliniczna może trwać miesiące a nawet lata. chroniczna - j.w. Diagnosis – diagnoza obejmuje : wywiad + objawy kliniczne (anemia, zapalenia stawów) testy laboratoryjne w tym głównie testy serologiczne PCR - testy laboratoryjne normocytic normochromic non-reg. Anemia ciężka thrombocytopenia - Consumptive thrombopenia - Immune-mediated platelet destruction - Platelet malfunction Pancytopenia (chronic ehrlichiosis) Hyperglobulinaemia rozmazy krwi - 10 WDL ANIMALLAB ul. Miodowa 6a 62-200 Gniezno tel. 61 424 26 71 kom 601 142 064 ul. Ostródzka 49 11-036 Gietrzwałd tel. 89-512 30 50 kom 601 808088 Laboratorium posiada Certyfikat Systemu Zarządzania Jakością e-mail: [email protected] [email protected] EPILAB ul. W olności 8a 07-407 Czerwin tel. 29 761 48 21 kom 697 051 788 e-mail: [email protected] Serologia serokonwersja po 20 dniach czterokrotny wzrost mian reakcja krzyżowa z A. phagocytophilum w niskich mianach po leczeniu pozostaje seropozytywne 30 - badania prewalencji w poszczególnych miesiącach. Uwagę zwraca nasilenie latem – wyjazdy zagraniczne do regionów gdzie duże prawdopodobieństwo zakażenia. 25 Anzahl 20 15 10 5 0 Jan. Fe b. März April Mai Juni Juli Monat Aug. Se pt. Ok t. Nov. De z. Ehrlichien – leczenie doxycyclin (5-10 mg/kg p.o/ i.v. of body weight for 21 days (acute) or 6-8 weeks (subclinical/chronic) imidocarb dipropionat (5mg/kg i.m.of body weight) repeat after 2-3 weeks leczenie wspomagające:, nawadnianie, transfuzje krwi, glucocorticoid - co po leczeniu ? przeciwciała utrzymują sę miesiącami a nawet latami (możliwy nosiciel) przeciwciała nie zabezpieczają przed zakażeniem. ujemny PCR wskazuje za eradykacją patogenun z organizmu. spadek hyperglobulinemii – także przemawia za eliminacją mikroorganizmu. - 11 WDL ANIMALLAB ul. Miodowa 6a 62-200 Gniezno tel. 61 424 26 71 kom 601 142 064 ul. Ostródzka 49 11-036 Gietrzwałd tel. 89-512 30 50 kom 601 808088 Laboratorium posiada Certyfikat Systemu Zarządzania Jakością EPILAB ul. W olności 8a 07-407 Czerwin tel. 29 761 48 21 kom 697 051 788 e-mail: [email protected] [email protected] e-mail: [email protected] Anzahl Anaplasmosis – Anaplazmoza Infection Vector: Ixodes ricinus, transfuzje krwi. Transmission: < 24 h – od zagnieżdżenia kleszcza – po 24 h – możliwa transmisja patogenu. czas wylęgania – inkubacja 4-18 dni po kleszczu. – po transfuzjach – krócej. Anaplasmosis – badania prze200 glądowe w Austrii gesamt positiv 1470 – wykonano badań 180 176 174 164 Seropositiv (≥1:80): 830 160 152 (56,5%) w tym sero144 140 138 pozytywne 120 1:40 (negativ): 93 115 115 113 100 80 98 95 92 78 93 85 83 70 63 60 51 43 40 31 prewalencja w okresie rocznym. -Pierwsze przypadki już w marcu. 55 46 26 20 0 Jan. Feb. März April Mai Juni Juli Aug. Sept. Okt. Nov. Dez. Monat Diagnoza – rozmaz krwi/szpiku wewnątrzkomórkowe wtręty w neutrofilach I granloctach. Serologia – – serokonwersja 11-55 dni po infekcji – - wykonywać pary surowic (odstęp 2-3 tyg) – uwaga: reakcje krzyżowe z E. canis PCR (uwaga: po terapii wyniki ujemne) Hematologiczny obraz normocytic normochromic non-reg. anemia moderate to severe thrombopenia leucopenia/ lymphopenia leucocytosis/ granulocytosis Przykład kliniczny psa w przebiegu anaplazmozy: „Nina“ Parameter Unit reference 13.07. 21.07. 28.07. 05.08. erythrocytes PVC hemoglobin MCV retikulocytes thrombocytes leucozytes segs bands 4,0 0,32 100 81 92 220 27,7 25,2 1,1 1012/l l/l g/l fl 109/l 109/l 109/l 109/l 109/l 5,5-8,0 0,37-0,55 120-180 60-77 28-80 200-500 6,0-12,0 3,3-9,0 -0,5 3,3 0,28 95 85 33 140 20,2 18,2 1,2 4,58 0,37 122 81 65 250 15,1 12,1 0,3 5,12 0,41 126 80 51 210 8,9 6,6 0,2 - 12 WDL ANIMALLAB ul. Miodowa 6a 62-200 Gniezno tel. 61 424 26 71 kom 601 142 064 ul. Ostródzka 49 11-036 Gietrzwałd tel. 89-512 30 50 kom 601 808088 Laboratorium posiada Certyfikat Systemu Zarządzania Jakością e-mail: [email protected] [email protected] lymphocytes monocytes eosinophils inf.neutrophils „Nina“ AGENT EPILAB ul. W olności 8a 07-407 Czerwin tel. 29 761 48 21 kom 697 051 788 109/l 109/l 109/l % 0,8-3,6 -0,5 -0,5 0 borderline 0,8 0 0 10 13.07. 21.07. 0,8 0,3 0,3 0 e-mail: [email protected] 2,3 0,5 0 0 28.07. Borrelia burgdorferi (IFAT) 1:40 negativ negativ negativ Babesia canis (IFAT) 1:40 negativ negativ negativ Ehrlichia canis (IFAT) 1:40 1:20 1:20 1:20 Anaplasma phagocytophilum (IFAT) 1:80 negativ 1:640 1:640 TBE (ELISA) 1:100 negativ negativ negativ – stosowana chemoterapia doxycyclin (5-10 mg/kg p.o/ i.v. of body weight for 10 days (21 days) minocyclin (10 mg/kg p.o/ i.v. of body weight for 10 days (21 days) imidocarb dipropionat (5mg/kg i.m.of body weight) repeat after 2-3 weeks 1,7 0,3 0,2 0 05.08. negativ negativ negativ 1:2560 negativ Borelioza – choroba “trendy” Dr. Georges Kirtz - gatunki Borellia mające znaczenie w weterynarii Borrelia burgdorferi sensu stricto Borrelia garinii Borrelia afzelii Borrelia lusitaniae Others? Pathogenesis – pathogen może być transfeowany do organizmu gospodarza w 24-48 po zagnieżdżeniu się kleszcza do zakażenia dochodzi ze śliną kleszcza w miejscu ukąszenia dochodzi do namnożenia Borellia następnie dochodzi do migracji w obrębie tkanek dochodzi do infekcji wielu narządów włączając stawy. Pathogenesis - patogen bytujący stale w organizmie (zakażenie trwałe) - patogen zewnątrzkomórkowy - może uniknąć bariery immunologicznej. - po kilku tygodniach trudny do wykrycia. obraz kliniczny ?? obraz kliniczny jes zależny od własnej odpowiedzi immunologicznej (zapalnej). okres inkubacji badzo długi, sięga 2-5 miesięcy temperatura (39,5- 41°C) brak apetytu, ogólnie złe samopoczucie. niestałe nogi, kulawizny, wyraźne przeykanie, poliartritis (przewlełe) małe czerwonawe zmiany sórne w miejscu uąsznia (do 1 tyg), wysypka migrująca. Lymphadenomegaly ostra postępująca niewydolność nerek Uremia, proteinuria obrzęki objawy nerwowe Myocarditis?? - co z testów laboratoryjnych ? - 13 WDL ANIMALLAB ul. Miodowa 6a 62-200 Gniezno tel. 61 424 26 71 kom 601 142 064 ul. Ostródzka 49 11-036 Gietrzwałd tel. 89-512 30 50 kom 601 808088 Laboratorium posiada Certyfikat Systemu Zarządzania Jakością e-mail: [email protected] [email protected] EPILAB ul. W olności 8a 07-407 Czerwin tel. 29 761 48 21 kom 697 051 788 e-mail: [email protected] - brak patognomicznych cech hematologicznych czy biochemicznych - płyny stawowe duża ilość komórek (-100000/µl) – - Neutrophilia (- 90%) - Wzrost białek – specyficzne testy diagnostyczne Serological screening: - ELISA, IFAT, UWAGA: w badaniach rutynowych najczęściej wkorzystuje sie ELISA testy w konfiguracji IgG oraz IgM pozwalające na określenie czasu zakażenia i aktualności schorzenia. Westernblot - Westernblot - pozwala na odróżnienie zwierząt szczepionych od naturalnie zakażonych - wykonujemy. PCR 80 70 1996-1997 2006-2007 60 Seroprevalence - seroprewalencja – porównanie lat 1996-7 oraz 20067. Miesięczne obserwacje pozwalają na określenie najczęstszych przypadów schorzenia. Anzahl 50 40 30 20 10 0 Jan. Feb. März. April. Mai. Juni. Juli. Aug. Sept. Okt. Nov. Dez. Monat - Wnioski nie wszystkie zainfekowane psy wykazują objawy kliniczne. przypadki kliniczne to tylko 5-10 %. wysoki odsetek zwierząt seropozytywnych w ogniskach endemicznego występowania schorzenia- 7080% wiele szczepów (nie tylko gatuów) jest zakaźna ale niepatogenna (słaba wirulencja) szczepienia w interpretacji zwracać uwagę na szczepienia. W Polsce jak na razie bardzo rzadko psy są szczepione na Borellia Nadinterpretacja wyników. Stąd choroba “na fali”. Często lekarze traktują wynik seropozytywny jako dowód choroby. seropozytywny wynik – świadczy na pewno o zakażeniu ale nie o chorobie Przeciwciał nie są dowodem, że aktualna choroba ma związek z Borellia Prevention – Zapobieganie. – unikać obszarów endemicznej borelliozy. – codzinna kontrola kleszczy - obroże antykleszczowe Spot-on u podrużujących psów – profilaktyczne leczenie – 1 tydz przed - rola szczepionek nieustalona. Przeważa pogląd o braku skutecznści. - 14 WDL ANIMALLAB ul. Miodowa 6a 62-200 Gniezno tel. 61 424 26 71 kom 601 142 064 ul. Ostródzka 49 11-036 Gietrzwałd tel. 89-512 30 50 kom 601 808088 Laboratorium posiada Certyfikat Systemu Zarządzania Jakością e-mail: [email protected] [email protected] EPILAB ul. W olności 8a 07-407 Czerwin tel. 29 761 48 21 kom 697 051 788 e-mail: [email protected] Tick-borne-encephalitis (TBE) in dogs Dr. Georges Kirtz Definicja TBE (Tick-borne-Encephalitis) Viral infection (flavivirus) Sposób transmisji: - ukąszenia kleszczy (Ixodes ricinus) występowanie problemów na terenie Polski. Dane najnowsze obejmują także zasięgiem Polskę południowo-wschodnią - wyniki badań prowadonych w latach 1996-8. Serum/Plasma: 545 – ilość próbek surowicy CSF: 60 - ilość próbek płynu mózgowo – rdzeniowego - wyniki ELISA - Serum: 131/545 131 próbek dodatnich na badane 545 - CSF: 13/60 SNT w seroneutralizacji - Serum: 110/131 - CSF: 12/13 35 Seroprewalencja – w przekroju roku. 30 Ab. positiv Anzahl 25 20 15 10 5 0 Jan. Feb. März. April. Mai. Juni. Juli. Aug. Sept. Okt. Nov. Monat Dez. Clinical signs - lista najczęściej obserwowanych objawów. Fever(-41°C): 38/57 Ataxia: 24/57 Apathy: 22/57 pobudzenie: 18/57 Paralysis: 13/57 Hyperalgesia: 12/57 Hyporeflexy: 10/57 Spasm: 7/57 Seizures: 6/57 Torticollis: 5/57 Nystagmus: 5/57 Strabismus: 4/57 - charakter przebiegu choroby: Peracute/lethal: 9/131 - nadostry/śmierteny Acute (abortive): 12/131 Long-term: 17/131 - 15 WDL ul. Ostródzka 49 11-036 Gietrzwałd tel. 89-512 30 50 kom 601 808088 Laboratorium posiada Certyfikat Systemu Zarządzania Jakością [email protected] ANIMALLAB ul. Miodowa 6a 62-200 Gniezno tel. 61 424 26 71 kom 601 142 064 e-mail: [email protected] EPILAB ul. W olności 8a 07-407 Czerwin tel. 29 761 48 21 kom 697 051 788 e-mail: [email protected] Asymptomatic: 74/131 Przykład historii choroby indywiduanego zwierzęcia: „Bryan“ Sibirian Husky- 2 lata, samiec, Z wywiadu - 10.05.96: apathy, fever (39,5°C), ataxia, hyperalgesia (przewrażliwienie) in the neck - regularnie szczepiony - kleszcze Klinika: - 12.05.96: fever (39,6°C), excitement, hyperalgesia in the neck. - 13.05.96: fever (40,0°C), excitement, nystagmus, TBE-Ab - przeciwciała badanie surowicy: (ELISA; 1:1600, SNT; 1:1280) badanie płynu mózgowo-rdzeniowego CSF: (ELISA, 1:400, SNT; 1:161) - 14.05.96: - zejście Post mortem badanie - histologia: neuropathologic tick-encephalitis - TBE-Ag: obecność antygenu: positiv - TBE-Ag: PCR in CSF (PCR z płynu mógowo-rdzeniowego): positiv Drugi przykład: „Ginto“ Rottweiler, 5 lat, samiec Z wywiadu - 31.08.96: fever (41°C), hyperalgesia, paralysis in hindquarters (paraliż tyłu) - regularnie szczepiony - kleszcze Klinika 02.09.06: body temp.: 35,6°C, apathy, lat. recumbency, paralysis in hindquarters, leucocytosis. 03.09.06: body temp.: 37,7°C, apathy, lat. recumbency, hyperesthesia in neck, paralysis in hindquarters, bladder paralysis TBE-AB; Serum (ELISA; 1:800, SNT;1:453) 0.09.96: body temp.: 37,4°C, lat. paraliż pęcherza moczowego, niemożność wstania Klinika - 21.09.96: - możliwe wstawanie przy wspomaganiu TBE-Ab: serum (ELISA; 1:6400, SNT; 1:1076) - 01.10.96: - pierwsze kroki przy wspomaganiu - 05.10.96: wypróżnianie, spacer przy wspomaganiu. Klinika 08.11.96: pierwsze kroki bez pomocy, normalne oddawanie moczu 01.01.97: pies jest w stanie wstać i przemieszczać się bez pomocy 01.05. 97: powrót do zdrowia. TBE-AB: serum (ELISA; 1:800. SNT; 1:10) Leczenie: Symptomatic - Anticonvulsiva - Antibiotica - Antipyretika - Glucocorticoid? - Infusiontherapy Wspomaganie leczenia profilaktyka odleżyn Pneumonia prophylaxis - 16 WDL ul. Ostródzka 49 11-036 Gietrzwałd tel. 89-512 30 50 kom 601 808088 Laboratorium posiada Certyfikat Systemu Zarządzania Jakością [email protected] ANIMALLAB ul. Miodowa 6a 62-200 Gniezno tel. 61 424 26 71 kom 601 142 064 e-mail: [email protected] EPILAB ul. W olności 8a 07-407 Czerwin tel. 29 761 48 21 kom 697 051 788 e-mail: [email protected] Physical therapy (pływanie w basenie) Wnioski kleszcze są wektorem wielu schorzeń - Babesiosis, Ehrlichiosis, Anaplasmosis, Borreliosis, TBE I pewnie innych Psy pozostają noscielami zakażonego kleszcza R. sanguineus. Ten ostatni zdolny jest do przeżycia w samochodzie czy pomieszczeniach przez miesiące, ciągle pozostając źródłem infekcji (ludzie, zwierzęta). kleszcz R.conorii – jest wektorem patogenu ludzkiego wywołującego plamistą gorączkę śródziemnomorską. Babesiosis : często endemiczna, dobre rokowania przy odpowiednio wczesnie rozpoczętej kuracji. Przy innych pasożytach krwi – nieodpowiednia terapia kończy się zejściem. Konieczność laboratoryjnej kontroli. Ehrlichiosis: ciągle ważna jednostka (rozwój turystyki wpływa na jej rozprzestrzenianie) Anaplasmosis: największy problem w krajach skandynawskich . Występuje także w Europie wschodniej. Dobre rokowania przy szybko podjętym leczeniu. Lyme : Borelioza – dużo seropozytywnych odczynów w rejonach endemcznego występowania. Niekiedy problemy diagnostyczne – po szczepieniach. TBE: TBE – wysoka prewalencja, forma nadostra do przewlekłej, brak specyficznego leczenia. Koronawirusy psów Szeroko rozpowszechniony w populacji psów. Większość dorosłych psów posiada przeciwciała co oznacza, że w pewnym okresie ich życia doszło do kontaktu z koronawirusem. Szczególnie ważny u szczeniąt, zakażenia w kooperacji z parwowirusem prowadzi do biegunek o ciężkim przebiegu. Klinicznie obie jednostki są trudne do rozróżnienia. Wirus rozprzestrzenia się poprzez odchody. W 2-3 dni po zakażeniu drogą pokarmową wirus jest stwierdzany w jelitach cienkich, rzadko w narządach wewnętrznych ale może być obecny nawet w mózgu. W tym okresie rozwijają się objawy kliniczne. Biegunka bezpośrednio wynika z braku enzymów trawiennych. Siewstwo trwa 6-9 dni. Głównym objawem jest wodnista biegunka, w odróżnieniu od biegunek powodowanych przez parwowirus – rzadko stwierdza się domieszkę krwi. Biegunki pokarmowe często z domieszką śluzu. Biegunka trwa 2-4 (do 7 dni) dni ale śmiertelność nie jest wysoka. Upadki zwykle w grupie szczeniąt poniżej 3 miesięcy szczególnie w obecności pasożytów. . W połączeniu z parwowirusem – zwykle kończy się zejściem. Jednostka szczególnie ważna w hodowlach psów. Wybuch choroby częsty po zakupie szczeniąt. Rozpoznanie – badanie serologiczne. Materiałem badawczym jest surowica od szczeniąt i suk. U szczeniąt można zastosować metodę par surowic. W pierwszym okresie schorzenia – wynik ujemny u szczeniąt + dodatni u suki przemawia za schorzeniem. Potwierdzeniem jest powtórne badanie surowicy szczenięcia po 2-3 tyg. Wynik dodatni jednoznacznie potwierdzi udział koronawirusów. Dirofilaria – nicień sercowy Początkowo (1856 r.) stwierdzony tylko w US, obecnie w różnych stronach całego świata. Szybkie rozprzestrzenianie wynika ze zdolności przenoszenia mikrofilarii prze więcej niż 60 różnych gatunków komarów. Nicień, znajdowany u psów, kotów, fretek czy koni. Także dzikie zwierzęta (nawet białe niedźwiedzie) są narażone na schorzenie. U ludzi, rzadko, jednak stwierdza się dirofilariozę – zwykle nicienie zasiedlają płuca a nie serce. Dorosłe osobniki bytujące w sercu, są żyworodne i rodzą bardzo małe larwy nazywane mikrofilariami Te dostają się do krwioobiegu gdzie są zasysane przez komary. W ciągu 2-3 tygw organizmie komara larwy rozwijają się i migrują do narządów ssących. Podczas następnych ukąszeń dostają się do skóry. Larwy rozwijają się przez około 3 miesiące - 17 WDL ul. Ostródzka 49 11-036 Gietrzwałd tel. 89-512 30 50 kom 601 808088 Laboratorium posiada Certyfikat Systemu Zarządzania Jakością [email protected] ANIMALLAB ul. Miodowa 6a 62-200 Gniezno tel. 61 424 26 71 kom 601 142 064 e-mail: [email protected] EPILAB ul. W olności 8a 07-407 Czerwin tel. 29 761 48 21 kom 697 051 788 e-mail: [email protected] po czym zasiedlają serce (~ długość 35 cm !!). Okres od wniknięcia do skóry do czasu osiągnięcia dojrzałości to 6-7 miesięcy u psów i 8 miesięcy u kotów. To bardzo istotne przy stawianiu diagnozy !!!. Inwazja może sięgać nawet kilkaset osobników w sercu i naczyniach. Osobnik dożywa 5-7 lat. Bytują głównie w prawej komorze serca oraz naczyniach doprowadzających krew do płuc. Po obumarciu nicieni często zatkane są naczynia płucne. Prawa komora przy nasilonych inwazjach jest rozszerzona. Spadek apetytu, utrata wagi ciała, osowiałość – to główne objawy. Często pierwszym sygnałem jest kaszel. Później bark kondycji, nadmierna ilość płynów wysiękowych w jamach ciała (głównie j. brzusznej) - powiększony brzuch. W zasadzie tylko badania serologiczne pozwalają na potwierdzenie tej jednostki. Badania rozmazu są przydatne jednak zwykle potrzeba kilka pobrań i oceny rozmazu w celu stwierdzenia mikrofilarii. Niekiedy (u ~ 20% mikrofilarie nie są tworzone). Hematologicznie – stwierdza się większy odsetek eozynofili. Zaleca się aby prócz badań określonych podejrzeniem choroby, psy były badane raz w roku na obecność drofilaria. Leiszmanioza – Leishmania szeroko rozpowszechniona w świecie. Z uwagi na rozpowszechnienie, mało charakterystyczne objawy – lub nawet ich brak w okresie inkubacji (do 7 lat) , lekarzy powinni być uczuleni na tę jednostkę. Badania laboratoryjne są jedną pewną metodą diagnostyczną. Lieshmania jest pierwotniakiem a psy uważane są za główny rezerwuar patogenu. Stanowią także zagrożenie wystapienia schorzenia u ludzi. U psów zakażenia obejmują głównie narządy wewnętrzne ale z tendencją do objawów skórnych. Pchły (Phlebotomus) są głównym wektorem transmisji. Jak dotąd nie wykazano aby kleszcze czy inne arthropody były zdolne do przenoszenia schorzenia. Zdarzają się przypadki wystąpienia schorzenia po transfuzji, bezpośrednich kontaktów a nawet po kontaktach płciowych. Leiszmanioza jest wolno rozwijającą się chorobą i niekiedy upływa nawet 7 lat do rozwinięcia się objawów klinicznych. Objawy są mało specyficzne. 90% psów przejawia formę narządową i skórną. Około 20 % psów po uruchomieniu odporności zdrowieje samoistnie. Osowiałość jest najbardziej stałym objawem, zwykle połączona ze zmęczeniem i niechęcią do wykonywania poleceń. Anoreksja, utrata wagi ciała mogą prowadzić do wyniszczenia. Objawom nie towarzyszy temperatura, niekiedy obserwuje się kulawizny, powiększenia stawów, sztywny chód. Zmiany w okolicy oczu (<5%), chroniczna biegunka (30%), długie, kruche paznokcie (20%). Zmiany skórne obserwowane są w 90% przypadków. Wyłysienia, suchość, łupież rzadko z ropniami. Występują głównie w okolicy głowy, Hyperproteinemia, hyperglobulinemia – w zasadzie u 100 % [psów, często z hypoalbuminemią (94%). trombocytopenia – 50 %. Proteinuria i azotemia związane są z zapaleniem nerek i nieloczone prowadzą do zejścia. Wzrost ASPAT (u 61%,), AP (51%). Hemoglobinuria spotykana (do 50%), proteinuria do 75 %. Diagnoza oparta o testy w/w, głownie jednak badania serologiczne są decydujące o rozpoznaniu. Toksoplazmoza Pierwotniak Toksoplasma gonidii wywołuje schorzenie u wszystkich zwierząt stałocieplnych. U ludzi ~ 30% populacji posiada przeciwciała. Do zakażenia dochodzi – 1. pionowa transmisja (matka zakażona podczas ciąży) 2. spożywanie surowego mięsa pochodzącego od zwierząt zakażonych (u ludzi także jego obróbka !!) 3. spożycie zanieczyszczonego pokarmu lub wody a nawet wdychanie wraz z kurzem ! bardzo opornych form Toxoplasma (oocyst) 4. Koty są ostatecznym żywicielem i stanowią rezerwuar patogenu. Toxoplasma w mięsie szybko ginie w temperaturze 660C lub po przemrożeniu. Oocyty wydalane z kałem (kot) jest w stanie przeżyć nawet kilka miesięcy w środowisku (ekstremalnie ciepłym czy zimnym, nawet po wysuszeniu). Oocyty są w stanie przemieszczać się wraz z pyłem lub z wodą. Najbardziej niebezpieczne jest zakażenie ciężarnych samic lub zwierząt niedojrzałych. Koty zwykle nie wykazują objawów chorobowych po zakażeniu. Oocyty są siane do 2 tyg. Oocyty stają się inwazyjne po 24-48 h Kontrola serologiczna samic pozwala na ocenę czy nawet zakażenie w okresie ciąży jest ryzykiem. Wyniki dodatnie – brak ryzyka związanego z zakażeniem w okresie ciąży. - 18 WDL ul. Ostródzka 49 11-036 Gietrzwałd tel. 89-512 30 50 kom 601 808088 Laboratorium posiada Certyfikat Systemu Zarządzania Jakością [email protected] ANIMALLAB ul. Miodowa 6a 62-200 Gniezno tel. 61 424 26 71 kom 601 142 064 e-mail: [email protected] EPILAB ul. W olności 8a 07-407 Czerwin tel. 29 761 48 21 kom 697 051 788 e-mail: [email protected] Badanie kotów na siewstwo opiera się o badanie kału zebranego z trzech olejnych dni oraz badania serologicznego. Siewcy są zwykle seroujemni. Tylko w przypadku przełamań – dochodzi do siestwa u zwierząt seropozytywnych (stres ogólnie pojęty, inne schorzenia). Chlamydioza Głównie u kotów, związana z zapaleniem spojówek. Blisko 30% cojunctivitis związana jest z Chlamydophila. Przeważnie jest to zjawisko chroniczne. Choroba może wystąpić w każdym wieku, jednak głównie obserwowana u kociąt (5-12 tydz.). Chlamydophila jest bardzo wrażliwa i nie jest w stanie przeżyć w środowisku zewnętrznych (organizm wewnątrzkomórkowy|), do zakażeń dochodzi wskutek kontaktów bezpośrednich i częściej występuje w grupach kotów. Do pojawienia się objawów dochodzi w ciągu kilku dni po zakażeniu, początkowo jest to wodnisty wypływ z jednego lub obydwu oczu. Koty mają oczy zamknięte (przynajmniej częściowo). W miarę rozwoju pojawia się opuchnięcie, zaczerwienienie a wypływ staje się ciągliwy, żółtawy. Często objawom towarzyszy kichanie i wypływ z nosa, temperatura nieco podwyższona. Nie leczone – zapalenie trwa do 8 tyg a kot jest źródłem zakażenia nawet miesiącami. U ludzi zwykle nie dochodzi do rozwinięcia objawów z uwagi na ścisłą adaptację tego gatunku drobnoustroju do kota. Dostępne badanie – serologiczne pozwala na identyfikację schorzenia. Badanie stawki zwierząt pozwala na ocenę stopnia zainfekowania a także na ustalenie zaniku przeciwciał (okres zakażenia). Gorączka plamista – riketsjoza czynnik zakaźny – Rickettsia ricketssii. Zachodnia półkula. Wektor – 20 gatunków kleszczy Powinowactwo do śródbłonka naczyń włosowatych. Niebezpieczeństwo zakażenia się ludzi usuwających kleszcze. zapalenia stawów, obrzęk kończyn, wysoka temperatura, trudności z oddychaniem, kaszel, biegunka, wymioty. wybroczyny na spojówce, w jamie ustnej, nawet na skórze. test ELISA – najprostszy i najszybszy test diagnostyczny. Leptospiroza Leptospiroza jest szerokorozpowszechniona i istotna z uwagi na patogenność nie tylko u zwierząt ale i ludzi. Wśród wielu szczepów kilka jest szczególnie ważna dla psów i kotów. serowar pies kot L. bratislava + L. autumnalis + L. icterohaemorrhagiae + + L. pomona + + L. canicola + + L. bataviae + + L. haro + L. grippotyphosa + + Zakażenie poprzez kontakt z moczem zakażonych zwierząt, także transmisja podczas kopulacji oraz droga pionowa. Ugryzienia, zjadanie skażonych kanek to także możliwe drogi transmisji. Zagęszczenia sprzyja rozprzestrzenianiu. Kałuże, wolnopłynące wody – to środowisko leptospiry. Po powodziach często wybuchy schorzenia. Mrożenie nie sprzyja przeżywaniu organizmu, częściej zatem pojawia się w miesiącach ciepłych. Podwyższona temp, drżenia, wrażliwość mięśni (bolesność), niechęć do ruchu– to pierwsze objawy. Wymioty i szybkie odwodnienia to etap następny. W późnej fazie może pojawić się hipotermia. W stanach przewlekłych dochodzi do uszkodzenia nerek oraz wątroby (żółtaczka). Diagnoza może być postawiona tylko badaniem krwi (serologia), możliwa jest izolacja bakterii z moczu. Badanie serologiczne pozwala na określenie nie tylko serowaru ale także poziomów mian, co daje obraz przebiegu i określa znaczenie patogenu w obserwowanej klinice. W pierwszych dniach po zakażeniu (10-14 dni) obraz serologiczny będzie ujemny. W interpretacji brać pod uwagę szczepienia (rodzaj szczepionki, czas podania). . Schorzenia skóry - Gronkowiec - 19 WDL ul. Ostródzka 49 11-036 Gietrzwałd tel. 89-512 30 50 kom 601 808088 Laboratorium posiada Certyfikat Systemu Zarządzania Jakością [email protected] ANIMALLAB ul. Miodowa 6a 62-200 Gniezno tel. 61 424 26 71 kom 601 142 064 e-mail: [email protected] EPILAB ul. W olności 8a 07-407 Czerwin tel. 29 761 48 21 kom 697 051 788 e-mail: [email protected] Staphylococcus aureus to najczęściej izolowany drobnoustrój ze skóry, ran czy uszu. Często również stwierdzany w pochwie oraz worku napletkowym. Uporczywy i oporny na leczenie. To ostatnie wynika ze zdolności zasiedlania makrofagów gdzie ukrywa się przed antybiotykami. Niepowodzenia leczenia wynikają z: 1. brak rozpoznania bakteriologicznego 2. brak leczenia nakierowanego (bez wspomagania antybiogramem) 3. terapia antybiotykowa ograniczona do iniekcji 4. brak zaopatrzenia zmian skórnych lub miejscowych 5. brak dewastacji środowiska z bakterii (zmiana poduszek, dezynfekcja miejsc, itp) 6. u psów i suk rezerwuarem bakterii jest odpowiednio napletek i pochwa. !!. Fakt ten został stwierdzony w naszych własnych badaniach. Leczenie winno zatem obejmować także te miejsca. 7. brak leczenia wspomagającego – Psy zakażone to najczęściej psy starsze, po stresie, niedoborowe, z innymi schorzeniami itp. Rozpoznanie tła to część efektywnej terapii. Stosowanie autoszczepionek powoduje mniejsze nasilenie nawrotów (lub nawet ich eliminację). Pomaga w leczeniu, wzmaga własny system immunologiczny. - 20