opis prac, PDF - Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski

opis prac, PDF - Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski

Materiały prasowe Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski Christian Jankowski
Historia wagi ciężkiej / Heavy weight History
8.06 – 25.08.2013
Kurator: Ewa Gorządek
POLOWANIE (1992)
wideo
Rejestracja performansu, w czasie którego artysta polował w supermarkecie z łukiem i strzałami
na produkty codziennego użytku. Jego poczucie humoru ujawnia się w eksperymentach, w które
często sam się angażuje, zwracając uwagę na zasady funkcjonowania współczesnego
społeczeństwa. Przez tydzień Jankowski żywił się tym, co „upolował” w supermarkecie, płacąc
oczywiście za upolowane produkty przy kasie. Ten niecodzienny obraz porusza bardziej
generalną kwestię naszych zachowań w społeczeństwie konsumenckim.
HISTORIA WAGI CIĘŻKIEJ (2013)
wideo, fotografie
Premierowa praca zrealizowana w Warszawie, łącząca w oryginalny sposób sport, sztukę i
historię. Jankowski podejmuje kwestię funkcjonowania naznaczonej historią przestrzeni
publicznej. Zaproszeni do akcji ciężarowcy podjęli wysiłek fizyczny, aby unieść na chwilę
warszawskie pomniki ponad ziemię.
ŻYWE RZEŹBY (2007)
rzeźby
Artysta, jak magicy, z którymi współpracuje, miesza fikcję z rzeczywistością. Rzeźby z brązu są
inspirowane pracą artystów ulicznych, których Jankowski obserwował w Barcelonie. Spośród
tamtejszych „żywych rzeźb” wybrał intrygujące go postaci: Che Guevarę, rzymskiego legionistę
i tajemniczą kobietę z obrazu Dalego. Obiekty na pierwszy rzut oka wyglądają jak przebrani w
kostiumy ludzie i przywołują konotacje związane z krążeniem popularnych obrazów w
zbiorowej świadomości. Rzeźby ludzi występujących jako rzeźby intrygowały już przechodniów
na ulicach kilku miast, między innymi Nowego Jorku.
1 CHIŃSCY MALARZE (2007-2008)
obrazy
Obrazy te zostały namalowane przez chińskich kopistów z miasta Dafen, skąd pochodzi
większość znajdujących się na rynku tanich olejnych kopii mistrzów światowego malarstwa.
Miliony obrazów produkowanych w Chinach nie trafiają jednak do przestrzeni galeryjnych, ale
do prywatnych salonów bądź hotelowych lobby. Prace na wystawie odwracają tę sytuację.
Artysta sfotografował puste wnętrza budowanego w Dafen muzeum. Następnie poprosił
kopistów o przemalowanie i uzupełnienie swoich zdjęć o obraz, który chcieliby zobaczyć na
ścianach muzeum w swoim mieście. Artysta postawił tym samym naśladowców w roli
kreatorów.
ROZBIERZ LICYTATORA (2009)
wideo, fotografie, przedmioty użytkowe
W 2009 roku Jankowski zainicjował w amsterdamskim Christie’s nietypową aukcję: obiektem
„na sprzedaż” był Holender Amo Verkade, na co dzień licytujący dzieła sztuki. Verkade
wystawił na sprzedaż elementy swojej garderoby oraz aukcyjny młotek. Zamienił używane
przedmioty codziennego użytku w wartościowe dzieła sztuki. Poprzez zakwestionowanie
mechanizmów funkcjonowania świata sztuki zwraca uwagę na kwestię kreowania symbolicznej
wartości oraz zależności między sztuką i ekonomią.
TELEZAKUPY (2008)
wideo
Zapis zrealizowanego przez artystę programu (na targi sztuki w Kolonii) z udziałem
profesjonalistów, którzy sprzedają przez telewizję produkty komercyjne (Telezakupy). Tym
razem w identycznej konwencji reklamowali i zachęcali do zakupu współczesnych dzieł sztuki.
Artysta pokazuje w krzywym zwierciadle, miejsce sztuki w systemie rynkowym i zadaje pytanie,
na ile targi sztuki różnią się od innych miejsc prowadzenia sprzedaży.
GRAJĄC PIENIĘDZMI SPONSORA (1996)
fotografia
Jankowski został poproszony o przygotowanie okładki 23 numeru magazynu o sztuce Texte zur
Kunst, którego tematem przewodnim była polityka wystaw. Udał się do kilku biznesmenów, by
zdobyć pieniądze na projekt. W zamian za uzyskane środki obiecał umieszczenie znaków firm na
zaprojektowanej przez siebie okładce. Sztuka to ryzykowny interes. Jankowski odwiedził
kasyno, by zagrać w ruletkę pieniędzmi sponsora. Postawił wszystko na numer 23, przegrał i w
efekcie wykonywał sponsorskie logo nie przy pomocy profesjonalnego grafika, ale za pomocą
pieczątki z ziemniaka. 2 SZTUKA NAJPIĘKNIEJSZA NA WODZIE (2011-2012)
wideo, dwa modele łodzi
Nietypowa obecność na targach sztuki (Frieze Art Fair London), nawiązująca do głównej idei
takich wydarzeń – sprzedaży unikalnych produktów. We współpracy z firmami produkującymi
luksusowe jachty, artysta stworzył unikatowe modele łodzi. Jachty były oferowane potencjalnym
nabywcom w atrakcyjnej formule „dwa w jednym”: luksusowy towar i dzieło sztuki.
CASTING NA JEZUSA (2011)
wideo, fotografie, karty do modlitwy
Zapis profesjonalnego castingu na najlepszego aktora, który mógłby się wcielić w rolę Jezusa,
prowadzony z udziałem przedstawiciela Watykanu. Inspiracją był moment, w którym Jankowski
zobaczył na ulicach Rzymu plan filmu Pasja Mela Gibsona. Artysta pyta o to, jak wyobrażamy
sobie Jezusa dzisiaj, jak chcielibyśmy, żeby wyglądał.
DISCOURSE NEWS (2012)
wideo
Jankowski modyfikuje formułę prezentowania wiadomości. Znana prezenterka Annika
Pergament przy swoim biurku w NY1 przekazuje widzom definicję sztuki według Christiana
Jankowskiego oraz prowadzi dyskusję o jego twórczości z ekspertami. Ten profesjonalny
przekaz wyświetlany był w czasie wystawy artysty i posłużył za kontekst dla kolejnych prac, w
których artysta kontynuuje wątek krytyki sztuki. Upozorowany na autentyczny przekaz,
prowokuje do zastanowienia się nad prawdziwością treści medialnych.
RECENZJA (2012)
wideo, fotografie, przedmioty użytkowe
Jankowski podjął swoistą grę z krytykami sztuki, prosząc ich, by zrecenzowali jego pracę
jeszcze przed jej powstaniem. W ten sposób teksty nie tyle oceniały dzieło sztuki, ile je
współtworzyły. Jankowski sprytnie pozbawił krytyków głosu, zamykając dostarczone mu teksty
w szklanych butelkach, które zapieczętował. Sztuka recenzencka została włączona do wystawy i
unieśmiertelniona, ale też pozbawiona siły, która ujawnia się w otwartym dyskursie.
WOW z serii GOŚCIE (2013)
neon
Jankowski lubi przeglądać wpisy w Księgach Pamiątkowych wykładanych w galeriach podczas
trwania wystaw. Artysta kolekcjonuje różne komentarze na temat swoich prezentacji,
3 pozostawiane przez widzów. Te, które najbardziej mu się podobają, zamienia w neonowe
instalacje. Jedna z takich prac została wykonana specjalnie z okazji wystawy w Warszawie.
TELEMISTICA (1999)
wideo
Zaprezentowany na Biennale w Wenecji w 1999 roku film przedstawia rozmowy artysty z
pięciorgiem włoskich jasnowidzów prowadzących własne programy telewizyjne. Jankowski
zadzwonił do nich i w rozmowach na żywo dopytywał się, czy jego udział w Biennale
Weneckim stanie się sukcesem czy porażką. Dał wyraz poczucia humoru na własny temat i
zaakcentował enigmatyczność w wystawianiu ocen odnoszących się do sztuki.
MOJE ŻYCIE POD POSTACIĄ GOŁĘBIA (1996)
DYREKTOR PUDEL (1998)
STADO (2002)
wideo, fotografie
Trylogia prac wideo nt. magicznej przemiany, transformacji człowieka obcującego ze sztuką – w
zwierzę. Pierwszy pełen humoru film pokazuje, jak w obecności zgromadzonej na wystawie
publiczności Jankowski zostaje zmieniony przez magika Wina Brando w ptaka i pod tą postacią
żyje w galerii w trakcie wystawy. Biały gołąb staje się alter ego artysty. Praca prowokuje pytanie
o wiarę w moc przemiany, jaką przypisuje się artystycznej kreacji. Dyrektor Pudel to efekt
zabawnej propozycji, którą Jankowski złożył dyrektorowi muzeum sztuki. Poprosił go o wybór
zwierzęcia, jakim chciałby się stać, gdyby to było możliwe. W rezultacie dyrektorem muzeum,
po magicznym zabiegu, został biały pudel. Artysta, prowokując uczestników swoich akcji do
nietypowych zachowań, zaburza ustalone hierarchie i wprowadza komizm do „poważnych
instytucji”. Z kolei w Stadzie widownia, trzeci element „magicznego koła” (Jankowski tak
nazywa krąg artystów, kuratorów i odbiorców), ukazana została pod postacią stada owiec. Magik
Paul Kiev (asystent Davida Copperfielda) dokonał tej przemiany na zwiedzających wystawę.
Projekt komentuje rzeczywistość galeryjną, miejsce, które przypisuje się odbiorcom sztuki i
łatwość, z jaką przyjmujemy na siebie narzuconą rolę.
WOLA KURATORA (2011)
wideo
Pod tytułem zbiorczym artysta prezentuje trzy oddzielne prace wideo, których spoiwem jest
postać kuratora. W Tableau Vivant TV (2010, z okazji Biennale w Sydney) artysta „odegrał”
przed dziennikarzami produkcję swojego projektu. W stylu tableau vivant pracownicy pozowali
jako tło wypowiedzi reporterów, którzy „na żywo” komentowali przebieg prac. Nagrania stały
się prezentowaną na Biennale pracą. Tematyką akcji jest teatralność przedstawień medialnych,
4 autorefleksja i trudna sztuka interpretacji obrazu. W Perfekcyjnej Galerii (2010) artysta
przygląda się miejscu, które służy do wystawiania sztuki. Jankowski wykorzystał formułę
programu tv typu „makeover”, w którym zaproszony projektant wnętrz przerabia je do założonej
koncepcji. Artysta nie umieścił jednak w odpowiednio przygotowanej galerii swoich prac – to
nowa przestrzeń i różnorakie emocje, które wzbudza mają być w centrum uwagi. Do pracy
Briefing (2008) zorganizował w muzeum w Stuttgarcie loterię, w której wyniku pracownicy
zamienili się rolami i pracowali na nie swoich stanowiskach. Dyrektor stał się technikiem,
kurator – ochroniarzem, a role kuratorskie objęli pracownicy wcześniej zajmujący się montażem
lub pilnowaniem wystawy. Jankowski rejestrował nie tylko proces powstawania wystawy, ale też
zachowania ludzi. Pyta, na ile potrafimy wyzwolić się z przypisanych ról i jak ważna jest
hierarchia w każdej dużej instytucji.
*
Ściany jednej z sal wystawowych zawieszone zostały od góry do dołu fotografiami
pochodzącymi z różnych serii i różnych okresów twórczości Christiana Jankowskiego.
Przemieszane ze sobą zdjęcia tworzą intrygujący, wielowątkowy kolaż, zachęcający widzów do
„tropienia” poszczególnych elementów każdej z serii, a także do wyszukiwania nowych, czasami
nieoczekiwanych relacji między nimi. Znajdują się tu następujące prace fotograficzne:
DESPERACKO SZUKAJĄC DZIEŁA SZTUKI (1997), EFEKT MATRIKSA (2000),
SPRZEDAŻ PLAKATÓW (2005), ANIOŁY ZEMSTY (2006), PORZĄDKUJĄC PRACOWNIĘ
(2010), STUDIA DO RZEŹBY BURŻUAZYJNEJ KLASY PRACUJĄCEJ (2012), CASTING
NA JEZUSA (2012).
5