tytuł ćwiczenia - Akademia EDUGIS

„Akademia EduGIS”
Technologie informacyjno-komunikacyjne (ICT) oraz geoinformacyjne (GIS)
w nauczaniu przedmiotów przyrodniczych w gimnazjum
i liceum oraz w edukacji środowiskowej.
Plan scenariusza zajęć
Brazylia- kraj lasów równikowych i przeludnionych miast
Opracowała: Mirosława Rogala
Projekt realizuje:
Partnerzy projektu:
Plan scenariusza zajęć lekcyjnych z geografii w klasie III gimnazjum
Temat zgodny z podstawą programową geografii dla gimnazjum:
Uczeń:
10.11. Wyróżnia główne cechy i przyczyny zróżnicowania kulturowego i etnicznego Ameryki
Południowej.
10.12. Identyfikuje konflikt interesów między ekologicznymi skutkami wylesiania Amazonii i jej
gospodarczym wykorzystaniem; określa cechy rozwoju i problemy wielkich miast w Brazylii
Temat
Adresat zajęć
Miejsce i czas
realizacji zajęć
Cel (ogólny)
główny zajęć
Cele operacyjne
(szczegółowe):
Brazylia- kraj lasów równikowych i przeludnionych miast
Uczniowie klasy III gimnazjum
sala komputerowa ( 10 stanowisk komputerowych)
planowany czas zajęć- 1 godzina lekcyjna
Kształtowanie umiejętności opisywania oraz wyjaśniania związków i zależności
między działalnością człowieka a środowiskiem przyrodniczym
Wiadomości
Uczeń :
rozumie pojęcia: selva, plantacja, monokultura, favela,
latyfundia, interior
opisuje na podstawie mapy położenie Brazylii i jej stolicy
lokalizuje na mapie główne krainy geograficzne Brazylii
przedstawia pochodzenie ludności Brazylii
podaje przyczynę wzrostu liczby ludności Brazylii
określa cechy rozwoju i problemy wielkich miast Brazylii
podaje przykłady wpływu warunków przyrodniczych na
gospodarkę kraju
Umiejętności
wyjaśnia przyczyny nierównomiernego rozmieszczenia
ludności i miast
wyjaśnia przyczyny zróżnicowania kulturowego i
etnicznego ludności Brazylii
wykazuje związki miedzy warunkami przyrodniczymi a
rozwojem rolnictwa i przemysłu Brazylii
identyfikuje konflikt interesów pomiędzy ekologicznymi
skutkami wylesiania Amazonii a jej gospodarczym
wykorzystaniem
korzysta z różnych źródeł informacji
czyta mapy tematyczne
wnioskuje,
dostrzega prawidłowości,
Umiejętności
GIS
Postawy
Metody/techniki
pracy
Uczeń :
Wyszukuje lokalizacje na mapie
wyszukuje informacje w geoportalu, stronach www,
obsługuje narzędzia mapy- nawigowanie
analizuje zdjęcia satelitarne
ocenia aktualność danych
pobiera informacje i dokumenty z różnych źródeł
wykorzystuje oprogramowanie Google Earth,
określa prawidłowości/przypadkowość w rozmieszczeniu
zjawisk,
określa powiązania i współwystępowanie w przestrzeni
wykorzystuje uzyskane dane w prezentacji multimedialnej
Uczeń :
ma świadomość wartości środowiska przyrodniczego
współpracuje się w grupie,
m. eksponująca (waloryzacyjna) – prezentacja filmu
m. samodzielnego dochodzenia do wiedzy (odkrywanie) – praca z
materiałami źródłowymi: pozyskiwanie, selekcja danych z Internetu,
weryfikacja danych
Formy pracy
Grupowa ( zespoły 2-3 osobowe), zbiorowa
Środki
Film edukacyjny „Brazylia” (4min) DVD Wyd.Pedagogiczne Operon
Dane statystyczne
Ścienna mapa fizyczna Ameryki Południowej lub mapa wyświetlona na ekranie
Mapy hipsometryczne, tematyczne: pokrycia terenu, ludności, upraw, surowców
wyszukane w geoportalach
Plany miast
Komputery, rzutnik multimedialny,
dydaktyczne
Przebieg lekcji
Faza wstępna
Wprowadzenie
do tematu
Zainteresowanie tematem – Film DVD „Brazylia” (4 min)
Wyd.Operon
- sformułowanie tematu lekcji
- sprawy organizacyjne – podział na grupy
Postawienie
problemu
badawczego
Dlaczego ludność i gospodarka Brazylii rozmieszczone są
nierównomiernie?.
Jak gospodarka człowieka wpływa na lasy równikowe nad
Amazonką?
Faza realizacyjna
Pozyskiwanie
danych
Materiały pozyskane przez uczniów pod kierunkiem
nauczyciela z Internetu (wg instrukcji). Wszystkie grupy
pracują zgodnie z założonym planem. Przygotowują w formie
slajdu wnioski dotyczące wskazanego zagadnienia Uczniowie
wiedzą o konieczności przestrzegania praw autorskich.
Wyszukują w Internecie dane o strukturze etnicznej,
informacje o kolonizacji i migracjach wewnętrznych w
Brazylii
Odczytują informacje o rozmieszczeniu upraw i
surowców mineralnych Brazylii z interaktywnych map
(http://www.wiking.edu.pl/ Atlas geograficzny)
Wyszukują plany miast i porównują ze sobą
przestrzenny układ Brasilii i Sao Paulo http://www.spturismo.com/litoral-sp.htm ; http://www.brasilturismo.com/distrito-federal/imagens/imagem.htm
Google Earth
Korzystając z Google Earth śledzą bieg drogi BR230Transamazonica między Itaituba i Altamira. Poszukują
związków między siecią dróg a powierzchnią lasów
Na podstawie filmu opisują przebieg wylesiania w
stanie Rondonia w zachodniej Brazylii.
http://www.childrenoftheamazon.com/google-earthmaps/deforestation-video/
UWAGA: Wyszukiwanie danych wymaga dobrych łączy
internetowych i sprawnej pracy uczniów. W sytuacji, gdy
nauczyciel nie może zorganizować lekcji w sali komputerowej,
dane mogą być zebrane przez uczniów przed lekcją, a na lekcji
prezentowane (np. w formie slajdów Power Point). Na
podstawie danych uczniowie dokonują analizy i wnioskują.
Przetwarzanie
i analiza
danych
Analiza danych (segregowanie, porównywanie pozyskanych
informacji), przetwarzanie w celu odpowiedzi na pytania:
Jakie czynniki spowodowały, że połowa ludności
Brazylii mieszka w strefie do 500km od linii
wschodniego wybrzeża, stanowiącej tylko 10%
powierzchni kraju?
Dlaczego ludność Brazylii jest zróżnicowana pod
względem etnicznym?.
Na czym polega specyfika procesów urbanizacji w
Brazylii?
Dlaczego Amazonię nazywa się „Płucami Ziemi”?
Jaka jest rola puszczy amazońskiej w gospodarce
Brazylii? Jakie są konsekwencje zagospodarowania
lasów równikowych?
Prezentacja
danych
Uczniowie zapisują rozwiązania zadań na slajdach prezentacji
Power Point. Przedstawiciele zespołów prezentują odpowiedzi
na pytania problemowe
Rozwiązanie
problemu
badawczego
Faza
podsumowująca
Praca domowa*
Ewaluacja
Na nierównomierne rozmieszczenie ludności wpłynęły
czynniki historyczne, przyrodnicze i gospodarcze.
Eksploatacja bogactw mineralnych Amazonii i jej
zagospodarowanie przyczyniły się do niszczenia lasów
równikowych
Uczniowie dokonują oceny gospodarki prowadzonej na terenie Amazonii z
punktu widzenia mieszkańca Brazylii i mieszkańca Europy.
Amazonia budzi zainteresowanie podróżników. Podaj nazwiska Polaków, którzy
popularyzują ten region w książkach lub filmach.
pozyskanie informacji zwrotnej dla nauczyciela o efektach i atrakcyjności zajęć ankieta