Hasło lasy-tropikalne-ndash

lasy tropikalne – charakterystyka
(Ekologia lasu, las jako zjawisko geograficzne), klimat i gleby: W tropikach klimat lasu nie zmienia się
wraz z porami roku, a średnia roczna temperatura wynosi 28°C. Opady deszczu są częste i silne, ze
średnią roczną wielkością opadów przekraczającą 2200 mm. Silne opady deszczu powodują, że gleba jest
wypłukiwana i zakwaszana. Aktywność mikroorganizmów i obieg biogenów są intensywne, ale niewiele
biogenów magazynowanych jest w glebie, a w konsekwencji jest ona w nie bardzo uboga.
Dominująca roślinność: Wilgotne lasy tropikalne charakteryzują się dużym zróżnicowaniem
niebotycznych drzew, z których najwyższe osiągają prawie 60 m. Wysoka temperatura i opady deszczu
tworzą optymalne warunki do wzrostu roślin, a produkcja netto jest tu najwyższa spośród wszystkich
lądowych biomów. Uważa się, że duża różnorodność biologiczna tych lasów jest wynikiem ich długiej
historii. Wilgotne lasy tropikalne nigdy nie podlegały zlodowaceniom; dlatego gatunki, w miarę upływu
czasu, mogły tworzyć bogate zespoły. W dodatku, środowisko fizyczne sprzyja wytworzeniu wielu nisz
ekologicznych dla wyspecjalizowanych gatunków. Gęste sklepienie lasu ogranicza dostęp światła do dna
lasu, uniemożliwiając rozwój flory naziemnej. Struktura pionowa wilgotnych lasów jest złożona; drzewa
tolerujące cień rosną pod sklepieniem lasu utworzonym z dominujących, wyniosłych gatunków. Te z kolei
są pokryte przez epifity oraz liany. Krążenie substancji biogennych w obrębie sklepienia lasu ma
prawdopodobnie duże znaczenie, gdyż wiele gatunków tworzy korzenie powietrzne, absorbujące biogeny
w taki sam sposób, jak korzenie zakotwiczone w ziemi. Kiedy drzewo upada, w zwartym kompleksie drzew
powstaje pusta przestrzeń, miejsce odznaczające się większym dopływem światła, większą zmiennością
temperatury i większym dostępem wilgoci do gleby. Teren ten jest początkowo kolonizowany przez
szybko rosnące gatunki pionierskie, których kiełkowanie z nasion zdeponowanych w glebie jest
stymulowane przez światło. Szczeliny są ostatecznie opanowywane i wypełniane przez wolniej rosnące
drzewa. Efektem stratyfikacji pionowej wilgotnych lasów tropikalnych i dynamicznych procesów
związanych z wypełnianiem ubytków jest powstanie wielu przestrzennie zróżnicowanych mikrośrodowisk.
Ich obecnością tłumaczy się często wysoką różnorodność gatunkową wilgotnych lasów tropikalnych.
Zwierzęta leśne: Wilgotne lasy tropikalne słyną z ogromnej różnorodności biologicznej flory i fauny.
Szczególnie liczne są gatunki owadów, płazów, gadów i ptaków. Małpy i inne mniejsze ssaki są, obok
owadów, podstawowymi roślinożercami. Żyje tu kilka gatunków dużych drapieżników, takich jak tygrysy
czy jaguary. Życie wielu zwierząt jest ograniczone do sklepienia lasu, gdzie żywią się przez cały rok
dostępnymi owocami. Poza nietoperzami oraz naczelnymi ssaki są nielicznie reprezentowane w
wilgotnych lasach. Przeważają gatunki nadrzewne. Podobnie jak drzewa, zespoły zwierzęce podlegają
stratyfikacji. Sięgające wysoko w górę drzewa są głównie zasiedlane przez ptaki i owady, które spędzają
tam nawet całe życie, nie opuszczając sklepienia lasu. Obfitość owoców, nasion, pączków, liści i owadów
doprowadziła do ewolucji wielu gatunków ptaków specjalizujących się w określonym typie pożywienia.
Badania dotyczące możliwości koegzystowania tak wielu różnych gatunków koncentrują się głównie na
podziale tych zasobów w czasie i przestrzeni. Warstwy lasu są zasiedlane przez różne gatunki, które dzieli
odmienna aktywność dobowa. Wiele gatunków naziemnych, a także wielu mieszkańców środkowych lub
najwyższych pięter lasu jest aktywnych tylko w dzień albo tylko w nocy. Inne gatunki wykorzystują jako
pokarm liście. Liście są pod względem odżywczym ubogim źródłem pożywienia i trudno je strawić z
powodu zawartości celulozy. Leniwce mają wielokomorowe żołądki, w których żyją bakterie, zdolne do
trawienia celulozy. Nawet z ich pomocą do pełnego strawienia pokarmu potrzeba około miesiąca. To z
powodu tej niskoenergetycznej diety leniwce są leniwe - muszą zachowywać energię trwając w
bezczynności. Nie są zdolne do ucieczki przed drapieżnikami, ale dysponują ochroną w postaci
kamuflażu, jaki tworzą sinice. Żyją one na ich sierści i nadają jej zieloną barwę.
ŹRÓDŁO (AUTOR)
Mackenzie A., Ball A.S., Virdee S.R. (2005): Ekologia. Krótkie wykłady. Wydawnictwo Naukowe PWN,
Warszawa.
Publikacje powiązane tematycznie
Kornaś J., Medwecka-Kornaś A. (2002). Geografia roślin. PWN, Warszawa.;
Łabno G. (2006): Ekologia. Słownik encyklopedyczny. Wydawnictwo Europa, Wrocław.;
Mackenzie A., Ball A.S., Virdee S.R. (2005): Ekologia. Krótkie wykłady. Wydawnictwo Naukowe PWN,
Warszawa.;
Szymański S. (2000): Ekologiczne podstawy hodowli lasu. PWN, Warszawa.;
Weiner J. (2003): Życie i ewolucja biosfery. Podręcznik Ekologii Ogólnej. PWN, Warszawa.