Planowanie finansów osobistych

Planowanie finansów osobistych
Temat: Zarządzanie domowym budżetem jako sposób na oszczędzanie.
Odbiorca: gimnazjum i szkoła ponadgimnazjalna
Czas: 45 minut
Skrócony opis lekcji:
Podczas lekcji uczniowie zdobywają lub porządkują wiedzę na temat planowania i zarządzania
domowym budżetem. Poznają podstawowe zasady racjonalnego gospodarowania własnymi
zasobami finansowymi i uczą się, w jaki sposób mogą codziennie – bez wyrzeczeo – powiększad swoje
oszczędności.
Nauczyciel wprowadza pojęcie budżetu, sondując, w jaki sposób uczniowie rozumieją ten termin i
gdzie się z nim już spotkali. Wyjaśnia terminy budżet domowy, przychody, rozchody, oszczędności.
Następnie wyjaśnia, że zadaniem uczniów będzie stworzenie budżetu domowego na jeden miesiąc,
przy określonych dochodach rodziny, tak, żeby udało się częśd pieniędzy zaoszczędzid. Uczniowie
pracując w grupach przeprowadzają mini-symulację planowania domowego budżetu. Przed
przystąpieniem do zadania nauczyciel wyjaśnia pojęcia: dochód brutto i netto, bilans, deficyt,
przychody, rozchody.
Po zakooczeniu zadania grupy wymieniają się spostrzeżeniami, opowiadają, na czym polegała
trudnośd zadania, co sprawiło im kłopot, a z czym uporali się bez problemu.
Cele lekcji:
Uczniowie układając domowy budżet, podnoszą swoją wiedzę na temat gospodarowania finansami.
Zdobywają w ciekawej formie przydatne w życiu informacje o pieniądzu. Poznają zalety planowania
wydatków i szukania, tworzenia oszczędności.
Kluczowe słowa:








budżet
planowanie
planer finansowy
oszczędności
dochód netto, dochód brutto
przychody – rozchody
bilans
deficyt
Metody realizacji:



dyskusja
praca w grupach
prezentacje multimedialne
Rezultaty





uczeo rozumie pojęcia budżet, planowanie, oszczędzanie, bilans, deficyt
potrafi odróżnid dochód brutto od dochodu netto
rozumie potrzebę zarządzania finansami osobistymi
widzi związek między tworzeniem budżetu domowego a oszczędzaniem
zapoznał się z narzędziem planera finansowego
Przebieg zajęd:
Przedstaw uczniom tematykę zajęd: planowanie domowego budżetu jako sposób na oszczędzanie.
Zaznacz, że jest to wiedza, która każdemu z nich może przydad się w życiu i z której z pewnością będą
mogli nieraz korzystad. Na początek zadaj kilka pytao:


Co to jest budżet? Gdzie spotkaliście się z tym pojęciem?
Czy wiecie, na czym polega jego tworzenie? Co trzeba wziąd pod uwagę?
Tak samo jak w paostwie, tak w każdej rodzinie tworzenie budżetu opiera się na podobnej zasadzie.
Budżet to zestawienie wpływów i wydatków w danym okresie (np. miesiącu, kwartale). Budżet
domowy obejmuje dochody i rozchody wszystkich osób zamieszkujących razem, najczęściej ze sobą
spokrewnionych.
Dobrym narzędziem, które warto używad przy zarządzaniu domowymi (i nie tylko) pieniędzmi jest
planer finansowy. Podziel uczniów na 5 grup i rozdaj materiały. Każda z grup wciela się w
scharakteryzowane w zadaniu postaci i otrzymuje schematyczny planer finansowy , a także
informację o dochodach i wydatkach (materiał pomocniczy nr 1). Zadaniem uczniów jest
zaplanowanie wydatków tak, by udało się zaoszczędzid częśd pieniędzy na określony w zadaniu cel.
Po zakooczeniu prac w grupach uczniowie w 2-3 minutowej prezentacji opowiadają, jak wygląda
zaplanowany przez nich budżet , czy i w jaki sposób osiągnęli cel zadania (oszczędności), co sprawiło
im kłopot, a co było łatwą częścią pracy.
Na zakooczenie zadania możesz zachęcid uczniów, by w swoich domach, z rodzicami przeprowadzili
podobne planowanie. Gdy uda im się zebrad wszystkie dane o stanie ich finansów, mogą sprawdzid,
czy ich budżet jest zrównoważony, czyli występuje co najmniej nadwyżka dochodów nad wydatkami.
Może wspólnie z rodziną zaplanują jakiś cel, na który chcieliby co miesiąc odkładad pieniądze.
Multimedia do wykorzystania ze strony www.tdo.edu.pl:
1. Nagrodzone zeszłoroczne filmy: w zakładce Multimedia – Wideoencyklopedia, temat:
Oszczędzanie lub Ubezpieczenie lub Inwestycje:
http://tdo.edu.pl/wideoencyklopedia/?slide=4
2. Prezentacja multimedialna: w zakładce Multimedia – Prezentacje, temat: Dlaczego warto
oszczędzad?: http://tdo.edu.pl/prezentacje/?fid=1
3. Do pobrania z zakładki Strefa dla nauczyciela prezentacja w PP: „Planowanie finansów
osobistych”.
Materiał pomocniczy nr 1.
Grupa 1. Jesteście pięcioosobową rodziną: rodzice i trójka dzieci w wieku 3, 6, 12 lat. Wasze
całkowite miesięczne dochody netto (na rękę) wynoszą 8 000 zł. Waszym zadaniem jest ułożenie
budżetu na miesiąc z uwzględnieniem informacji, że: a. dzieci potrzebują nowych butów i kurtek na
zimę (600 zł), b. miesięczna rata kredytu za dom to 1000 zł, c. chcecie zacząd odkładad pieniądze na
wakacje (ich koszt to 5 000). Obliczcie, ile czasu zajmie Wam uzbieranie tej kwoty, zakładając, że
będziecie oszczędzad co miesiąc tyle, ile ustalicie w planerze.
Grupa 2. Jesteście młodym małżeostwem z półrocznym dzieckiem. Całkowite miesięczne dochody
netto (na rękę) wynoszą 3 000 zł (pracuje tylko ojciec rodziny). Waszym zadaniem jest ułożenie
budżetu na miesiąc z uwzględnieniem informacji, że a. miesięczna rata wynajmu mieszkania to 1500
zł, b. wygraliście w toto-lotka 1000 zł, c. na zorganizowanie rodzinnego przyjęcia z okazji chrztu
potrzebujecie 3000 zł. Obliczcie, ile czasu zajmie Wam uzbieranie tej kwoty, zakładając, że będziecie
oszczędzad co miesiąc tyle, ile ustalicie w planerze.
Grupa 3. Jesteście młodym mężczyzną, studiującym zaocznie. Jego całkowite miesięczne dochody
netto (na rękę) wynoszą 2 000 zł. Waszym zadaniem jest ułożenie budżetu na miesiąc z
uwzględnieniem informacji: a. akademik kosztuje 300 zł miesięcznie, b. zachorowaliście, a leczenie i
rehabilitacja będą was kosztowad 250 zł, c. marzycie o kupnie roweru za 1500 zł. Obliczcie, ile czasu
zajmie Wam uzbieranie tej kwoty, zakładając, że będziecie oszczędzad co miesiąc tyle, ile ustalicie w
planerze.
Grupa 4. Jesteście młodą kobietą, która założyła własną firmę. Jej całkowity miesięczny dochód netto
(na rękę) wynosi 3 500 zł. Waszym zadaniem jest ułożenie budżetu na miesiąc z uwzględnieniem
informacji, że: a. inwestycja w firmę w tym miesiącu wyniesie 500 zł, b. wynajem pokoju to koszt
400zł, c. chcecie w najbliższym czasie kupid samochód za 10 000zł. Obliczcie, ile czasu zajmie Wam
uzbieranie tej kwoty, zakładając, że będziecie oszczędzad co miesiąc tyle, ile ustalicie w planerze.
Grupa 5. Jesteście starszym małżeostwem na emeryturze. Wasz całkowity miesięczny dochód netto
(na rękę) wynosi 2 500 zł. Waszym zadaniem jest ułożenie budżetu na miesiąc z uwzględnieniem
informacji: a. wnuk ofiarował wam 500 zł na wykupienie leków, b. koszt leczenia chorego psa wyniósł
200 zł, c. chcecie odłożyd 2000 zł na wyjazd do sanatorium. Obliczcie, ile czasu zajmie Wam
uzbieranie tej kwoty, zakładając, że będziecie oszczędzad co miesiąc tyle, ile ustalicie w planerze.
Materiał pomocniczy nr 2.
Planery finansowe dla każdej z grup w formie .pdf – do pobrania ze strony, z zakładki Strefa dla
nauczyciela. Częśd danych na planerach jest uzupełnionych, tak, żeby ułatwid pracę uczniom.