Spektrometria mas w rękach współczesnego badacza

Dr inż. Rafał Szmigielski Instytut Chemii Fizycznej PAN, Zespół Chemii Środowiska e-­‐mail: [email protected] Spektrometria mas w rękach współczesnego badacza – podstawy, znaczenie i przykłady zastosowań Od kilku dekad spektrometria mas jest jedną z najszybciej rozwijających się technik analitycznych, pozwalających na dokładną i jednoznaczną analizę jakościową i ilościową związków organicznych w złożonych matrycach pochodzenia naturalnego (np. deszcz, gleba) oraz syntetycznego (np. śladowe zanieczyszczenie leków). Przegląd piśmiennictwa krajowego i zagranicznego jednoznacznie potwierdza rosnące znaczenie tej techniki w wielu gałęziach współczesnej nauki, poczynając od chemii, medycyny i biologii a kończąc na archeologii, geofizyce i astrochemii. Celem wykładu jest przybliżenie podstaw działania nowoczesnego spektrometru mas, zrozumienia istoty pomiaru oraz interpretacji otrzymanego widma masowego. Przewiduje się, że zaprezentowany materiał pozwoli na zwiększenie pewności młodego badacza w zrozumieniu i interpretacji danych uzyskanych z pomiarów za pomocą spektrometrii mas. W ramach cyklu 15 godzinnego wykładu poruszone zostaną m.in. następujące zagadnienia: 1.
2.
3.
4.
5.
6.
7.
Budowa i zasada działania spektrometru mas. Jak rozumieć i nie bać się widm masowych? Współczesne techniki jonizacji cząsteczek chemicznych – podobieństwa i różnice. Podstawowe typy analizatorów masy – podobieństwa i różnice. Spektrometria mas w sprzężeniu z chromatografią gazową. Spektrometria mas w sprzężeniu z chromatografią cieczową. Przykłady zastosowań spektrometrii mas w rozwiązywaniu konkretnych problemów badawczych. Rafał Szmigielski (Ph.D, Eng.) Group of Environmental Chemistry e-­‐mail: [email protected] Mass spectrometry in modern laboratories – background, relevance and examples of application. For a few decades mass spectrometry has become one of the most dynamically developing analytical technique enabling the researcher to detect and quantify organic components of complex matrices, both of natural (e.g., soil, air) or synthetic (drugs, polymers) origin. The literature review of the subject clearly confirm the relevance of mass spectrometric methods in numerous branches of contemporary science ranging from the chemistry, medicine and biology to the archeology, astrochemistry and physics. The aim of the lecture is to introduce the listener to the basics of modern mass spectrometry, including the understanding of the work of a mass spectrometer and ionization techniques as well as providing a guidance how to interpret a mass spectrum. In the framework of a 15-­‐hour lecture the following topics will be discussed: 1.
2.
3.
4.
5.
6.
7.
A mass spectrometer – how does it work How to interpret a given mass spectrum without getting a night mare syndrome. Modern ionization techniques – pros and cons. Popular mass analyzers – pros and cons. Hyphenated mass spectrometry – the application of a gas chromatography. Hyphenated mass spectrometry – the application of a liquid chromatography. Mass spectrometry in an every day use – examples of problems to solve.