Pobierz
Transkrypt
Pobierz
Dynamika/praca, moc, energia – poziom podstawowy Zadanie 1. (1 pkt) Źródło: CKE 2005 (PP), zad. 4. v, v v 1 Zadanie 2. (3 pkt) Źródło: CKE 2005 (PP), zad. 15. 2 Zadanie 3. (2 pkt) Źródło: CKE 2005 (PP), zad. 23. 3 Rozwiązanie zadaĔ o numerach 9 do 23 naleĪy zapisaü w wyznaczonych miejscach pod treĞcią zadania. Zadanie 4. 9. (3 pkt) Zadanie Samochód na podnoĞniku (3 pkt) Źródło: CKE 01.2006 (PP), zad. 9. Podczas stygniĊcia wody w szklance od temperatury wrzenia do temperatury otoczenia wydziela siĊ energia o wartoĞci okoáo 67200 J. Oblicz, na jaką wysokoĞü moĪna by podnieĞü samochód o masie 1 tony, wykorzystując energiĊ o podanej wartoĞci. 2 Egzamin maturalny z fizyki i astronomii Arkusz I Zadania zamkniĊte W zadaniach od 1. do 10. wybierz i zaznacz na karcie odpowiedzi jedną poprawną odpowiedĨ. Zadanie 1. (1 pkt) Tomek wchodzi po schodach z parteru na piĊtro. RóĪnica wysokoĞci miĊdzy parterem a piĊtrem wynosi 3 m, a áączna dáugoĞü dwóch odcinków schodów jest równa 6 m. Wektor caákowitego przemieszczenia Tomka ma wartoĞü A. B. C. D. 3m 4,5 m 6m 9m Zadanie 5. 2. (1 (1 pkt) Zadanie pkt) Źródło: CKE 05.2006 (PP), zad. 2. Wykres przedstawia zaleĪnoĞü wartoĞci prĊdkoĞci od czasu dla ciaáa o masie 10 kg, spadającego w powietrzu z duĪej wysokoĞci. Analizując wykres moĪna stwierdziü, Īe podczas pierwszych 15 sekund ruchu wartoĞü siáy oporu Egzamin maturalny z fizyki i astronomii 3 Arkuszv,I m/s 50 A. jest staáa i wynosi 50 N. Zadanie (1 ipkt) B. jest 5. staáa wynosi 100 N. ZdolnoĞü skupiająca zwierciadáa kulistego C. roĞnie do maksymalnej wartoĞci 50 N. wklĊsáego o promieniu krzywizny 20 cm ma wartoĞü D. roĞnie do maksymalnej wartoĞci 100 N. A. 1/10 dioptrii. B. 1/5 dioptrii. 5 10 15 20 t, s C. 5 dioptrii. Zadanie 3. (1 pkt) D. 10 dioptrii. Rysunek przedstawia linie pola elektrostatycznego ukáadu dwóch punktowych áadunków. Zadanie 6. 6. (1 pkt) Źródło: CKE 05.2006 (PP), zad. 6. Zadanie (1 pozwala pkt) stwierdziü, Īe áadunki są Analiza rysunku PiákĊ o masie 1 kg upuszczono swobodnie z wysokoĞci 1 m. Po odbiciu od podáoĪa piáka wzniosáa siĊ na maksymalną wysokoĞü 50 cm. W wyniku zderzenia z podáoĪem i w trakcie ruchu piáka straciáa energiĊ o wartoĞci okoáo A. 1 J B. jednoimienne 2J A. i |qA| > |qB| C. 5J B. jednoimienne i |qA| < |qB| D. 10 J C. róĪnoimienne i |qA| > |qB| D. róĪnoimienne Zadanie 7. (1 pkt)i |qA| < |qB| Energia elektromagnetyczna emitowana z powierzchni SáoĔca powstaje w jego wnĊtrzu w procesie4. (1 pkt) Zadanie A. syntezy235lekkich jąder atomowych. Jądro 92 U zawiera B.izotopu rozszczepienia ciĊĪkich jąder atomowych. A. neutronów. C. 235 syntezy związków chemicznych. B. nukleonów. D. 327 rozpadu związków chemicznych. C. 143 neutrony. Zadanie 8. (1 pkt) 4 D. 92 nukleony. C. syntezy związków chemicznych. D. rozpadu związków chemicznych. Zadanie (1 pkt) Zadanie 7. 8. (1 pkt) Źródło: CKE 05.2006 (PP), zad. 8. Stosowana przez Izaaka Newtona metoda badawcza, polegająca na wykonywaniu doĞwiadczeĔ, zbieraniu wyników swoich i cudzych obserwacji, szukaniu w nich regularnoĞci, 4stawianiu hipotez, a nastĊpnie Egzamin maturalnyich z fizyki i astronomii uogólnianiu poprzez formuáowanie praw, to przykáad Arkusz I metody A. indukcyjnej. B. hipotetyczno-dedukcyjnej. Zadania otwarte C. indukcyjno-dedukcyjnej. Rozwiązanie zadaĔ o numerach od 11 do 21 naleĪy zapisaü w wyznaczonych miejscach pod D. statystycznej. treĞcią zadania. Zadanie 9. (1Klocek pkt) (5 pkt) Zadanie 8. 11. (5 pkt) Zadanie Źródło: CKE 05.2006 (PP), zad. 11. Optyczny teleskop Hubble’a krąĪy jest po orbicie okoáoziemskiej w odlegáoĞci okoáo 600 naciąg km od Drewniany klocek przymocowany do Ğciany za pomocą nitki, która wytrzymuje powierzchni Ziemi. Umieszczono go tam, aby siáą o wartoĞci 4 N. Wspóáczynnik tarcia statycznego klocka o podáoĪe wynosi 0,2. A. zmniejszyü odlegáoĞü do fotografowanych obiektów. W obliczeniach przyjmij, Īe wartoĞü przyspieszenia ziemskiego jest równa 10 m/s2. B. wyeliminowaü zakáócenia elektromagnetyczne pochodzące z Ziemi. C. wyeliminowaü wpáyw czynników atmosferycznych na jakoĞü zdjĊü. 8.1 (3 (3 pkt)pkt) 11.1 D. wyeliminowaü dziaáanie siá grawitacji. Zadanie 10. (1 pkt) Podczas odczytu za pomocą wiązki Ğwiatáa laserowego informacji zapisanych na páycie CD wykorzystywane jest zjawisko A. polaryzacji. B. odbicia. C. zaáamania. D. interferencji. G Oblicz maksymalną wartoĞü powoli narastającej siáy F , z jaką moĪna poziomo ciągnąü klocek, aby nitka nie ulegáa zerwaniu. 8.2 (2 (2 pkt)pkt) 11.2 Oblicz wartoĞü przyspieszenia, z jakim bĊdzie poruszaá siĊ klocek, jeĪeli usuniĊto nitkĊ áączącą klocek ze Ğcianą, a do klocka przyáoĪono poziomo skierowaną siáĊ o staáej wartoĞci 6 N. Przyjmij, Īe wartoĞü siáy tarcia kinetycznego jest równa 1,5 N. 5 5 Egzamin maturalny z fizyki i astronomii Arkusz I Zadanie 9. 12. (4 pkt) Zadanie Krople deszczu (4 pkt) Źródło: CKE 05.2006 (PP), zad. 12. Z krawĊdzi dachu znajdującego siĊ na wysokoĞci 5 m nad powierzchnią chodnika spadają krople deszczu. 9.1 (2 (2 pkt)pkt) 12.1 WykaĪ, Īe czas spadania kropli wynosi 1 s, a jej prĊdkoĞü koĔcowa jest równa 10 m/s. W obliczeniach pomiĔ opór powietrza oraz przyjmij, Īe wartoĞü przyspieszenia ziemskiego jest równa 10 m/s2. 12.2 9.2 (2 (2 pkt)pkt) UczeĔ, obserwując spadające krople ustaliá, Īe uderzają one w chodnik w jednakowych odstĊpach czasu co 0,5 sekundy. Przedstaw na wykresie zaleĪnoĞü wartoĞci prĊdkoĞci od czasu dla co najmniej 3 kolejnych kropli. Wykonując wykres przyjmij, Īe czas spadania kropli wynosi 1 s, a wartoĞü prĊdkoĞci koĔcowej jest równa 10 m/s. Nr zadania Wypeánia Maks. liczba pkt egzaminator! Uzyskana liczba pkt 6 11.1 3 11.2 2 12.1 2 12.2 2 6 Egzamin maturalny z fizyki i astronomii Arkusz I Zadanie 10.13. (3 pkt) Zadanie Roleta (3 pkt) Źródło: CKE 05.2006 (PP), zad. 13. Roleta okienna zbudowana jest z waáka, na którym nawijane jest páótno zasáaniające okno (rys). RoletĊ moĪna podnosiü i opuszczaü za pomocą sznurka obracającego waáek. sznurek roleta Zadanie 10.1 (1 pkt) Zadanie 13.1 (1 pkt) WyjaĞnij, dlaczego w trakcie podnoszenia rolety ruchem jednostajnym, siáa z jaką trzeba ciągnąü za sznurek nie jest staáa. Przyjmij, Īe Ğrednica waáka nie zaleĪy od iloĞci páótna nawiniĊtego na waáek oraz pomiĔ siáy oporu ruchu. Zadanie 10.2 (2 pkt) Zadanie 13.2 (2 pkt) Oblicz pracĊ, jaką naleĪy wykonaü, aby podnieĞü rozwiniĊtą roletĊ, nawijając caákowicie páótno na waáek. DáugoĞü páótna caákowicie rozwiniĊtej rolety wynosi 2 m, a jego masa 2 kg. 7 Zadanie Pocisk (4 pkt) Zadanie 11.16. (4 pkt) Źródło: CKE 05.2006 (PP), zad. 16. Stalowy pocisk, lecący z prĊdkoĞcią o wartoĞci 300 m/s wbiá siĊ w haádĊ piasku i ugrzązá w niej. 11.1 (3(3pkt) 16.1 pkt) Oblicz maksymalny przyrost temperatury pocisku, jaki wystąpi w sytuacji opisanej w zadaniu przyjmując, Īe poáowa energii kinetycznej pocisku zostaáa zamieniona na przyrost energii wewnĊtrznej pocisku. Ciepáo wáaĞciwe Īelaza wynosi 450 J/(kg·K). 16.2 pkt) 11.2 (1(1pkt) WyjaĞnij krótko, na co zostaáa zuĪyta reszta energii kinetycznej pocisku. 2 Próbny egzamin maturalny z fizyki i astronomii Poziom podstawowy ZADANIA ZAMKNIĉTE W zadaniach od 1. do 10. wybierz i zaznacz jedną poprawną odpowiedĨ. Zadanie 12.1.(1(1pkt) Zadanie pkt) Źródło: CKE 11.2006 (PP), zad. 1. O tym, Īe siáy dziaáające na KsiĊĪyc siĊ nie równowaĪą, moĪemy wnioskowaü na podstawie tego, Īe A. KsiĊĪyc porusza siĊ po torze krzywoliniowym. B. okres obiegu KsiĊĪyca dookoáa Ziemi jest wiĊkszy niĪ okres obrotu Ziemi wokóá osi. C. KsiĊĪyc jest zwrócony do Ziemi zawsze tą samą stroną. D. okres obiegu KsiĊĪyca wokóá Ziemi jest równy okresowi jego obrotu wokóá osi. Zadanie 2. (1 pkt) G Na cząstkĊ poruszającą siĊ z prĊdkoĞcią v w obszarze pola magnetycznego o indukcji G G B dziaáa siáa F (rys.).Sytuacja przedstawiona na rysunku dotyczy A. B. C. D. protonu. elektronu. neutronu. cząstki D. G B G v G F Zadanie 3. (1 pkt) JeĪeli zaáoĪymy, Īe podczas powolnego zmniejszania objĊtoĞci gazu jego temperatura pozostaje staáa, to na pewno 8 A. praca wykonana nad gazem jest równa zeru. 5 Próbny egzamin egzamin maturalny Próbny maturalny zz fizyki fizyki ii astronomii astronomii Poziom podstawowy Poziom podstawowy 6 Zadanie 13. (3 pkt) Zadanie pkt)(2 pkt) Zadanie 13. 16. Samochód Przemiany (3 gazu Źródło: CKE 11.2006 (PP), zad. 13. p WartoĞü oporu dla (na samochodu masie 1 tony, jako jadącego pod wiatr ze staáą prĊdkoĞcią, 2 Gaz ulegasiáy przemianom wykresieo zaznaczonym, byáa równa 2500 N. Po ustaniu wiatru wartoĞü siáy oporu zmniejszyáa siĊ do 2000 N. 1 – 2, 2 – 3, 3 – 1), w których zmieniają siĊ ciĞnienie, Oblicz przyspieszenia, z jakim zacząá poruszaü siĊ wtedy samochód, jeĞli siáa objĊtoĞüwartoĞü i temperatura gazu. napĊdowa nie ulegáa zmianie. 1 3 16.1. (1 pkt) Zapisz, w której z tych przemian jednoczesnej zmianie ulegają: ciĞnienie, objĊtoĞü i temperatura gazu. V ....................................................................................................................................................... 16.2. (1 pkt) Zapisz, w którym z punktów (na wykresie zaznaczonych, jako punkt 1, 2 lub 3) temperatura gazu jest najwyĪsza. ....................................................................................................................................................... Zadanie 14. Narciarz (2 pkt) (PP), zad. 17. Zadanie 14. (5 pkt) Narciarz na zboczu zjazdCKE i po11.2006 przebyciu drogi Zadaniestojący 17. GwóĨdĨ (5 góry, pkt) o staáym nachyleniu, rozpocząáŹródło: 60 m osiągnąá prĊdkoĞü wartoĞci 12 siĊ m/s.z prĊdkoĞcią o wartoĞci 10 m/s, podczas wbijania Máotek o masie 0,5 kg oporuszający Oblicz wartoĞü przyspieszenia narciarza.jego ZaáóĪ, Īe narciarz poruszaá siĊsruchem jednostajnie gwoĨdzia w drewno, uderza prostopadle gáówkĊ i po upáywie 0,002 zatrzymuje siĊ. przyspieszonym. 17.1. (214.1 pkt)(2 pkt) Zadanie Oblicz Ğrednią wartoĞü siáy z jaką máotek dziaáa na gwóĨdĨ w czasie uderzenia. Zadanie 15. Przewodnictwo elektryczne (2 pkt) Metale są dobrymi przewodnikami prądu elektrycznego. Przewodnictwo zaleĪy jednak od Zadanie 17.2. (314.2 pkt)(3 pkt) temperatury. Oblicz wysokoĞü z jakiej naleĪaáoby swobodnie upuĞciü ten máotek aby uderzenie wbiáo 15.1 (1 na pkt) gwóĨdĨ tĊ samą gáĊbokoĞü. Wybierz i zaznacz rodzaj noĞnika, który odpowiada za przewodzenia prądu elektrycznego w metalach. tylko elektrony dziury i elektrony jony dodatnie i elektrony jony dodatnie i ujemne 15.2 (1 pkt) Zapisz jak przewodnictwo elektryczne metali zaleĪy od temperatury. ...................................................................................................................................................... ...................................................................................................................................................... ...................................................................................................................................................... 9 7 Próbny egzamin maturalny z fizyki i astronomii Poziom podstawowy Zadanie 15.18. (4 pkt) Zadanie Piáeczka (4 pkt) Źródło: CKE 11.2006 (PP), zad. 18. PiáeczkĊ pingpongową o masie 3 g upuszczono z wysokoĞci 1 m na twarde podáoĪe. Po odbiciu od podáoĪa wzniosáa siĊ ona na maksymalną wysokoĞü 0,7 m. 18.1 (2 15.1 pkt)(2 pkt) Zadanie Oblicz, o ile w tym czasie zmniejszyáa siĊ energia mechaniczna piáeczki. 2 Egzamin maturalny z fizyki i astronomii Poziom podstawowy ZADANIA ZAMKNIĉTE 18.2 (2 15.2 pkt)(2 pkt) Zadanie zadaniach od 1. które do 10.powodują wybierz i zmniejszenie zaznacz na karcie jedną PodajW dwie przyczyny, energii odpowiedzi mechanicznej piáeczki w opisanej powyĪej sytuacji. poprawną odpowiedĨ. Zadanie 1. (1 pkt) 1. ................................................................................................................................................. Dwaj rowerzyĞci poruszając siĊ w kierunkach prostopadáych oddalają siĊ od siebie Egzamin maturalnywzajemnie z fizyki i astronomii 3 z prĊdkoĞcią wzglĊdną o wartoĞci 5 m/s. WartoĞü prĊdkoĞci jednego z nich jest równa 4 m/s, Poziom podstawowy ................................................................................................................................................. natomiast wartoĞü prĊdkoĞci drugiego rowerzysty wynosi Zadanie 6. (1 pkt) 1 m/s. 2. A. ................................................................................................................................................. Wiązka dodatnio naáadowanych cząstek pochodzenia kosmicznego dociera do Ziemi B. 3 m/s.do jej powierzchni w okolicach równika (rys.). W wyniku dziaáania ziemskiego prostopadle 4,5 m/s. ................................................................................................................................................. polaC. magnetycznego zostanie ona odchylona w kierunku D. 9 m/s. Pn Zadanie 19. Cząstka w polu magnetycznym (3 pkt) oĞ obrotu Ziemi Zadanie 16.2.(1(1 pkt) Źródło: CKE 2007 (PP), zad. 2. Zadanie pkt) A. póánocnym. Rysunek przedstawia szkic wykresu ilustrujący zaleĪnoĞü Spadochroniarz o masie 75 kg opada na spadochronie pionowo w dóá z prĊdkoĞcią o staáej poáudniowym. f (vB. ) (czĊstotliwoĞci obiegu naáadowanej cząstki od f wartoĞci 5 m/s. Siáa oporów ruchu ma wartoĞü okoáo S C. wschodnim. wartoĞci jej prĊdkoĞci). Cząstka porusza siĊ w próĪni D. zachodnim. Z W w staáym, jednorodnym polu magnetycznym, prostopadle A. 25 N. N do linii tego B. 75 N.pola. WykaĪ, wykorzystując odpowiednie zaleĪnoĞci fizyczne, C. 250 N. Īe przedstawiony wykres jest poprawny. Sformuáuj krótko D. 750 N. v pisemne uzasadnienie. PdŹródło: CKE 2007 (PP), zad. 7. Zadanie 3.(1(1 pkt) Zadanie 17.7. Zadanie (1pkt) pkt) Linie pola magnetycznego wokóá dwóch równolegáych umieszczonych blisko siebie RozciągniĊcie sprĊĪyny o 1 cm z poáoĪenia równowagi wymaga wykonania pracy 2 J. przewodników, przez które páyną prądy elektryczne o jednakowych natĊĪeniach, tak jak RozciągniĊcie tej samej sprĊĪyny o 3 cm, równieĪ z poáoĪenia równowagi, wymaga pokazano poniĪej, prawidáowo ilustruje rysunek wykonania pracy A. A. B. B. C. C. D. D. 61.J. 2. J. 12 3. J. 18 4. J. 24 rysunek 1 rysunek 2 rysunek 3 rysunek 4 Zadanie 8. (1 pkt) Zadanie 4. (1 pkt) Podczas przejĞcia wiązki Ğwiatáa z oĞrodka o wiĊkszym wspóáczynniku zaáamania do oĞrodka wiązkazaáamania Ğwiatáa wysáana przez laser pada prostopadle na siatkĊ oMonochromatyczna mniejszym wspóáczynniku dyfrakcyjną. Na ekranie poáoĪonym za siatką dyfrakcyjną moĪemy zaobserwowaü dáugoĞü fali prĊdkoĞü fali A. jednobarwne prąĪki dyfrakcyjne. roĞnie, roĞnie, A. B. pojedyncze widmo Ğwiatáa biaáego. roĞnie, maleje, B. C. pojedynczy jednobarwny pas Ğwiatáa. maleje, roĞnie, C. D. widma Ğwiatáa biaáego uáoĪone symetrycznie wzglĊdem prąĪka zerowego. maleje, maleje, D. 10 12. Wagon (2 pkt) Lokomotywa manewrowa pchnĊáa wagon o masie 40 ton nadając Źródło: mu początkową prĊdkoĞü Zadanie 18. (1(2 pkt) CKE 2007 (PP), zad. 12. 12. Wagon pkt) o wartoĞci 5 m/s. Wagon poruszając siĊ ruchem jednostajnie opóĨnionym zatrzymaá siĊ po Lokomotywa manewrowa pchnĊáa wagon owagon. masie 40 ton nadając mu początkową prĊdkoĞü upáywie 20 s. Oblicz wartoĞü siáy hamującej o wartoĞci 5 m/s. Wagon poruszając siĊ ruchem jednostajnie opóĨnionym zatrzymaá siĊ po upáywie 20 s. Oblicz wartoĞü siáy hamującej wagon. Zadanie 19. (3 (1 pkt) 13. Piáka pkt) Źródło: CKE 2007 (PP), zad. 13. Gimnastyczka wyrzuciáa pionowo w górĊ piákĊ z prĊdkoĞcią o wartoĞci 4 m/s. Piáka 13. Piáka (3wyrzucania pkt) w momencie znajdowaáa siĊ na wysokoĞci 1 m licząc od podáogi. Oblicz wartoĞü Gimnastyczka pionowo w ZaáóĪ, górĊ piákĊ z prĊdkoĞcią prĊdkoĞci, z jakąwyrzuciáa piáka uderzy o podáogĊ. Īe na piákĊ nie dziaáa osiáawartoĞci oporu. 4 m/s. Piáka w momencie wyrzucania znajdowaáa siĊ na wysokoĞci 1 m licząc od podáogi. Oblicz wartoĞü prĊdkoĞci, z jaką piáka uderzy o podáogĊ. ZaáóĪ, Īe na piákĊ nie dziaáa siáa oporu. Egzamin maturalny z fizyki i astronomii Poziom podstawowy Zadanie pkt) 14. Kule20.(3(3pkt) 5 Źródło: CKE 2007 (PP), zad. 14. Dwie maáe jednorodne kule A i B o jednakowych masach umieszczono w odlegáoĞci 10 cm od siebie. Kule te oddziaáywaáy wówczas siáą grawitacji o wartoĞci 6,67·10-9 N. Obok tych kul umieszczono maáą jednorodną kulĊ C tak, jak pokazano na rysunku (widok z góry). Masa kuli C jest czterokrotnie wiĊksza od masy kuli B, a odlegáoĞü pomiĊdzy kulą B i C wynosi 20 cm. A B C Oblicz wartoĞü wypadkowej siáy grawitacji dziaáającej na kulĊ B. 11 A. SáoĔca. A. KsiĊĪyca. SáoĔca. B. B. KsiĊĪyca. C. Galaktyki. Egzamin maturalny z fizyki i astronomii C. satelity Galaktyki. 4 D. geostacjonarnego. D. satelity geostacjonarnego. Poziom podstawowy Zadanie 21.2.(1(1 pkt) Zadanie pkt) Źródło: CKE 2008 (PP), zad. 2. Zadanie 2. (1ruchu pkt) samochodu, JeĪeli podczas na prostoliniowym odcinku autostrady energia kinetyczna ZADANIA OTWARTE JeĪeli podczas ruchu samochodu, na prostoliniowym odcinku autostrady energia kinetyczna samochodu wzrosáa 4 razy, to wartoĞü prĊdkoĞci samochodu wzrosáa samochodu wzrosáa to wartoĞü prĊdkoĞci samochodu wzrosáa Rozwiązania zadaĔ4 orazy, numerach od 11. do 22. naleĪy zapisaü w wyznaczonych miejscach A. 2 razy. pod treĞcią zadania. A. 2 razy. 2 razy. B. B. 2 razy. C. 11. 4 Rowerzysta (2 pkt) Zadanie C. 16 4 razy. D. razy. Rowerzysta pokonuje drogĊ o dáugoĞci 4 km w trzech etapach, o których informacje D. 16 razy. przedstawiono w tabeli. Przez d oznaczono caáą dáugoĞü drogi przebytej przez rowerzystĊ. Zadanie 3. (1 pkt) Zadanie 22.3.(1(1 pkt) Źródło: CKE 2008 (PP), zad. 3. Zadanie ZaleĪnoĞü energiipkt) potencjalnej i kinetycznej od czasu podczas swobodnego spadania ciaáa WartoĞü prĊdkoĞci Ğredniej energii potencjalnej i kinetycznej od Przebyta droga zZaleĪnoĞü pewnej wysokoĞci poprawnie przedstawiono na czasu podczas swobodnego spadania ciaáa w kolejnych etapach w m/s z pewnej wysokoĞci poprawnie przedstawiono na 0,25 d Ep, Ek 10 Ep, Ek etap I 0,50 d 5 Ep , E k Ep, Ek etap II etap III 0,25 d 10 Oblicz caákowity czas jazdy rowerzysty. Ep , E k Ep , E k A. A. B. B. C. C. D. D. wykres 1 wykres 1 wykres 3 wykres 3 wykresie 1. 1. wykresie 2. wykresie 3. 2. 3. wykresie 4. wykresie 4. t t Ep , E k Ep , E k t t wykres 2 wykres 2 wykres 4 wykres 4 t t Ek Ek Ep Ep t t Zadanie 4. (1 pkt) Zadanie 4.(2(1pkt) pkt) Promienie szczelnie(2 zamkniĊtą butlĊ zŹródło: gazem. JeĪeli Zadanie 23.sáoneczne CKE 2008 pominiemy (PP), zad. 12. Zadanie Drogaogrzaáy hamowania pkt) metalową Promienie 12. sáoneczne ogrzaáy szczelnie zamkniĊtą metalową butlĊ z gazem. JeĪeli pominiemy rozszerzalnoĞü termiczną butli, to gaz w butli ulegá przemianie WykaĪ, wykorzystując energii i pracy, Īe znając wspóáczynnik tarcia i drogĊ rozszerzalnoĞü termiczną pojĊcia butli, to gaz w butli ulegá przemianie podczasA.hamowania do caákowitego zatrzymania pojazdu, moĪna wyznaczyü prĊdkoĞü izobarycznej. A. izobarycznej. początkową pojazdu, który B. izochorycznej. porusza siĊ po poziomej prostej drodze. B. Īeizotermicznej. izochorycznej. Przyjmij, samochód hamuje ruchem jednostajnie opóĨnionym, a wartoĞü siáy hamowania C. C. adiabatycznej. izotermicznej. jest staáa. D. D. adiabatycznej. 12 Egzamin maturalny z fizyki i astronomii Poziom podstawowy Zadanie 24.13. (5 pkt) Zadanie Spadający element (5 pkt) 5 Źródło: CKE 2008 (PP), zad. 13. Fragment balkonu o masie 0,5 kg oderwaá siĊ i spadá z wysokoĞci 5 m. W obliczeniach przyjmij, Īe wartoĞü przyspieszenia ziemskiego wynosi 10 m/s2. Zadanie 24.1 (3 pkt) Zadanie 13.1 (3 pkt) Narysuj wykres zaleĪnoĞci wartoĞci prĊdkoĞci od czasu spadania. Wykonaj konieczne obliczenia, pomijając opory ruchu. Na wykresie zaznacz odpowiednie wartoĞci liczbowe. Obliczenia Nr zadania Wypeánia Maks. liczba pkt egzaminator! Uzyskana liczba pkt 13 11. 2 12. 2 13.1. 3 6 6 Zadanie 24.2 (2 pkt) Zadanie 13.2 (2 pkt) Egzamin maturalny z fizyki i astronomii Poziom podstawowy Egzamin maturalny z fizyki i astronomii Poziom podstawowy W rzeczywistoĞci podczas spadania dziaáa siáa oporu i oderwany element balkonu spadaá Zadanie (2 pkt) przez 1,25 13.2 s ruchem przyspieszonym, uderzając w podáoĪe z prĊdkoĞcią o wartoĞci 8 m/s. W rzeczywistoĞci spadania dziaáa siáa oporu i oderwany element balkonu spadaá Oblicz wartoĞü siáypodczas oporu, przyjmując, Īe podczas spadania byáa ona staáa. przez 1,25 s ruchem przyspieszonym, uderzając w podáoĪe z prĊdkoĞcią o wartoĞci 8 m/s. Oblicz wartoĞü siáy oporu, przyjmując, Īe podczas spadania byáa ona staáa. Zadanie 14. Tramwaj (4 pkt) Podczas gwaátownego awaryjnego hamowania tramwaju uchwyt do trzymania siĊ, Zadanie 25.14. (4 pkt) Zadanie Tramwaj (4 pkt)odchyliá siĊ od pionu o kąt 15o. zamocowany pod sufitem wagonu, Źródło: CKE 2008 (PP), zad. 14. Podczas awaryjnego hamowania tramwaju uchwyt do trzymania siĊ, ZaáóĪ, Īe gwaátownego tramwaj poruszaá siĊ po poziomej powierzchni ruchem jednostajnie opóĨnionym, o zamocowany pod sufitem wagonu, odchyliá siĊ od pionu o kąt 15 . prostoliniowym. ZaáóĪ, Īe tramwaj poruszaá siĊ po poziomej powierzchni ruchem jednostajnie W obliczeniach przyjmij, Īe wartoĞü przyspieszenia ziemskiego wynosi 10 m/s2. opóĨnionym, prostoliniowym. 2 o o W Īe15 wartoĞü wynosi ctg 10 m/s sinobliczeniach 15o § 0,26 przyjmij, cos § 0,97przyspieszenia tg 15ziemskiego § 0,27 15o §. 0,73 sin 75oo § 0,97 cos 75oo § 0,26 tg 75oo § 0,73 ctg 75oo § 0,27 sin 15 § 0,26 cos 15 § 0,97 tg 15 § 0,27 ctg 15 § 0,73 o o o sin 75 § 0,97 tg 75 § 0,73 ctg 75o § 0,27 Zadanie 14.1 (2 pkt)cos 75 § 0,26 Narysuj, oznacz i nazwij siáy dziaáające na swobodnie wiszący uchwyt podczas hamowania. Zadanie 25.1 (2 pkt) Zadanie 14.1 (2 pkt) Narysuj, oznacz i nazwij siáy dziaáające na swobodnie wiszący uchwyt podczas hamowania. 14 Egzamin maturalny z fizyki i astronomii Poziom podstawowy 7 Zadanie 25.2 (2 pkt) Zadanie 14.2 (2 pkt) Oblicz wartoĞü opóĨnienia tramwaju podczas hamowania. 4 Egzamin maturalny z fizyki i astronomii Poziom podstawowy ZADANIA OTWARTE Rozwiązanie zadaĔ o numerach od 11. do 20. naleĪy zapisaü w wyznaczonych miejscach pod treĞcią zadania. Zadanie 15. CiĊĪarek (4 pkt) v, m/s Metalowy ciĊĪarek o masie 1 kg zawieszono na sprĊĪynie jak na Zadanie 11. Winda (7 pkt) rysunku. Po (7 zawieszeniu ciĊĪarka sprĊĪyna wydáuĪyáa siĊ o 0,1 m. Źródło: CKE 2009 (PP), zad. 11. Zadanie 26. pkt) 2 NastĊpnie ciĊĪarek wprawiono w drgania w kierunku pionowym Czáowiek o masie 60 kg stoi w windzie, o amplitudzie 0,05 m. ciĊĪarek która rusza z przyjmij miejsca wartoĞü i porusza siĊ W obliczeniach przyspieszenia ziemskiego równą w górĊ. przedstawia zaleĪnoĞü masĊ sprĊĪyny i siáy oporu pomiĔ. 10 m/s2, aWykres wartoĞci prĊdkoĞci szybkobieĪnej windy od czasu. 0 0 2 12 14 t, s Zadanie 15.1 (2 pkt) WykaĪ, wartoĞü sprĊĪystoĞci sprĊĪyny wynosi 100 N/m. ZadanieĪe 26.1 (2 pkt) Zadanie 11.1 (2 wspóáczynnika pkt) Oblicz wartoĞü Ğredniej prĊdkoĞci windy podczas trwania caáego ruchu. Zadanie 15.2 (2 pkt) Oblicz ciĊĪarka zawieszonego na sprĊĪynie, przyjmując, Īe wspóáczynnik Zadanieokres 26.2 (3drgaĔ pkt) Zadanie 11.2 (3 pkt) sprĊĪystoĞci sprĊĪyny jest równy 100 N/m. Oblicz wartoĞü siáy nacisku czáowieka na podáogĊ windy w ciągu dwóch pierwszych sekund ruchu. Przyjmij, Īe wartoĞü przyspieszenia ziemskiego wynosi 10 m/s2. Zadanie 11.3 (2 pkt) Nr zadania na czáowieka 13.2. w14.1. 14.2. (w 15.1. 15.2. nieinercjalnym, Narysuj, oznacz i nazwij siáy dziaáające windzie ukáadzie Wypeánia Maks. liczba pkt 2 2 2 2 2 związanym z windą) podczas ruszania windy. UwzglĊdnij na rysunku odpowiednie dáugoĞci egzaminator! Uzyskana liczba pkt wektorów, a czáowieka potraktuj jak punkt materialny. 15 Zadanie 26.3 (2 pkt) Zadanie 11.3 (2 pkt) Narysuj, oznacz i nazwij siáy dziaáające na czáowieka w windzie (w ukáadzie nieinercjalnym, związanym z windą) podczas ruszania windy. UwzglĊdnij na rysunku odpowiednie dáugoĞci wektorów, a czáowieka potraktuj jak punkt materialny. 10 2 Egzamin maturalny z fizyki i astronomii Poziom podstawowy Egzamin maturalny z fizyki i astronomii poziom podstawowy Zadanie 27.19. (2 pkt) Zadanie DoĞwiadczenie (2 pkt) Źródło: CKE 2009 (PP), zad. 19. W pracowni fizycznej uczniowie wyznaczali wspóáczynnik tarcia statycznego drewna Zadania zamkniĊte o drewno. Dysponowali siáomierzem, drewnianym klockiem z haczykiem oraz poziomo W zadaniach od 1. do 10. wybierz i zaznacz jedną poprawną odpowiedĨ. ustawioną drewnianą deską. Ustal, jakie1.wielkoĞci Zadanie (1 pkt) fizyczne powinni zmierzyü uczniowie w tym doĞwiadczeniu. Zapisz nazwy . ich Po peáne przelocie samolotu powstaje smuga kondensacyjna spalin, tworząc na niebie Ğlad (rysunek). ĝlad ten przedstawia A. tor. B. drogĊ. C. prĊdkoĞü. D. przemieszczenie. Zadanie 20. Gwiazdy (4 pkt) Gwiazda Syriusz B to biaáy karzeá, a Aldebaran to czerwony olbrzym. W tabeli Zadanie 28. pkt) Źródło: CKE 2010 (PP), zad. 2. Zadanie 2.(1(1wybrane pkt) informacje dotyczące tych gwiazd. przedstawiono Do pionowo Moc zawieszonej nitki przymocowano 3 niewielkie oáowiane kulki. promieniowania Temperatura PromieĔ wyraĪony OdlegáoĞü stoáem a pierwszą kulką wynosiáa cm a odlegáoĞci k3 Nazwa miĊdzy wyraĪona w mocy Masa10 wyraĪona powierzchni w promieniach pomiĊdzy kolejnymi kulkami wynosiáy 30 cm i 50 cm odpowiednio (rysunek). gwiazdy promieniowania w masach SáoĔca w kelwinach SáoĔca NastĊpnie przeciĊto sznurek SáoĔca ponad kulką k3 i kulki zaczĊáy swobodnie spadaü. Czas, po którym pierwsza kulka uderzyáa w stóá w porównaniu z czasem, jaki Aldebaran 150 4100 2,5 25 k2 upáynąá miĊdzy uderzeniami kolejnych kulek o powierzchniĊ stoáu jest Syriusz B 0,0024 25200 0,98 0,008 A. krótszy niĪ czas miĊdzy upadkiem kulek k2 i k3. k1 Zadanie 20.1 (2 pkt) miĊdzy upadkiem kolejnych kulek. B. najkrótszym z czasów Oblicz energiĊ wypromieniowywaną w czasie 1h przez biaáego karáa opisanego w tabeli, C. najdáuĪszym z czasów miĊdzy upadkiem kolejnych kulek. wiedząc, Īe caákowita promieniowania SáoĔca 3,83·1026 W. D. taki sam jak czasy moc miĊdzy upadkiem kulek k1 i kwynosi 2 oraz k2 i k3. Zadanie 3. (1 pkt) W satelicie krąĪącym po koáowej orbicie na wysokoĞci znacznie mniejszej od promienia Ziemi, uruchomiony zostaá silnik i wartoĞü prĊdkoĞci wzglĊdem Ziemi wzrosáa do 11,2 km/h. Satelita ten A. bĊdzie poruszaá siĊ po orbicie eliptycznej wokóá Ziemi. B. bĊdzie dalej poruszaá siĊ po tej samej orbicie wokóá Ziemi. C. opuĞci orbitĊ okoáoziemską a nastĊpnie naszą GalaktykĊ. D. opuĞci orbitĊ okoáoziemską i pozostanie w Ukáadzie Sáonecznym. Zadanie 20.2 4. (1 (2 pkt) Zadanie pkt) 60 WykaĪ, Ğrednia gĊstoĞü Aldebarana jest wielokrotnie mniejsza niĪ Syriusza Jednym Īe z izotopów stosowanych do sterylizacji ĪywnoĞci jest izotop kobaltuB.27 Co . Jest to – 4 izotop nietrwaáy i ulega samorzutnie przemianie E . Wskutek jądro Wykonując obliczenia, zaáóĪ, Īe obie gwiazdy są kulami (objĊtoĞütego kulirozpadu S powstaje V r 3 ). 3 pierwiastka, którego liczba protonów w jądrze wynosi 16 Zadanie 29.12. (2 pkt) Zadanie Trzy siáy (2 pkt) Źródło: CKE 2010 (PP), zad. 12. Na rysunku obok przedstawiono ukáad trzech siá dziaáających na klocek, który pozostawaá w spoczynku. WartoĞci siá wynosiáy odpowiednio F1 = 30 N, F2 = 40 N. G Oblicz wartoĞü siáy F3 . G F3 G F1 Wypeánia egzaminator Nr zadania 11.1 11.2 Maks. liczba pkt 1 4 Uzyskana liczba pkt 17 12. 2 90o G F2 Egzamin maturalny z fizyki i astronomii poziom podstawowy 6 Zadanie 30.13. (4 pkt) Zadanie Klocek (4 pkt) Źródło: CKE 2010 (PP), zad. 13. Klocek o masie 1 kg przesuwano po poziomej powierzchni ruchem jednostajnym, dziaáając na niego siáą o wartoĞci 3 N. Zadanie 13.1 (2 pkt) Zadanie 30.1 (2 pkt) Narysuj wektory wszystkich siá dziaáających na klocek. Oznacz je i zapisz ich nazwy. Rysunek wykonaj z zachowaniem skali, zaznaczając punkty przyáoĪenia siá. 4N Zadanie 30.2 (2 pkt) Zadanie 13.2 (2 pkt) WykaĪ, wykonując odpowiednie obliczenia, Īe spoĞród czterech par materiaáów wymienionych w poniĪszej tabeli, klocek i podáoĪe, po którym sie porusza, wykonane są z drewna. Rodzaje materiaáów Drewno po drewnie Stal po stali Skóra po metalu Drewno po metalu Wspóáczynnik tarcia kinetycznego 0,3 0,06 0,25 0,15 18