prezentacja z wykładu

Seminarium - Operacje i Techniki Operacyjne
1
WSOWL, Wrocław 11.04.2010
Elżbieta Maria Jamrozy
Marcin Paweł Sadowski
OPERACJE ZAGRANICZNE
W STRATEGII I DOKTRYNIE RP
2
1
OPERACJE SZ RP WYNIKAJĄCE ZE STRATEGII
BEZPIECZEŃSTWA NARODOWEGO RP
CEL NADRZĘDNY
zapewnienie korzystnych i bezpiecznych warunków realizacji
interesów narodowych poprzez
eliminację zewnętrznych i wewnętrznych zagroŜeń,
redukowanie ryzyka oraz
odpowiednie oszacowanie podejmowanych wyzwań
i umiejętne wykorzystywanie
pojawiających się szans
3
1
OPERACJE SZ RP WYNIKAJĄCE ZE STRATEGII
BEZPIECZEŃSTWA NARODOWEGO RP
Główne cele strategiczne
- zapewnienie niepodległości i nienaruszalności terytorialnej
Rzeczypospolitej Polskiej oraz suwerenności w decydowaniu o
wewnętrznych sprawach Ŝycia narodu, jego organizacji oraz ustroju państwa;
- stworzenie warunków rozwoju cywilizacyjnego i gospodarczego,
decydujących o moŜliwościach działania narodu i państwa;
- zapewnienie moŜliwości korzystania przez obywateli z konstytucyjnych
wolności, praw człowieka i obywatela oraz stworzenie bezpiecznych
warunków do godziwego Ŝycia obywateli i rozwoju całego narodu, w
wymiarze materialnym i duchowym;
- zapewnienie moŜliwości aktywnego kształtowania stosunków w
otoczeniu międzynarodowym i zdolności skutecznego działania poprzez
obronę interesów narodowych i promowanie wizerunku wiarygodnego
uczestnika stosunków międzynarodowych, a take realizacji zobowiązań
sojuszniczych, stanowiących o wiarygodności Polski;
- zapewnienie bezpieczeństwa, ochrony i opieki nad obywatelami
polskimi przebywającymi poza granicami kraju;
4
1
OPERACJE SZ RP WYNIKAJĄCE ZE STRATEGII
BEZPIECZEŃSTWA NARODOWEGO RP
- promocja polskiej gospodarki i wspieranie polskich przedsiębiorców
oraz budowa prestiŜu Polski w otoczeniu międzynarodowym;
- zapewnienie poczucia bezpieczeństwa prawnego obywateli
Rzeczypospolitej Polskiej;
- ochronę duchowego i materialnego dziedzictwa narodowego
(bogactw naturalnych, majątku indywidualnego obywateli i
zbiorowego majątku narodowego) oraz zapewnienie moŜliwości jego
bezpiecznego rozwijania we wszystkich sferach aktywności
narodowej, w tym zwłaszcza ekonomicznej, społecznej i
intelektualnej;
- ochronę środowiska naturalnego i ochronę przed skutkami klęsk
Ŝywiołowych, a take katastrof spowodowanych poprzez działalność
człowieka;
- zapewnienie szerokiego dostęp do informacji, podniesienie poziomu
edukacji narodowej oraz stworzenie silnego zaplecza naukowobadawczego, połączonego z potencjałem wytwórczym, poprawiają
konkurencyjność.
5
1
OPERACJE SZ RP WYNIKAJĄCE ZE STRATEGII
BEZPIECZEŃSTWA NARODOWEGO RP
Wyzwania i zagroŜenia bezpieczeństwa
„...W perspektywie długofalowej
bezpieczeństwo Polski w znacznej mierze
zaleŜy od zdolności państwa do stawienia czoła wyzwaniom,
które wykraczają poza
tradycyjnie rozumiane zagroŜenia bezpieczeństwa!!!
Wyzwania te są konsekwencją
sprzęŜonych ze sobą procesów politycznych, ekonomiczno społecznych,
demograficznych i ekologicznych o zasięgu często wykraczającym
daleko poza granice kraju.
O zdolności Polski do stawienia im czoła
zadecyduje zasięg i przebieg
procesu zmniejszania dystansu technologicznego
między Polską a rozwiniętymi
państwami europejskimi...”
6
1
OPERACJE SZ RP WYNIKAJĄCE ZE STRATEGII
BEZPIECZEŃSTWA NARODOWEGO RP
System Bezpieczeństwa Narodowego RP
Strategiczne kierunki transformacji systemu
bezpieczeństwa narodowego
Na system ten składają się wszystkie odpowiedzialne za
bezpieczeństwo w świetle Konstytucji RP i właściwych ustaw organy oraz instytucje
naleŜące do władz ustawodawczych, wykonawczych i sądowniczych, w tym:
- Parlament,
- Prezydent RP,
- Rada Ministrów,
- Centralne organy administracji rządowej,
- Siły Zbrojne
Pilnym zadaniem dla skutecznego wdraŜania SBN
jest nadanie Systemowi Bezpieczeństwa Narodowego RP
charakteru w pełni zintegrowanej,
spójnej i uporządkowanej całości.
7
1
OPERACJE SZ RP WYNIKAJĄCE ZE STRATEGII
BEZPIECZEŃSTWA NARODOWEGO RP
SYSTEM OBRONNOŚCI RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Składa się z trzech podstawowych elementów:
- podsystemu kierowania
- oraz dwóch podsystemów wykonawczych – militarnego (Siły Zbrojne RP) i pozamilitarnego
(pozamilitarne ogniwa obronne).
PODSYSTEM KIEROWANIA OBRONNOŚCIĄ
Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej i Rada Ministrów – jako organy sprawujące władzę
wykonawczą - są naczelnymi organami kierowania obronnością i wykonują swoje zadania w tym
zakresie na podstawie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i innych ustaw. Prezydent jest
NajwyŜszym Zwierzchnikiem Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej. Jego organem doradczym
w zakresie bezpieczeństwa wewnętrznego i zewnętrznego jest Rada Bezpieczeństwa Narodowego.
Minister Obrony Narodowej kieruje resortem obrony narodowej, w tym przede wszystkim
całokształtem działalności Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej.
Rada Ministrów kieruje obronnością w czasie pokoju współdziałając z Prezydentem
Rzeczypospolitej Polskiej w ramach prowadzenia polityki wewnętrznej i zagranicznej.
Zasadniczym organem planowania strategicznego sił zbrojnych jest Sztab Generalny WP.
Dowództwa Rodzajów Sił Zbrojnych dowodzą w pełni wszystkimi podległymi wojskami,
ponosząc odpowiedzialność za całokształt pokojowej działalności podległych wojsk oraz za
przygotowanie ich do działań w czasie kryzysu i wojny.
8
1
OPERACJE SZ RP WYNIKAJĄCE ZE STRATEGII
BEZPIECZEŃSTWA NARODOWEGO RP
Podsystem kierowania bezpieczeństwem narodowym
Podsystem kierowania tworzą:
- organy władzy publicznej,
- kierownicy jednostek organizacyjnych, które wykonują zadania związane z
bezpieczeństwem narodowym,
- organy dowodzenia Sił Zbrojnych RP.
Podsystem kierowania bezpieczeństwem narodowym realizuje
przedsięwzięcia związane z:
- monitorowaniem źródeł, rodzajów, kierunków i skali zagroŜeń;
- zapobieganiem powstawaniu zagroŜeń bezpieczeństwa narodowego na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz poza jej granicami;
- zapobieganiem skutkom tych zagroŜeń;
- oraz ich usuwaniem;
- a takŜe kierowaniem obroną narodową.
9
1
OPERACJE SZ RP WYNIKAJĄCE ZE STRATEGII
BEZPIECZEŃSTWA NARODOWEGO RP
Obrona narodowa
Zasadniczym elementem obrony narodowej są Siły Zbrojne RP
zapewnienie zdolności państwa do obrony i utrzymywanie gotowości do przeciwstawienia się
agresji w ramach zobowiązań sojuszniczych.
Zobowiązanie dla kraju
Polska będzie rozwijać zdolności bojowe SZ dla zapewnienia skutecznej obrony i ochrony polskich
granic w ramach działań prowadzonych samodzielnie oraz w ramach obrony kolektywnej, jak
równieŜ poza jej granicami, zgodnie z artykułem V Traktatu Waszyngtońskiego. SZ RP będą
utrzymywały gotowość do udziału w działaniach o charakterze asymetrycznym, w tym w
wielonarodowych, połączonych operacjach zwalczania terroryzmu, prowadzonych zgodnie z
prawem międzynarodowym, organizowanych przez NATO, UE lub doraźną koalicję państw.
SZ współuczestniczą w stabilizowaniu sytuacji międzynarodowej.
Pozostają w gotowości do udziału w wielonarodowych połączonych operacjach stabilizacyjnych,
pokojowych oraz humanitarnych poza terytorium kraju.
W celu skutecznego wykonywania zadań powinny one posiadać zdolności operacyjne, które
pozwolą na znaczący udział w operacjach reagowania kryzysowego prowadzonych przez NATO i
UE oraz wsparcie tego typu operacji organizowanych przez ONZ.
SZ będą kontynuować dwustronną i wielostronną współpracę wojskową ze wszystkimi
zainteresowanymi partnerami, a zwłaszcza państwami sąsiedzkimi.
10
1
OPERACJE SZ RP WYNIKAJĄCE ZE STRATEGII
BEZPIECZEŃSTWA NARODOWEGO RP
Struktura SZ:
Wojska Lądowe,
Siły Powietrzne,
Marynarka Wojenna,
Wojska Specjalne,
Inspektorat Wsparcia SZ jako organizator systemu wsparcia logistycznego SZ.
NaleŜy doskonalić system wieloletniego planowania rozwoju technicznego
oraz ustawicznie modernizować wojskowy sprzęt techniczny zgodnie z
wymogami innowacyjności i rozwoju technologicznego w kontekście wizji
przyszłych operacji.
11
2
OPERACJE SZ RP
WYNIKAJĄCE ZE STRATEGII OBRONNOŚCI RP
KRYZYS
Kierowanie siłami zbrojnymi w czasie kryzysu odbywa się według zasad kierowania
pokojowego. Wojskami wydzielonymi do międzynarodowych zgrupowań,
wykonujących zadania w ramach reagowania kryzysowego, dowodzą operacyjnie
dowódcy tych zgrupowań.
WOJNA
Szczególne rozwiązania wprowadza się na potrzeby kierowania działaniami
wojennymi. W warunkach wojennych, jeśli Sejm nie moŜe się zebrać na posiedzenie,
funkcję organu ustawodawczego sprawuje Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej. Na
wniosek Rady Ministrów wydaje on rozporządzenia z mocą ustawy, w tym zwłaszcza
dotyczące prowadzenia działań wojennych. Na czas wojny uruchamia się Centralne
Stanowisko Kierowania Obroną Państwa, obejmujące stanowiska kierowania
Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, Prezesa Rady Ministrów i wyznaczonych przez
niego członków Rady Ministrów
.
W czasie wojny siłami zbrojnymi dowodzi Naczelny Dowódca Sił Zbrojnych RP,
mianowany przez Prezydenta RP na wniosek Prezesa Rady Ministrów.
Dla zapewnienia bezkolizyjnego rozwijania Sił Zbrojnych RP oraz kierowania nimi w
czasie wojny utworzony zostaje Wojenny System Dowodzenia.
12
2
OPERACJE SZ RP
WYNIKAJĄCE ZE STRATEGII OBRONNOŚCI RP
SIŁY ZBROJNE RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
We wszystkich rodzajach sił zbrojnych występują:
a)
wojska operacyjne – przygotowane do wydzielenia w
podporządkowanie dowództw NATO do działania w strukturach
wielonarodowych, w tym takŜe poza granicami kraju, oraz
b)
wojska obrony terytorialnej – pozostające pod
dowództwem narodowym, przeznaczone do prowadzenia działań na
obszarze kraju.
13
2
OPERACJE SZ RP
WYNIKAJĄCE ZE STRATEGII OBRONNOŚCI RP
Wojska Lądowe
przeznaczone są do zapewnienia obrony przed atakiem lądowo powietrznym w dowolnym rejonie kraju, na kaŜdym kierunku, w
obliczu kaŜdej formy zagroŜenia militarnego. Struktura ich wojsk
operacyjnych oparta jest na związkach taktycznych, oddziałach i
pododdziałach – zorganizowanych w korpusy narodowe i
wielonarodowe, z utrzymaniem niezbędnej liczby jednostek
centralnej dyspozycji. W systemie terytorialnym występują okręgi
wojskowe, mające w swym składzie jednostki obrony terytorialnej,
terytorialne organy dowodzenia oraz szkolnictwo wojskowe.
.
14
2
OPERACJE SZ RP
WYNIKAJĄCE ZE STRATEGII OBRONNOŚCI RP
Wojska Lotnicze i Obrony Powietrznej
przeznaczone są do obrony przestrzeni powietrznej
Rzeczypospolitej Polskiej i stanowią fundament systemu obrony
powietrznej państwa. System ten jest funkcjonalnie zintegrowany z
systemem obrony powietrznej NATO. Utrzymuje stałą gotowość do
przeciwdziałania naruszeniom przestrzeni powietrznej, odparcia
agresji przeciwnika powietrznego i osłabienia jego potencjału.
Struktura organizacyjna Wojsk Lotniczych i Obrony Powietrznej
oparta jest na korpusach obrony powietrznej, w których skład
wchodzą formacje lotnictwa taktycznego, rakiet obrony
przeciwlotniczej, radiotechniczne oraz jednostki zabezpieczenia.
15
2
OPERACJE SZ RP
WYNIKAJĄCE ZE STRATEGII OBRONNOŚCI RP
Marynarka Wojenna
przeznaczona jest do obrony granicy morskiej państwa i strefy
odpowiedzialności sojuszniczej, ochrony Ŝeglugi i interesów
gospodarczych Polski na akwenach morskich oraz obrony wybrzeŜa
przy współdziałaniu z innymi rodzajami sił zbrojnych. Stosownie do
zadań operacyjnych, w strukturze organizacyjnej Marynarki
Wojennej znajdują się formacje sił morskich - flotylle oraz oddziały
odpowiednich rodzajów wojsk i słuŜb.
W strukturach Sił Zbrojnych RP występują równieŜ wojska
specjalne. Stanowią je samodzielne oddziały i pododdziały, złoŜone
z wyselekcjonowanych, specjalnie wyszkolonych i wyposaŜonych
Ŝołnierzy. Wojska specjalne wykonują zadania o znaczeniu
strategicznym lub operacyjnym w okresie pokoju, kryzysu i wojny.
16
2
OPERACJE SZ RP
WYNIKAJĄCE ZE STRATEGII OBRONNOŚCI RP
Zdolności operacyjne Sił Zbrojnych RP
Gotowość bojowa i mobilizacyjna
określa moŜliwości bojowe SZ. W czasie pokoju, w ramach stałej gotowości bojowej, siły zbrojne
zachowywać będą zdolność do reagowania na polityczno – militarne i pozamilitarne zagroŜenia
kryzysowe, realizacji zobowiązań wynikających z umów międzynarodowych oraz do
strategicznego rozwinięcia w razie bezpośredniego zagroŜenia bezpieczeństwa państwa i wojny.
Elastyczność reagowania na zaistniałe zagroŜenia
Zdolność do zapewnienia bezkolizyjnego przejścia wojsk ze stanów stałej gotowości bojowej w
jej wyŜsze stany i natychmiastowego rozpoczęcia róŜnych rodzajów operacji.
Skuteczność raŜenia we współczesnych warunkach determinowana jest przede wszystkim
nasyceniem wojsk bronią precyzyjną.
POZAMILITARNE OGNIWA OBRONNE
Do podstawowych funkcji pozamilitarnych ogniw obronnych naleŜą:
ochrona ludności i struktur państwa w warunkach zagroŜenia bezpieczeństwa państwa
(kryzysu) i wojny;
zapewnianie materialnych, informacyjnych i duchowych podstaw egzystencji ludności w
warunkach zewnętrznego zagroŜenia bezpieczeństwa państwa (kryzysu) i wojny;
zasilanie zasobami ludzkimi i materiałowymi Sił Zbrojnych RP oraz pozamilitarne
wsparcie wojsk własnych i sojuszniczych, prowadzących operacje na terytorium Polski.
17
3
ROZKAZ
Nr 78/Szkol./P7
SZEFA SZTABU GENERALNEGO WP
z dnia 10 lutego 2009 r.
OPERACJE SZ RP
WYNIKAJACE Z DOKTRYNY DZIAŁAŃ POŁĄCZONYCH D/ 01
Siły Zbrojne RP muszą zapewniać skuteczną obronę i ochronę granic oraz terytorium, a takŜe
umoŜliwiać prowadzenie samodzielnie lub w ramach obrony kolektywnej na obszarze własnego
państwa, jak równieŜ poza jego granicami zgodnie z artykułem 5 Traktatu Waszyngtońskiego.
W razie wyczerpania moŜliwości i środków pokojowych w rozwiązywaniu zarzewia konfliktu,
wydzielone komponenty SZ RP, na podstawie odrębnych decyzji politycznych kierownictwa
państwa, mogą uczestniczyć w interwencji zbrojnej przez podjęcie działań:
prewencyjnych, reagowania kryzysowego, stabilizacyjnych lub obronnych w ramach ONZ,
OBWE, NATO, EU bądź doraźnie organizowanych koalicji.
•Siły Zbrojne RP realizują następujące misje:
odparcie ataku strategicznego
zapobieganie konfliktom lokalnym i regionalnym oraz udział w ich rozwiązywaniu.
udział w działaniach antyterrorystycznych.
wspieranie procesu stabilizacji i operacji humanitarnych.
zapewnienie bezpieczeństwa w czasie pokoju.
18
3
OPERACJE SZ RP
WYNIKAJACE Z DOKTRYNY DZIAŁAŃ POŁĄCZONYCH D/ 01
Siły Zbrojne RP utrzymują gotowość do realizacji zadań, w róŜnych stanach gotowości
obronnej państwa, w dwóch obszarach: wewnętrznym - na terytorium kraju i zewnętrznym poza jego terytorium. W zaleŜności od potrzeb i rozwoju sytuacji SZ RP są zdolne do realizacji
następujących zadań:
odparcie ataku strategicznego:
- uczestnictwo w strategicznej operacji obronnej na terytorium RP,
- udział w operacji obronnej poza obszarem kraju odpowiednio do zobowiązań sojuszniczych i
koalicyjnych;
zapobieganie konfliktom lokalnym i regionalnym oraz udział w ich rozwiązywaniu:
- obrona terytorium kraju,
- udział w likwidacji konfliktu lokalnego lub regionalnego na obszarze NATO, zgodnie z
artykułem 5 Traktatu Waszyngtońskiego,
- udział w likwidacji konfliktu lokalnego lub regionalnego poza obszarem odpowiedzialności
NATO;
udział w działaniach antyterrorystycznych:
- prowadzenie działań prewencyjnych,
- obrona przed atakami terrorystycznymi,
- udział w czynnym zwalczaniu terroryzmu,
- uczestnictwo w likwidacji skutków działań terrorystycznych;
wspieranie procesu stabilizacji i działań humanitarnych:
- udział w operacjach o charakterze pokojowym prowadzonych przez NATO, EU i ONZ oraz wynikających z innych porozumień międzynarodowych,
- wspieranie działań humanitarnych prowadzonych przez organizacje międzynarodowe, rządowe i
inne;
19
PROBLEM – DO DYSKUSJI
1. DLA KOGO TWORZY SIĘ DOKUMENTY STRATEGICZNE?
2. CZY SĄ WDRAśANE W śYCIE CZY STANOWIĄ JEDYNIE LISTĘ śYCZEŃ?
3. CO ZROBIĆ ABY STAŁY SIĘ REALNE I SKUTECZNE?
20
DZIĘKUJĘ PAŃSTWU ZA UWAGĘ