1 Uzasadnienie do rezolucji Nr IV/14/2015 w sprawie upoważnienia

1 Uzasadnienie do rezolucji Nr IV/14/2015 w sprawie upoważnienia

Uzasadnienie do rezolucji Nr IV/14/2015
w sprawie upoważnienia Burmistrza Miasta Lubań do wystąpienia z wnioskiem o
wszczęcie procedury kościelnej o uznanie św. Marii Magdaleny Patronką Miasta
Lubań.
W dniu 15.04.2014r. Stowarzyszenie „Siódme Niebo” wystąpiło do Burmistrza Miasta
Lubań z wnioskiem o podjęcie starań o dokonanie reaktywowania utrwalonego już
przez kilkusetletnią tradycję historyczną patronatu nad miastem Lubaniem świętej
Marii Magdaleny – najstarszej chrześcijańskiej świętej.
Przyjęcie św. Marii Magdaleny
Patronką miasta Lubań ma swoje głębokie
uzasadnienie w historii miasta. Potwierdzeniem powiązania św. Marii Magdaleny z
miastem w świetle dostępnych danych /źródeł/ stanowią poniższe cytaty z „Rund um
Lauban” , t. II, aut. Rector Plueschke oraz z „Historii Miasta Lubań” aut. Paula.
Berkela w tłum. Stanisława Tymicza / s.64/:
„…w starej Lubańskiej Kronice Miejskiej znajdujemy wzmiankę, że miasto Lubań ma
też swego patrona, a właściwie patronkę. Wiadomość ta pochodzi z 1501 r.ówczesny pisarz miejski Johann Koch w roku tym wystosował do rady w Ofen, gdzie
go w sprawach Miasta wysłano – pismo -, w którym czytamy/m.in./: „Niech składa
nadzieję w Bogu, w Świętym Krzyżu i św. Marii Magdalenie - Miasta naszego
patronce i orędowniczce, że będą nam pomocą, że naszemu miastu dobra
przyczynią”.
„Następstwem pomyślności mieszczan była z jednej strony pewność siebie, z drugiej
zaś radość jaką daje świetność i pogodna chęć życia. Podczas rozlicznych świąt
kościelnych, szczególnie z okazji Bożego Ciała i imienin Patronki miasta (a św. Maria
Magdalena była wymieniana jako Patronka Lubania i jego Orędowniczka/, urządzano
okazałe procesje”.
Za pięć lat Lubań będzie świętował 700-lecie bytności Zgromadzenia
Magdaleńskiego, podkreślając tym samym niejako swoisty fenomen jakim jest
nieustanne trwanie po dzień współczesny tej formacji zakonnej, tym bardziej, że w
Lubaniu znajduje się Dom Generalny Zgromadzenia/ a więc Lubań może się szczycić
światowym odniesieniem tego faktu, który już stanowi niepodważalny asumpt do
promocji miasta w kontekście, co najmniej europejskim/.
Przychylając się do wniosku Stowarzyszenia Rada Miasta Lubań postanowiła
przeprowadzić konsultacje społeczne w sprawie ustanowienia św. Marii Magdaleny
Patronką Miasta Lubań.
Zgodnie z Uchwałą Nr LIV/396/2014 Rady Miasta Lubań z dnia 30 września
2014r. w sprawie przeprowadzenia konsultacji społecznych w sprawie ustanowienia
św. Marii Magdaleny Patronką Miasta Lubań i trybu przeprowadzenia konsultacji
społecznych w dniach od 1 do 31 października 2014r. przeprowadzone zostały
konsultacje społeczne.
Ogłoszenie o konsultacjach zostało zamieszczone na stronie internetowej Urzędu
Miasta Lubań www.luban.pl (Aktualności), w dwutygodniku „Ziemia Lubańska” i
telewizji lokalnej oraz wywieszone na tablicach ogłoszeń Urzędu Miasta Lubań i
jednostek podległych Urzędowi.
Konsultacje adresowane były do wszystkich mieszkańców miasta oraz
organizacji pozarządowych działających na terenie miasta. Przeprowadzone zostały
1
w formie pisemnej. Mieszkańcy i przedstawiciele organizacji pozarządowych wyrażali
swoją opinię poprzez zakreślenie „tak” lub „nie” na formularzu konsultacji.
W wyniku przeprowadzonych konsultacji do Urzędu Miasta Lubań (Biura Obsługi
Interesanta) wpłynęło 1209 formularzy konsultacji, z tego :
- właściwie wypełnionych 1203, w tym 3 złożone podwójnie i 56 złożonych przez
osoby nie będące mieszkańcami miasta oraz 3 zawierające podwójne imiona i
nazwiska. Ustalając wynik konsultacji nie wzięto pod uwagę tylko złożonych
podwójnie i złożonych przez osoby nie będące mieszkańcami miasta. Zawierające
podwójne imiona i nazwiska policzono jako jeden głos.
- niewłaściwie wypełnionych (bez oznaczenia imienia i nazwiska lub organizacji
pozarządowej) 6 formularzy. Nie wzięto ich pod uwagę.
W związku z powyższym wyniki konsultacji ustalono na podstawie 1144 formularzy,
z których wynika, że w:
- 1112 zakreślono „tak”, tj. 97,2%
- 32 zakreślono „nie”, tj. 2,8%
Z uwagi na to, że uznanie za patronkę miasta jest w gestii Kongregacji Kultu
Bożego i Dyscypliny Sakramentów przy Stolicy Apostolskiej wnosi się
o upoważnienie Burmistrza Miasta Lubań do wystąpienia za pośrednictwem Biskupa
Legnickiego z wnioskiem o wszczęcie procedury kościelnej.
Poniżej uzasadnienie wniosku przekazane przez Stowarzyszenie „Siódme Niebo”.
Maria Magdalena to inaczej Maria z Magdali, miejscowości handlowej leżącej
w Galilei nad jeziorem tyberiadzkim. Marię Magdalenę poznajemy w Ewangelii św.
Łukasza, gdy została już uleczona przez Jezusa, który ocalił ją przed
ukamieniowaniem i wypędził z niej siedem demonów- symbolizujących skłonności do
grzechu. O niewątpliwej przemianie jakiej doznała Maria Magdalena oraz łasce
i zaufaniu jakim darzył ją Chrystus świadczy fakt, że to jej jako pierwszej ukazał się
po ukrzyżowaniu, prosząc o przekazanie uczniom nowiny o Zmartwychwstaniu. Tę
otrzymaną misję Maria Magdalena spełniła. Już w III w. św. Hipolit przyznał jej tytuł
„Apostołki Apostołów”, a benedyktyn Rabanus Maurus w IX w. określił jej pozycję
jako równej Apostołom. Wg tradycji wschodniej Maria Magdalena wraz z matką
Jezusa udała się do Efezu i tam zmarła pokutując do końca swych dni. Jej relikwie
miały być w IX w. przeniesione do Konstantynopola. Wg tradycji Zachodu przybyła do
południowej Francji gdzie głosiła wiarę w Chrystusa w okolicach Marsylii i Aix. Potem
przez 30 lat, aż do swej śmierci pokutowała w pustelni St. Baume.
Święta Maria Magdalena Jako Patronka i Orędowniczka Lubania ogarnia całą
społeczność lokalną miasta, regionu i szeroko pojętego pogranicza śląsko - łużyckiego. To patronka wielu grup społeczno - zawodowych. Przede wszystkim patronuje
tkaczom, co w naszym przypadku ma znaczenie szczególne ze względu na kilkunastoletnie tradycje włókienniczo- tkackie naszego regionu. I ten fakt mógł stanowić
swoisty asumpt do ogłoszenia w przeszłości św. Marii Magdaleny patronką naszego
miasta. Św. Maria Magdalena patronuje też ogrodnikom, fryzjerom, kosmetologom,
posiadaczom winnic i sprzedawcom wina, bednarzom, rękawicznikom /kaletnikom/,
uczniom, studentom, więźniom, dzieciom mającym trudności z chodzeniem, jest
wzywana na wypadek chorób oczu, niepogody i nieurodzaju.
Św. Maria Magdalena inspirowała artystów malarzy, rzeźbiarzy, pisarzy,
poetów, kompozytorów, filmowców, ludzi teatru. Jej imię jest rozpoznawalne we
2
wszystkich językach cywilizowanego świata. Imię Magdalena występuje w nazwach
geograficznych, np. najdłuższa rzeka Kolumbii nosi imię Rio Grande de la
Magdalena. Jest jedną z patronek Paryża, wielu europejskim mostom nadano imię tej
świętej. Na jej cześć wypiekane są ciastka o nazwie „magdalenki”. O owych
ciastkach pisał w swej powieści „ W poszukiwaniu straconego czasu” Marcel Proust.
Tymi ciastkami zachwycał się też pisarz Jarosław Iwaszkiewicz, w domu którego były
tradycyjnie wypiekane.
W 2015 r. będzie 695 rocznica wprowadzenia do Lubania z pobliskiego
Nowogrodźca Sióstr Magdalenek /akt fundacyjny z 8 stycznia 1320r. wystawionego
w Goerlitz przez fundatora Henryka I, księcia z linii świdnicko-jaworskiej.
Miasto Lubań, a wraz z nim pogranicze śląsko - łużyckie funkcjonowało
w zasadzie wokół klasztoru. Siostry Magdalenki trwały wraz z miastem podczas
burzliwych dziejów zarówno politycznych jak i społecznych stanowiących dlań wielkie
wyzwania. Prowadziły nieustanną działalność religijną wedle charyzmatu nadanemu
Zgromadzeniu. Zakon położył /i czyni to nieprzerwanie nadal/ ogromny wkład do
ogólnej skarbnicy wiary katolickiej. Magdalenki wpłynęły w wyjątkowo znaczący
sposób na kształt historii kościoła w regionie, a także wywarły i wywierają po dzień
dzisiejszy niepodważalny wpływ na oblicze historyczno- kulturowe pogranicza śląskołużyckiego.
Siostry Magdalenki podczas kilkusetletniej bytności na w/w obszarze
realizowały nie tylko w duchu kontemplacji, pokuty i pokory, ale i również w swoich
dziejach - wykazywały się wielką troska o warunki zdrowotne okolicznej ludności,
dbając o ludzi chorych i bezdomnych. Dbały też o ich warunki bytowe, dając
mieszkańcom Lubania / w tym też m.in. mieszkańcom Księginek, Radogoszczy,
Rudzicy, Henrykowa, Uniegoszczy/ - pracę. Siostry udzielały także wsparcia
duchowego i moralnego. Podczas nękających ludności rozlicznych klęsk
żywiołowych: epidemii, pożarów i powodzi, a także wojen i grabieży zakon trwał
wiernie przy mieście Lubaniu - wspierając charytatywną działalnością zarówno samo
miasto jak i okolice.
Kilka przeorysz odchodziło do wieczności w opinii świętości, m. in. Maria
Elżbieta Faulhaber, czy Paula Andrzejewska. Męczenniczkami za wiarę były także
mniszki, które oddały życie podczas najazdów husyckich. Do wartych podkreślenia
związków klasztoru z miastem były fakty, że kilka przeorysz - wielonarodowego
Zakonu - było córkami lubańskich burmistrzów. Niektóre z nich nawróciły swoich
rodziców na wiarę katolicką. Zakon także dzięki współpracy z miastem wspierał
Lubań w trudnych sprawach prawnych jak i materialnych.
Od 1525 r. kiedy to Lubań stał się protestancki, Siostry magdalenki stanowiły
jedyną ostoję katolicyzmu w regionie, stosowały wówczas - wyprzedzając niejako
swoją epokę - zasady współistnienia z innym wyznaniem, które określamy jako
ekumeniczne. Ponadto spełniały się nie tylko w dziedzinie szeroko zakrojonej
działalności duszpasterskiej, ale i realizowały się przodując w dziedzinie ekonomiki i
organizacji pracy, wydajności osiąganiu pożądanych dochodów.
Patronowały głównie kościołowi Świętej Trójcy jak i również okolicznym
świątyniom we wsiach klasztornych, dbając o ich stan architektoniczno - budowlany
oraz wystrój wnętrz. Zakładały warsztaty architektoniczno - budowlany oraz wystrój
wnętrz. Zakładały warsztaty tkackie, farbiarnie, folusze, młyny, kuźnie, browar,
winnice i ogrody kwiatowo - warzywne. Propagowały też kulturę rolną.
Były fundatorkami przytułków, szkół i szpitala; pielęgnowały chorych, wspierały
biedne i bezdomne niewiasty, założyły także pierwszy szpital dziecięcy oraz lazaret
wojskowy.
3
Od XVII do XX w. przodowały w kultywowaniu śpiewu chóralnego oraz muzyki
instrumentalnej, istniały założone przez nie zespoły wokalno - instrumentalne
starszych i dzieci, skupiające również osoby wyznania luterańskiego.
Należy zaznaczyć, ze w czasach sekularyzacji klasztorów - ówczesne władze
pruskie doceniły znaczącą dla Lubania i regionu działalność zakonu, który dzięki
temu jako jedyny z formacji magdaleńskiej nie ulegał likwidacji.
Współcześnie Siostry Magdalenki posługują w kościele Świętej Trójcy,
katechizują, pracują z młodzieżą i udzielają daleko idącej pomocy osobom
potrzebującym. Na uwagę zasługują m.in. także działania jak pomoc dzieciom z
terenów objętych powodzią w 1997 r., jak również założenie Ogniska
Wychowawczego dla dziewcząt im. św. Jadwigi Śląskiej/ medal „Zasłużony dla
Miasta Lubania”/. Ponadto podczas stanu wojennego w klasztorze odbywały się
spotkania KIK i działaczy „Solidarności”, w których uczestniczyli naukowcy, politycy,
artyści. W latach 1999-2001 Siostry organizowały Magdaleńskie sympozja o pokucie
i nawróceniu, od 2003 r. organizowane są festyny charytatywne. W tym samym roku
Zakon podjął działania misyjne w odległej Rosji/ Krasnojarsku na Syberii/.
Siostry Magdalenki są obecne w Lubaniu do dziś, wrosły immanentnie w obraz
kulturowy tego ośrodka dzieląc przez długie wieki wszystkie jego dziejowe zmagania.
Jest przekaz, że autorem przepisu na owe ciastka był sam Stanisław
Leszczyński. Ciastka wedle jego przepisu wypiekane są na jego pamiątkę w
Commercy /Francja/, co mogłoby stać się asumptem do nawiązania współpracy
lubańskich cukierników z francuskimi, a lubańskie „magdalenki” mogłyby stanowić
promocję miasta /oryginalne opakowania/.
Ponadto obchody świąt miejskich mogłyby nabrać charakteru wyróżniającego
od obchodów tego typu w innych miastach Polski. Mogłyby one nawiązać do naszej
historii poprzez obecność wielce zasłużonego dla Lubania Zgromadzenia jak i
przybrać w nazwie imię np. „Magdaleny”.
Reasumując wniosek - znawcy problematyki magdaleńskiej mówią z pełnym
przekonaniem /w dwóch sesjach Magdaleńskich organizowanych w 2010 i 2012r./,że
Lubań dzięki istniejącemu tu Domowi Generalnemu zakonu - jedynemu o tym
charyzmacie nie tylko w Europie, ale i na świecie - mógłby stać się Światowym
Centrum Marii Magdaleny i byłaby to w jak najlepszym tego słowa znaczeniu
promocja i docenienie wielowiekowego wkładu Sióstr Magdalenek na rzecz Lubania
jak i wielka szansa dla naszego Miasta i perspektywicznych dlań możliwości
rozwojowych, w tym: kulturalnych, artystycznych, badawczo - naukowych, czy
turystyczno poznawczych oraz gospodarczych.
W uzasadnieniu wykorzystano informacje przekazane przez P. Bożenę Adamczyk
Pogorzelec i Stowarzyszenie „Siódme Niebo”.
Lubań, 2015-01-13
4