Czeskie prawo zamówień publicznych

Transkrypt

Czeskie prawo zamówień publicznych
BIBLIOTECZKA PRZEDSIĘBIORCY
KNIHOVNIČKA PODNIKATELE
Czeskie prawo zamówień publicznych
– najważniejsze zagadnienia i pojęcia
Zamówienie publiczne (veřejná zakázka):
Definicja zamówienia publicznego (veřejná zakázka) została określona w paragrafie 7 ustęp 1 ustawy
o zamówieniach publicznych (zákon o VZ) i przedstawia się następująco:
„Zamówieniem publicznym jest zamówienie realizowane na podstawie umowy pomiędzy zamawiającym
a wykonawcą (wykonawcami), którego przedmiotem jest odpłatne usługi, dostawy lub prace budowlane.
Zamówienie publiczne, które zamawiający zleca zgodnie z przepisami niniejszej ustawy musi być
realizowane na podstawie umowy pisemnej (nie dotyczy tzw. zamówień małego zasięgu)”.
Zgodnie z orzecznictwem Urzędu Ochrony Konkurencji (Úřad pro ochranu hospodářské soutěže)
zamówienie publiczne posiada następujące cechy:
- powstaje na zasadzie umowy pomiędzy zamawiającym a wykonawcą,
- jego przedmiotem są dostawy, usługi lub roboty budowlane,
- wykonawcy za jego realizację należy się wynagrodzenie.
Ze względu na przedmiot zamówienia
publiczne dzielimy na:
- dostawy,
- roboty budowlane,
- usługi.
1
BIBLIOTECZKA PRZEDSIĘBIORCY
KNIHOVNIČKA PODNIKATELE
Czeskie prawo zamówień publicznych
– najważniejsze zagadnienia i pojęcia
Poprzez zamówienie publiczne na roboty budowlane rozumie się przede wszystkim:
- realizację robót budowlanych dotyczących niektórych z działań przewidzianych w załączniku nr 3 do
ustawy,
- realizację zadań o charakterze projektowym lub inżynieryjnym związanych z realizacją
robót opisanych powyżej,
- przygotowanie terenu budowy, która stanowi wynik robót budowlanych albo prac
montażowych i jako całość może pełnić samodzielną funkcję ekonomiczną lub
techniczną.
Zamówienie publiczne na dostawy:
- jego przedmiotem jest nabycie rzeczy przede wszystkim w formie zakupu, zakupu na
raty, wynajmu lub wynajmu z opcją późniejszego zakupu (leasing),
- jego częścią może być montaż lub przygotowanie do funkcjonowania jeśli czynności
tego typu mają charakter czynności towarzyszących.
Zamówienie publiczne usług:
- są nimi wszystkie zamówienia, które nie są zamówieniami publicznymi na roboty
budowlane lub dostawy,
- są nimi również zamówienia, których przedmiotem, oprócz usługi jest również dostawa
a wartość usługi jest wyższa niż wartość dostawy,
- są nimi również zamówienia, których przedmiotem, oprócz usługi jest również realizacja
robót budowlanych a roboty te nie są głównym celem zamówienia publicznego niemniej
jednak ich realizacja jest niezbędne do wykonania zamówienia publicznego usług.
2
BIBLIOTECZKA PRZEDSIĘBIORCY
KNIHOVNIČKA PODNIKATELE
Czeskie prawo zamówień publicznych
– najważniejsze zagadnienia i pojęcia
Kolejnym podziałem określonym na podstawie przepisów ustawy jest rozdzielenie przetargów na:
1. Przetarg otwarty/nieograniczony.
2. Przetarg ograniczony.
3. Negocjacje niepubliczne.
4. Negocjacje publiczne.
5. Uproszczony przetarg podlimitowy.
6. Dialog konkurencyjny.
Przetarg otwarty (nieograniczony):
Ogłoszenie o rozpoczęciu procedury przetargowej w przypadku przetargu otwartego (nieograniczonego)
jest skierowane do nieograniczonej liczby wykonawców. Stanowi ono jednocześnie zaproszenie do
składania ofert wraz z dokumentami stanowiącymi o posiadaniu odpowiednich kwalifikacji.
Przetarg otwarty (nieograniczony) – „otevřené řízení” to najbardziej otwarty i przejrzysty tryb przetargowy
przewidziany w ustawie nr 137/2006 o zamówieniach publicznych. Może być stosowany w każdej sytuacji
zarówno przez zleceniodawców publicznych jak i sektorowych.
Przetarg ograniczony:
W ramach tego rodzaju postępowania przetargowego zleceniodawca wzywa nieograniczoną liczbę
potencjalnych zleceniodawców do udziału w przetargu ograniczonym.
Jest to postępowanie dwustopniowe, co oznacza, że w drugim etapie postępowania uczestniczą jedynie Ci
oferenci, którzy zostali zaproszeni przez zleceniodawcę i posiadają wymagane kwalifikacje.
Po ogłoszeniu przetargu oferenci przesyłają pisemne wnioski o udział w przetargu ograniczonym
i przesyłają dokumenty wskazujące na posiadanie wymaganych kwalifikacji. Zleceniodawca może
ustanowić maksymalną liczbę potencjalnych zleceniobiorców, których zaprosi do przesłania ofert.
Zleceniodawca publiczny, co do zasady, musi zaprosić do złożenia ofert co najmniej pięciu oferentów.
W przypadku zleceniodawcy sektorowego istnieje wymóg zaproszenia co najmniej trzech oferentów.
3
BIBLIOTECZKA PRZEDSIĘBIORCY
KNIHOVNIČKA PODNIKATELE
Czeskie prawo zamówień publicznych
– najważniejsze zagadnienia i pojęcia
Negocjacje niepubliczne:
W tym przypadku zaproszenie do negocjacji jest kierowane do jednego lub kilku potencjalnych
zleceniobiorców. Pisemne zaproszenie do negocjacji musi obejmować:
- informację o przedmiocie zamówienia publicznego,
- dane identyfikacyjne zleceniobiorcy,
- dokumentację przetargową lub warunki dostępu do tej dokumentacji,
- w przypadku, gdy negocjacje nie będą odbywać się w formie pisemnej należy wskazać ich miejsce i czas
wraz z podaniem języka, w którym będą się toczyć,
- sposób i zasady negocjacji, w przypadku, gdy będą prowadzone z większą liczbą oferentów,
- termin ostatniego spotkania,
- termin i miejsce przesłania ofert, jeżeli tego typu warunki nie mają być ustanowione podczas negocjacji,
- warunki umożliwiające wykazanie stosownych kwalifikacji,
- dane dotyczące kryteriów wyboru ofert, jeżeli nie zostały one uwzględnione w dokumentacji
przetargowej a w postępowaniu uczestniczy więcej niż jeden oferent.
Negocjacje publiczne:
Negocjacje publiczne to prostszy i mniej sformalizowany tryb zlecania zamówień publicznych, w ramach
którego zleceniodawca zaprasza do negocjacji nieograniczoną liczebnie grupę potencjalnych
zleceniobiorców. Potencjalni zleceniobiorcy przesyłają zgłoszenia, na podstawie których odbywają się
negocjacje dotyczące konkretnych warunków umownych. Charakterystyczne dla tego trybu jest więc to,
że potencjalni zleceniobiorcy nie przesyłają ofert, ale zgłaszają swoją gotowość do podjęcia negocjacji ze
zleceniodawcą.
Uproszczony przetarg podprogowy:
W ramach tego rodzaju postępowania przetargowego zleceniodawca wzywa co najmniej pięciu
potencjalnych zleceniobiorców do przesłania oferty związanej z wykonaniem zamówienia publicznego
podprogowego. W tym przypadku obowiązkowe jest opublikowanie takiego ogłoszenia na stronie
internetowej zleceniodawcy. Na zleceniodawcy spoczywa również obowiązek rozpatrzenia oferty złożonej
przez podmiot nie będący jednym z pięciu wezwanych potencjalnych zleceniobiorców, co w istotny
sposób wzmacnia obowiązywanie zasady równości zleceniobiorców.
4
BIBLIOTECZKA PRZEDSIĘBIORCY
KNIHOVNIČKA PODNIKATELE
Czeskie prawo zamówień publicznych
– najważniejsze zagadnienia i pojęcia
Dialog konkurencyjny:
Polega on na tym, że zleceniodawca zamówienia publicznego zwraca się do nieograniczonej grupy
potencjalnych zleceniobiorców z prośbą o udział w postępowaniu i udokumentowanie wymaganych
kwalifikacji. Po przeprowadzonej ocenie wymaganych kwalifikacji zleceniodawca (zadavatel) wzywa
potencjalnych zleceniobiorców do udziału w dialogu konkurencyjnym. Wynikiem dialogu jest wybranie
jednego lub większej liczby zleceniobiorców spełniających warunki przewidziane w dokumentacji
przetargowej. Zasadniczym celem wprowadzenia postępowania przetargowego tego typu jest
umożliwienie zleceniodawcom rozpoczęcia postępowania przetargowego w sytuacji, gdy przed jego
rozpoczęciem nie dysponują oni wiedzą na temat szczegółowych wymagań, które powinien spełniać
zleceniobiorca. Dialog konkurencyjny jest więc przeznaczony zasadniczo do zamówień publicznych, które
charakteryzuje bardzo złożony zakres tematyczny (przedmiot zamówienia). Dotyczy to sytuacji, gdy
zleceniobiorca nie jest w stanie określić warunków technicznych, prawnych lub finansowych w zgodzie
z wymaganiami ustawowymi. Przykładem zamówienia realizowanego w tym trybie są na przykład przetargi na dostarczenie systemów zbierania opłat za miejsca parkingowe lub zbierania myta.
Zamawiający (zadavatel):
Zamawiającym zgodnie z paragrafem 2 ustawy jest:
- zamawiający publiczny, czyli instytucja publiczna (np. miasta, gminy, ministerstwa),
- zamawiający dotowany,
- zamawiający sektorowy,
- zamawiający centralny.
Podmiot, który nie należy do jednej z trzech powyższych kategorii nie stosuje przepisów ustawy
o zamówieniach publicznych. Zasada ta nie dotyczy beneficjentów dotacji udzielanych ze środków
publicznych – w takim przypadku beneficjent musi postępować zgodnie z zasadami ustalonymi przez
instytucję udzielającą dotacji.
5
BIBLIOTECZKA PRZEDSIĘBIORCY
KNIHOVNIČKA PODNIKATELE
Czeskie prawo zamówień publicznych
– najważniejsze zagadnienia i pojęcia
Przewidywana wartość zamówienia publicznego (předpokládaná hodnota veřejné
zakázky):
Pojęcie przewidywanej wartości zamówienia publicznego zostało określone w paragrafie 13 ustawy.
W tym przypadku należy pamiętać o następujących zasadach:
1. Cena jest podawana zawsze bez podatku VAT (w Czechach oznaczanego skrótem DPH).
W tym przypadku nie ma znaczenia jeśli zamawiający jest płatnikiem podatku VAT czy też nim nie jest.
2. Wartość zamówienia musi być ustalona przed rozpoczęciem postępowania przetargowego
i uwzględniona w dokumentacji przetargowej.
3. Dzielenie wartości zamówienia nie jest możliwe.
Etapy przetargu:
W ramach każdego przetargu wyróżniamy następujące etapy:
- ogłoszenie o przetargu,
- etap złożenia ofert,
- otwarcie ofert,
- wycena ofert,
- ogłoszenie wyników.
Urząd Ochrony Konkurencji i Ministerstwo Rozwoju Regionalnego RCz:
W Czechach istnieją dwie centralne instytucje odpowiedzialne za
Są nimi: Urząd Ochrony Konkurencji oraz Ministerstwo Rozwoju Regionalnego.
zamówienia
publiczne.
Głównym celem działalności Urzędu Ochrony Konkurencji jest zapewnienie uczciwej konkurencji na rynku
zamówień oraz prowadzenia postępowań o udzielenie zamówienia publicznego w przejrzysty
i niedyskryminacyjny sposób prowadzący do wyboru najkorzystniejszych ofert.
6
BIBLIOTECZKA PRZEDSIĘBIORCY
KNIHOVNIČKA PODNIKATELE
Czeskie prawo zamówień publicznych
– najważniejsze zagadnienia i pojęcia
Ministerstwo Rozwoju Regionalnego odpowiada z kolei za:
- propozycje aktów prawnych w zakresie zamówień publicznych i koncesji,
- redagowanie wskazówek w zakresie dobrych praktyk dotyczących procedur przetargowych,
- opracowywanie krajowych koncepcji w dziedzinie współpracy między sektorem publicznym i prywatnym,
- zapewnienie zgodności przepisów czeskiego prawa z prawem europejskim.
System odwoławczy:
Organami odwoławczymi właściwymi w sprawach zamówień publicznych są: sąd okręgowy w Brnie
i Najwyższy Sąd Administracyjny Republiki Czeskiej. Do sądu okręgowego w Brnie przysługuje odwołanie
od decyzji administracyjnej wydanej przez Urząd Ochrony Konkurencji. Wyrok sądu okręgowego może
zostać uchylony przez Najwyższy Sąd Administracyjny. Spory w zakresie umów rozstrzygane są przez sądy
powszechne.
Limity finansowe określone dla „podprogowych zamówień publicznych” („podlimitní
veřejné zakázky”):
- oczekiwana wartość zamówienia publicznego na dostawy lub usługi wynosi co najmniej 1 000 000 Kč
(jeden milion koron) bez podatku VAT a w przypadku robót budowlanych co najmniej 3 000 000 Kč (trzy
miliony koron) bez podatku VAT. Ponadto zamówienie tego typu nie może osiągnąć limitu finansowego
przewidzianego dla „ponadprogowych zamówień publicznych” („nadlimitní veřejné zakázky”);
- limit przewidziany dla uproszczonych postępowań podprogowych w przypadku robót budowlanych
wynosi obecnie 10 000 000 Kč (dziesięć milionów koron) bez podatku VAT.
Limity finansowe określone dla „zamówień publicznych małego zasięgu” („veřejné
zakázky malého rozsahu”):
- szacowana wartość zamówienia w przypadku dostaw lub usług jest mniejsza niż 1 000 000 Kč (jeden
milion koron) bez VAT lub 3 000 000 Kč (trzy miliony koron) bez VAT w przypadku robót budowlanych;
- zamawiający jest zobowiązany do respektowania zasad przejrzystości, równego traktowania oraz zakazu
dyskryminacji.
7
BIBLIOTECZKA PRZEDSIĘBIORCY
KNIHOVNIČKA PODNIKATELE
Czeskie prawo zamówień publicznych
– najważniejsze zagadnienia i pojęcia
Nowelizacja ustawy z roku 2012:
W dniu 1 kwietnia 2012 roku weszła w życie rozległa nowelizacja ustawy o zamówieniach publicznych.
Zakres nowelizacji obejmował 143 zmiany w przepisach ustawy.
Celem wprowadzonej nowelizacji było:
- uproszczenie, uszczegółowienie oraz zwiększenie efektywności procedury zlecania zamówień
publicznych,
- zwiększenie przejrzystości obowiązujących przepisów,
- zwiększenie równości w traktowaniu poszczególnych grup wykonawców,
- wprowadzenie działań o charakterze antykorupcyjnym,
- zwiększenie przejrzystości wyboru wykonawców,
- wprowadzenie zasad mających na celu zwiększenie możliwości wyboru oferty najkorzystniejszej z
ekonomicznego punktu widzenia,
- rozszerzenie treści paragrafu 6 o zakaz dyskryminacji wykonawców z innych państw członkowskich Unii
Europejskiej (szczególnie ważne dla wykonawców z Polski).
Zastosowanie obowiązujących przepisów:
Rodzaj
zamawiającego
Beneficjent
dotacji
Zamówienie
publiczne
małego
zasięgu
Publiczny,
sektorowy,
dotowany
NIE
Zamawiający
niepodlegający
przepisom ustawy
Sposób postępowania według:
NIE
Zamówienie
publiczne wyższe
niż wartość
przewidziana dla
zamówienia
publicznego
małego zasięgu
TAK
TAK
NIE
TAK
NIE
TAK
NIE
ustawy o zamówieniach publicznych +
zasad instytucji udzielającej dotacji
wewnętrznych zasad zamawiającego
TAK
TAK
NIE
zasad instytucji udzielającej dotacji
NIE
NIE
TAK
zasad własnych
TAK
NIE
TAK
NIE
TAK
NIE
zasad instytucji udzielającej dotacji (w
przypadku dotacji wyższych niż 50%
stosuje się zasady dotyczące zamawiającego dotowanego)
zasad własnych
TAK
TAK
NIE
zasad instytucji udzielającej dotacji
8
ustawy o zamówieniach publicznych
BIBLIOTECZKA PRZEDSIĘBIORCY
KNIHOVNIČKA PODNIKATELE
Czeskie prawo zamówień publicznych
– najważniejsze zagadnienia i pojęcia
Limity zamówień publicznych obowiązujące od 1 stycznia 2012
Zgodnie z postanowieniami Rozporządzenia Komisji (UE) nr 1251/2011 z dnia 30 listopada 2011 r.
zmieniającego dyrektywy 2004/17/WE, 2004/18/WE i 2009/81/WE Parlamentu Europejskiego i Rady w
odniesieniu do progów obowiązujących w zakresie procedur udzielania zamówień uległy zmianie limity
zamówień publicznych.
Limity obowiązujące od 1 stycznia 2012 na podstawie Rozporządzenia Komisji (UE) nr 1251/2011:
Rodzaj zamówienia publicznego
Zamówienia publiczne na
dostawy oraz usługi
zamawiane przez:
Republikę Czeską oraz
państwowe jednostki
organizacyjne
Jednostki samorządu
terytorialnego oraz ich
organizacje podległe
Zamawiający sektorowi
Zamówienia publiczne na roboty budowlane
Progi zamówień
do 31.12.2011
od 1.01.2012
3 236 000 Kč
3 256 000 Kč
4 997 000 Kč
5 010 000 Kč
10 020 000 Kč
10 021 000 Kč
125 451 000 Kč
125 265 000 Kč
Podstawy prawne:
- ustawa nr 137/2006 o zamówieniach publicznych (Zákon č. 137/2006 Sb., o veřejných zakázkách –
w skrócie zákon o VZ),
- przepisy o charakterze wykonawczym (np. wprowadzające limity dotyczące wysokości zamówień),
- przepisy prawa europejskiego (np. Dyrektywa 2004/17/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 31
marca 2004 r. koordynująca procedury udzielania zamówień przez podmioty działające w sektorach gospodarki wodnej, energetyki, transportu i usług pocztowych czy też Dyrektywa 2004/18/WE Parlamentu
Europejskiego i Rady z dnia 31 marca 2004 r. w sprawie koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych na roboty budowlane, dostawy i usługi).
9
BIBLIOTECZKA PRZEDSIĘBIORCY
KNIHOVNIČKA PODNIKATELE
Czeskie prawo zamówień publicznych
– najważniejsze zagadnienia i pojęcia
Źródła informacji o zamówieniach publicznych w Republice Czeskiej:
Dziennik ustaw (Sbírka zákonů):
http://aplikace.mvcr.cz/sbirka-zakonu
Dziennik Urzędowy Zamówień publicznych (Věstník VZ):
www.isvzus.cz/usisvz
www.vestnikverejnychzakazek.cz
Zamówienia publiczne na stronie Ministerstwa Rozwoju Regionalnego Republiki Czeskiej
(Ministerstvo pro místní rozvoj):
www.portal-vz.cz
Urząd Ochrony Konkurencji (Úřad pro ochranu hospodářské soutěže - ÚOHS):
www.compet.cz
10