Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
Transkrypt
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
Krzywe stożkowe
Lekcja VII: Hiperbola
Marek Skarupski
Wydział Matematyki Politechniki Wrocławskiej
Marek Skarupski
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
Czym jest hiperbola?
Hiperbola jest krzywą stożkową powstałą przez przecięcie stożka
płaszczyzną pod kątem 0 ¬ β < α (gdzie α jest kątem pomiędzy
wysokością stożka a jego tworzącą) tak, aby linia cięcia nie pokrywała się
z wysokością stożka.
Marek Skarupski
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
Czym jest hiperbola?
Hiperbolę można zdefiniować także jako zbiór punktów takich, że różnica
odległośći od dwóch ustalonych punktów jest stała.
Marek Skarupski
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
Czym jest hiperbola?
Hiperbolę można zdefiniować także jako zbiór punktów takich, że różnica
odległośći od dwóch ustalonych punktów jest stała. Formalnie:
{P ∈ R2 : |PF1 | − |PF2 | = const}
Marek Skarupski
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
Czym jest hiperbola?
Hiperbolę można zdefiniować także jako zbiór punktów takich, że różnica
odległośći od dwóch ustalonych punktów jest stała. Formalnie:
{P ∈ R2 : |PF1 | − |PF2 | = const}
Punkty F1 , F2 nazywamy ogniskami hiperboli.
Marek Skarupski
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
Elementy hiperboli
2a - oś rzeczywista, 2b - oś urojona
S - środek hiperboli, 2c = |F1 F2 | i stąd c = |SFi |, i = 1, 2.
Marek Skarupski
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
Elementy hiperboli
2a - oś rzeczywista, 2b - oś urojona
S - środek hiperboli, 2c =
√|F1 F2 | i stąd c = |SFi |, i = 1, 2.
Zachodzi zależność: c = a2 + b 2 .
Marek Skarupski
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
Elementy hiperboli
2a - oś rzeczywista, 2b - oś urojona
S - środek hiperboli, 2c =
√|F1 F2 | i stąd c = |SFi |, i = 1, 2.
Zachodzi zależność: c = a2 + b 2 . Mimośród hiperboli: m =
Marek Skarupski
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
c
a
>1
Elementy hiperboli
2a - oś rzeczywista, 2b - oś urojona
S - środek hiperboli, 2c =
√|F1 F2 | i stąd c = |SFi |, i = 1, 2.
Zachodzi zależność: c = a2 + b 2 . Mimośród hiperboli: m = ca > 1
Oprócz tego wyznacza się tzw. parametr ogniskowy, czyli połowę cięciwy
przechodzącej przez jedno z ognisk prostopadle do osi rzeczywistej:
2
p = ba
Marek Skarupski
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
Równanie kanoniczne hiperboli
Niech dana będzie hiperbola o środku w punkcie S(x0 , y0 ) oraz osiach
2a, 2b równoległych do osi układu współrzędnych.
Marek Skarupski
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
Równanie kanoniczne hiperboli
Niech dana będzie hiperbola o środku w punkcie S(x0 , y0 ) oraz osiach
2a, 2b równoległych do osi układu współrzędnych. Wtedy równanie
kanoniczne hiperboli dane jest wzorem
(y − y0 )2
(x − x0 )2
−
= 1.
a2
b2
Marek Skarupski
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
(1)
Równanie kanoniczne hiperboli
Niech dana będzie hiperbola o środku w punkcie S(x0 , y0 ) oraz osiach
2a, 2b równoległych do osi układu współrzędnych. Wtedy równanie
kanoniczne hiperboli dane jest wzorem
(y − y0 )2
(x − x0 )2
−
= 1.
a2
b2
Przy takim położeniu ogniska mają współrzędne:
F1 = (x0 − c, y0 )
Marek Skarupski
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
F2 = (x0 + c, y0 )
(1)
Równanie w postaci parametrycznej
Przy takich samych założeniach jak poprzednio możemy wyznaczyć
równania parametryczne hiperboli:
Marek Skarupski
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
Równanie w postaci parametrycznej
Przy takich samych założeniach jak poprzednio możemy wyznaczyć
równania parametryczne hiperboli:
x = x0 + a cosh(α), y = y0 + b sinh(α),
gdzie
e t + e −t
e t − e −t
, sinh(t) =
,
2
2
gdzie liczba e jest stałą Eulera (podstawą logarytmów naruralnych.
cosh(t) =
Marek Skarupski
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
(2)
Równanie w postaci parametrycznej
Przy takich samych założeniach jak poprzednio możemy wyznaczyć
równania parametryczne hiperboli:
x = x0 + a cosh(α), y = y0 + b sinh(α),
gdzie
e t + e −t
e t − e −t
, sinh(t) =
,
2
2
gdzie liczba e jest stałą Eulera (podstawą logarytmów naruralnych.
n
1
e = lim 1 +
≈ 2.73
n→∞
n
cosh(t) =
Marek Skarupski
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
(2)
Równanie w postaci parametrycznej
Istnieje też inna możliwość wyznaczenia równań parametrycznych dla
hiperboli:
1
, y = y0 + b tg(α).
(3)
x = x0 + a
cos(α)
Marek Skarupski
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
Równanie w postaci biegunowej
Niech środek hiperboli będzie w biegunie. Wtedy równanie biegunowe
elipsy ma postać:
p
(4)
ρ=
1 + m cos(φ)
gdzie p jest parametrem ogniskowym, m to mimośród.
Marek Skarupski
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
Kierownice hiperboli
Kierownice hiperboli są to proste prostopadłe do osi rzeczywistej, odległe
2
od środka S o odcinek d = ac . Ponieważ |SF1 | = c = ma to cd = a2 i
d = ma .
Marek Skarupski
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
Kierownice hiperboli
Kierownice hiperboli są to proste prostopadłe do osi rzeczywistej, odległe
2
od środka S o odcinek d = ac . Ponieważ |SF1 | = c = ma to cd = a2 i
d = ma .
Marek Skarupski
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
Kierownice hiperboli
Kierownice hiperboli są to proste prostopadłe do osi rzeczywistej, odległe
2
od środka S o odcinek d = ac . Ponieważ |SF1 | = c = ma to cd = a2 i
d = ma .
Zachodzi związek:
Marek Skarupski
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
r1
d1
=
r2
d2
= m > 1.
Asymptoty hiperboli
Hiperbola jako jedyna krzywa stożkowa posiada asymptoty.
Marek Skarupski
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
Asymptoty hiperboli
Hiperbola jako jedyna krzywa stożkowa posiada asymptoty. Są to proste,
do których nieograniczenie zbliża się punkt M(x, y ) hiperboli, gdy
x → ∞ lub x → −∞.
Marek Skarupski
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
Asymptoty hiperboli
Hiperbola jako jedyna krzywa stożkowa posiada asymptoty. Są to proste,
do których nieograniczenie zbliża się punkt M(x, y ) hiperboli, gdy
x → ∞ lub x → −∞. Równania asymptot dane są wzorami:
y1 =
Marek Skarupski
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
b
x,
a
b
y2 = − x.
a
Równanie stycznej do hiperboli
Niech punkt P(x1 , y1 ) należy do hiperboli. Wtedy równanie stycznej do
hiperboli w punkcie P ma postać:
(y1 − y0 )(y − y0 )
=p
(x1 − x0 ) + (x − x0 )
Marek Skarupski
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
Równanie stycznej do hiperboli
Niech punkt P(x1 , y1 ) należy do hiperboli. Wtedy równanie stycznej do
hiperboli w punkcie P ma postać:
(y1 − y0 )(y − y0 )
=p
(x1 − x0 ) + (x − x0 )
Niech punkt P(x1 , y1 ) należy do paraboli o kierownicy prostopadłej do osi
OY . Wtedy równanie stycznej do paraboli w punkcie P ma postać:
(x1 − x0 )(x − x0 ) (y1 − y0 ) + (y − y0 )
−
=1
a2
b2
Marek Skarupski
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
Równanie stycznej do hiperboli - c.d.
Rozważmy odcinek T1 T2 należący do stycznej do hiperboli w punkcie P
zawarty między dwoma asymptotami:
Marek Skarupski
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
Równanie stycznej do hiperboli - c.d.
Rozważmy odcinek T1 T2 należący do stycznej do hiperboli w punkcie P
zawarty między dwoma asymptotami:
Punkt P dzieli ten odcinek na dwie równe części: |T1 P| = |T2 P|.
Marek Skarupski
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
Równanie stycznej do hiperboli - c.d.
Rozważmy odcinek T1 T2 należący do stycznej do hiperboli w punkcie P
zawarty między dwoma asymptotami:
Punkt P dzieli ten odcinek na dwie równe części: |T1 P| = |T2 P|.
Pole trójkąta T1 OT2 jest równe ab.
Marek Skarupski
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
Hiperbola równoosiowa
Hiperbolę równoosiową otrzymujemy wówczas, gdy osie hiperboli są
równe: a = b. Wtedy też asymptoty są do siebie prostopadłe.
Marek Skarupski
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
Hiperbola równoosiowa
Hiperbolę równoosiową otrzymujemy wówczas, gdy osie hiperboli są
równe: a = b. Wtedy też asymptoty są do siebie prostopadłe.
Jeśli dokonamy obrotu naszej hiperboli o kąt π4 wokół środka hiperboli
otrzymujemy hiperbolę, której asymptoty są równoległe z osiami układu
współrzędnych.
Marek Skarupski
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
Hiperbola równoosiowa - c.d.
Jej równanie dane jest wzorem:
(x − x0 )(y − y0 ) = ±
Marek Skarupski
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola
a2
2
Podziękowania
Dziękuję za uwagę
Marek Skarupski
Krzywe stożkowe Lekcja VII: Hiperbola