Farby drukarskie do offsetowego zwojowego druku gazet

Farby drukarskie do offsetowego zwojowego druku gazet

Biuletyn informacyjny
Grupy Hubera
Farby drukarskie
E ho
3
Farby drukarskie do offsetowego
zwojowego druku gazet
Echo farb drukarskich 3
Farby drukarskie do offsetowego zwojowego
druku gazet
Mgr in¿. Klaus Hanke
Techniki druku i farby drukarskie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1-3
Techniki druku . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1
Receptury farb drukarskich . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2
Produkcja farb do coldsetowego druku gazet . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4
Istotne ró¿nice miêdzy typograficznymi i offsetowymi farbami do zwojowego druku
gazet . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5
Kryteria jakoœciowe farb do offsetowego zwojowego druku gazet . . . . . . . . . . . . . . . 6-15
Dane charakteryzuj¹ce stany fizyczne farb . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6
Kolorystyka farb . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 7
Interakcja uk³adu farb/œrodek zwil¿aj¹cy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 7
Interakcja uk³adu forma drukowa/farba . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9
Interakcja uk³adu gumowy obci¹g/farba . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 12
Interakcja uk³adu farba drukowa/papier gazetowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 13
Jakoœciowa ocena druku . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 16-22
Metody pomiaru kryteriów jakoœciowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 16
Zu¿ycie farby . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 22
Normalizacja barw w offsetowym zwojowym druku gazet . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 23
Kolejnoœæ kolorów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 24
Przysz³oœæ offsetowego zwojowego druku gazet . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 24
Za³¹cznik
Zautomatyzowana produkcja farb offsetowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 25-28
Klaus Pfalzgraf
Biuletyn informacyjny "Echo - Farby drukarskie" jest nieperiodyczn¹ publikacj¹
Grupy Hubera
Przedruk dozwolony pod warunkiem podania ¿ród³a i uzyskaniu zgody wydawcy
1
Echo farb drukarskich 3
Techniki druku i farby drukarskie
Rys.1
Techniki druku
Gazety drukuje siê i bêdzie siê drukowaæ
najró¿niejszymi technikami, a farby
drukarskie musza byæ zawsze dostosowane do konkretnej technologii.
Wklês³odruk gazetowy jest stosowany
w Europie tylko w wyj¹tkowych wypadkach. Najbardziej rozpowszechniony jest
konwencjonalny druk wypuk³y oraz offsetowy, którego udzia³ w tym sektorze
zwiêksza siê coraz bardziej.
Druk wypuk³y
W obu technikach nie stosuje siê
suszenia ciep³em w kanale susz¹cym
(coldset).
Poni¿szy diagram demonstruje procentowy udzia³ druku wypuk³ego i offsetowego w produkcji gazetowej 5 krajów.
Decyzja na korzyœæ jednej z wy¿ej
wymienionych technik druku jest podejmowana w oparciu o wymagania jakoœciowe oraz stosunek ceny do wydajnoœci. Decyduj¹ specyficzne cele drukarni,
a nie "lepsza" technika.
Offset
1976
Republika Federalna
Niemiec
1985
1987
1985
Francja
1975
Holandia
1985
1976
Austria
1985
1986
Wielka Brytania
0
25
50
75
100 %
Rys. 2. Procentowy udzia³ technik druku w produkcji gazetowej
2
Echo farb drukarskich 3
Sk³adniki
1. Substancje barwi¹ce
(Barwid³a)
Sadza
pigmenty podbarwiaj¹ce
2. Wype³niacze
(Obci¹¿alniki)
Kreda,
krzemiany,
wêglan magnezu
3. Spoiwa
Pokosty ¿ywicowe, oleje
ekstrakcyjne/wrzecionowe,
oleje roœlinne
1. Dodatki
Œrodki pomocnicze
Woski, substancje reguluj¹ce
p³ynnoœæ farby
Druk
wypuk³y %
Druk
offsetowy %
14 - 16
1-2
17 - 22
1-3
0-8
0-8
70 - 80
65 - 75
oko³o 0,5
oko³o 1
Rys. 3. Typowe receptury czarnych farb typograficznych i offsetowych
Receptury farb drukarskich
Z wyj¹tkiem farb wklês³odrukowych i farb
fleksograficznych do druku na maszynach z zespo³em Anilox produkcja farb
typograficznych i offsetowych odbywa siê
przy wykorzystaniu wspólnych receptur
podstawowych. Ich istotnymi sk³adnikami
s¹ produkty na bazie olejów mineralnych
(rys. 3).
Zadania sk³adników farb
drukarskich
Substancje barwi¹ce (barwidla)
(Pigmenty farb drukarskich DIN 55 944)
Czarne farby zawieraj¹ sadzê, której
odcieñ i g³êbiê mo¿na polepszyæ
przez dodanie pigmentów (np. b³êkitu
Milori lub niebieskiego refleksyjnego)
podbarwiaj¹cych sadzê sprawiaj¹c¹
wra¿enie br¹zu i powoduj¹cych, ¿e
czerñ staje siê neutralna i g³êboka.
Sadze powstaj¹ przez obróbkê termiczn¹ produktów z ropy naftowej lub
smo³y wêglowej, rozpad acetylenu
lub gazu ziemnego pod wp³ywem
ciep³a.Farby barwne zawieraj¹ pigmenty organiczne, tzn. substancje
barwi¹ce, które tak jak sadza s¹
nierozpuszczalne w spoiwie farby.
S¹ one najczêœciej produkowane
metod¹ skomplikowanych, wielostop-
niowych syntez. Na skalê wielkoprzemys³ow¹ produkuje siê oko³o 400
ró¿nych pigmentów, ale tylko kilka
z nich ma znaczenie dla druku gazetowego. Barwid³a rozpuszczalne
w spoiwie (tzn. substancje barwi¹ce)
z regu³y nie s¹ stosowane w farbach
gazetowych. W offsetowych i typograficznych farbach rotacyjnych
mog¹ byæ zastosowane te same pigmenty.
Do farb gazetowych nale¿y dobieraæ
sadze, które:
· nadaj¹ farbie g³êbiê koloru
· dobrze dysperguj¹
· umo¿liwiaj¹ dobr¹ lejnoœæ farb.
Wype³niacze (pigmenty rozjaœniajace)
Sk³adniki te s³u¿¹ m.in.
· do rozjaœniania koloru
· regulacji lepkoœci
· eliminowania pylenia.
Najczêœciej stosowanymi wype³niaczami s¹ np.: kreda, bentonity i krzemiany.
Spoiwa
Spoiwa powinny ca³kowicie zwil¿aæ
pigmenty i wype³niacze podczas dyspergowania tak, aby mog³y one
zwi¹zaæ siê mocno z pod³o¿em
drukowym podczas przenoszenia
przez wa³ki farbowe i zespó³ drukowy.
3
Echo farb drukarskich 3
Jednoczeœnie spoiwo reguluje w³aœciwoœci reologiczne farby, takie jak: lepkoœæ, lejnoœæ i ci¹gliwoœæ oraz zdolnoœæ stosowania w maszynach offsetowych, w których s¹ wystawione na
oddzia³ywanie roztworu zwil¿aj¹cego.
Spoiwa to roztwory i "wywary" ¿ywic
w oleju mineralnym i olejach roœlinnych
(lnianym, sojowym itd.).
Wa¿nymi sk³adnikami spoiw w offsetowych i typograficznych farbach gazetowych s¹ oleje mineralne, zw³aszcza:
· oleje przemys³owe (oleje wrzecionowe) z zakresem wrzenia od oko³o
320°C do 370°C,
· oleje ekstrakcyjne o wysokiej lepkoœci, z zakresem wrzenia powy¿ej 370°C.
specjalne, np. odnoœnie zadrukowalnoœci i jakoœci papieru przez iloœciowe
i jakoœciowe zmiany sk³adników.
Dodatki
Dodatkami mo¿na uzyskaæ zamierzone, charakterystyczne w³aœciwoœci
farb drukarskich. Dotyczy to np.:
· w³aœciwoœci reologicznych* (lepkoœæ,
ci¹gliwoœæ)
· odci¹gania
· pobierania œrodka zwil¿aj¹cego.
¯ywice to m.in. asfalt naturalny
(gilsonit), uszlachetniona kalafonia
i ¿ywice syntetyczne na bazie oleju
mineralnego lub ich mieszanki.
Ze wzglêdu na zabarwienie w³asne
asfaltu i zwi¹zków bitumicznych nie
mo¿na ich stosowaæ do produkcji farb
kolorowych.
Do farb offsetowych nadaj¹ siê
szczególnie ¿ywice alkidowe, które s¹
poliestrami olejów roœlinnych.
Podsumowuj¹c, mo¿na ustaliæ nastêpuj¹cy schemat receptur spoiw:
Receptury te pozwalaj¹ producentom
farb spe³niæ wszystkie wymagania
Druk
wypuk³y
%
Offset
%
Oleje ekstrakcyjne
20 - 35
10 - 35
Oleje wrzecionowe
20 - 30
10 - 30
¯ywice
Asfalt
Zwi¹zki bitumiczne
5 - 25
10 - 30
Oleje roœlinne
0-5
5 - 10
¯ywice alkidowe
0-5
5 - 15
Sk³adniki
* Reologia = nauka o plynnoœci materialów.
4
Echo farb drukarskich 3
Produkcja farb do coldsetowego druku gazet
Dobra jakoœciowo farba drukarska powstaje wtedy, gdy wszystkie sk³adniki s¹ zmieszane
dok³adnie
i
homogenicznie.
Pigmenty i wype³niacze musz¹
byæ ca³kowicie zwil¿one spoiwem.
Tylko w taki sposób pigmenty
zachowuj¹
optymalny
kolor.
W gotowej farbie wielkoœæ cz¹steczek nie mo¿e przekraczaæ
10 µm.
Proces
podzia³u
pigmentu
i zwil¿ania go spoiwem jest nazywany dyspergowaniem i odbywa
siê podczas kolejnych etapów
technologicznych (rys. 4).
Tak wyprodukowana farba drukarska jest poddawana wielu szczegó³owym badaniom kontrolnym
i dopiero wtedy jest gotowa do
wysy³ki.
Badania kontrolne obejmuj¹:
· stopieñ zdyspergowania (utarcie), badanie grindometrem i pod
mikroskopem
· zgodnoœæ koloru i intensywnoœæ
farby z wzorem
· pomiar w³aœciwoœci reologicznych, takich jak lepkoœæ,
ci¹gliwoœæ (tack) i lejnoœæ.
1. Du¿y pojemnik z pigmentem
2. Dmuchawa zapewniaj¹ca transport
pneumatyczny
3. Rotacyjny wpust pigmentu
4. Pneumatyczne przewody transportowe
5. Zbiorniki z zapasem pigmentów
6. Zbiorniki z wype³niaczami
7. Waga
8. Komponenty p³ynne
9. Waga do komponentów p³ynnych
10. Pompa pobieraj¹ca komponenty z wagi
11. Zbiornik do mieszania sk³adników
12. Zbiornik buforowy
13. Pompa z regulowan¹ szybkoœci¹ obrotow¹
14. M³yn mieszalnikowo-kulkowy COBRA
15. Zbiorniki na gotow¹ farbê
16. Trójwalcówka SDVE
8
6
5
4
6
9
5
10
7
1
12
15
11
3
15
14
16
2
13
Schemat zautomatyzowanej produkcji farb drukowych
5
Echo farb drukarskich 3
Istotne ró¿nice miêdzy typograficznymi i offsetowymi
farbami do zwojowego druku gazet
Mimo tego, ¿e farby do obu technik
druku s¹ wytwarzane z tych samych
podstawowych surowców, to w ich obrêbie istniej¹ mo¿liwoœci ró¿nych wariantów odnoœnie budowy chemicznej
poszczególnych materia³ów. Zawsze
jednak obowi¹zuje zasada, ¿e nale¿y
tak dokonywaæ doboru surowców, aby
farby by³y dostosowane do konkretnej
techniki druku.
Najwa¿niejsz¹ cech¹ farb offsetowych
jest ich zdolnoœæ do interakcji z roztworem zwil¿aj¹cym w taki sposób, aby
otrzymaæ prawid³owy wynik druku.
Tylko wyj¹tkowo mo¿na zastosowaæ
farby typograficzne do druku offsetowego. Poni¿ej najwa¿niejsze ró¿nice
obu systemów recepturowych:
· farby offsetowe zawieraj¹ wy³¹cznie
pigmenty odpowiednie do offsetu
· intensywnoœæ farb typograficznych
jest mniejsza, poniewa¿ ze wzglêdu na
technologiê, na papier przenoszone s¹
wiêksze iloœci farby:
- w druku offsetowym 0,8-1,3 g/m2
- w druku typograficznym 1,6-2,0 g/m2.
Mimo to tylko technika offsetowa
zapewnia równomierne krycie apli bez
tzw. bia³ych nak³uæ szpilek (speckles).
· farby offsetowe maj¹ nieco wy¿sz¹
lepkoœæ i ci¹gliwoœæ (tack) ni¿
typograficzne farby gazetowe.
W³aœciwoœci reologiczne farb offsetowych zale¿¹ m.in. od typu zespo³u
farbowego, np. od tego, czy posiadaj¹
dolny czy górny nó¿ farbowy.
Zarówno lepkoœæ, jak i ci¹gliwoœæ farby
offsetowej zmieniaj¹ siê na skutek
zemulgowanego œrodka zwil¿aj¹cego
w zespole drukowym. Z tego te¿
powodu, aby osi¹gn¹æ dobry jakoœciowo druk, œrodek zwil¿aj¹cy musi
równie¿ spe³niaæ pewne specjalne
wymagania.
LepkoϾ
(dPa.s)
przy 20 oC
Ci¹gliwoœæ
(tack)
Farba
offsetowa
50 - 300
3,5 - 5,0
Farba
typograficzna
35 - 100
2,5 - 3,5
Farby
6
Echo farb drukarskich 3
Kryteria jakoœciowe farb do offsetowego zwojowego
druku gazet
Aby oceniæ jakoœæ farby nale¿y
uwzglêdniæ wiele kryteriów i interakcji.
siê farby w ka³amarzu. Granica
p³ynnoœci to si³a konieczna do tego,
aby farbê wprowadziæ ze stanu
spoczynku w ruch. Podaje siê j¹ w Paskalach (Pa). Je¿eli zostan¹ przekroczone pewne wartoœci graniczne, to
farba nie wyp³ywa z ka³amarza.
Dane charakteryzuj¹ce stany
fizyczne farb
Lepkoœæ, lejnoœæ, ci¹gliwoœæ (tack)
Ci¹gliwoœæ to si³a konieczna do
podzia³u warstwy farby znajduj¹cej siê
miêdzy dwoma wa³kami. W przeciwieñstwie do lepkoœci i granicy
p³ynnoœci, nie mo¿na okreœliæ ci¹gliwoœci w jednostkach miêdzynarodowych (uk³ad SI), poniewa¿ chodzi tu
o wielkoœæ ustalon¹ empirycznie.
Jest ona za ka¿dym razem zale¿na od
zastosowanego
przyrz¹du
pomiarowego, jego wyposa¿enia i geometrii
pomiaru.
Farby gazetowe maj¹ ci¹gliwoœæ (tack)
znacznie ni¿sz¹ ni¿ farby do offsetowego druku rotacyjnego akcydensów
lub farby do offsetu arkuszowego.
Konsystencjê farby opisuje siê zgodnie
z norma DIN 16 515 s³owami:
s³aba - mocna - krótka - d³uga
U¿yte tutaj pojêcia opisuj¹ lepkoœæ
farby tzn. si³ê przeciwstawn¹ œcinaniu.
Lepkoœæ mierzy siê prêdkoœciomierzami naporowymi i podaje w paskalach
x sekunda (Pa · s). Zakres lepkoœci farb
gazetowych le¿y w zale¿noœci od
wymagañ miêdzy 5 i 15 Pa · s. Z lepkoœci¹ œciœle jest zwi¹zana lejnoœæ,
przy czym granica p³ynnoœci ma
znaczenie dla intensywnoœci obracania
Ci¹gliwoœæ
(tack)
LepkoϾ
20
10
15
7,5
5,0
10
CI¥GLIWOŒÆ
(tack)
2,5
5
LEPKOή
0
0
0
20
60
40
o
Temperatura (C)
Rys. 5. Wp³yw temperatury na lepkoœæ i ci¹gliwoœæ (tack)
80
7
Echo farb drukarskich 3
Przyczyn¹ tego jest stosunkowo niewielka
wytrzyma³oœæ papieru gazetowego na wyrywanie cz¹stek papieru z powierzchni. Obrazuje
to nastêpuj¹ce zestawienie:
Ci¹gliwoœæ
(tack)
Farba
offsetowy druk arkuszowy
offset zwojowy do druku
akcydensów
druk gazet
9 - 13
7 - 12
3,5 - 5
Lepkoœæ i ci¹gliwoœæ (tack) nie s¹ bezpoœrednio zale¿ne od siebie. Farby mog¹ byæ s³abe
i d³ugie, ale te¿ mocne i krótkie. Jednak¿e oba
parametry s¹ bardzo mocno uzale¿nione od
temperatury (rys. 5, str. 6).11) W zespo³ach
drukowych du¿ych rotacyjnych maszyn gazetowych temperatura mo¿e przekraczaæ 40°C.
Podstawow¹ przyczn¹ tego jest odkszta³canie
elastycznych obci¹gów na wa³kach.
Ci¹gliwoœæ (tack) farb zmienia siê w niewielkim stopniu przy sta³ej temperaturze i sta³ej
szybkoœci maszyny, w zale¿noœci od czasu.
Mocny wzrost ci¹gliwoœci powodowa³by czêstsze mycie gum i cylindrów dociskowych
z powodu wyrywania z papieru w³ókien, œcieru
i wype³niaczy oraz gromadzenia ich na gumach
i wa³kach. Ci¹gliwoœæ farb drukarskich zwiêksza siê ze wzrostem szybkoœci maszyny (wiêksza iloœæ podzia³ów warstwy farby na jednostkê
czasu). W przybli¿eniu mo¿na za³o¿yæ, ¿e opór
podczas podzia³u warstwy farby jest wprost
proporcjonalny do iloczynu lepkoœci farby
drukarskiej i szybkoœci maszyny.6) Niew³aœciwa
charakterystyka reologiczna farb drukarskich
mo¿e powodowaæ nastêpuj¹ce b³êdy:
Ci¹gliwoœæ (tack) farby jest tak ustalona, ¿e
B³¹d
Objawy zewnêtrzne
Zbyt du¿a lepkoœæ
Problemy z transportem z kontenera do
zespo³u farbowego
Z³e p³yniêcie
Pozostawanie farby
w ka³amarzu
Zbyt du¿a
ci¹gliwoœæ (tack)
Zrywanie powierzchni papieru, gromadzenie siê na
wa³kach i gumach
w produkcji gazetowej druk mo¿e siê odbywaæ
w dowolnej kolejnoœci kolorów.
Kolorystyka farb
Zgodnie z norm¹ DIN 6 164 kolorystyka farb
drukarskich jest okreœlana przez ich odcieñ,
nasycenie i stopieñ jasnoœci. Te trzy podstawowe wielkoœci mo¿na zmierzyæ i oceniæ spektrofotometrem w widzialnym zakresie d³ugoœci
fal œwietlnych od 400 do 700 nm.
Nasycenie charakteryzuje intensywnoϾ koloru
i czystoϾ barwnego druku, jasnoϾ zawartoϾ czerni.
W druku gazetowym stosuje siê - obok farb
tradowych, pigmentowanych wed³ug "Europejskiej normy CEI 13-67" - wiele rodzajów farb
wyró¿niaj¹cych, których odcieñ musi byæ
dok³adnie taki, jak zadany wzór koloru.
Zabarwienie papieru ma wp³yw na odcieñ farby
w jednobarwnym druku rastrowym i w druku
wielobarwnym. Je¿eli zachodzi potrzeba
porównania kolorów, to konieczne jest wykonanie druków próbnych na specjalnym
urz¹dzeniu. Tylko w ten sposób mo¿na po³o¿yæ
na pod³o¿u drukowym zdefiniowan¹ iloœæ farby
(g/m2). Jest to niezbêdny warunek porównania
· wizualnego
· wykonanego spektrofotometrem
· przez pomiar gêstoœci optycznej.
Metody te s¹ stosowane przez producentów
farb drukowych w celu zagwarantowania
wymaganej kolorystyki.
Je¿eli farba ma zbyt ma³¹ intensywnoœæ, to aby
osi¹gn¹æ po¿¹dane krycie trzeba po³o¿yæ
wiêcej farby, co z kolei mo¿e prowadziæ do
brudzenia elementów prowadz¹cych i odbijania w z³amywaku.
Interakcja uk³adu farba/œrodek
zwil¿ajacy
Offsetowe rotacyjne maszyny gazetowe s¹
prawie w stu procentach wyposa¿one
w bezstykowe zespo³y zwil¿aj¹ce, w których
prawie wcale nie nastêpuje transport zwrotny
farby do œrodka zwil¿aj¹cego. Unika siê w ten
sposób
zanieczyszczenia
œrodka
zwil¿aj¹cego.
8
Echo farb drukarskich 3
Energia mechaniczna
Œrodek zwil¿aj¹cy
FARBA
Podwy¿szenie
granicy p³ynnoœci
Zmiana lepkoœci
Obni¿enie ci¹gliwoœci
(tacku)
Rys. 6.
Jednak œrodek zwil¿aj¹cy "wêdruje"
przez p³ytê drukow¹
ò
farbowe wa³ki nadaj¹ce
ò
wa³ki w zespole farbowym
do farby znajduj¹cej siê na
wa³kach. Œrodek zwil¿aj¹cy jest
rozdrabniany mechanicznie w farbie przez zjawiska podzia³u warstwy miêdzy wa³kami na cz¹steczki
o wymiarach oko³o 0,1-10 µm Ø)
tzn. emulguje (rys. 6). Poni¿szy
sche-mat pokazuje, ¿e œrodek
zwil¿aj¹cy przedostaje siê g³ównie
poprzez farbê, w postaci emulsji na
papier. W miejscach niedrukuj¹cych przenoszenie œrodka zwil¿aj¹cego na pod³o¿e drukowe jest
znacznie mniejsze (rys. 7).l0)
Wynika z tego, ¿e szczególnie
w wypadku niewielkiego sp³ywu farby
uwarunkowanego motywem rysunku,
emulguje i transportuje siê wyj¹tkowo du¿o œrodka zwil¿aj¹cego. Iloœæ
œrodka zwil¿aj¹cego, przenoszonego
w druku jednobarwnym na papier
wynosi 0,5-1 g/m2.6)
Farba offsetowa jest tym lepsza pod
wzglêdem jej w³aœciwoœci drukowych,
im mniejszy jest wp³yw œrodka
zwil¿aj¹cego na jej charakterystykê.
Farbowy wa³ek
nadaj¹cy
Wodny wa³ek nadaj¹cy
miejsca niedrukuj¹ce
na formie
miejsca drukuj¹ce
na formie
Obci¹g gumowy
Papier
Rys. 7. Przep³yw œrodka zwil¿aj¹cego w zespole drukuj¹cym
9
Echo farb drukarskich 3
Cel ten mo¿na osi¹gn¹æ tylko przez iloœciowe
ograniczenie przyjmowania œrodka zwil¿aj¹cego przez farbê:
Œrodek zwil¿aj¹cy / farba (%)
Nasycenie
Przez pojêcie "pylenie" nale¿y rozumieæ
wylatywanie przyœpieszonych, mikroskopijnych
cz¹stek farby ze szpary pomiêdzy wa³kami.
W praktyce mo¿na zaobserwowaæ, ¿e im bli¿ej
formy drukowej, tym mniejsze staje siê pylenie
w zespole farbowym. Przyœpieszone cz¹steczki mog¹ byæ bardzo ma³e i brudz¹ maszynê.
Wed³ug nas skutkiem ci¹gliwoœci farby
drukarskiej jest tworzenie nitek farby.11)
Wzrost gruboœci warstwy farby i szybkoœci
Poda¿ œrodka zwil¿aj¹cego / czas
Zbyt du¿e przyjmowanie œrodka zwil¿aj¹cego
powoduje:
· zbyt du¿¹ redukcjê ci¹gliwoœci (tacku)
· nieprawid³owy podzia³ warstwy farby
· niedostateczny podzia³ farby (nabieranie
farby przez wa³ki i w zwi¹zku z tym niewielkie
przenoszenie farby na p³ytê)
· w wypadku zbyt mocnego pogrubienia warstwy farby - chlapanie emulsji farba/œrodek
zwil¿aj¹cy z koñców farbowych wa³ków
nadaj¹cych.
Pozytywne aspekty przyjmowania œrodka
zwil¿aj¹cego (emulgowania) to m.in.:
Farba / œrodek zwil¿aj¹cy
Redukcja ci¹gliwoœci (tacku)
Zmniejszone zrywanie powierzchni
papieru i mniejsze gromadzenie
zanieczyszczeñ z papieru
Zmniejszone pylenie
farby
obwodowej wa³ków mo¿e prowadziæ do wzrostu ci¹gliwoœci, a w zwi¹zku z tym do wzrostu
tworzenia nitek, co oznacza zwiêkszanie siê
d³ugoœci nitek i iloœci podwójnych zrywów.
Pobór œrodka zwil¿aj¹cego redukuje ci¹gliwoœæ
i tym samym tendencjê do pylenia. Je¿eli jednak ci¹gliwoœæ zostanie zbyt mocno zredukowana przez zwiêkszony pobór œrodka
zwil¿aj¹cego, to skutkiem jest pryskanie farby.
W przeciwieñstwie do pylenia, cz¹steczki farby
pryskaj¹ce spomiêdzy wa³ków s¹ znacznie
wiêksze i maj¹ wiêksze stê¿enie œrodka
zwil¿aj¹cego.
Interakcja uk³adu forma
drukowa/farba
Tolerancja na œrodek zwil¿aj¹cy
O jakoœci druku decyduje jakoœæ rysunku przeniesionego na papier. Po¿¹dana jakoœæ druku
musi byæ uzyskana szybko, aby zminimalizowaæ iloœæ makulatury.
Interakcja p³yty drukowej, œrodka zwil¿aj¹cego
i farby musi umo¿liwiaæ szybkie schodzenie
farby z niedrukuj¹cych miejsc formy.
10
Echo farb drukarskich 3
Zespó³ farbowy
Zespó³ farbowy
Zwil¿anie
Zwil¿anie
Zwil¿anie wstêpne
Zwil¿anie nad¹¿ne
Rys. 8. Prowadzenie taœmy papieru przy nawil¿aniu wstêpnym i nad¹¿nym
Wymagania te s¹ szczególnie wysokie
wtedy, gdy zwil¿anie jest nad¹¿ne,
poniewa¿ konieczne jest zwil¿anie
wiêksze, ni¿ w wypadku zwil¿ania
wstêpnego (rys. 8).
Podczas rozbiegu maszyny farby
pobieraj¹ œrodek zwil¿aj¹cy a¿ do
pe³nego nasycenia. Dopiero "nadmiar"
œrodka
zwil¿aj¹cego
zapewnia
schodzenie farby z niedrukuj¹cych
miejsc p³yty.
Ka¿dy uk³ad p³yta drukowa/œrodek
zwil¿j¹cy/farba ma swój w³asny zakres
roboczy, tzn. tolerancjê na œrodek
zwil¿aj¹cy. Taki zakres roboczy jest
ograniczany przez tonowanie formy
(zbyt ma³a poda¿ œrodka zwil¿aj¹cego)
i wystêpowanie œladów po wodzie
(w wypadku zbyt du¿ej poda¿y œrodka
zwil¿aj¹cego) (rys. 9).
Najlepsze wyniki w druku offsetowym
osi¹ga siê tu¿ powy¿ej granicy tonowania. Zazwyczaj jednak poda¿ œrodka
zwil¿aj¹cego w druku gazetowym jest
wiêksza w celu wyd³u¿enia przedzia³ów
czasowych miêdzy myciem gum po
zabrudzeniu przez cz¹stki papieru.
Poda¿ œrodka zwil¿aj¹cego
100
Œlady wody
Zakres roboczy w druku gazetowym
Zakres najkorzystniejszy pod
wzglêdem technologicznym
Granica tonowania
Tonowanie
0
Rys. 9. Tolerancja na œrodek zwil¿aj¹cy w drukowaniu offsetowym
Tolerancja
na œrodek
zwil¿aj¹cy
11
Echo farb drukarskich 3
Zbyt wysoka
poda¿ œrodka
zwil¿aj¹cego
Du¿e podawanie
œrodka zwil¿aj¹cego
poprzez farbê
na papier
Zwiêkszony pobór
œrodka zwil¿aj¹cego
przez farbê
Zmniejszone
przenoszenie farby
Zmniejszony
kontrast druku
Rys. 10. Skutki zbyt du¿ej poda¿y œrodka zwil¿aj¹cego
Je¿eli poda¿ œrodka zwil¿aj¹cego pozostaje
ci¹gle w zakresie górnej granicy, to mog¹
wyst¹piæ nastêpuj¹ce b³êdy (rys. 10) :
tonowanie
Je¿eli pobór œrodka zwil¿aj¹cego przez
farbê jest zbyt du¿y (szczególnie gdy motyw
rysunku warunkuje niewielkie zu¿ycie
farby), to skutkiem mo¿e byæ tonowanie.
Emulsja farba/œrodek zwil¿aj¹cy przyczepia
siê do niedrukuj¹cych miejsc p³yty i jest
czêœciowo przenoszona na papier. Mimo
zwiêkszonej poda¿y œrodka zwil¿aj¹cego
czêsto nie udaje siê usun¹æ tonowania,
poniewa¿ forma nie odró¿nia ju¿ czystego
œrodka zwil¿aj¹cego od emulsji farba
/œrodek zwil¿aj¹cy.
obni¿ona wytrzyma³oœæ form drukowych
Od wstêpnie uczulonych form drukowych
(najczêœciej negatywowych) wymaga siê
wysokiej wytrzyma³oœci, czêsto przekraczaj¹cej 100.000 druku.
Tak¹ wytrzyma³oœæ mo¿na osi¹gn¹æ tylko
przez:
· w³aœciw¹ regulacjê maszyny podczas
druku, tzn. w³aœciwe dostawianie wa³ków
farbowych i wodnych oraz w³aœciw¹
gruboœæ gumowych obci¹gów
· unikanie gromadzenia siê warstwy farby
na gumowych obci¹gach
· dobór w³aœciwego obci¹gu gumowego
i podk³adu
· farbê drukarsk¹, która chroni miejsce
drukuj¹ce przez w³aœciwe jej dzia³anie
"pokrywaj¹ce" i nie ma w³aœciwoœci
œciernych.
Praktyka dowodzi, ¿e formy druko-we
s¹ prawie zawsze niszczone przez
œcieranie.
Tak mo¿e oddzia³ywaæ kontakt
· forma/gumowy obci¹g (odkszta³cenia
gumy w strefie kontaktu z form¹/gromadzenia siê farby),
· forma/farbowe wa³ki nadaj¹ce,
· forma/wodne wa³ki nadaj¹ce.
Zaobserwowano równie¿ niszczenie
na formie utlenionych miejsc niedrukuj¹cych, a nie wy³¹cznie miejsc
drukuj¹cych. Farba drukarska mo¿e
uczestniczyæ w œcieraniu tylko wtedy,
gdy zawiera twarde cz¹steczki lub
agresywne chemicznie substancje,
a tak z regu³y nie jest.
obni¿ona wytrzyma³oœæ form reprodukowanych elektrofotograficznie
P³yty do reprodukcji bezfilmowej maj¹
naniesione warstwy, uwidocznione na
rysunku 11 (str. 12). Warstwa tonera
zabezpiecza mechanicznie warstwê
kopiow¹. Istniej¹ typy p³yt, w których
warstwa tonera podczas druku nak³adu
12
Echo farb drukarskich 3
Toner
Warstwa kopiowa
Warstwa wi¹¿¹ca
Tlenek aluminium
Aluminium
Rys. 11. Przekrój przez bezfilmow¹ p³ytê drukow¹
· powinna szybko schodziæ z du¿ych
powierzchni (tak, aby nie powstawa³
zaplamiony obraz drukowy) lub mo¿na
by³o j¹ usun¹æ przed drukiem œrodkiem do mycia wa³ków
· powinna zostaæ, aby chroniæ warstwê
kopiow¹.
Odpowiednio do tych wymagañ mo¿na
sporz¹dziæ takie farby, które nie
narusz¹ warstwy tonera lub go szybko
usun¹.
Interakcja uk³adu gumowy
obci¹g/farba
Wspominaliœmy ju¿ o zale¿noœciach
miêdzy ci¹gliwoœci¹ farb, zwil¿aniem
Gromadzenie siê brudu i farby
na gumowym obci¹gu
Poda¿ œrodka
zwil¿aj¹cego
Ci¹gliwoœæ
farb
i gromadzeniem siê farby na gumowym
obci¹gu.
Praktyka dowodzi, ¿e gromadzenie
cz¹stek papieru na gumie, zmieszanych z farb¹ ustala siê miêdzy
10.000 i 15.000 druków (rys. 12).6)
Sk³adniki papieru na gumowym obci¹gu (g/m2 )
6
5
4
3
2
1
0
0
5
10
15
IloϾ odbitek x 1000
Rys. 12
20
25
13
Echo farb drukarskich 3
Potem najprawdopodobniej ustala siê
równowaga dynamiczna miêdzy oddawaniem i przyjmowaniem czêœci sk³adowych
papieru (kurz papierowy i cz¹stki papieru wyrwane przez farbê). W tym kontekœcie nale¿y
rozró¿niæ nastêpuj¹ce pojêcia:
linting
luŸne cz¹stki w³ókien (lint) na wstêdze papieru
picking
wyrywanie cz¹stek w³ókien i wype³niaczy
przez farbê z powierzchni papieru
piling
zbieranie cz¹stek w³ókien i wype³niaczy na
gumowym obci¹gu (linting + picking)
plugging
zabijanie rastra na p³ytach typograficznych.
gazetowego "schn¹" wy³¹cznie dlatego, ¿e
wnikaja w ch³onny papier gazetowy (wi¹¿¹
siê z pod³o¿em przez wsi¹kanie). Wi¹zanie
przez wnikanie w porowat¹ strukturê papieru
jest u³atwione przez du¿y docisk strefie kontaktu gumowego obci¹gu z papierem (oko³o
20 kN/m) (rys. 13)) Szybkoœæ wi¹zania jest
m.in. uzale¿niona od:
· lepkoœci farb
· ch³onnoœci papieru (porowatoœæ / ciœnienie
naczyñ w³oskowatych)
· zawartoœci wody w farbie i papierze.
Szybkoœæ wsi¹kania jest pocz¹tkowo bardzo
du¿a, a nastêpnie gwa³townie siê zmniejsza.
St¹d wniosek, ¿e wnikanie sk³adników farby
w papier odbywa siê jeszcze d³ugo po druku.
Poni¿szy schemat (rys. 14) demonstruje si³y
Takie same znaczenie jak w³aœciwoœci farb
i papieru maja w³aœciwoœci powierzchni obci¹gów. S¹ to:
· twardoœæ (w stopniach Shore’a)
· szorstkoœæ
· kleistoœæ
· energia (sprê¿ystoœæ) powierzchni.
Docisk w strefie styku
Gumowy obci¹g
Punkt rastrowy
Zu¿yte, g³adkie obci¹gi gumowe gromadz¹
czêsto cz¹stki papieru w postaci wybrzuszeñ,
oddzia³ywuj¹cych negatywnie na jakoœæ
druku.
Interakcja uk³adu farba
drukowa/papier gazetowy
Schniêcie farby na papierze gazetowym
Farby do offsetowego rotacyjnego druku
Ciœnienie naczyñ
w³oskowatych papieru
Rys. 13. Procesy zachodz¹ce w strefie styku
i farbê w kontaktowej strefie druku
gumowego obci¹gu i papieru.10)
W przypadku
Wsi¹kanie
Farba drukowa
Papier
Podzia³ farby
Zwil¿anie
farb¹
Rys. 13.
Sp³aszczanie
Powierzchnia papieru
14
Echo farb drukarskich 3
przedstawionego na rysunku punktu rastrowego, nastêpuje równie¿ boczne "sp³aszczenie" farby, prowadz¹ce do zwiêkszenia
powierzchni punktu.
Graniczne napiêcie powierzchniowe miêdzy
farbami i papierem wynosi oko³o 30 mN/m
i w zwi¹zku z tym nie ma wiêkszego
znaczenia w stosunku do docisku liniowego
miêdzy gumowym obci¹giem i papierem,
wynosz¹cego 20 kN/m.
Miêdzy tymi w³aœciwoœciami istniej¹
nastêpuj¹ce zale¿noœci:
· papiery o wysokiej g³adkoœci do
osi¹gniêcia po¿¹danego krycia wymagaj¹ mniejszej iloœci farby drukarskiej
(g/m2) ni¿ papiery bardziej szorstkie.
· ze wzrostem g³adkoœci polepsza siê
jakoϾ druku.
Charakterystyka przyjmowania farby
przez papier, a jakoϾ druku
· papier o wiêkszej g³adkoœci ma
mniejsz¹ h³onnoœæ. Zmniejsza siê szybkoœæ wsi¹kania farb. Skutki tego to
brudzenie elementów prowadz¹cych,
odbijanie
w z³amywaku i w stosie
gotowych egzemplarzy.
Wiêksza ch³onnoœæ to mocniejsze wnikanie farby. Doprowadza to do b³êdnego wydruku i mocnego przebijania na
drug¹ stronê (patrz strona 19).
Jakoœæ papieru gazetowego odnoœnie
drukowoœci okreœlaj¹ m.in. nastêpuj¹ce wymagania pod jego adresem:
· dobry nadruk: równomierna,
zamkniêta apla i ostry punkt,
· wysoki kontrast druku,
· wysoka wytrzyma³oœæ powierzchni,
· s³abe przebijanie na drug¹ stronê,
· niewielkie odci¹ganie farby
· niewielkie zapotrzebowanie na farbê,
· stabilnoœæ spasowania kolorów.
Poni¿sze zestawienie demonstruje, jak
ró¿ne wymagania odnoœnie papieru
gazetowego do ró¿nych technik
druku.7)
Podstaw¹ dobrej drukownoœci papieru gazetowego jest równomiernoœæ jego struktury.
Nierównomierny podzia³ masy papierowej
i w zwi¹zku z tym nierównomiernoœæ zagêszczenia oznacza tym samym nierównomierne przyjmowanie farby. Skutkiem tego jest
niespokojny druk, zwiêkszone przebijanie na
drug¹ stronê, odci¹ganie i brudzenie druków
w warunkach stosu.
Szczególnie du¿y wp³yw na jakoœæ druku maj¹
zw³aszcza dwie inne w³aœciwoœci papieru:
· ch³onnoœæ
· g³adkoœæ wzglêdnie szorstkoœæ drukowa
papieru.
Obie w³aœciwoœci ustala siê znormalizowanymi metodami, a mianowicie:
metod¹ przyjmowania oleju
wg Cobbá-Ungera
DIN 53 132
metod¹ badania
g³adkoœci/szorstkoœci
DIN 53 138
wg Bendtsena lub Parker Print Surf
Ale:
DrukownoϾ
G³adkoœæ
Druk wypuk³y
Offset
(D - litho)
Fleksografia
Zapotrzebowanie na
farbê
Struktura
powierzchni
Przebijanie
Odci¹ganie
Wytrzyma³oœæ
na zrywanie
powierzchni
OdpornoϾ
na wodê
15
Echo farb drukarskich 3
Powy¿sze w³aœciwoœci papieru mo¿na
weryfikowaæ za pomoc¹ nastêpuj¹cych kryteriów:
· gramatury (g/m2)
· gruboœci (µm)
· porowatoœci (ml/min)
· wolumenu (pulchnoœci) (cm3/g)
· wzglêdnej g³êbokoœci nierównoœci (%)
jako ilorazu g³adkoœci druku (µm) i gruboœci
arkusza (µm) x 100
· zawartoœci wype³niaczy/popio³u (%)
· wytrzyma³oœci powierzchni na zrywanie na
mokro i na sucho
· nieprzezroczystoœci i jasnoœci koloru (%)
· zapotrzebowania na farbê w celu osi¹gniêcia po¿¹danego krycia lub zaczernienia
· szybkoœci przyjmowania wody
· œciœliwoœci.
W Niemczech produkuje siê du¿¹ c¿êœæ
papieru z udzia³em makulatury, uprzednio
odfarbionej tj. pozbawionej farby drukarskiej (metoda powtórnego przerobu). Iloœæ
makulatury w gotowych wyrobach przemys³u papierniczego przekracza ju¿ 40%.
Utrzymanie standardów jakoœciowych
w druku gazetowym staje siê problematyczne ze wzglêdu na d¹¿enie do ci¹g³ego
obni¿enia gramatury zadrukowanych
papierów.4)
Ma to równie¿ i strony dodatnie,
a mianowicie:
· ni¿sz¹ masê egzemplarza i co za
tym idzie mniejsze koszty ekspedycji
czasopism
· d³u¿sze taœmy papieru w zwoju
i w zwi¹zku z tym
· rzadsze zmiany rol.
Redukcja gramatury rozpoczê³a siê
od 52 g/m2 do - kolejno - 48,8 g/m2,
45 g/m2 i ostatnio nawet sporadycznie do 40 g/m2. Ze wzglêdu na
mniejsz¹ gruboœæ arkusza, wystêpuj¹ straty nieprzezroczystoœci
prowadz¹ce do zwiêkszonego przebijania i przeœwitywania. Aby
ograniczyæ straty nieprzezroczystoœci, zredukowano jasnoœæ papieru,
na skutek czego zmniejszy³ siê jednak kontrast druku.
Problemy te z³agodzono przez dopasowanie do siebie jakoœci papieru
i farb.
Zapotrzebowanie
okreœlonego
gatunku papieru na farbê w celu
osi¹gniêcia po¿¹danego krycia,
mo¿na ustaliæ przez pomiar wzglêdnej gêstoœci optycznej na drukach
próbnych wykonywanych ze wzrastaj¹cym nak³adaniem farby (rys. 15).
Gêstoœæ optyczna
apli Dv
1,5
W praktyce
drukuje siê
najczêœciej
w ¿ó³tym
zakresie
krzywej
wydajnoœci.
1,4
1,3
1,2
1,1
1,0
0,9
0,8
0,7
0
0,5
1
1,5
IloϾ farby (g/m 2)
Rys. 15. Zapotrzebowanie na farbê
2
2,5
16
Echo farb drukarskich 3
Jakoœciowa ocena druku
Dobr¹ jakoœæ druku okreœla9):
· równomierny nadruk z dobrym kryciem ·
równomierna gêstoœæ optyczna
· ostre odtworzenie punktu rastrowego
i pisma
· niewielki przyrost punktu rastrowego
· wysoki kontrast druku
· dobre przyjmowanie farby
· równomierne pokrycie farb¹ papieru
i sta³a jasnoœæ
· niewielkie przeœwitywanie i przebijanie
farby na drug¹ stronê
· du¿a odpornoœæ na œcieranie
· niewielkie odk³adanie i tonowanie farby.
Metody pomiaru kryteriów
jakoœciowych
Gêstoœæ optyczna i zaczernienie
Pierwsze wra¿enie optyczne ogl¹danej gazety jest pozytywne, je¿eli wzglêdnie
wysokie s¹: kontrast druku, gêstoœæ optyczna apli i jasnoœæ papieru. W wyj¹tkowych
wypadkach klient ¿yczy sobie raczej
"szar¹" gazetê.
Gêstoœæ optyczna i zaczernienie to
wielkoœci bezwymiarowe o nastêpuj¹cych
zale¿noœciach (rys. 16) :
Gêstoœæ optyczn¹ druku mo¿na zmierzyæ
kolorymetrem (np. Elrepho) lub densytoWzglêdna
= lg
gêstoœæ
optyczna
lg
metrem. Podczas pomiaru druk musi le¿eæ
na stosie niezadrukowanego papieru.
W analizie wartoœci gêstoœci optycznej nale¿y uwzglêdniæ fakt, ¿e wyniki pomiarów
kolorymetrami i densytometrami nie s¹
porównywalne wprost.
Do densytometrów odnosi siê norma DIN
16 536. Niektóre przyrz¹dy nie spe³niaj¹
wymagañ tej normy (np. odnoœnie
geometrii pomiaru stosuje siê nastêpuj¹ce
filtry do kolorów komplementarnych):
Kolor
Filtr
czarny
tzw. filtr Vl lub wizualny
(odpowiednio do wra¿liwoœci oka
na stopieñ jasnoœci)
czerwony
niebieski
¿ó³ty
zielony
czerwony
niebieski
Poniewa¿ gêstoœæ optyczna jest zale¿na
od czasu z powodu wi¹zania siê farby
z pod³o¿em, pierwszy pomiar nale¿y wykonaæ na œwie¿ym druku wykorzystuj¹c filtr
polaryzacyjny i powtórzyæ po 24 godzinach.
W rotacyjnym offsetowym druku gazetowym przenoszenie farby na papier
wynosi dla poszczególnych kolorów od
0,8 do 1,3 g/m2.
odbicie œwiat³a od papieru (%)
odbicie œwiat³a od druku (%)
100 %
odbicie œwiat³a od druku (%)
- lg
100 %
odbicie œwiat³a od papieru (%)
Absolutna
100 %
gêstoœæ
=lg
odbicie œwiat³a od druku (%)
optyczna
100 to odbicie œwiat³a od wzorca bieli
17
Echo farb drukarskich 3
W praktyce zaleca siê aktualnie
nastêpuj¹ce wzglêdne gêstoœci optyczne
kolorów:
Kolor
Gêstoœæ optyczna DV
czarny
niebieski
czerwony
¿ó³ty
_ 0,1
1,10 +
_ 0,1
1,00 +
_ 0,1
1,00 +
_ 0,05
0,80 +
Tolerancje s¹ wiêksze na pocz¹tku
druku. Odpowiednie zalecenia podaje
Zwi¹zek Drukarzy Niemieckich we
"Wskazówkach do reprodukcji czterobarwnej w druku gazetowym". W wypadku
zbyt du¿ego nadawania farby przewa¿aj¹
wady:
Powiêkszanie punktu rastrowego
i przyrost wartoœci tonalnej
Zwiêkszone nadawanie farby
zalety
Minimalne krycie w typograficznym druku
gazetowym wynosi 8%, w druku offsetowym 5%. Poni¿ej tych wartoœci nie
nastêpuje druk punktów rastrowych.
Liniatury rastra wynosz¹:
· 25-30 linii/cm w druku wypuk³ym
· 30-40 linii/cm w druku offsetowym
Powiêkszanie punktu rastrowego wystêpuje we wszystkich technikach druku.
Stopieñ przyrostu zale¿y od:
· temperatury farby/lepkoœci
· charakterystyki gumowego obci¹gu
· formy drukowej
· stanu technicznego maszyny
· t³oku, odtaczania cylindrów
· jakoœci i iloœci œrodka zwil¿aj¹cego
· prêdkoœci drukowania
· jakoœci papieru.
Rozró¿niamy miêdzy geometrycznym
(mierzalnym powiêkszeniem powierzchni
poszczególnego punktu) i optycznym
zwiêkszeniem punktu (poch³anianie
œwiat³a tzn. tylko czêœciowe odbicie
œwiat³a z powodu poch³aniania przez
papier).
Ju¿ na etapie kopii negatywowej powstaje na formie zjawisko przyrostu punktu:
+ zwiêkszona gêstoœæ optyczna apli
+ równomierne krycie powierzchni
wady
_
zwiêkszony przyrost wartoœci
tonalnej (przyrost punktu
rastrowego)
_
pylenie
_
osaczanie na cylindrze
dociskowym
_
mocniejsze przebijanie farby
_
brudzenie elementów prowadz¹cych
_
odbijanie farby w z³amywaku
i/lub na drugiej stronie w stosie
egzemplarzy
_
zmniejszona odpornoœæ na œcieranie
Film
< 5%
Forma negatywowa
oko³o 30%
na 40% -owym
polu rastra
Rotacyjny offsetowy
druk gazet
18
Echo farb drukarskich 3
· intensywnoœæ farby powinna byæ dostateczna, aby za pomoc¹ przenoszenia farby na
papier rzêdu 0,8-1,3 g/m2 osi¹gn¹æ zakres
standardowego nafarbienia,
· w³aœciwoœci reologiczne farby powinny
zapobiegaæ mocnemu rozp³ywaniu siê punktu na papierze.
Przyrost wartoœci tonalnej oznacza zwiêkszenie zakresu gêstoœci optycznej druku
w stosunku do zrastrowanego filmu. Ogólny
przyrost wartoœci tonalnêj sk³ada siê
z nastêpuj¹cych sk³adników.13)
· zmiany wartoœci tonalnej, dokonanej podczas kopii,
· mechanicznego poszerzenia punktu (patrz
strona 13)
· tzw. po³ykania œwiat³a przez papier.
Rysunek 18 na stronie 19 demonstruje zmiany punktu rastrowego, jakie mog¹ wyst¹piæ
w wypadku b³êdnego wydruku.8)
Gêstoœæ optyczna apli Dv ma znaczny wp³yw
na zmianê wartoœci tonalnej w druku
i w zwi¹zku z tym tak¿e na kontrast druku.
Kontrast druku osi¹ga swoje maksimum przy
tzw. nafarbieniu standardowym, tzn. wtedy,
gdy zostaje osi¹gniêty optymalny podzia³
wartoœci tonalnych. W wypadku niewielkiego
nawet zmniejszenia lub zwiêkszenia podawania farby (gêstoœæ optyczna apli) zmniejsza
siê kontrast druku.
Przeœwit druku na druga stronê
Przeœwit druku na druga stronê jest zdefiniowany jako wzglêdna gêstoœæ optyczna na
niezadrukowanej stronie druku.
Przeœwit okreœla siê wg nastêpuj¹cego wzoru
odbicie œwiat³a od górnej strony papieru (%)
Przeœwit = lg
odbicie œwiat³a od odwrotnej strony papieru (%)
Zale¿noœæ ta jest przedstawiona na
poni¿szym rysunku (rys. 17).13)
Udzia³ farby w powstawaniu przyrostu wartoœci tonalnej powinien byæ mo¿liwie minimalny. Dlatego te¿:
Przeœwit druku na druga stronê powoduje
gorsza czytelnoϾ odwrotnej strony.
Przyrost wartoœci tonalnej (%)
40
DRUK WYPUK£Y
30
OFFSET
20
10
Prawid³owa
iloϾ farby
Niedobór
farby
0,6
0,7
0,8
0,9
1,0
Nadmiar
farby
1,1
1,2
1,3
1,4
Gêstoœæ optyczna
farby na apli D V
Rys. 17. Typowy przebieg przyrostu wartoœci tonalnej w zale¿noœci od gêstoœci optycznej apli w offsecie
wzglêdnie w druku wypuk³ym
19
Echo farb drukarskich 3
Powiêkszenie /pomniejszenie
punktu rastrowego
Prawid³owo
Przeœwit jest sum¹ efektów
Nieprawid³owo
przeœwiecalnoœæ + przebijanie farby
na drug¹ stronê
Powiêkszenie punktu
Przeœwitywanie jest powodowane wy³¹cznie jakoœci¹
papieru. Im mniejsza nieprzeŸroczystoœæ papieru, tym
mocniejsza jest przeœwiecalnoœæ. Mo¿na ten efekt
zmierzyæ k³ad¹c próbkê papieru na absolutnie czarn¹
podk³adkê (np. na czarny zamsz) i mierz¹c na próbce
odbicie lub gêstoœæ optyczn¹. Przebijanie farby to wzajemne oddzia³ywanie uk³adu farby drukarskiej i papieru.
Efektu tego nie mo¿na zmierzyæ, mo¿na go jedynie
obliczyæ.
Zabijanie punktu
Zmniejszenie
punktu
Deformacja punktu rastrowego
Zmurzenie
Przebijanie = przeœwit - przeœwiecalnoœæ
Przeœwit wystêpuje intensywniej, gdy:
· zmniejsza siê nieprzeŸroczystoœæ papieru · zwiêksza siê porowatoœæ papieru (ch³onnoœæ)
· zmniejsza siê lepkoœæ farby drukarskiej
· zwiêksza siê iloœæ przenoszonej na papier farby
i w zwi¹zku z tym zwiêksza siê gêstoœæ optyczna Dv.
Ze wzrostem iloœci farby przeœwit wystêpuje silniej
(rys. 19). Przeœwit, traktowany jako cecha akoœciowa
farby, jest najczêœciej mierzony reflektometrem lub
densytometrem na odwrocie próbki papieru
zadrukowanej jako apla.
Dublowanie
Pogrubienie
(rozgniecenie)
Rys. 18. Niew³aœciwy wydruk punktow rastra
Przeœwit
0,10
0,09
0,08
0,07
0,06
0,05
0,04
0,03
0,02
0,5
1
1,5
2
2,5
2
IloϾ farby (g/m )
Rys. 19. Przedruk na drug¹ stronê
3
3,5
20
Echo farb drukarskich 3
Próbki druków wykonuje siê na urz¹dzeniu do druków próbnych, z zdefiniowan¹
iloœci¹ farby (g/m2).
Zaleca siê nastêpuj¹ce gêstoœci optyczne:
do druku wypuk³ego Dv = 0,85
do druku offsetowego Dv = 0,95 lub 1,00
Poniewa¿ przeœwit jest œciœle zwi¹zany
z wsi¹kaniem farby w pod³o¿e, istnieje
pewna zale¿noœæ czasowa.
Pomiar nale¿y powtórzyæ po 24 godzinach.
Odci¹ganie
Je¿eli dociœniemy œwie¿y druk do niezadrukowanego papieru, to nast¹pi
odci¹gniêcie farby, czyli niezamierzone
zabrudzenie niezadrukowanego papieru.
Na intensywnoœæ odbicia ma wp³yw
jakoϾ farby i papieru oraz czas, jaki
min¹³ od druku. Zjawisko to definiuje siê
jako wzglêdn¹ optyczn¹ odbitej farby na
niezadrukowanym papierze:
odbicie œwiat³a od pod³o¿a drukowego (%)
Odci¹ganie = log
odbicie œwiat³a od odci¹gniêtej odbitki (%)
Mocne odci¹ganie znacznie obni¿a
jakoϾ gazety.
Intensywnoœæ odci¹gania uk³adu papier
/farba mierzy siê urz¹dzeniem do
wykonywania druków próbnych.
Na œwie¿y druk nak³ada siê
bezpoœrednio
niezadrukowany
pasek papieru tego samego
gatunku i dociska w drugim zespole
drukowym urz¹dzenia po ró¿nym
czasie. Gêstoœæ optyczna powsta³ego odbicia jest mierzona
reflektometrem. Je¿eli czynnoœci te
powtarza siê w ró¿nych odstêpach
czasowych od momentu druku, to
mo¿na ustaliæ zale¿noœæ odbijania
od czasu (rys. 20).
Œcieranie, odpornoœæ na œcieranie
Je¿eli miêdzy drukiem i niezadrukowanym papierem ma miejsce
ruch powoduj¹cy œcieranie, to
nastêpuje przenoszenie farby.
Czytelnicy gazet ¿ycz¹ sobie druku
mo¿liwie odpornego na œcieranie
i
wycieranie.
OdpornoϾ
na
œcieranie jest wiêksza przy:
· mniejszej iloœci farby (g/m2)
· zwiêkszonej porowatoœci papieru
· d³u¿szym czasie od momentu
druku.
Istnieje wiele rodzajów testów
s³u¿¹cych do dokonania oceny
odpornoœci na œcieranie. Czêsto
stosowany jest nastêpuj¹cy:
Odbijanie
0,5
0,4
0,3
0,2
24 godziny
0,1
0
0
Czas (minuty)
IloϾ farby 3,0 g/m 2, 700 N/cm 2
Test na odbijanie
50
100
150
21
Echo farb drukarskich 3
Druki próbne, wykonane urz¹dzeniem ze
zdefiniowan¹ iloœci¹ przenoszonej farby
(1,0 lub 1,5 g/m2) s¹ poddawane testom
na œcieranie po 0,5, 2, 4 i 6 godzinach od
momentu druku. Œcieranie odbywa siê
przy pomocy takiego samego papieru
przyrz¹dami do badania odpornoœci na
œcieranie np. Priifbau-Quartant. Obok
oceny wizualnej mo¿na zmierzyæ reflektometrem start¹ iloœæ farby na
niezadrukowanym papierze.
Densytometry nie nadaj¹ siê do tego
rodzaju pomiarów, poniewa¿ pole pomiaru jest zbyt ma³e, a b³¹d pomiaru zbyt
du¿y.
W jednej z amerykañskich metod pomiarowych stosuje siê bibu³kê obci¹¿on¹
wahad³owym ciê¿arkiem przêciag¹nym
w równomiernych odstêpach czasu po
druku. Odbicie mierzy siê na bibu³ce.
Niezale¿nie od metod otrzymuje siê
nastêpuj¹ce zale¿noœci (rys. 21 i rys. 22):
odbicie œwiat³a od pod³o¿a drukowego (%)
Œcieranie = log
odbicie œwiat³a od startej farby na niezadr. papierze (%)
0,15
Œcieranie
0,14
0,13
0,12
0,11
0,10
0,09
0,08
24 godziny
0,07
0,06
0,05
0
200
100
2
Iloœæ farby 1,5 g/m , 20 suwów
300
Czas (minuty)
Rys. 22. Test bibu³kowy
0,10
Œcieranie
0,09
0,08
0,07
0,06
0,05
0,04
0,03
0,02
0,7
0,9
20 suwów po 120 minutach
Rys. 22. Test bibu³kowy
1,1
1,3
1,5
Gêstoœæ optyczna apli D V
1,7
1,9
22
Echo farb drukarskich 3
Zu¿ycie farby
W produkcji gazetowej zu¿ycie
farby jest zale¿ne najczêœciej od
wydajnoœci farby, nadawania i gêstoœci rysunku. Dane odnoœnie
zu¿ycia farby maj¹ sens tylko
wtedy, gdy ustala siê je przez
d³u¿szy czas, co najmniej przez
tydzieñ.
Wartoœci, podane w poni¿szej
tabelce obrazuj¹ zu¿ycie farby
Zu¿ycie farby (kg/1000 kg papieru)
Gramatura
papieru
(g/m2 )
Technika druku
Rotacja
typo
Rotacja
offset
40
18
15
45
16
13
48,8
15
12
52
14
11
w odniesieniu do zadrukowanej
iloœci papieru o ró¿nej gramaturze.
W tym wypadku chodzi o przeciêtne wartoœci, ustalone na podstawie du¿ej iloœci danych z produkcji gazetowej. Jest oczywiste,
¿e w konkretnym przypadku mog¹
wyst¹piæ du¿e ró¿nice w stosunku
do wartoœci œrednich.
Stosunek iloœciowy farb gazetowych (czarne i kolory) do papieru
i œrodka zwil¿aj¹cego mo¿na
w przybli¿eniu ustaliæ w nastêpuj¹cy sposób:
Papier : œrodek zwil¿aj¹cy : farba = 60 : 2,5 : 1
Zgodnie z powy¿szym, zu¿ywa siê
oko³o 16 kg farb drukarskich na
1000 kg papieru.
23
Echo farb drukarskich 3
Normalizacja barw w offsetowym zwojowym druku
gazet
Standard CEI 13-67, (DIN 16 539),
zwany równie¿ Europejsk¹ Norm¹ Druku
Offsetowego zosta³ wprawdzie wprowadzony do przemys³u poligraficznego, ale
obowi¹zuje tylko w arkuszowym druku
offsetowym. Zgodnie z tym standardem
ocenia siê druki, a nie farby.
Aktualnie dla porównania ró¿nych farb
sporadycznie wykonuje siê druk próbny
na papierze APCO II/II farbami gazetowymi.
Dzia³ania maj¹ce na celu znormalizowanie offsetowego rotacyjnego druku
gazet podejmowane s¹ obecnie w ca³ej
Europie.
Do wykonania i oceny znormalizowanego
druku
stosuje
siê
nastêpuj¹ce, aktualnie obowi¹zuj¹ce
parametry:
· papier ilustracyjny APCO II/II, tzn. papier
powlekany jako pod³o¿e drukowe
· wykonanie druku przyrz¹dem do druków
próbnych
· zdefiniowana iloœæ farby na druku (0,71,1 g/m2)
· ocena kolorymetryczna
· ustalenie trójchromatycznych wspó³rzêdnych barw druku standardowego
· ustalenie tolerancji, tj. odchy³ek od standardowych trójchromatycznych wspó³rzêdnych barw.
Z wielu powodów nie mo¿na przenieœæ
tego standardu bezpoœrednio na rotacyjny offsetowy druk gazet.
M.in. dlatego, ¿e:
· ocenia siê druk, a nie farbê a pod³o¿e
drukowe wp³ywa na wynik. W porównaniu do wzorcowego pod³o¿a drukowego
APCO II/II papier gazetowy jest szary
i kolory wydaj¹ siê "brudniejsze"
· brak standardowego, stabilnego przez
d³u¿szy czas papieru gazetowego
· tolerancje, podawane przez CEI 13-67
nie mog¹ byæ utrzymane ze wzglêdu na
zabarwienie w³asne papierów gazetowych
· druki zmieniaj¹ siê na skutek wsi¹kania
farb w pod³o¿e w zale¿noœci od czasu
· w druku gazet stosuje siê najchêtniej mniej
niebieskaw¹, cieplejsz¹ farbê czerwon¹,
odmienn¹ od tej, jaka odpowiada standardowi CEI 13-67.
Aktualnie dla porównania ro¿nych farb sporadycznie wykonuje siê druk próbny na
papierze APCO II/II farbami gazetowymi.
Dzia³ania maj¹ce na celu znormalizowanie
offsetowego rotacyjnego druku gazet podejmowane sa obecnie w
ca³ej Europie.
Farby specjalne mo¿na dobieraæ przy
pomocy wzornika HKS-Z, wykonanego
w formie wachlarza. Farby tego katalogu
zosta³y wydrukowane na papierze gazetowym o gramaturze 45 g/m2.
Oprócz tego, dla wygody klienta wprowadzono wzornik farb "PANTONE Color
Selector Newsprint-System" z 33 kolorami
do druku wyró¿nieñ barwnych w og³oszeniach reklamowych i 3 kolorami standardowymi do druku reklam czterobarwnych.
24
Echo farb drukarskich 3
Kolejnoœæ kolorów
Przysz³oœæ offsetowego
zwojowego druku gazet
Nie mo¿na podawaæ ¿adnych konkretnych zaleceñ odnoœnie optymalnej kolejnoœci druku kolorów w rotacyjnym offsetowym druku gazet.
Najczêœciej w praktyce zale¿y to od:
· konfiguracji maszyn
· konkretnej produkcji, tzn. prowadzenia
taœmy papieru w maszynie.
S¹dzimy, ¿e technika offsetowa bêdzie
równie¿ w przysz³oœci coraz popularniejsza w druku gazetowym, przynajmniej na gruncie europejskim.
Dodatkowym impulsem dla rozwoju tej
techniki jest jej nowy wariant - aniloks offsetowy.
G³ównymi celami udoskonaleñ w dziedzinie maszyn drukuj¹cych, farb,
papierów i œrodków zwil¿aj¹cych bêd¹
w dalszym ci¹gu oszczêdnoœci materia³ów
i poprawa jakoœci (np. makulatura).
Czêsto dobiera siê tak ob³o¿enie kolorów
w maszynie, aby przy ró¿norodnej produkcji by³o jak najmniej mycia zespo³ów
farbowych. W takich wypadkach
najczêœciej drukuje siê najpierw kolor
czarny,
chocia¿
istnieje
ryzyko
"zabrudzenia"
kolejnych
kolorów:
niebieskiego, czerwonego i ¿ó³tego.
Farby nadrukowane jako pierwsze maj¹
kontakt
z
kolejnymi
gumowymi
obci¹gami, co mo¿e np. powodowaæ
zmiany punktów rastra. W zwi¹zku
z tym, kolory wra¿liwe na deformacje
drukowanego motywu powinny byæ
drukowane na koñcu.
25
Echo farb drukarskich 3
Zautomatyzowana produkcja farb gazetowych
Klaus Pfalzgraf
Firma Michael Huber München
GmbH wybudowa³a w zak³adzie
Kirchheim-Heimstetten
zautomatyzowan¹ liniê produkcyjn¹
czarnych farb rotacyjnych do
wypuk³ego i offsetowego druku
gazet.
Fabryka
zosta³a
zaprojektowana z uwzglêdnieniem najnowoczeœniejszych rozwi¹zañ
produkcyjno-technologicznych. Uruchomiono j¹ w lipcu
1988 r.
Sk³ada siê z nastêpuj¹cych
dzia³ów:
· silosów na sadze i wype³niacze
· urz¹dzeñ wa¿¹cych i dozuj¹cych
· mieszalników
· zespo³ów dysperguj¹cych
· zbiorników na gotowe produkty
· instalacji sterowniczej.
Silosy
Sta³e komponenty farby gazetowej - sadze i wype³niacze - s¹
przetwarzane w zautomatyzowanych urz¹dzeniach.
Sk³ada siê z nastêpuj¹cych
dzia³ów: Materia³y s¹ dostarczane
samochodami dostosowanymi do
transportu materia³ów luzem.
Roz³adunek pó³produktów odbywa siê pneumatycznie systemem
rur doprowadzonych do odpowiednich silosów s³u¿¹cych do przechowywania zapasów.
Panorama fabryki farb Drukarskich firmy Michael Huber München GmbH w Kirchheim-Heimstetten.
Zezwolenie na druk zdjêcia z powietrza wyda³ rz¹d Górnej Bawarii, nr zezwolenia G 16/35 15
26
Echo farb drukarskich 3
Silosy nowej linii produkcyjnej wysokojakoœciowych
farb gazetowych
Przed ujœciem do atmosfery sprê¿one
powietrze transportowe jest oczyszczane
systemem filtrów z resztek sadzy.
W wypadku sk³adowania pó³produktów w
silosach nale¿a³o uwzglêdniæ takie problemy, jak utworzenie mostków w silosie,
przep³yw pó³produktów przez silos i zainstalowanie odpowiednich elementów
wspomagaj¹cych opró¿nianie.
Uwzglêdniaj¹c sypkoœæ pó³produktów
zaprojektowano odpowiedni¹ geometriê
silosów. Opró¿nianie silosów w sposób
ci¹g³y zapewniaj¹ wibracje dna.
Silosy o wysokoœci ponad 17 m s¹ z daleka widocznym, zak³adowym znakiem firmowym i symbolem sk³adowania materia³ów sypkich w sposób nie zagra¿aj¹cy
œrodowisku naturalnemu.
Urz¹dzenia wa¿¹ce i dozuj¹ce
Transport surowców z silosów do wagi
odwa¿aj¹cej sta³e komponenty odbywa
siê pneumatycznie zamkniêtym systemem rur. Wagi fabryczne ró¿ni¹ siê od
zwyk³ych
wag
szalkowych
lub
pomostowych tym, ¿e zamkniêty pojemnik, umieszczony na puszkach pomiarowych jest zawieszony na stalowej
konstrukcji. Zbiornik wagi, jej korpus
i nieodzowne filtry powietrzne tworz¹
ca³oœæ. Problem stanowi³y przewody
transportowe, które nale¿a³o tak
wprowadziæ w wagê, aby nie powstawa³y
boczne zamkniêcia si³owe, powoduj¹ce
zafa³szowanie wyników wa¿enia.
Komponenty p³ynne, pokosty i oleje s¹
sk³adowane w podziemnych zbiornikach
w piwnicach fabryki i doprowadzane systemem przewodów do wagi odwa¿aj¹cej
p³ynne komponenty.
Pompy, dostosowane do lepkoœci
roboczej pó³produktów, t³ocz¹ komponenty zgodnie z receptur¹ do zbiorników
wagi. Na komendê z komputera zawieraj¹cego receptury i znajduj¹cego siê
w uk³adzie sterowniczym linii, waga
przepuszcza i z wysok¹ precyzj¹
odwa¿a zadane iloœci komponentów, a¿
do osi¹gniêcia zadanego ciê¿aru.
Zautomatyzowane wa¿enie umo¿liwia
powtarzalnoϾ receptury i jest istotnym
kryterium jakoœciowym.
Mieszalniki
Mieszalniki s¹ zainstalowane przed
zespo³ami dysperguj¹cymi i maj¹ za
zadanie przejmowanie fazy p³ynnej i komponentów sta³ych w celu wykonania jednorodnej mieszanki ze spoiwa, sadzy
i wype³niacza. W tym celu spoiwo jest
pompowane z wagi odwa¿aj¹cej komputerowo sk³adniki p³ynne do pojemnika
mieszalnika. Sadza jest dozowana œlimakiem transportowym i homogenizowana zgodnie z programem mieszania.
W mieszance sadza jest ca³y czas
utrzymywana w ruchu przez mieszad³a
o odpowiedniej, ustalonej doœwiadczalnie
geometrii.
27
Echo farb drukarskich 3
Daje to mo¿liwoœæ doprowadzenia
w dowolnym momencie jednorodnej
mieszanki do zespo³u dysperguj¹cego.
Drugi, wiêkszy zbiornik mieszalnikowy
pe³ni funkcje zespo³u buforowego.
Zespo³y dysperguj¹ce
Przez pojêcie "dyspergowanie" nale¿y
rozumieæ zwil¿anie ziaren pigmentu
spoiwem w taki sposób, aby aglomeraty pigmentu tworzy³y cz¹stki nie wiêksze ni¿ 10 pm. Do dyspergowania
konieczna jest du¿a iloœæ energii.
Dyspergowanie
jest
najbardziej
czasoch³onnym procesem roboczym.
Dyspergowanie
przeprowadzamy
w tzw. dwustopniowym procesie mielenia. Pierwszy stopieñ to rozdrabnianie
granulatu sadzy w spoiwie do ziaren
o wielkoœci 50 - 80 p.
Podczas nastêpnego etapu dyspergowania cz¹stki maj¹ wielkoœæ koñcow¹ rzêdu 10 u. Inn¹ mo¿liwoœæ dyspergowania daje mieszalnikowy m³yn
kulowy. Cech¹ charakterystyczn¹
m³yna jest stator zaopatrzony w ko³ki,
w którym obraca siê z du¿¹ szybkoœci¹
wirnik, równie¿ zaopatrzony w ko³ki.
W przestrzeni miêdzy wirnikiem i statorem znajduj¹ siê stalowe kulki.
Dyspergowana farba jest pompowana
pod du¿ym ciœnieniem przez pakiet
stalowych kulek. W³aœciwe dyspergowanie nastêpuje na styku powierzchni
kulka-farba-kulka. Nowoczesne mieszalnikowe m³yny kulkowe s¹ wyposa¿one w automatyczny uk³ad sterowniczy, który umo¿liwia dok³adne i powtarzalne przeprowadzanie procesów
roboczych.
Zbiorniki na gotowe produkty
Zdyspergowana farba jest przechowywana w zbiornikach o ró¿nych
pojemnoœciach.
Tutaj
nastêpuje
ostateczne rozcieñczenie farby zgodnie z receptur¹ koñcow¹.
Zbiorniki na produkt koñcowy s¹ tak
zaprojektowane, ¿e dodaj¹c odpowiednie iloœci oleju lub spoiwa mo¿na
dok³adnie ustaliæ charakterystyki farby
odnoœnie ci¹gliwoœci i lepkoœci, dopasowuj¹c je do maszyn drukuj¹cych
klienta.
Maksymalnie
mo¿na
wykonywaæ
20000 kg jednego wsadu o tej samej
recepturze. Po dok³adnej kontroli
jakoœciowej farba jest przepompowywana ze zbiorników do kontenerów, na samochody-cysterny lub
do zbiorników magazynowych.
Instalacja sterownicza
Lini¹ produkcyjn¹ steruje uk³ad
sterowniczy, prowadz¹cy i kontroluj¹cy
ca³y proces produkcyjny.
Receptury farb umieszczone w pamiêci
komputera
s¹
wywo³ywane
numerem kodowym. Proces produkcyjny rozpoczyna siê po zadaniu
konkretnej iloœci farby i docelowego
adresu, którym jest zbiornik na gotowy
produkt.
Dobór
komponentów
i odwa¿anie jest wykonywane zgodnie
z receptur¹, odpowiednio do parametrów instalacji.
Kontrolê gwarantuje wydruk obszernych protoko³ów. Odwa¿ane iloœci
i czasy s¹ œciœle udokumentowane.
W wypadku niespodziewanej usterki
(np. jakiegoœ napêdu) instalacja przechodzi w stan oczekiwania i rusza
dopiero po usuniêciu usterki. Na
czo³owej œcianie instalacji sterowniczej
jest umieszczony schemat synoptyczny, na którym mo¿na œledziæ wszystkie funkcje na ka¿dym etapie produkcji.
Protoko³y odwa¿ania s¹ zestawiane
zbiorczo, tworz¹c bilans materia³owy,
który mo¿na odczytaæ na ekranie lub
na wydruku, obok takich danych, jak
stan i poziom zbiorników, chronologia
recepturowa i parametry instalacji.
Echo farb drukarskich 3
Podsumowanie
Produkcja farb gazetowych w zautomatyzowanej linii umo¿liwia op³acaln¹
produkcjê du¿ych iloœci farby z zachowaniem wysokiego poziomu jakoœciowego.
Przechowywanie i sk³adowanie pigmentów w silosach oraz transport i produkcja
w zamkniêtym systemie stwarzaj¹
warunki produkcyjne w wysokim stopniu
chroni¹ce œrodowisko naturalne.
Precyzyjne odwa¿anie i sta³e parametry
procesu produkcyjnego podczas dyspergo-wania gwarantuj¹ dok³adn¹ powtarzalnoœæ. Pierwszy kilogram farby jest
dok³adnie taki sam, jak kilogram
dwudziestotysiêczny, a ten z kolei
odpowiada dok³adnie czterdziestotysiêcznemu itd.
Proszê przetestowaæ nasz¹ produkcjê
farb gazetowych. Udowodnimy, ¿e
zdamy ka¿dy test.
28