synteza ustaleń i uzasadnienie rozwiązań przyjętych w studium
Transkrypt
synteza ustaleń i uzasadnienie rozwiązań przyjętych w studium
Załącznik Nr 1 A Do Uchwały Nr XVI/90/2004 Rady Gminy Wyryki Z dnia 28 września 2004 roku. SYNTEZA USTALEŃ I UZASADNIENIE ROZWIĄZAŃ PRZYJĘTYCH W STUDIUM UWARUNKOWAŃ I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY WYRYKI Tekst jednolity uwzględniający treść Studium przyjętego Uchwałą Nr XVI/90/04 Rady Gminy Wyryki z dnia 28 września 2004 r., zmienionego Uchwałą Nr .................... Rady Gminy Wyryki z dnia .................................. r. 1. Podstawy formalne, zakres syntezy studium Podstawą formalną sporządzenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Wyryki jest Uchwala Rady Gminy Nr IX/53/2003 z. dnia 28 października 2003 r. Przedmiotem opracowania studium jest gmina Wyryki w granicach administracyjnych. Zakres opracowania studium jest zgodny z przepisami art. 9 i art. 10 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz..U. Nr 80 z 2003 1. poz. 717. z późn.zm.). Wymagane elementy uwarunkowań, kierunki rozwoju i zagospodarowania oraz zasady polityki przestrzennej w gminie, zostały ujęte w elaboracie i na rysunku Studium, które stanowią załączniki nr 1 i 2 do Uchwały Rady Gminy Wytyki w sprawie zatwierdzenia dokumentu. Obowiązek sporządzenia syntezy ustaleń studium oraz uzasadnienia objaśniającego przyjęte w projekcie studium rozwiązania wynika z § 4 ust. 1 pkt. 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 kwietnia 2004 r. w sprawie zakresu projektu studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzel mego gminy (Dz. U. Nr 118, poz. 1233). Synteza obejmuje ustalenia w zakresie struktury funkcjonalno -przestrzennej i głównych rozstrzygnięć polityki przestrzennej, uszczegółowionych w elaboracie Studium. 2. Układ funkcjonalno - przestrzenny Wiodącą zasadą kształtowania kierunków rozwoju i zagospodarowania przestrzennego gminy Wyryki jest zrównoważony rozwój i polityka lądu przestrzennego. W oparciu o uwarunkowania oraz ocenę potencjałów gminy, predyspozycji naturalnych i szans rozwojowych, w studium określono jako obowiązujące: 1) strefy funkcjonalno -przestrzenne jako schemat układu przestrzennego dla ustalenia wiodących funkcji i kierunków rozwoju oraz warunków i sposobu zagospodarowania terenu, 2) wymagania ochronne, 3) kierunki działań w zagospodarowaniu terenów, 4) tereny przeznaczono dla realizacji funkcji publicznych, 5) zasady rozwoju systemów infrastruktury technicznej. W oparciu o kryteria przyrodniczo - krajobrazowe wyodrębnia się następujące strefy: I. II. III. IV. V. STREFA EKOLOGICZNA STREFA POWIĄZAŃ EKOLOGICZNYCH STREFA EKOLOGICZNO-REKREACYJNA STREFA ROLNA STREFA ROLNO- USŁUGOWA 3. Synteza ustaleń projektu studium Strategię rozwoju gminy określają wyznaczone strefy polityki przestrzennej, w obrębie których podkreślono wiodące przesłanki polityki oraz ustalono warunki i zasady ochrony środowiska kulturowego, zasady kształtowania kierunków rozwoju gminy. Na podstawie waloryzacji środowiska wyznaczono granice obszarów objętych ochroną prawną i zaostrzonych rygorów dot. środowiska przyrodniczego i kulturowego, zgodnie z przepisami szczególnymi. Funkcje i przeznaczenie terem: ustalono z uwzględnieniem cech środowiska przyrodniczego i koniecznych przekształceń oraz chłonności przyrodniczo - przestrzennej stref. I. STREFA EKOLOGICZNA 1) Zasięg przestrzenny: strefa obejmuje północno - zachodnią część gminy, rejon wsi Krzywowierzba, Horostyta, Kol. Zahajki 2) Cechy strefy: wodno - łąkowo – leśna 3) Główne determinanty rozwoju przestrzennego i kierunków zagospodarowania: • Zbiornik retencyjny ,.Zahajki'’ • Urządzenia hydrotechniczne Kanaki Wieprz Krzna (doprowadzalnik do zbiornika retencyjnego z systemem rowów melioracyjnym), laki z siecią rowów, tereny lęgowe, • Ekosystemy leśne, z enklawami ekosystemów nieleśnych. • Obszary koncentracji rzadkich i chronionych gatunków flory i fauny, • Złoża surowców ilastych i kruszywa naturalnego, wstępnie rozpoznane, częściowo kolizyjne, złoża torfów udokumentowane w kat. C, • Tereny rolnicze z. dominacja lak. grunty marginalne, • Stanowiska archeologiczne wyodrębnione w AZP. 4) Wiodące funkcje rozwoju • Retencja i rozrząd wody • Ekologiczne, Ochronne • Rolnictwo • Gospodarka leśna 5) Istnienia kierunków rozwoju i działań A) Adaptacja i modernizacja systemu retencji, melioracji podstawowych i szczegółowych, B) Objęcie ochronią prawną (projektowany rezerwat przyrody Ochoża) terenów leśnych o wybitnych walorach przyrodniczych. C) Ochrona dziedzictwa kulturowego i zabytków - proponowana pośrednia ochrona konserwatorska pozostałości założenia parkowego folwarku w miejscowości Horostyta oraz folwarku w Kaplonosach Kolonii, D) Nadanie statusu lasów wodochronnych lasom prywatnym na gruntach wsi Krzywowierzba, Horostyta, Kolonia Zahajki, E) Rekultywacja obszaru leśnego z drzewostanem na siedliskach zdegradowanych. F) Podporządkowanie gospodarki zasobami złóż rygorom ochronnym, G) Podporządkowanie funkcji rolniczych funkcjom ekologicznym - środowiskowym, H) Podporządkowanie działań gospodarki leśnej i wodnej wymogom ochrony gatunkowej roślin i zwierząt,, związanym z projektowanym statusem Obszaru Specjalnej Ochrony (OSO) -ostoja ptasia Uroczysko Mosty-Zahajki. I) Wyznaczenie obszarów obserwacji archeologicznej. 6) Szczególne warunki zagospodarowania: a) adaptacja na funkcje obsługi turystyki kwalifikowanej obiektu d. wodomistrzówki (ośrodek obserwacji ekologicznej, schronisko inne podobne funkcje) b) adaptacja funkcji rolniczych powiązana z modernizacją melioracji szczegółowych, c) obszary wyłączone z zabudowy, d) wykluczenie rozwoju osadnictwa; adaptacja, istniejącej zabudowy Uzasadnienie przyjętych rozwiązań w studium Przesłanką powyższych ustaleń jest ochrona i wykorzystanie istniejących potencjałów strefy, eliminacja zagrożeń, modernizacja i rekultywacja terenów zdegradowanych i niekorzystnie przekształconych. W obszarze znajdują się istotne dla systemu Kanału Wieprz -Krzna urządzenia hydrotechniczne: zbiornik retencyjny, odcinek doprowadzalnika z systemem rowów. System ten jest nie drożny, funkcjonuje wadliwie ze względu na dekapitalizację urządzeń. Dostawy wody są niewystarczające, co zagraża utrzymaniu bioróżnorodności środowiska i walorom przyrodniczym, a także gospodarce rolnej, kluczowym wymogiem polityki przestrzennej jest ochrona hydrosfery i poprawa bilansu wodnego, poprzez działania naprawcze systemu melioracyjnego oraz proponowane formy ochrony przyrody i terenów leśnych. Do terenów zagrożonych należą fragmenty lasu o zdegradowanych siedliskach (Koniusze). Głównym potencjałem przyrodniczym strefy jest wodny węzeł ekologiczny Mosty - Zahajki oraz wybitne walory przyrodnicze fory i fauny. Proponowane formy prawnej ochrony przyrody mają za zadanie zachowanie i wzmocnienie tych wartości. Ustalona adaptacja i modernizacja systemu melioracji szczegółowych jest niezbędna dla podwyższenia efektywności funkcji retencyjnych oraz wzrostu efektywności gospodarki łąkowej (rolnej). Zakłada się tylko ograniczone zmiany w istniejącym przeznaczeniu i użytkowaniu terenów, tj. przekształcanie gruntów ornych na zalesienia i użytki zielone. Obszar pozostaje wyłączony z zabudowy, dopuszczono przekształcenie na funkcje turystyki kwalifikowanej istniejącego obiektu wodomistrzówki. Rozwój funkcji terenów powinien być podporządkowany celom ochronnym środowiska przyrodniczego i kulturowego. II. STREFA POWIĄZAŃ EKOLOGICZNYCH 1) Zasięg przestrzenny: strefa obejmuje północno -wschodnia cześć gminy i część gminy na północ od wsi Wyryki i Lubienia, rejon wsi Kolonia Kaplonosy. 2) Cechy strefy: wodno -leśno -łąkowa 3) Główne determinanty rozwoju przestrzennego i kierunków: • • • • • • • Częściowo zmeliorowana dolina rzeki - górnej Hanny Kompleksy leśne, lasy państwowe i prywatne położone między Kaplonosami a Ignacowem, Położenie w regionalnym korytarzu ekologicznym o nazwie „Korytarz doliny Zielawy -Mulawy -Kanału Partyzanckiego", Łąki i pastwiska o kluczowym znaczeniu dla różnorodności biologicznej środowiska na poziomie ekosystemowym, Chronione elementy rzeźby doliny, wydmy, Tereny rolnicze, z dominacja gruntów marginalnych, Stanowiska archeologiczne wyodrębnione w AZ.P. 4) Wiodące funkcje rozwoju • Ekologiczna, • Gospodarka leśna, • Rolnictwo ekstensywne. 5) Ustalenia kierunków rozwoju i działań A) Rehabilitacja obszarów lakowych w dolinie Manny poprzez remelioraeję. B) Obszary łąk i pastwisk wskazane do użytkowania ekstensywnego (półnaturalne) wdrożenie programu rolno-środowdskowego. C) Wzmocnienie potencjału korytarza ekologicznego o charakterze leśnym łączącego zalesione górne części zlewni Manny i Krynicy poprzez zalesienia, D) Podporządkowanie gospodarki leśnej warunkom ochronnym i funkcjom korytarza ekologicznego. E) Ochrona dziedzictwa kulturowego i zabytków - proponowana pośrednia ochrona konserwatorska pozostałości założeń folwarku Kol. Kaplonosy. F) Podporządkowanie funkcji rolniczych funkcjom ekologicznym. G) Ograniczenie rozwoju zabudowy rolniczej do istniejących zainwestowanych terenów. H) Wyznaczenie strefy obserwacji i ochrony archeologicznej OW. 6. Szczególne warunki zagospodarowania a) poddanie d. ośrodka produkcji rolnej w Kol. Kaplonosy wraz z zabudową przekształceniom funkcjonalnym i rehabilitacji zagospodarowania, z uwzględnieniem wymogów ochrony konserwatorskiej dotyczących pozostałości założenia d. folwarku, b) likwidacja barier ekologicznych tworzonych przez przebiegi drogi wojewódzkiej nr 812 i drogi powiatowej nr 1706 L poprzez realizację przepustów oraz budowę odcinka drogi powiatowej nr 2700 L z uwzględnieniem warunków drożności ekologicznej. c) wykluczenie rozwoju osadnictwa adaptacja istniejącej zabudowy. Uzasadnienie przyjętych rozwiązań w stadium Przesłanką powyższych ustaleń jest ochrona funkcji łącznikowej strefy jako koniarza ekologicznego, wzmocnienie potencjału korytarza leśnego poprzez rozszerzenie powierzchni leśnej i podporządkowanie gospodarki leśnej celom ochronnym. Podstawowym działaniem jest rehabilitacja poprzez remelioracje zmeliorowanych obszarów łąkowych w rozległej dolinie górnej Hanny, która stanowi oś przyrodnicza regionalnego Korytarza ekologicznego. Do obszarów pełniących funkcję korytarza zalicza się pasma leśne łączące dolinę Hanny z kompleksem lasów Włodawskich. Jego wzmocnieniu służą zalesienia łączące kompleksy i enklawy leśne. W strefie nie występuj wykształcone systemy osadnicze, co umożliwia kształtowanie systemu ekologicznego o randze ponadlokalnej. Istniejące osadnictwo i ekstensywny sposób zabudowy nie ogranicza funkcji ochronnych za wyjątkiem zespołu produkcyjnego d. PGR w Kol. Kaplonosach, znajdującego się na osi układu ekologicznego. Likwidacja gospodarstwa wielkotowarowego stanowi pozytywną przesłankę do eliminacji uciążliwych funkcji i zmiany formy użytkowania, z uwzględnieniem walorów kulturowych zachowanych pozostałości zespołu zabudowy d. folwarku. Założono dostosowanie form gospodarki rolnej i działań na obszarach łąkowych do ich walorów przyrodniczych i znaczenia w systemie przyrodniczym. Głównym kryterium jest ochrona przed zagospodarowaniem destabilizującym równowagę ekologiczną i dysharmonizująca krajobraz. Dlatego ustalono likwidację istniejących barier tworzonych zwłaszcza przez drogi, ukierunkowanie działań na ochronę bioróżnorodności środowiska oraz podniesienie odporności systemu leśnego, głównie w lasach prywatnych. Kluczowym wymogiem polityki przestrzennej jest ochrona biosfery, zwłaszcza ekosystemów leśnych, łąkowych i wodnych. Wykluczono z lokalizacji zabudowy tereny leśne, łąki, doliny i wydmy. Rozwój funkcji terenów powinien być podporządkowany celom ochronnym głownie środowiska przyrodniczego, a także kulturowego. III. STREFA EKOLOGICZNO-REKREACYJNA 1) Zasięg przestrzenny: strefa obejmuje kompleks Lasów Włodawskich Z miejscowościami śródleśnymi Adampol i Suchawa oraz dolinę rzeki Włodawki 2) Cechy strefy: leśna 3) Główne determinanty rozwoju przestrzennego i kierunków zagospodarowania: • • • • • • • • • • • Położenie w regionalnym systemie ekologicznym (węzeł ekologiczny leśny korytarz ekologiczny dolina Włodawki) potencjał przy przyrodniczy o wyjątkowym znaczeniu dla zasobów biologicznych kraju. Kompleksy leśny Lasy Włodawskie położenie w wieloprzestrzennych systemach przyrodniczych i ochronnych: Rezerwat Biosfery „Polesie Zachodnie". Poleski Obszar Chronionego Krajobrazu. Obszary koncentracji rzadkich i chronionych gatunków flory i fauny, ekosystemy naturalne i zbliżone do naturalnych w kompleksach leśnych i w dolinie Włodawki - użytki ekologiczne, lasy ochronne. Położenie w regionalnym systemie ochrony wód powierzchniowych doliny Włodawki ze względu na walory hydrograficzne dorzecza Włodawki oraz zasobów wód podziemnych głównego zbiornika chełmsko - zamojskiego; zagrożenia zła jakością wód rzeki. Chronione elementy rzeźby i środowiska: wydmy, zalewowe tereny doliny rzeki Włodawki, Kompleksy lasów państwowych z obiektami obsługi gospodarki leśnej, przydatność terenów leśnych do rekreacji, korzystne przesłanki zagospodarowania na funkcje turystyczne. Walory krajobrazu kulturowego zespól pałacowy z otoczeniem wpisany do rejestru zabytków i zespól folwarczny ujęty w ewidencji dóbr kultury w Adampolu oraz zespól cerkiewny w Suchawie ujęty w ewidencji konserwatorskiej, o dużych walorach architektoniczno- krajobrazowych. Ośrodek sanatoryjny w Adampolu i obszary leśne o bioklimacie uzdrowiskowym. Wieś śródleśna Suchawa. d. ośrodek produkcji rolnej z. zapleczem rolniczym. Przebieg przez kompleksy leśne drogi krajowej nr 82 relacji Lublin Cyców Włodawa, o funkcji tranzytowej. Stanowiska archeologiczne wyodrębnione, w AZP 4) Wiodące funkcje rozwoju • Ekologiczna. • Gospodarka leśna • Turystyka i rekreacja • Rolnictwo ekstensywne 5) Ustalenia kierunków rozwoju i działań A) Ochrona potencjału przyrodniczego węzła leśnego i funkcji korytarza ekologicznego doliny Włodawki. podporządkowanie gospodarki leśnej i gospodarki wodnej warunkom ochronnym i funkcjom ekologicznym. B) Rozszerzenie wieloprzestrzennych form ochrony prawnej i form indywidualnej ochrony: • projektowany Park Krajobrazowy „Lasy Włodawskie" • projektowany rezerwat „Dolina Włodawki" • projektowane użytki ekologiczne, • projektowane pomniki przyrody, • status Obszaru Ochrony Siedliskowej (SOO) - Przełom rzeki Włodawki. C) Ochrona ilościowa i jakościowa zasobów wodnych: • projektowany obszar ochronny Głównego Zbiornika Wód Podziemnych. • projektowany obszar ochronny ziewali Włodawki, • wdrożenie działań ochronnych i rehabilitacyjnych w dębinie rzeki Włodawki • poprawa czystości rzeki, ochrona p/powodziowa i inne. D) Ochrona dziedzictwa kulturowego i zabytków - zgodnie z warunkami określonej dla strefy ścisłej ochrony konserwatorskiej (Adampol) i strofy pośredniej ochrony konserwatorskiej (Adampol, Suchawa objęcie ochrona (projektowana strefa pośredniej ochrony konserwatorskiej miejsc pamięci, pomników w terenach leśnych. E) Wyznaczenie stref obserwacji i ochrony archeologicznej O W. F) Gospodarka leśna zgodnie z planem urządzenia lasów Nadleśnictwa Włodawa: realizacja modelu gospodarki leśnej wielofunkcyjnej: • zagospodarowanie i przy stosowanie terenów leśnych dla funkcje rekreacji. urządzenie infrastruktury turystycznej (trasy rowerowe, schrony, parkingi), • przekształcenia funkcjonalne d. osad leśnych przy drodze krajowej na funkcje związane z obsługą turystyki (motel, karczma, itp.), • wdrożenie działań rekultywacji obszarów- leśnych obejmujących drzewostany na siedliskach zdegradowanych i przekształcenia lasów jednogatunkowych. G) Podniesienie rangi i parametrów technicznych drogi krajowej nr 82 z dostosowaniem do funkcji drogi międzynarodowej i wzrostu ruchu komunikacyjnego po uruchomieniu przejścia granicznego we Włodawie. H) Wykorzystanie walorów uzdrowiskowych i krajobrazu kulturowego, harmonizowanie rozwoju funkcji rekreacyjno -rehabilitacyjnych i turystycznych: • podnoszenie jakości usług ośrodka leczniczego chorób układu oddechowego w Adampolu. • tworzenie bazy obsługi turystyki w Adampolu, możliwość dostosowania obiektów w obrębie d. folwarku dla obsługi turystyki tranzytowej i na usługi ( baza noclegowa, gastronomia, handel hurtowy), • tworzenie wielofunkcyjnej bazy rekreacyjnej w Suchawie, kształtowanie ośrodka wypoczynkowego, ośrodka odnowy biologicznej, zabudowy pensjonatowej, zabudowy letniskowej i agroturystyki. • wzbogacenie i rozbudowa tras turystycznych na szlaku przenikania trzech kultur oraz ekspozycji walorów przyrodniczo- krajobrazowych. I) Ograniczony chłonnością terenów rozwój osadnictwa, z preferencją dla: -zabudowy jednorodzinnej i pensjonatowej w Adampolu. -dla zabudowy letniskowej i agroturystycznej w Suchowoli i Kol. Adampol. 6) Szczególne warunki zagospodarowania a) obszary miejscowości Adampol i Suchawa objęte wymogiem opracowani miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. b) nadanie statusu wsi letniskowej miejscowości Suchawa oraz rekreacyjno- rehabilitacyjnej miejscowości Adampol. c) objęcie zespołu produkcyjnego i zabudowy wielorodzinnej w Suchawa działaniom rehabilitacji zagospodarowania i przekształceń funkcjonalnych. d) obszary leśne i dolinne wyłączone z zabudowy, e) rewaloryzacja zespołu folwarcznego w Adampolu związana z przekształceniami funkcjonalnymi, głównie terenów stanowiących własność Samorządu Województwa Lubelskiego, f) dopuszczenie rozwoju retencji w dolinie Włodawki z lokalizacją nowego zbiornika, warunkowana analizami przyrodniczo -krajobrazowymi, z uwzględnieniem rozwiązań wskazanych w Programie rozwoju retencji w województwie lubelskim. g) rozbudowa infrastruktury sanitarnej w trenach zabudowy służąca poprawie jakości środowiska . Uzasadnienie przyjętych rozwiązań w studium Przesłanką powyższych ustaleń jest ochrona wybitnych walorów przyrodniczo- krajobrazowych obszaru i wymogów ochronnych, wynikających z rangi jaką zajmuje w światowym dziedzictwie zasobów środowiska naturalnego i w krajowym systemie ekologicznym. Jest to węzłowa pozycja Kompleksu Lasów Włodawskich i przełomowej doliny Włodawki. Szczególne położenie gminy w tym układzie przyrodniczym powinno być wykorzystane do jej wielofunkcyjnego rozwoju oraz do ekspozycji walorów krajobrazu kulturowego. Przesłanki rozwoju tworzy zwłaszcza przydatność terenów leśnych do rekreacji, istniejące szlaki turystyczne oraz walory bioklimatyczne, a także dostępność komunikacyjna wynikająca z przebiegu przez kompleks leśny drogi krajowej nr 82, która docelowo, po budowie przejścia granicznego we Włodawie pełnić będzie ważną funkcję w ruchu tranzytowym. Konieczne jest jednak harmonizowanie zagospodarowania z uwzględnieniem chłonności i odporności środowiska. Preferowane są różne formy turystyki uwarunkowanej ekologicznie. Podobny kierunek przekształceń i rozwoju zakłada się dla funkcji rolniczej, posiadającej tu dość ograniczone zaplecze upraw polowych i łąk, sprzyjające natomiast agroturystce i rolnictwu ekstensywnemu. Pomimo zasobności potencjału przyrodniczego w strefie konieczne są działania służące poprawie skuteczności ochrony wartości przyrodniczych przez poszerzenie form ochrony prawnej, jak też działania naprawcze na obszarach zdegradowanych i zagrożonych. Dużą uwagę skierowano na gospodarkę leśną i wodną z uwagi na kluczowe znaczenie dla zrównoważonego rozwoju i zachowania walorów środowiska. Istniejące w Adampolu i Suchawie zespoły zabytkowe, podnoszą atrakcyjność walorów turystycznych. Dopuszczony rozwój osadnictwa i usług może być realizowany w oparciu o ustalenia planów miejscowych, rozwiązujących kompleksowo warunki zabudowy i wyposażenia w infrastrukturę techniczną, zwłaszcza sanitarną. Istniejące osadnictwo nie ogranicza funkcji ochronnych za wyjątkiem zespołów produkcyjno- mieszkaniowych w Adampolu i Suchawie. Likwidacja części funkcji produkcyjnych stanowi pozytywną przesłankę do eliminacji funkcji uciążliwych i zmiany formy użytkowania, z uwzględnieniem walorów kulturowych zespołów zabytkowych. Rozwój funkcji terenów powinien być podporządkowany celom ochronnym środowiska przyrodniczego i kulturowego. Głównym kryterium jest ochrona przed zagospodarowaniem destabilizującym równowagę ekologiczną i dysharmonizującą krajobraz. Kluczowym wymogiem polityki przestrzennej jest ochrona bioróżnorodności. Wykluczono z lokalizacji zabudowy tereny leśne, łąki, doliny, wydmy. IV. STREFA ROLNA 1) Zasięg przestrzenny: strefa obejmuje tereny zabudowy wsi Krzywowierzba. Horostyta, Zahajki, Kaplonosy, Ignaców z przyległymi obszarami pól, użytkami zielonymi i enklawami leśnymi. 2) Cechy strefy: rolno-osadnieza 3) Główne determinanty rozwoju przestrzennego i kierunków zagospodarowania: • Obszar rolny o średnich wartościach rolniczej przestrzeni produkcyjnej oraz gleby marginalne, • Użytki zielone w terenach dolinnych, lasy prywatne o niewielkich powierzchniach w otoczeniu terenów rolnych. • Obszar równinny w obniżeniu o słabym urzeźbieniu, nieliczne słabo wyodrębniające się wyniesienia (ostańce), na fragmentach terenów rolnych słaba erozja, niski udział zieleni śródpolnej i przydomowej, • Objęte ochroną pomniki przyrody ożywionej (drzewa, grupy drzew, płaty roślinności). • Ekosystemy naturalne łąkowe o kluczowym znaczeniu dla środowiska przyrodniczego na poziomie ekosystemów, • Ukształtowana sieć dróg powiatowych, gminnych i wewnętrznych, powiązanych z podziałami gruntów i rozłogami, obsługujących tereny rolne. • Koncentracja osadnictwa w ukształtowanych jednostkach wiejskich, niewielki udział zabudowy kolonijnej i siedlisk samotniczych. • Walory historyczne i kulturowe wsi z tradycyjną wielokulturową zabudową, w tym o najwyższych walorach, chronione w oparciu o wpis do rejestru zabytków (cerkiew prawosławna w Horostycie) oraz do ewidencji zabytków, • Wsie wyposażone w podstawową bazę usług dla ludności i rolnictwa. • Tereny i obiekty produkcyjne popegerowskie wymagające zagospodarowania i cz. przekształceń, • Występowanie surowców ilastych ceramiki budowlanej (złoża wstępnie rozpoznane), • Uzbrojenie terenów osadniczych w zakresie elektroenergetyki, zaopatrzenia w wodę, lokalne oczyszczalnie ścieków w Zahajkach i Kol. Kaplonosy, • Chronione elementy środowiska: tereny dolinne i podmokle, lasy, • Brak rozpoznania archeologicznego rejonu wsi Krzywowierzba, Horostyta. Zahajki, Ignaców, cz. Kaplonosy. Wyodrębnione stanowiska archeologiczne na północ od wsi Zahajki. 4) Wiodące funkcje rozwoju • Gospodarka rolna • Obsługa rolnictwa • Ochrona krajobrazu kulturowego 5) Ustalenia kierunków rozwoju i działań A) Rozwój gospodarki rolnej z uwzględnieniem uwarunkowań i ograniczeń środowiska przyrodniczego. B) Zalesienia gruntów marginalnych i półenklaw leśnych, modernizacja systemu melioracji szczegółowych, fitomelioracje (zadrzewienia, zadarnienia) na obszarach zagrożonych słabą erozją, C) Ekstensywne użytkowanie łąk w dolinie Krynicy (półnaturalne) - wdrożenie programu rolnośrodowiskowego, D) Nadanie statusu lasów wodochronnych lasom prywatnym na gruntach wsi Krzywowierzba, wykreślenie z ewidencji zdegradowanego pomnika przyrody w Kaplonosach, E) Przekształcenia funkcjonalne i intensyfikacja zagospodarowania i modernizacja ośrodków produkcji rolnej (Zahajki, Horostyta, Krzywowierzba) na funkcje produkcyjno - usługowe, F) Udokumentowanie złóż surowców i eksploatacja podporządkowana rygorom ochronnym, G) Modernizacja i wykorzystanie bazy oraz rozszerzenie sieci placówek usługowych w celu podniesienia standardów obsługi ludności wiejskiej, H) Ochrona dziedzictwa kulturowego i zabytków - zgodnie z warunkami określonej dla strefy ścisłej ochrony konserwatorskiej i strefy pośredniej ochrony konserwatorskiej, objęcie ochroną (projektowana strefa pośredniej ochrony konserwatorskiej) pozostałości zespołów folwarcznych i cmentarzy prawosławnych, proponowane wyznaczenie dla części stanowisk archeologicznych strefy obserwacji i ochrony archeologicznej, I) Koncentracja zabudowy wiejskiej, wykorzystanie rezerw i chłonności istniejących terenów budowlanych. Rozbudowa istniejących siedlisk oraz budowa nowych w obszarach rozwojowych zabudowy zagrodowej, wyznaczonych z uwzględnieniem istniejących podziałów geodezyjnych, obsługi komunikacji i infrastrukturalnej, jako poszerzenie terenów budowlanych we wsiach Horostyta, Zahajki i Kaplonosy. 6) Szczególne warunki zagospodarowania a) budowa systemów kanalizacyjnych o zasięgach obsługi Zahajki i Kol. Kaplonosy; wdrażanie systemów indywidualnej kanalizacji sanitarnej z uwzględnieniem warunków gruntowo - wodnych, b) weryfikacja obiektów wymagających ochrony konserwatorskiej i proponowanych do objęcia pośrednią ochroną konserwatorską na etapie sporządzania gminnej ewidencji zabytków, c) objęcie Archeologicznym Zdjęciem Polski cz. gminy nie przebadanej pod względem archeologicznym, d) rekultywacja wyrobisk poeksploatacyjnych i dzikich wysypisk, e) podjęcie działań formalno - prawnych zmierzających do zmiany kategorii dróg publicznych. Uzasadnienie przyjętych rozwiązań w studium Przesłanką powyższych ustaleń jest ochrona gruntów rolnych gminy, z uwagi na ich niewielki zasięg oraz stosunkowo skromny zasób przestrzenny i bonitacyjny. Główną założeniem jest oszczędne gospodarowanie gruntami rolnymi i koncentracja zabudowy, z jednoczesnym wykorzystaniem istniejących rezerw w zainwestowanych terenach i zespołach produkcyjnych d. PGR. Ustalono zasady użytkowania i zagospodarowania terenu zgodne z predyspozycjami naturalnymi strefy i tradycyjnie ukształtowanym osadnictwem wiejskim, nasyconym zabytkami o walorach wielokulturowych. Z uwagi na mało odporne ekosystemy przyrodnicze - w obszarze strefy wskazane jest wzmocnienie potencjału środowiska. Przewidziano niewielkie zalesienia, biologiczne kształtowanie funkcji buforowych (zieleń pasmowa, zadarnienia) w strefach ekotonalnych na zapleczu wsi Chojki i zabudowy innych wsi, a także wzmocnienie funkcji ochronnych hydrosfery (projektowane lasy wodochronne). W obszarze strefy istnieje możliwość wykorzystania złóż surowcowych i eksploatacji po ich udokumentowaniu. Korzystne warunki rozwoju i intensyfikacji gospodarki rolnej stwarza istniejący układ drogowy, wymagający pewnej weryfikacji funkcjonalnej oraz miejscowości wiejskie, wyposażone w zaplecze usługowe. Baza zespołów po PGR stanowi rezerwę do wykorzystania na rozwój działalności produkcyjno -usługowych i wzmocnienie funkcji rolniczych i usługowych wsi. funkcje ośrodków pełnić będą zwłaszcza miejscowości Zahajki i Kaplonosy. Niedoceniona jest wartość kulturowa wsi Horostyta z cerkwią i jej otoczeniem, ekspozycja wybitnych walorów kultowych tego miejsca będzie możliwa przez powiązanie z funkcją rekreacyjną strefy III - m.in. układem ścieżek rowerowych, także z obszarami gminy Stary Brus. Ze względu na uwarunkowania przyrodnicze rozwój i zagospodarowanie terenów w obszarze strefy powinien być zrównoważony, obecnie występuje tu dysproporcja miedzy zwodociągowaniem wsi a niedorozwojem systemu sanitarnego, co stanowi zagrożenie dla wodnego węzła ekologicznego. Priorytetowym zadaniem jest poprawa stanu sanitarnego terenu przez rozbudowę kanalizacji i rozwiązanie problemów gospodarki ściekowej oraz likwidacja dzikich wysypisk i rekultywacja wyrobisk. Konieczne jest harmonizowanie zabudowy wsi, koncentracja zabudowy przez rozwój na bazie istniejącego układu drogowego. Wykluczono z lokalizacji zabudowy tereny polne, leśne, łąki i doliny. V. STREFA ROLNO-USŁUGOWA 1) Zasięg przestrzenny: strefa obejmuje obszary wzdłuż głównej osi komunikacyjnej, którą stanowi droga wojewódzka nr 818, z miejscowościami: Wyryki, Lubień i Lipówka. 2) Cechy strefy: rolno-osadnicza 3) Główne determinanty rozwoju przestrzennego i kierunków zagospodarowania: • Obszar rolny (uprawy połowę, użytki zielone) o średnich wartościach rolniczej przestrzeni produkcyjnej, z fragmentami gleb III i gleb marginalnych, • Rozlegle eksponowane, lekko pofalowane wyniesienia, kulminacje stanowią wzgórza i pagórki morenowe najwyższe w okolicach Wyryk i Lubienia, pagórki wydmowe w okolicach Lipówki i Lubienia, • Położenie głównej jednostki osadniczej -Wyryki na kluczowej osi komunikacyjnej tj. drodze wojewódzkiej nr 818 relacji droga krajowa nr 82 Adampol Wyryki - Przewłoka (Parczew) oraz na skrzyżowaniu z drogami powiatowymi, łączącymi z gmina Stary Brus, w centralnej części gminy, • Ukształtowany układ osadniczy z dominacją skoncentrowanej zabudowy, z korzystnym dla urbanizacji układem własnościowym i lokalnym układem komunikacyjnym, • Istniejąca baza usług publicznych i komercyjnych, kształtująca program wyposażenia dla obsługi ludności ośrodka lokalnego, • Tereny drobnych zakładów produkcyjno - usługowyeh, zaplecze obsługi i zaopatrzenia gospodarki rolnej, • Uzbrojenie terenu w zakresie gospodarki wodnej, elektroenergetyki, oczyszczalnia obsługująca w ośrodku gminnym- zespól usług i budynków mieszkalnych. • Unikalne w skali regionu walory kulturowe wsi Wyryki i Lubień, jako zespołów o bardzo dużym nasyceniu budownictwem ludowym i zachowanych układach ruralistycznych oraz cmentarzach wyznaniowych, • Chronione elementy rzeźby i środowiska: wydmy, kulminacje terenowe - punkty widokowe, • Stanowiska archeologiczne wyodrębnione w AZP. 4) Wiodące funkcje rozwoju usługowo - mieszkaniowa • Rolnictwo • Nieuciążliwa przedsiębiorczość • Turystyka 5) Ustalenia kierunków rozwoju i działań A) Rozwój sieci usług i kształtowanie wielofunkcyjnej bazy usługowej na poziomie podstawowym (obsługa mieszkańców gminy) i ponadlokalnym (obsługa ruchu tranzytowego, usługi międzygminne) w ośrodku gminnym Wyryki i Lubieniu, B) Ukształtowanie przestrzeni publicznej (plac rynek z zielenią, parkingi, usługi w pierzejach przyrynkowych) w centrum ośrodku gminnego, C) Koncentracja w granicach terenów budowlanych istniejących jednostek osadniczych zabudowy mieszkaniowej zagrodowej, a także zespołów zabudowy jednorodzinnej w ośrodku gminnym oraz kształtowanie pasma nowej zabudowy w terenach rozwojowych „zatylnych" (II rząd zabudowy lub rozbudowa istniejącej zabudowy wgłąb działek). Rozwój terenów mieszkaniowych z uwzględnieniem warunków ochrony w ustanowionej strefie ochronnej zewnętrznej gminnego ujęcia wody. D) Ochrona dziedzictwa kulturowego i zabytków - zgodnie z warunkami określonymi dla strefy ścisłej ochrony konserwatorskiej i strefy pośredniej ochrony konserwatorskiej (Wyryki, Lubień), objęcie ochroną (projektowana strefa pośredniej ochrony konserwatorskiej cmentarzy i miejsc pamięci. Adaptacja zabytkowych obiektów architektury drewnianej na funkcje kultury, letniskowe powiązana z ich ochroną i konserwacją oraz rewaloryzacją otoczenia. E) Przekształcenia funkcjonalne terenów d. baz obsługi rolnictwa i składów na usługi i działalność nie kolidujące z zabudową mieszkaniową i ochroną przyrodniczą, handel hurtowy, funkcje zaplecza technicznego osadnictwa. F) Kształtowanie obszarów przedsiębiorczości i działalności gospodarczej, przekształcenia d. ośrodków produkcji rolnej na funkcje produkcyjno- usługowe i wyznaczenie nowych terenów rozwojowych usługowo- mieszkaniowych na gruntach gminnych (Lubień), G) Wzmocnienie biologiczne poprzez pasmowe zadrzewienia i zadarnienia obszarów stref ekotonalnych o funkcji buforowej na styku terenów zabudowy i dolin rzecznych. H) Podniesienie rangi ośrodka gminnego i wsi Lubień jako ośrodków usługowych w tym turystyki poprzez kształtowanie powiązań komunikacyjnych (budowa dróg powiatowych, gminnych, ścieżek rowerowych), budowę baz gastronomiczno -noclegowej i obsługi motoryzacyjnej (motel, zajazd przy projektowanej stacji paliw) oraz budowę zbiorczego systemu kanalizacji. I) Wyznaczenie strefy obserwacji i ochrony archeologicznej OW. J) Poprawa sprawności obsługi komunikacyjnej i bezpieczeństwa ruchu, poprzez modernizację i rozbudowę systemu drogowego, dostosowanie parametrów technicznych i urządzeń dróg wojewódzkich i powiatowych do wzrastającego ruchu komunikacyjnego, kształtowanie zieleni izolacyjnej w pasach drogowych itp. 6) Szczególne warunki zagospodarowania a) obszar miejscowości Wyryki objęty wymogiem opracowania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, b) sporządzenie gminnej ewidencji zabytków z weryfikacją zakresu ochrony konserwatorskiej umożliwiającej rewaloryzację zespołów architektury drewnianej, c) zagospodarowanie i urządzenie przestrzeni publicznej z małą architekturą i zielenią ozdobną jako centrum ośrodka gminnego, d) uzupełnienie wyposażenia w placówki usługowe i realizacja zaplecza sportowo- rekreacyjnego służące poprawie standardu obsługi ludności, e) budowa systemu zbiorczej kanalizacji sanitarnej, warunkujące rozwój funkcji mieszkaniowych i przedsiębiorczości oraz służącej poprawie stanu środowiska. Uzasadnienie przyjętych rozwiązań w studium Przesłanką powyższych ustaleń jest integracja funkcjonalno -przestrzenna gminy, przez rozwój osady gminnej jako atrakcyjnego ośrodka administracyjno -usługowego oraz urozmaicenie bazy ekonomicznej i usługowej gminy. Strefa obejmuje obszar największych jednostek wiejskich w skali gminy z najrozleglejszym zapleczem rolnym, położony centralnie na głównej trasie komunikacyjnej. Założono wykorzystanie walorów położenia, rezerw tkwiących w istniejących terenach budowlanych, korzystnej lokalnej struktury podziału gruntów - w celu poprawy efektywności zainwestowania terenów oraz zapewnienie harmonijnego rozwoju głównych jednostek osadniczych. Przy dominacji zabudowy zagrodowej, preferencje obejmują w Wyrykach funkcje usługowo- mieszkaniowe, zaś w Lubieniu rolniczo usługowe. Przyjęte rozwiązania zapewniają ochronę krajobrazu kulturowego zwłaszcza wyjątkowych zasobów architektury drewnianej (zabudowa mieszkalna, budynki gospodarcze, żurawie, młyny) i wyróżniających się walorów wystroju i detalu zabudowy wiejskiej, a jednocześnie akcentują potrzebę kształtowania przestrzeni publicznej w centrum ośrodka gminnego, w nawiązaniu do modelu historycznego układu urbanistycznego. Zasoby kulturowe miejscowości Wyryki, ogromna liczebność budynków drewnianych o cechach zabytkowych może być ważnym atutem dla kreowania wizerunku gminy i podniesienia atrakcyjności dla turystyki. Istotne znaczenie będzie miała ochrona terenów otwartych, przeciwdziałanie rozpraszaniu zabudowy jako warunki ładu przestrzennego. Ustalono zasady ilościowego i jakościowego rozwoju miejscowości. Ważnym elementem programu zagospodarowania, poza wzrostem zabudowy mieszkaniowej jest rozwój nieuciążliwej przedsiębiorczości usługowo -produkcyjnej, poprawa stanu technicznego i sanitarnego zainwestowania i wzbogacenie wyposażenia w usługi publiczne. Ustalono poprawę stanu sieci drogowej i dostępności komunikacyjnej ośrodka gminnego z całego obszaru gminy oraz eliminowanie uciążliwości dla zabudowy mieszkaniowej i ludności. Ważnym elementem zagospodarowania są określone działania wzmacniające odporność środowiska przyrodniczego oraz budowa infrastruktury sanitarnej. Dopuszczony rozwój osadnictwa i usług może być realizowany w oparciu o ustalenia planów miejscowych, szczegółowo rozdysponywujących tereny pod funkcje zabudowy i rozstrzygających zasady realizacji wyposażenia w infrastrukturę techniczną. Wykluczono z lokalizacji zabudowy tereny rolne przeznaczone na uprawy połowę, łąki, doliny, wydmy, tereny leśne i zad rzewień. UZASADNIENIE ZAWIERAJĄCE OBJASNIENIA PZRYJĘTYCH ROZWIĄZAŃ WRAZ SYNTEZĄ USTALEŃ PROJEKTU ZMIAN STUDIUM – 2014r. 1. Podstawa prawna Podstawą do opracowania niniejszej zmiany studium była uchwała Rady Gminy Wyryki Nr XXX/184/13 z dnia 26 czerwca 2013 r. , która obejmuje obszar gminy w zakresie miejscowości Wyryki, Wyryki Kolonia, Lubień i Kaplonosy. Niniejsze studium jest zmianą dotychczas obowiązującego Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Wyryki, zatwierdzonego uchwałą Nr XVI/90/04 Rady Gminy Wyryki z dnia 28 września 2004 r. Przedmiotowa zmiana opracowana została zgodnie z wymogami ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2013 r., poz. 647 z późniejszymi zmianami) oraz z uwzględnieniem przepisów odrębnych. Zawartość merytoryczna studium została określona w art. 10 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 28 kwietnia 2004 r. w sprawie zakresu projektu studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy (Dz. U. z 2004 r., nr 118, poz. 1233). 2. Cel i zakres syntezy Studium stanowi podstawowy dokument planistyczny określający zasady polityki przestrzennej w gminie oraz kierunki przestrzennych przemian. Gmina, realizując uprawnienia związane z zadaniami własnymi w zakresie kształtowania przestrzeni, zdecydowała się na zmianę obowiązującego Studium w wyniku okoliczności wewnętrznych i zewnętrznych, które sprawiają, że dotychczas obowiązujące Studium stało się niedostosowane do prawnego, jak i społecznego stanu gminy i jej otoczenia. Zmiana obowiązującego Studium podyktowana została wnioskami mieszkańców gminy, zmianami aktualnych przepisów prawa oraz zmianami polityki przestrzennej władz gminy. Studium składa się z dwóch zasadniczych części: uwarunkowań – w której omówione zostały naturalne i antropogeniczne elementy ukształtowane w przestrzeni gminy oraz kierunków zagospodarowania przestrzennego – w której omówione są podstawowe zasady kształtowania przyszłego zagospodarowania gminy. Przyjęte kierunki rozwoju gminy, pozwalają uzyskać oczekiwane wysokie standardy życia mieszkańców, przy zachowaniu głównych zasad planistycznych, to jest ładu przestrzennego oraz zrównoważonego rozwoju, ze szczególnym uwzględnieniem ochrony cennych przyrodniczo i krajobrazowo obszarów. Z punktu widzenia opracowywanych w przyszłości planów miejscowych istotniejsza jest część druga studium, w której są zawarte wytyczne dla projektantów sporządzających akty prawa miejscowego, odnośnie obszarów dla których gmina planuje opracować miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego. Kierunki zagospodarowania przestrzennego określone zostały w formie ustaleń ogólnych odnoszących się do rozwoju przestrzennego i funkcjonalnego, z określeniem głównych form użytkowania i kierunków działań na wyodrębnionych (w ramach tych obszarów) terenach. Przy zmianie Studium uwzględniono ustalenia Planu zagospodarowania przestrzennego województwa lubelskiego oraz wytyczne organów i instytucji współpracujących przy studium lub jego zmianach, a także zmiany wynikające z przepisów odrębnych. Potrzeba opracowania zmiany Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Wyryki wynika zarówno z przesłanek formalnych, merytorycznych jak i oczekiwań inwestorów wnioskujących o wyznaczenie nowych terenów dla zainwestowania, a także samej gminy. Zmiana studium została opracowana dla: 1) lokalizacji elektrowni wiatrowych wraz ze strefami związanymi z ograniczeniami w zabudowie, zagospodarowaniu i użytkowaniu terenów, 2) terenów zabudowy zagrodowej, 3) terenu usług, 4) odwiertów poszukiwawczych zlikwidowanych i czynnych, 5) zmiany klasy drogi wojewódzkiej, 6) terenów zalesień. Tereny objęte zmianą Studium zlokalizowane są zarówno w terenach zurbanizowanych, z korzystnym układem komunikacyjnym i infrastrukturalnym dla funkcjonowania planowanych zamierzeń inwestycyjnych jak i w terenach rolnych, co nie pozostaje bez znaczenia w przypadku przedsięwzięć mogących mieć potencjalny wpływ na tereny zabudowy. Udział w gospodarce gminy dziedzin związanych m.in. z rozwojem energetyki wyznacza nie tylko kierunki przemian społeczno - gospodarczych, ale także wzmacnia potrzebę zachowania i troski o przestrzeń związaną z ochroną przyrody, zabytków i życia lokalnej społeczności. Celem projektowanych zespołów elektrowni wiatrowych jest produkcja czystej energii elektrycznej przez wykorzystanie odnawialnego źródła energii, jakim jest siła wiatru. Zastosowanie alternatywnego źródła energii w stosunku do elektrowni konwencjonalnych, przyczyni się do zmniejszenia zanieczyszczenia powietrza. Poprawa efektywności zaopatrzenia i zabezpieczenia potrzeb energetycznych regionu uznana została za cel wiodący regionalnej polityki energetycznej, która powinna odbywać się między innymi poprzez wykorzystanie odnawialnych surowców energetycznych, w tym wody, wiatru i surowców organicznych oraz budowę i modernizację rozdzielczej sieci elektroenergetycznej, szczególnie na terenach wiejskich. Studium nie jest aktem prawa miejscowego, jednakże jego ustalenia są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych, stąd bardzo istotne znaczenie tego dokumentu dla rozwoju społeczno - gospodarczego i przestrzennego. W sensie merytorycznym, wersja studium ze zmianami stanowi kontynuację i rozwinięcie kierunków kształtowania zagospodarowania przestrzennego w dostosowaniu do obecnych warunków rozwoju gminy i zasad sporządzania studium. Prace planistyczne nad studium traktuje się bowiem jako proces ciągły, w którym kolejne wersje (aktualizacje) studium są konstruowane na podstawie i z wykorzystaniem wcześniejszych ujęć, z niezbędnymi ich modyfikacjami. Wprowadzone zmiany, zwłaszcza w pozostałym zakresie stanowią zatem tylko korektę polityki przestrzennej gminy ustalonej w dotychczas obowiązującym studium i wynikają z weryfikacji ustaleń kierunków zagospodarowania przestrzennego. Uzasadnienie dla przyjętych rozwiązań oraz dokonanych rozstrzygnięć sprowadza się do konieczności uwzględnienia zmian w „Kierunkach rozwoju i zagospodarowania przestrzennego gminy”, w rozdziałach dotyczących: 1) celów strategicznych 2) celów rozwoju przestrzennego, w tym: a) w kierunkach zmian w strukturze przestrzennej gminy oraz w przeznaczeniu terenu, b) w kierunkach i wskaźnikach dotyczących zagospodarowania oraz użytkowania terenów w tym terenów wyłączonych z zabudowy, 3) obszarów ochrony przyrody oraz zasad ochrony środowiska i jego zasobów, w tym: a) ustaleń dotyczących zasad zagospodarowania terenów chronionych na podstawie ustawy o ochronie przyrody, b) ustaleń dotyczących zasad zagospodarowania terenów (obiektów) wskazanych do ochrony prawnej, c) ustaleń dotyczących zasad zagospodarowania terenów (obiektów) wskazanych do ochrony prawne, 4) ochrony dziedzictwa kulturowego i zabytków oraz dóbr kultury współczesnej, w tym: a) w obszarach i zespołach obiektów zabytkowych wpisanych do rejestru zabytków, b) w obiektach objętych wojewódzką ewidencją zabytków, c) w strefach obserwacji archeologicznej (OW), 5) kierunków rozwoju mieszkalnictwa i osadnictwa, w tym: a) w założeniach ogólnych, b) w kształtowaniu rozwoju Wyryk, jako ośrodka gminnego, 6) kierunków i obszarów rozwoju usług, w tym w terenach usług komercyjnych, 7) kierunków i obszarów kształtowania rolniczej przestrzeni produkcyjnej, w tym w obszarach rolnych, 8) kierunków rozwoju systemu komunikacji, w tym: a) w zasadach kształtowania układu komunikacyjnego, b) w głównych założeniach rozwoju sieci drogowej, 9) kierunków rozwoju systemów infrastruktury technicznej, w tym: a) w kierunkach rozwoju i wyposażenia w infrastrukturę sanitarną, b) w kierunkach rozwoju i wyposażenia w infrastrukturę elektroenergetyczną i telekomunikacyjną, 10) kierunków działań przestrzennych i formalno – prawnych, w tym w obszarach na których jest obowiązkowe sporządzanie planów miejscowych oraz adekwatnie w „Uwarunkowaniach determinujących sposób rozwoju i zagospodarowania gminy”. W zmianie Studium uwzględniono zaktualizowane uwarunkowania zagospodarowania przestrzennego, które zostały wprowadzone odpowiednio przy formułowaniu kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy. Synteza ustaleń zmiany „Studium…”. Sporządzana zmiana studium uwzględnia uchwałę Nr XVI/90/04 Rady Gminy Wyryki z dnia 28 września 2004 r. Na ujednoliconą wersję studium składają się: 1) ujednolicony tekst studium, zawierający: a) Uwarunkowania determinujące sposób rozwoju i zagospodarowania gminy b) Kierunki rozwoju i zagospodarowania przestrzennego gminy c) Syntezę ustaleń i uzasadnienie rozwiązań przyjętych w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Wyryki; 2) ujednolicony rysunek studium sporządzony na mapie w skali 1:25 000, zawierający ustalenia określające kierunki zagospodarowania przestrzennego gminy oraz granice wyróżnionych zmian. Niniejsza zmiana „Studium…” nie spowodowała zmiany strategicznych celów rozwoju gminy, kierunków rozwoju gminy ani nawet instrumentów realizacji rozwoju gminy. Generalnie zmiana została dokonana w zakresie regulacji przestrzennych zagospodarowania gminy. Wskazano na terenie gminy obszary do tej pory objęte ustaleniami „Studium….” jako tereny rolne. Do zmiany studium przystąpiono, po wpłynięciu wniosków dotyczących wprowadzenia możliwości lokalizacji elektrowni wiatrowych wraz ze strefami ochronnymi w zabudowie oraz zagospodarowaniu i użytkowaniu terenu, a także terenów zabudowy zagrodowej i usługowej. Przyjęte kierunki określają politykę przestrzenną gminy, w tym lokalne zasady zagospodarowania przestrzennego. Wykonując zadania własne w zakresie zagospodarowania przestrzennego, gmina powinna stosować zasadę zrównoważonego rozwoju w koegzystencji ze środowiskiem przyrodniczym i dążyć do optymalnego wykorzystania jego walorów w celu wzrostu dochodów wszystkich mieszkańców gminy. Opracowana zmiana studium rozszerzyła cele strategiczne gminy i cele przestrzenne poprzez umożliwienie rozwoju alternatywnych źródeł energii, w tym zespołów elektrowni wiatrowych. W kierunkach i wskaźników dotyczących zagospodarowania oraz użytkowania terenów w tym terenów wyłączonych z zabudowy zaktualizowano nomenklaturę w zakresie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. W zakresie ochrony środowiska przyrodniczego i krajobrazu oraz dziedzictwa kulturowego, perspektywa rozwoju gminy Wyryki wiąże się z koniecznością harmonizowania rozwoju społeczno gospodarczego i przestrzennego z ochroną środowiska przyrodniczego. Oznacza to zachowanie zasobów i ochronę jakości środowiska poprzez określenie zasad korzystania z przestrzeni. Kierunkami ochrony środowiska i kształtowania funkcji przyrodniczych w zmianie studium są: a) aktualizacja obszarów chronionych z mocy przepisów odrębnych o ochronie przyrody wraz z zasadami ich zagospodarowania, b) utrzymanie ciągłości przestrzennej i funkcjonalnej obszarów o szczególnych wartościach przyrodniczych i krajobrazowych, pełniących ważne funkcje klimatyczne, biologiczne i hydrologiczne jako systemu przyrodniczego oraz zapewnienie jego powiązań w ramach ciągów przyrodniczych krajowych i ponadregionalnych. W celu ochrony wartości zabytkowych i kulturowych w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zmianie studium określono obszary i obiekty, które ze względu na posiadane wartości kulturowe objęte zostały ochroną konserwatorską lub urbanistyczną, w tym: a) zaktualizowano obiekty i obszary chronione z mocy ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, tj. wpisane do rejestru zabytków i wojewódzkiej ewidencji zabytków, b) wskazano zewidencjonowane stanowiska archeologiczne, c) ustalono generalne zasady ochrony dziedzictwa kulturowego oraz zasady ochrony wartości zabytkowych i kulturowych. W założeniach ogólnych dotyczących kierunków rozwoju mieszkalnictwa i osadnictwa uzupełniono zasady polityki przestrzennej w zakresie dotyczącym ograniczeń w realizacji zabudowy mieszkaniowej z uwagi na zasięg stref ochronnych związanych z ograniczeniami w zabudowie, zagospodarowaniu i użytkowaniu terenu wyznaczonych od elektrowni wiatrowych, natomiast w podrozdziale dotyczącym „Kształtowanie rozwoju Wyryk jako ośrodka gminnego” wprowadzono zadanie uzupełniające, umożliwiające, realizację alternatywnych źródeł energii, czyli elektrowni wiatrowych. Kierunki i obszary rozwoju usług zostały uzupełnione również o zasady zagospodarowania terenów znajdujących w zasięgu stref ochronnych związanych z ograniczeniami w zabudowie, zagospodarowaniu i użytkowaniu terenu wyznaczonych od elektrowni wiatrowych, a także o nową nomenklaturę w zakresie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Głównym zadaniem obszarów rolnych, obejmujących użytki rolne (grunty orne w tym tereny łąk i pastwisk) jest optymalne wykorzystanie rolniczej przestrzeni produkcyjnej i dostosowywanie kierunków produkcji do naturalnych predyspozycji agroklimatycznych obszaru gminy, m.in. przez: a) możliwości lokalizacji urządzeń elektrowni wiatrowych wraz z niezbędną infrastruktura techniczną, z wykorzystaniem gruntów rolnych objętych strefami ochronnymi związanymi z ograniczeniami w zabudowie, zagospodarowaniu i użytkowaniu terenu od urządzeń elektrowni wiatrowych, w których winna być prowadzona produkcja rolnicza wielokierunkowa, proekologiczna, specjalistyczna i tradycyjna, ale w których obowiązuje zakaz lokalizacji terenów o funkcjach wymagających ochrony przed hałasem 45dB i 40db, wraz z urządzeniami infrastruktury technicznej koniecznej do właściwego funkcjonowania i eksploatacji urządzeń produkujących energię elektryczną, z włączeniem systemu obsługi komunikacyjnej elektrowni do zewnętrznego układu komunikacyjnego i uwzględnieniem wytwarzanego przez pracę turbin hałasu, który nie może przekraczać norm akustycznych na terenach istniejącej lub planowanej zabudowy mieszkaniowej i innych terenach podlegających ochronie akustycznej na mocy przepisów odrębnych oraz ochroną istniejących stanowisk archeologicznych zgodnie z przepisami odrębnymi, b) realizację wyznaczonego celu poprzez prowadzenie racjonalnej gospodarki rolnej wielokierunkowej, proekologicznej, specjalistycznej i tradycyjnej w terenach stref ochronnych związanych z ograniczeniami w zabudowie, zagospodarowaniu i użytkowaniu terenu od urządzeń elektrowni wiatrowych, c) dalsze zwiększenie udziału w rozłogach produkcyjnych - terenów zielonych, zadrzewionych i leśnych, z wykluczeniem terenów objętych strefami ochronnymi związanymi z ograniczeniami w zabudowie, zagospodarowaniu i użytkowaniu terenu wyznaczonymi od urządzeń elektrowni wiatrowych, gdzie wprowadza się zakaz zalesień. Celem generalnym polityki rozwoju systemu komunikacji, opartym na strategii zrównoważonego rozwoju, jest stworzenie warunków dla sprawnego, bezpiecznego i ekonomicznego przemieszczania się osób i towarów, z jednoczesnym ograniczaniem konfliktów przestrzennych oraz uciążliwości dla środowiska. Realizacja wyznaczonych celów ma swoje odbicie w następujących kierunkach: a) ustalono kategorię drogi krajowej nr 82 jako GP (głównej ruchu przyspieszonego) wraz z jej parametrami b) ustalono parametry i klasy techniczne dla dróg wojewódzkich 812 i 818 c) ustalono zasady obsługi terenów wyznaczonych pod lokalizację alternatywnych źródeł energii elektrowni wiatrowych. Poziom obsługi w zakresie infrastruktury zapewnia możliwość obsługi terenów wskazanych do zainwestowania. Wyznaczono nowe kierunki i zasady rozwoju elektroenergetyki poprzez budowę zespołów elektrowni wiatrowych, jako alternatywnego źródła energii wraz z niezbędna infrastrukturą techniczną, a także wskazano nowe kierunki rozwoju telekomunikacji. Wyznaczono nowe tereny, dla których jest obowiązek sporządzania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego.