Curriculum Vitae

Curriculum Vitae
dr hab. Ryszard Solik
E-mail: [email protected]
Studia wyższe: Instytut Kształcenia Plastycznego, Uniwersytet Śląski
Miejsce pracy: Zakład Teorii Sztuki i Fotografii Artystycznej
Instytut Sztuki
Wydział Artystyczny
Uniwersytet Śląski w Katowicach
Doktor habilitowany nauk humanistycznych, pracownik Zakładu Teorii Sztuki i Fotografii Artystycznej Instytutu Sztuki Uniwersytetu Śląskiego. Studiował w latach 198590 w Instytucie Kształcenia Plastycznego na Wydziale Pedagogiczno-Artystycznym Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach, Filii w Cieszynie. Dyplom uzyskał w 1990. Od tego
roku zatrudniony w macierzystej Uczelni.
Stażysta Instytutu Sztuki Polskiej Akademii Nauk w Warszawie. Staż naukowy pod
kierunkiem prof. zw. dr hab. Stefana Morawskiego.
Doktoryzował się w Instytucie Nauk o Kulturze na Wydziale Filologicznym Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach w 1999 roku na podstawie rozprawy nt. Kulturotwórcze
funkcje komunikatów ikonicznych doby stanisławowskiej. Stopień doktora habilitowanego
uzyskał na Wydziale Filologicznym, w Instytucie Nauk o Kulturze i Studiów Interdyscyplinarnych na podstawie dorobku naukowego i książki Sztuka jak interpretacja. Z problemów dyskursu artystycznego. W latach 2000-2002, 2004-08 prowadził także wykłady
i ćwiczenia z historii sztuki i historii kultury oraz seminarium magisterskie na studiach
stacjonarnych, wieczorowych i podyplomowych w Instytucie Nauk o Kulturze Wydziału
Filologicznego Uniwersytetu Śląskiego. W roku akademickim 2007/08 wykładowca historii sztuki w ramach projektu Ministerstwa Edukacji Narodowej współfinansowanego
przez Europejski Fundusz Społeczny (Studia Podyplomowe dla Nauczycieli w zakresie
ICT, języków obcych oraz drugiego przedmiotu), realizowanego w Instytucie Nauk o Kulturze Uniwersytetu Śląskiego.
Zajmuje się historią i teorią kultury, historią sztuki, teorią interpretacji oraz problematyką funkcji i uwikłań dzieła w konteksty kulturowe. Opiekun ponad dwustu wypromowanych prac (magisterskich i licencjackich) na kierunkach wychowanie plastyczne,
edukacja artystyczna, grafika i kulturoznawstwo (2002) w Instytucie Sztuki i w Instytucie Nauk o Kulturze Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach.
Autor książek: W kręgu funkcji sztuki (współautor, Cieszyn 1996), Kulturotwórcze
funkcje komunikatów ikonicznych doby stanisławowskiej (Cieszyn 2000), Pejzaże sztuki,
konteksty sztuki (Cieszyn 2007), Sztuka jako interpretacja. Z problemów dyskursu artystycznego (Katowice 2012). Redaktor i współredaktor prac zbiorowych: Kształty i myśli.
Dyskurs a doświadczenie sztuki (Katowice 2013), Wokół kultury myśliwskiej. Szkice o tradycjach łowieckich ziemi pszczyńskiej (Pszczyna 2008), Pejzaż śląski – pamięć, tradycja,
współczesność (Cieszyn 2008) oraz Twarze, portrety, maski. Czas na interdyscyplinarność
(Cieszyn 2010).
Stopnie i tytuły naukowe:
1. Magisterium
Temat: Funkcje malarstwa w kulturze włoskiego odrodzenia
Instytut Kształcenia Plastycznego, Wydział Pedagogiczno-Artystyczny, Uniwersytet Śląski, Filia w Cieszynie
Promotor: dr Jan Olbrycht,
Recenzent: prof. dr hab. Katarzyna Olbrycht.
2. Doktorat
Temat: Kulturotwórcze funkcje komunikatów ikonicznych doby stanisławowskiej
Instytut Nauk o Kulturze, Wydział Filologiczny, Uniwersytet Śląski w Katowicach
Promotor: prof. dr hab. Ewa Kosowska, Instytut Nauk o Kulturze, Uniwersytet Śląski
Recenzenci: prof. dr hab. Maria Bogucka, Instytut Historii Polskiej Akademii Nauk,
Warszawa
prof. dr hab. Tadeusz Miczka, Instytut Nauk o Kulturze, Uniwersytet Śląski
3. Habilitacja
Temat: Sztuka jako interpretacja. Z problemów dyskursu artystycznego.
(książka opublikowana przez Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Śląskiego)
Instytut Nauk o Kulturze i Studiów Interdyscyplinarnych, Wydział Filologiczny, Uniwersytet Śląski w Katowicach
Recenzenci w przewodzie habilitacyjnych:
prof. dr hab. Anna Zeidler-Janiszewska, Instytut Kultury i Komunikowania
SWPS, Warszawa,
prof. dr hab. Ryszard W. Kluszczyński, Instytut Kultury Współczesnej,
Uniwersytet Łódzki,
prof. dr hab. Tadeusz Miczka, Instytut Nauk o Kulturze i Studiów Interdyscyplinarnych,
Uniwersytet Śląski,
Dr hab. Roman Kubicki prof. UAM, Instytut Filozofii UAM, Poznań.
Ważniejsze publikacje (wybór):
Druki zwarte
Z dziejów kultury artystycznej średniowiecza. Zarys wybranej problematyki. Instytut
Kształcenia Plastycznego, Uniwersytet Śląski w Katowicach, Filia w Cieszynie, Cieszyn 1995.
W kręgu funkcji sztuki (współautorstwo z Bożeną Ostrowską). Instytut Kształcenia
Plastycznego. Uniwersytet Śląski w Katowicach, Filia w Cieszynie. Cieszyn 1996.
Kulturotwórcze funkcje komunikatów ikonicznych doby stanisławowskiej. Instytut
Sztuki, Uniwersytet Śląski w Katowicach, Filia w Cieszynie. Cieszyn 2000.
Pejzaże sztuki, konteksty sztuki. Instytut Sztuki, Uniwersytet Śląski w Katowicach.
Cieszyn 2007.
Sztuka jako interpretacja. Z problemów dyskursu artystycznego. Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 2012.
Redakcje naukowe:
Wokół kultury myśliwskiej. Szkice o tradycjach łowieckich ziemi pszczyńskiej. Starostwo Powiatowe w Pszczynie. Pszczyna 2008.
Człowiek jest w drodze. Pejzaż śląski – pamięć, tradycja, współczesność. Instytut Sztuki.
Uniwersytet Śląski w Katowicach. Cieszyn 2008.
Twarze, portrety, maski. Forum III. Czas na interdyscyplinarność. Instytut Sztuki. Uniwersytet Śląski w Katowicach. Cieszyn 2010.
Kształty i myśli. Dyskurs a doświadczenie sztuki. Redakcja naukowa. Wydawca: Oficyna Wydawnicza WW, Uniwersytet Śląski w Katowicach. Katowice 2013.
Ważniejsze artykuły i rozdziały w skryptach:
Pomiędzy słowem a obrazem. Rzecz o grafikach Eduarda Ovčačka. Dopiski na marginesie ekspozycji w Galerii Uniwersyteckiej cieszyńskiej Filii Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach. „Umieni Ars”. Sbornik. Praci Pedagogické Fakulty Ostravské Univerzity.
205/2002. Acta Universitatis Ostraviensis. Red. D. Svobodová. Ostrawa 2002.
Motywy zoomorficzne w kulturze artystycznej średniowiecza. Rekonesans. W: A. Dąbrowska (red.) Język a kultura. T. XV. Opozycja homo ─ animal w języku i w kulturze.
Acta Universitatis Wratislaviensis No 2530. Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego. Wrocław 2003.
O niektórych potyczkach z materią. About Certain Encounters with Matter. W: „EXIT”.
„Nowa sztuka w Polsce. New Art in Poland”. 1 (57), Warszawa 2004.
Graphic Traces of Reality. W: D. Svobodová (red.) „Umieni Ars”. Sbornik. Praci Pedagogické Fakulty Ostravské Univerzity. 223/2005. Acta Universitatis Ostraviensis.
Ostrawa, Czeska Republika: Wydawnictwo Pedagogická Fakulta Ostravské Univerzity. Ostrawa 2005.
Rysunek jako medium w kulturze tranzytu. W: Człowiek wybiera medium. I Forum –
Czas na interdyscyplinarność. Red. A. Kowalczyk-Klus. Instytut Sztuki, Uniwersytet
Śląski w Katowicach. Cieszyn 2006.
Dzieło sztuki – bycie w świecie, bycie w przestrzeni. W: Wiedza o kulturze w szkole.
Red. E. Dutka, A. Gomóła. Skrypt. Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Śląskiego w
Katowicach. Katowice 2007.
Nauczyciel w obliczu ponowoczesności. Uwagi na marginesie pedagogii artystycznej.
W: Edukacja nauczycieli wobec przemian szkoły. Red. E. I. Laska. Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego. Rzeszów 2007.
Myślistwo w sztukach plastycznych. Od trofeów łowieckich do plastycznych przedstawień polowania. W: Wokół kultury myśliwskiej. Szkice o tradycjach łowieckich ziemi
pszczyńskiej. Red. J. Uchyła-Zroski, R. Solik. Pszczyna 2008.
Chrześcijaństwo – wspólnota – mistyka. Sztuka a nowa wrażliwość religijna. W: Rola
religii w edukacji międzykulturowej. Dialog bez Granic. The importance of religion to
intercultural education. Red. W. Korzeniowska, A. Murzyn, H. Lukášova-Kantorkowa.
Oficyna Wydawnicza Impuls. Kraków 2008.
Pejzaż śląski. Formy pamięci. W: Człowiek jest w drodze. Pejzaż Śląski – pamięć, tradycja, współczesność. Forum II. Czas na interdyscyplinarność. Red. A. Kowalczyk-Klus, R.
Solik. Instytut Sztuki. Uniwersytet Śląski w Katowicach. Cieszyn 2008.
O artystycznej identyfikacji regionu – Górny Śląsk w interpretacjach pejzażu przemysłowego sztuki profesjonalnej. „Zaranie Śląskie”. Seria nowa. Numer 12. Red. W. Korzeniowska. Societas Scientiis Favendis Silesiak Superioris. Instytut Górnośląski. Katowice-Cieszyn 2008.
Dylematy kształcenia artystycznego w kulturze transgresji. W: Edukacja artystyczna a
metafora. Red. W. Limont, B. Didkowska. Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Toruń 2008.
O ikonografii świętego Huberta. Tradycja i typy obrazowania. Wybór problematyki. W:
Świętemu Hubertowi cześć. Red. J. Adamczewski. Ośrodek Kultury Leśnej. Forest Culture Centre. Gołuchów 2008.
Obraz – między tradycją a postmoderną. Próba rekonesansu. Portal naukowy „Wiedza
i Edukacja. Świat wirtualnej nauki”, ISSN 1898-9233. (red. portalu): Instytut Kulturoznawstwa Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, Zakład Teorii Kultury
i Metodologii Nauk o Kulturze. Lublin 2009.
O doświadczeniu sztuk wizualnych w programie edukacji artystycznej w zakresie sztuki
muzycznej. W: Wartości w muzyce. Wartości kształcące i kształtowane u studentów w
toku edukacji szkoły wyższej. T. 2. Red. J. Uchyła-Zroski. Wydawnictwo Uniwersytetu
Śląskiego. Katowice 2009.
Powinowactwo sztuk w przestrzeni edukacji artystycznej. W: Wartości w muzyce. Zarys
współczesnych kierunków badań nad wartościami w muzyce. T. 3. Red. Jadwiga Uchyła-Zroski. Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 2010
Sztuka a istota rzeczy w perspektywie fikcji „niewinnego oka”. Artykuł opublikowany
na internetowym portalu naukowym „Wiedza i Edukacja. Świat wirtualnej nauki”. ISSN 1898-9233. (red. portalu): Instytut Kulturoznawstwa Uniwersytetu Marii Curie
Skłodowskiej, Lublin.
Obecność, pamięć, twarz – dylematy przedstawienia. Rozważania przy portrecie. W:
Twarze, portrety, maski. Forum III. Czas na interdyscyplinarność. Człowiek nosi swoją
twarz. Red. A. Kowalczyk-Klus, R. Solik. Instytut Sztuki. Uniwersytet Śląski w Katowicach. Cieszyn 2010.
O językowym doświadczeniu sztuki. Na marginesie rzekomej antynomii praktyki i teorii
słów kilka. W: Kręgu sztuki. Red. A. Giełdoń-Paszek. Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 2010.
Sztuka „gorszenia”, czyli o zgorszeniu jako doświadczeniu dzieła. Konteksty i uwarunkowania. W: “Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis”, Folia 121. „Studia de
Cultura IV” (2012) Kultura i sztuka. Red. B. Skowronek. Wydawnictwo Naukowe UP.
Kraków 2012.
Sztuka kluczenia, czyli gra włączonego z wykluczonym. „Studia Kulturoznawcze”
2012, nr 1(2). O wstręcie i wstydzie. Wydawnictwo Naukowe Wydziału Nauk Społecznych Uniwersytetu im. A. Mickiewicza. Poznań 2012.
Doświadczenie sztuki jako (również) doświadczenie dyskursywne. W: Kształty i myśli.
Dyskurs a doświadczenie sztuki. Red. R. Solik. Oficyna Wydawnicza WW, Uniwersytet
Śląski w Katowicach. Katowice 2013.
Między tradycją a współczesnością. Kilka uwag o niektórych perspektywach dydaktyki
artystycznej. W: „Cieszyński Almanach Pedagogiczny”. T. 2. Teoria i praktyka pedagogiczna w refleksji naukowej i praktycznej. Red. U. Szuścik. Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 2013
Nieuchronność interpretacji a doświadczenie sztuki. W: „Wartości w muzyce”. T. 5.
Interpretacja w muzyce jako proces twórczy. Publikacja zbiorowa. Red. J. UchyłaZroski. Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 2013.
Zainteresowania naukowe:
Historia i teoria sztuki
Historia i teoria kultury
Kulturowe konteksty dzieła sztuki
Teorie interpretacji dzieła sztuki
Kultura ponowoczesna
Interdyscyplinarność dyskursu artystycznego
Przynależność do organizacji, towarzystw naukowych:
Polskie Towarzystwo Kulturoznawcze (Oddział w Katowicach),
Komisja ds. Stosunków Polsko-Czeskich i Polsko-Słowackich Polskiej Akademii Nauk,
Oddział PAN w Katowicach