KARTA PRZEDMIOTU

KARTA PRZEDMIOTU
1.
NAZWA PRZEDMIOTU: Biochemia
2.
KIERUNEK: Sport
3.
POZIOM STUDIÓW1: I stopień – studia stacjonarne
4.
ROK/ SEMESTR STUDIÓW: I rok/I semestr
5.
LICZBA PUNKTÓW ECTS: 3
6.
LICZBA GODZIN: 15/30
7.
TYP PRZEDMIOTU2: obowiązkowy
8.
JĘZYK WYKŁADOWY: polski/angielski
9.
FORMA REALIZACJI PRZEDMIOTU3: wykłady/ćwiczenia
10.
KOD
S/I/st/6
WYMAGANIA WSTĘPNE I DODATKOWE (np. przedmioty poprzedzające):
nie dotyczy
11.
CEL PRZEDMIOTU: Zapoznanie studentów z podstawowymi zagadnieniami
biochemii poprzez:
1
Stacjonarny, niestacjonarny, e-learning
Obowiązkowy, fakultatywny.
3
Wykłady, ćwiczenia, laboratoria, projekty, warsztaty, samodzielne prowadzenie zajęć przez studenta.
2
 przedstawienie budowy, funkcji i właściwości cukrów, białek i tłuszczów;
 przedstawienie głównych szlaków metabolicznych ww. grup związków
organicznych;
 kształtowanie umiejętności planowania, opisywania pracy własnej oraz
wyciągania wniosków na podstawie otrzymanych wyników.
12.
PRZEDMIOTOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA4
P_W01. Wyjaśnia poznane pojęcia z zakresu podstaw
Odniesienie do
kierunkowych
efektów
kształcenia
(symbol)
K_W01
biochemii wchodzących w zakres treści zawartych w
Odniesienie do
obszarowych
efektów
kształcenia
(symbol)
M1_W01
M1_W02
niniejszej karcie przedmiotu.
P_W02. Zna poznane szlaki metaboliczne z zakresu
K_W01
podstaw biochemii wchodzących w zakres treści
K_W08
zawartych w niniejszej karcie przedmiotu.
P_U01. Potrafi prowadzić dziennik laboratoryjny, tj.
K_U07,
potrafi zaplanować pracę (wybrany eksperyment) oraz
K_U11
zapisać jej przeprowadzenie i obserwacje.
P_U02. Potrafi przeprowadzić zaplanowaną i opisaną
M1_W01
M1_W02
M1_W06
M1_W07
M1_U02
M1_U08
M1_U10
M1_U12
K_U01
M1_U03
M1_U10
K_U01
M1_U03
M1_U10
P_K01. Rozumie potrzebę posiadania i rozwijania
K_K01
wiedzy teoretycznej w celu wyciągnięcia poprawnych
K_K07
wniosków na podstawie uzyskanych danych.
K_K10
P_K02. Posiada umiejętność organizacji pracy
K_K04
M1_K01
M1_K02
M1_K04
M1_K05
M1_K06
M1_K08
M1_K02
M1_K05
M1_K06
wcześniej pracę (wybrany eksperyment).
P_U03. Potrafi wyciągać wnioski na podstawie
otrzymanych danych (obserwacji) uzyskanych z pracy
własnej.
zarówno własnej, jak i w grupie (rozdzielania zadań) i
zarządzania czasem w trakcie podejmowanej pracy.
P_K03. Posiada umiejętność rozpoznawania
K_K07,
niebezpieczeństwa i odpowiedniego na nie
K_U12
M1_K01
M1_U04
reagowania z zachowaniem zasad bezpieczeństwa i
higieny pracy.
4
Efekty kształcenia w zakresie wiedzy (P_W), umiejętności (P_U) i kompetencji społecznych (P_K).
13.
METODY OCENY EFEKTÓW KSZTAŁCENIA
Symbol
przedmiotowego
efektu kształcenia
P_W01
Metody (sposoby) oceny5
Typ oceny6
Forma
dokumentacji
ocenianie ciągłe, zaliczenie pisemne
formująca
praca pisemna
P_W02
ocenianie ciągłe, egzamin pisemny
podsumowująca
praca pisemna
P_U01
ocenianie ciągłe (bieżące
przygotowanie do zajęć)
ocenianie ciągłe (bieżące
przygotowanie do zajęć)
ocenianie ciągłe (bieżące
przygotowanie do zajęć)
ocenianie ciągłe (bieżące
przygotowanie do zajęć)
ocenianie ciągłe (bieżące
przygotowanie do zajęć)
ocenianie ciągłe (bieżące
przygotowanie do zajęć)
formująca
dziennik
laboratoryjny
dziennik
laboratoryjny
dziennik
laboratoryjny
dziennik
prowadzącego
dziennik
prowadzącego
dziennik
prowadzącego
P_U02
P_U03
P_K01
P_K02
P_K03
formująca
formująca
formująca
formująca
formująca
14. TREŚCI PROGRAMOWE
Treść zajęć
1. Zapoznanie z celami, efektami kształcenia oraz treściami
programowymi przedmiotu. Omówienie sposobu prowadzenia
Forma
zajęć7
(liczba
godz.)
wykłady
(1)
Symbol
przedmiotowych
efektów
kształcenia
P_W01
wykłady
(1)
P_W01
wykłady
(1)
P_W01
zajęć; przedstawienie zasad zaliczenia przedmiotu; tj. formy
zaliczenia – egzaminu;
Podstawowe zagadnienia z chemii ogólnej. Część 1 – substancje
chemiczne i ich mieszaniny.
2. Podstawowe zagadnienia z chemii ogólnej i organicznej.
Część 2 – zjawiska fizyczne i przemiany chemiczne,
rozpuszczalność i sposoby wyrażania stężeń.
3. Równowaga kwasowo – zasadowa. Część 1 – słabe i mocne
elektrolity, skala pH, pojęcie kwasu i zasady.
5
Ocenianie ciągłe (bieżące przygotowanie do zajęć), śródsemestralne zaliczenie pisemne, śródsemestralne
zaliczenie ustne, końcowe zaliczenia pisemne, końcowe zaliczenia ustne, egzamin pisemny, egzamin ustny,
praca semestralna, ocena umiejętności ruchowych, praca dyplomowa, projekt, kontrola obecności
6
Formująca, podsumowująca.
7
Wykłady, ćwiczenia, laboratoria, samodzielne prowadzenie zajęć przez studenta.
4. Równowaga kwasowo – zasadowa. Część 2 – parametry
oceny równowagi kwasowo-zasadowej.
5. Podstawowe zagadnienia z chemii organicznej – klasyfikacja
związków organicznych, zjawisko izomerii
6. Kierunki metabolizmu oraz budowa i rola ATP w komórce.
7. Metabolizm aminokwasów. Część 1
- transaminacja, deaminacja oksydacyjna.
8. Metabolizm aminokwasów. Część 2
- rozpad szkieletów węglowych – aminokwasy gluko- i
wykłady
(1)
P_W01
wykłady
(1)
P_W01
wykłady
(1)
wykłady
(1)
P_W01
P_W01, P_W02
wykłady
(1)
P_W01, P_W02
wykłady
(1)
P_W01, P_W02
wykłady
(1)
P_W01, P_W02
wykłady
(1)
wykłady
(1)
P_W01, P_W02
wykłady
(1)
P_W01
wykłady
(1)
P_W01
wykłady
(1)
P_W01, P_W02
ćwiczenia
(2)
P_W01
ćwiczenia
(2)
P_U01, P_U02,
P_U03, P_K01,
P_K02, P_K03
ketogenne.
9. Przestrzenne struktury białek. Część 1
- struktura I-, II-, III- i IV-rzędowa; wpływ przestrzennej
struktury na funkcje biologiczne białek (budowa hemoglobiny).
10. Przestrzenne struktury białek. Część 2
- wpływ przestrzennej struktury na funkcje biologiczne białek.
11. Tłuszcze. Część 1 – trawienie oraz transport.
12. Tłuszcze. Część 2 – metabolizm (proces -oksydacji
kwasów tłuszczowych).
13. Enzymy jako biokatalizatory procesów biochemicznych.
Część 1 - wykorzystanie markerów enzymatycznych w
P_W01, P_W02
diagnostyce i praktyce sportowej.
14. Enzymy jako biokatalizatory procesów biochemicznych.
Część 2 - wykorzystanie markerów enzymatycznych w
diagnostyce i praktyce sportowej.
15. Podstawy bioenergetyki komórki (procesy tlenowe i
beztlenowe syntezy ATP).
1. Zapoznanie z regulaminem pracowni biochemicznej.
Zapoznanie z zasadami zaliczenia ćwiczeń/laboratorium z
biochemii. Budowa, funkcje i klasyfikacje aminokwasów
biogennych oraz innych biorących udział w metabolizmie
organizmu człowieka.
2. Zapoznanie z podstawowym sprzętem laboratoryjnym
używanym w pracowni biochemicznej, niezbędnym do
przeprowadzenia przewidzianych programem doświadczeń
studenckich; Zapoznanie z podstawowym czynnościami
związanymi z używaniem sprzętu laboratoryjnego;
Kształtowanie zachowań w trakcie przeprowadzania
doświadczeń studenckich; Przeprowadzenie doświadczeń:
reakcja ksantoproteinowa i reakcja Fola.
3. Budowa, funkcje, właściwości oraz wybrane klasyfikacje
białek organizmu człowieka; Proces denaturacji białek;
ćwiczenia
(2)
P_W01, P_U01,
P_U02, P_U03,
P_K01, P_K02,
P_K03
ćwiczenia
(2)
P_W01, P_U01,
P_U02, P_U03,
P_K01, P_K02,
P_K03
P_W01, P_W02,
P_U01, P_U02,
P_U03, P_K01,
P_K02, P_K03
doświadczenia: reakcje strącania białek pod wpływem
wybranych czynników i reakcja biuretowa.
4. Budowa, funkcje, właściwości oraz wybrane klasyfikacje
cukrów; doświadczenia: wykrywanie skrobi i próba Seliwanowa.
5. Metabolizm glukozy i glikogenu w organizmie człowieka;
regulacja hormonalna poziomu glukozy we krwi człowieka;
ćwiczenia
(2)
doświadczenie: oznaczenie poziomu glukozy we krwi metodą
paskową (pokaz).
6. Kolokwium I sprawdzające.
ćwiczenia
(2)
7. Budowa, funkcje i właściwości tłuszczów; doświadczenie:
ćwiczenia
(2)
reakcja zmydlania tłuszczów.
8. Wybrane klasyfikacje tłuszczów; doświadczenie: oznaczanie
triacylogliceroli (TG) i cholesterolu całkowitego we krwi metodą
ćwiczenia
(2)
paskową.
9. Parametry biochemiczne krwi - hemoglobina i mioglobina
jako białka, których przestrzenna budowa determinuje aktywność
P_W01, P_W02,
P_U01, P_U03,
P_K01
P_W01, P_U01,
P_U02, P_U03,
P_K01, P_K02,
P_K03
P_W01, P_U01,
P_U02, P_U03,
P_K01, P_K02,
P_K03
ćwiczenia
(2)
P_W01; P_U01;
P_U02; P_U03;
P_K01; P_K02;
P_K03
ćwiczenia
(2)
P_W01; P_U01;
P_U02; P_U03;
P_K01; P_K02;
P_K03
ćwiczenia
(2)
P_W01
biologiczną cząsteczki (rodzaje hemoglobiny); albuminy i
globuliny – znaczenie w transporcie, krew jako źródło informacji
diagnostycznych – kwas mlekowy jako przykład markerów
stosowanych w monitorowaniu procesu treningowego;
doświadczenie: oznaczanie zmian poziomu kwasu mlekowego.
10. Wybrane parametry biochemiczne moczu; substancje
niepożądane w moczu, wpływ wysiłku fizycznego na poziom
wybranych parametrów; doświadczenie: oznaczenie wybranych
parametrów w moczu metodą paskową.
11. Enzymy (część 1) – budowa, funkcje, jednostki aktywności,
wybrane klasyfikacje, czynniki wpływające na aktywność
enzymów.
12. Enzymy (część 2) – doświadczenia: hydroliza skrobi pod
ćwiczenia
(2.)
P_U01; P_U02;
P_U03; P_K01;
P_K02; P_K03
ćwiczenia
(2)
P_W01; P_W02;
P_U01; P_U02;
P_U03; P_K01;
P_K02; P_K03
14. Kolokwium II sprawdzające.
ćwiczenia
(2)
P_W01, P_W02,
P_U01, P_U03,
P_K01
15. Zajęcie wyrównawcze.
ćwiczenia
(2)
P_W01, P_W02,
P_U01, P_U03,
P_K01
wpływem amylazy ślinowej, termolabilność enzymów na
przykładzie amylazy ślinowej i Aktywatory i inhibitory enzymów
na przykładzie amylazy ślinowej.
13. Witaminy – budowa, klasyfikacja, skutki niedoborów i
nadmiarów, udział witamin w energetyce komórki; witaminy z
grupy B jako kofaktory enzymów; doświadczenie: wykrywanie
witaminy PP.
15.
NARZĘDZIA DYDAKTYCZNE:
1. Foliogramy.
2. Rzutnik pisma.
3. Tablica, kreda.
4. Drobny sprzęt laboratoryjny (szkło i inne) odpowiedni do przeprowadzenia zaplanowanych
eksperymentów.
5. Odczynniki chemiczne odpowiednie do przeprowadzenia zaplanowanych eksperymentów.
6. Zestawy odczynników do przeprowadzenia np. oznaczania glukozy, cholesterolu, czy
wybranych parametrów w moczu.
7. Dostępna aparatura do zaprezentowania możliwości oznaczania wybranych parametrów krwi.
16.
WARUNKI ZALICZENIA:
1. Ocena pozytywna z dwu kolokwiów cząstkowych.
2. Ocena aktywności/zaangażowania studenta na zajęciach.
3. Ocena prowadzonego przez studenta dziennika laboratoryjnego.
17.
PRZYKŁADOWE ZAGADNIENIA EGZAMINACYJNE (ZALICZENIOWE):
1. Omów na dowolnym przykładzie budowę cząsteczki ATP oraz jej funkcje w komórce
organizmu żywego.
2. Omów procesy metabolizmu aminokwasów w organizmie człowieka.
3. Scharakteryzuj strukturę I-rzędową białka i omów jej wpływ na funkcje biologiczne białek.
4. Omów znaczenie adrenaliny w mechanizmach regulacji poziomu glukozy w organizmie
człowieka.
5. Omów znaczenie łańcucha przekaźników elektronów w łańcuchu oddechowych dla procesów
fosforylacji oksydacyjnej.
18.
LITERATURA PODSTAWOWA I UZUPEŁNIAJĄCA8:
1. Jeremy M. Berg, John L. Tymoczko, Lubert Stryer (2009). Biochemia; - Wyd. 4 zm.;
Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
2. Robert K. Murray [i in.]; red. nauk. tłumaczenia Franciszek Kokot (2003). Biochemia
Harpera - Wyd. 5; Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL.
3. B. D. Hames, N. M. Hooper; red. tł. Lilla Hryniewiecka, Kazimierz Ziemnicki (2005).
Biochemia - Wyd. 2 popr. i uzup.; Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN;
4. John McMurry; tł. Władysław Boczoń, Henryk Koroniak, Jan Milecki (2005). Chemia
organiczna. - Wyd. 3; Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN;
5. Edward Bańkowski (2006). Biochemia - podręcznik dla studentów studiów licencjackich i
magisterskich; Wrocław : MedPharm;
6. Jan Koolman, Klaus Henrich Rohm ; red. nauk. tł. Ludmiła Węglarz, Tadeusz Wilczok
(2005); Biochemia : ilustrowany przewodnik; Warszawa : Wydawnictwo Lekarskie PZWL;
7. Krzysztof Andrzej Sobiech (1990). Biochemia : przemiana lipidów, gospodarka wodna i
mineralna; Wrocław : Akademia Wychowania Fizycznego;
8. Jacek Borkowski (2003). Bioenergetyka i biochemia tlenowego wysiłku fizycznego : dla
studentów i trenerów oraz wszystkich tych, którzy są ciekawi, skąd bierze się energia do
pracy mięśni; Wrocław : Akademia Wychowania Fizycznego i Sportu.
9. Reginald H. Garrett, Charles M. Grisham (1999). Biochemistry. Ed.2 Pacific Grove:
Brooks/Cole - Thomson Learning.
10. Atko Viru, Mehis Viru (2001). Biochemical monitoring of sport training.
Champaign : Human Kinetics.
8
Dostępna w czytelni, bibliotece, Internecie.
19. OBCIĄŻENIE PRACĄ STUDENTA
Forma aktywności
Liczba godzin
na zrealizowanie
aktywności w semestrze
15
a) Realizacja przedmiotu: wykłady
c) Realizacja przedmiotu: laboratoria
d) Egzamin
e) Inne godziny kontaktowe z nauczycielem
Łączna liczba godzin zajęć realizowanych z
udziałem prowadzącego (pkt. a +b + c + d + e)
f) Przygotowanie się do zajęć
h) Przygotowanie się do egzaminu/zaliczenia
końcowego
i) Wykonanie zadań poza uczelnią
18
12
2
10
57
3
Samokształcenie
g) Przygotowanie się do zaliczeń/kolokwiów
Zajęcia wymagające udziału
prowadzącego
b) Realizacja przedmiotu: ćwiczenia
5
10
0
Łączna liczba godzin zajęć realizowanych we
własnym zakresie (pkt. f + g +h + i)
18
Razem godzin
75
(zajęcia z udziałem prowadzącego + samokształcenie)
Liczba punktów ECTS
20.
3
PROWADZĄCY PRZEDMIOT (IMIĘ, NAZWISKO, ADRES E-MAIL,
KATEDRA, ZAKŁAD, NR POKOJU)
1. dr Ewa Jówko, [email protected]; Katedra Nauk Przyrodniczych,
Zakład Fizjologii i Biochemii, Pokój nr 8, tel. 83 342 87 27
2. dr Małgorzata Charmas, [email protected]; Katedra Nauk
Przyrodniczych, Zakład Fizjologii i Biochemii, Pokój nr 21, tel. 83 342 87 67
3. dr Paweł Płocharz, [email protected]; Zakład Kosmetologii,
Pracownia Chemii Kosmetycznej, Pokój nr 136, ROBiR