naszyzm 2 - TABLOID ONLINE

© KRZYSZTOF ŻUCZKOWSKI/FORUM
rej centralną rolę odgrywa rozróżnienie swój–obcy
na złość tzw. mainstreamowi. Świetnym przykładem są żołnierze wyklęci – ich skomplikowane
i która posługuje się zmanipulowaną wizją społeczeństwa, historii i narodowej tradycji do osiągachoć tragiczne losy i często ciemne karty, z mornia politycznych celów. Już Wyspiański ironizował
dowaniem cywilów włącznie, sprawiły, że nikt
w „Weselu”: „Niech na całym świecie wojna, byle
poza marginalnymi środowiskami nie brał ich
polska wieś zaciszna, byle polska wieś spokojna”.
na sztandary. Jak znalazł, przydali się do walki
Dopóki sprawy tego świata – kryzys finansowy, imiz tymi, którzy „relatywizowali komunistyczne
granci, Brexit – nie dotyczą bezpośrednio nas, dopóLeszek Jażdżewski
zbrodnie”, na przykład zawierając porozumienie
– politolog, publicysta, redaktor
ty nie trzeba się nimi zajmować. Silnie w narodzie
przy Okrągłym Stole.
naczelny kwartalnika „Liberté!”,
zakorzenione przekonania, że to nie nasza sprawa,
Ideologowie naszyzmu bez mainstreamu byjeden z założycieli łódzkiego
liby bezrobotni. Sklejona przez nich ideologia
tylko jakieś brukselskie, liberalne, kosmopolityczne
intelektualnego salonu
to krzywe zwierciadło obaw obozu lewicowo-liwynalazki, obliczone na ograniczanie naszej suwe6 dzielnica.
renności, w naszyzmie uzyskały placet oficjalnej
beralnego z czasów transformacji. To chichot hiAutor bloga Moja polityka
storii, bo mainstream, szczególnie we wczesnych
narodowej doktryny. Ignorancję, brak szerszych
(jazdzewski.blog.polityka.pl)
latach 90., egzorcyzmował gdzie się dało demozainteresowań światem i tym, jakie miejsce zajmuje
ny nacjonalizmu. Żył z nimi, można powiedzieć,
w nim Polska, naszyzm z przywary zmienia w cnotę.
w ścisłej symbiozie.
Apoteoza naszości, bez względu na sens, ostatnimi czasy ujawnia się szczególnie intensywnie.
Świat wyobrażeń ideologów naszyzmu jest czysto
To choćby stwierdzenie, że nie Polacy (tylko antysemici) palili
reakcyjny, to rekwizyty z salonu odrzuconych. Nada się
Żydów w stodole w Jedwabnem. To wzruszenie ramion na wieść
wszystko, co kiedykolwiek wyklęła „Gazeta Wyborcza”, czego nie
o kolejnych uchodźcach, którzy zatonęli w Morzu Śródziemnym.
zaaprobował Adam Michnik. Sprawę ułatwia fakt, że naszyzm
To błysk w oku, kiedy mowa o ludobójstwie Polaków na Wołyniu.
nie zna pojęcia obciachu. Można dać na okładce prawicowego
To warta Młodzieży Wszechpolskiej na Wawelu podczas Światowych Dni Młodzieży. Oburzenie, że Komisja Europejska wtrąca
tygodnika Antoniego Macierewicza w przebraniu husarza, który lancą przebija „niewiernego”, twierdzić, że wejście do NATO
się w nasze wewnętrzne sprawy, domagając się przestrzegania
Polska zawdzięcza Kaczyńskim i Olszewskiemu, wystawiać pezasady praworządności w kwestii Trybunału Konstytucyjnego.
erelowskiego prokuratora do walki z Trybunałem KonstytucyjTo bezdyskusyjnie przyjmowana teza o potrzebie repolonizacji
nym, twierdzić, że „poległ” oznacza to samo co „zginął”, ubrać
mediów i banków (w tym drugim przypadku de facto ich nacjonalizacji). To kościelna kampania wymierzona w gender, ośmieszana okładce Terlikowskiego i Pospieszalskiego w futurystyczne
nie poprawnościowego dyskursu homo i multi-kulti. To tropienie
pancerze z hasłem: „Polska kontra homoimperium”. Naszyzm
wpływów zagranicznych ośrodków wrogich Polsce „suwerennej”.
pozbawiony jest świadomości przekraczania granic autoparodii,
To utrudnienie zakupu ziemi przez Polaków nierolników tylko
a ewentualne sprzeczności (jak np. umiarkowanie heroiczna przeszłość wielu bohaterów prawicy) schodzą na drugi plan wobec
po to, żeby powstrzymać przed jej wykupem obcokrajowców (którzy, jak wskazują statystyki MSW, wcale się do tego nie palą). Ten
wspólnego mainstreamowego wroga. Choć jak pokazuje casus
język nie stanowi egzotycznego marginesu życia publicznego. ArTVP – do czasu.
gument – nasze, czyli lepsze, nasze, czyli niepodlegające krytyce,
Naszyzm oferuje prawdziwe wyzwolenie od terapii, jakiej
przeniknął stopniowo do samego centrum debaty.
poddawaliśmy się przez ostatnich 25 lat. Ideologiczny software transformacji wymuszał dostosowanie do europejskich
Naszyzm to bynajmniej nie prostacki nacjonalizm spod standardów, apelował do ambicji, często na wyrost, bo polski
znaku Ruchu Narodowego ani polska wersja faszyzmu, która zahardware, ukształtowany w innych czasach do innych zadań,
pewne marzy się chłopakom z mieczykami Chrobrego. Naszyzmu
po prostu nie dawał rady. Teraz jesteśmy jak alkoholik, który nareszcie zwiał z odwyku. Jesteśmy w ciągu. Upajamy się
nie można zredukować do poparcia czy to dla Ruchu Kukiza, czy
sami sobą.
PiS. Wiele z jego haseł opiera się na wartościach bliskich sercom
Naszyzm to balsam na nasze najgłębsze kompleksy i fobie,
Polaków, nie tylko tych o prawicowych przekonaniach. Naszyzm
które wcześniej tłumione i zwalczane budziły nieprawdopoto wolność – do bycia takimi, jakimi jesteśmy. Naszyzm to suwerenność – Polska musi decydować sama o sobie. Naszyzm
dobną frustrację. Żydzi nas kiwali, a teraz szantażują Holocaustem; muzułmanie tylko patrzą, jak tu nas wysadzić, a przy
to duma – z heroicznej historii wyjątkowego narodu. Naszyzm
okazji zgwałcić; Zachód to tchórze, a poza tym zawsze nas zdrato lojalność wobec swoich – przekonanie, że nasze wartości stoją
dzali. Tym głęboko zakorzenionym resentymentom wreszcie
najwyżej. Naszyzm to walka przede wszystkim z komuną, która
bez poczucia wstydu możemy dać upust. Tak jak disco polo, pozniszczyła, zwłaszcza moralnie, Polskę, i z elitami, które rozkradły
gardzane i wyśmiewane, rozpowszechniało się w równoległym
i zaprzedały nominalnie już wolną III RP międzynarodowemu
obiegu poza muzycznym mainstreamem, a dziś gości w klubach
kapitałowi. Naszyzm to ciągłość historii i teraźniejszości jako zmagania się z zewnętrzną opresją, której wysługiwał się „wewnętrzny
i na juwenaliach, tak emocje, na których bazuje naszyzm, szukały ujścia – aż znalazły, w politycznym i medialnym świecie
wróg”. Opresją ubeków torturujących żołnierzy wyklętych, esbeków, którzy zwalczali niepodległościowe podziemie, ale dogadali
prawicy. Naszyzm otworzył im bramy do władzy nad Polską.
się w Magdalence z „koncesjonowaną opozycją” i którzy narzuDopóki zachłystywaliśmy się Zachodem, sprowadzając z niecili potem Polsce transformację i pedagogikę wstydu, z których
go jakże wytęsknione dobra, budując, jakże nieudolne, wersje
ciągnęli, póki się dało, materialne i moralne korzyści. Ta opresja
tamtejszych szklanych domów, ale instalując też zachodnie
przyjmuje dziś oblicze poprawności politycznej, europropagandy,
instytucje i reguły, wyrosłe na gruncie innej tradycji i kultury
dyktatu międzynarodowej neoliberalnej finansjery spod znaku
politycznej, własne odmienne skłonności skrywaliśmy głęboko
Sachsa i jego lokalnego przedstawiciela Balcerowicza czy, jak kto
w podświadomości. Po wejściu do Unii i po kryzysie, który podkopał europejskie fundamenty, nareszcie mogliśmy dokonać cowoli, nowego eurosocjalizmu – tak głoszą co bardziej radykalni
ming outu. Skrzętnie skrywana Polska wyszła z szafy. I właśnie
zwolennicy naszyzmu.
przegląda się w lustrze. Dla wielu jest to widok bardzo ponury.
Spójność nie jest silną stroną takiego myślenia: wybiórczo
Inni dopiero w tym odbiciu się rozpoznają.
n
posługuje się tradycją, szuka swoich bohaterów, najczęściej
P OL I T Y K A nr 35 (3074), 24.08–30.08.2016
25