Karol Pustelnik

„Wadoviana. Przegląd historyczno-kulturalny”, nr 2 , 1998, s. 87-88.
Piotr WYROBIEC
Karol Pustelnik
Im więcej człowiek zagłębia się w malarstwie, tym więcej poznaje ile mu brakuje
Karol Pustelnik
Dla wielu wadowiczan jest osobą nieznaną. Niektórzy wiedzą tylko, że jest cenionym
konserwatorem dzieł sztuki. Zbyt mało osób zna jego twórczość. A przecież Karol Pustelnik jest
malarzem bardzo cenionym przez krytyków i znawców.
Jest artystą należącym do Grupy Krakowskiej, jednak nie jest z nią mocno związany.
Zawsze działała jakby obok, inaczej, choć brał udział we wszystkich wystawach, które pokazywały
Grupę Krakowską. Krytycy podkreślają, że Karol Pustelnik wierny jest swej [- -] własnej ochocie
do malowania, mimo przemijających mód czy trendów. Nie znaczy to, że ich nie zauważa. Jednak
jest to bardziej dialog niż zapożyczenia. Przeważnie na wystawach Grupy Krakowskiej wyróżnia się
[- -] innością pomysłu kompozycji czy zestawem koloru.
W czasie studiów i zaraz po nich nie poddał się obowiązującemu wtedy prądowi w sztuce –
socrealizmowi. Tworzył jakby na przekór. Jego obrazy są zaprzeczeniem socjalistycznego realizmu.
– Wtedy razem z kilkoma kolegami malowałem tylko dla siebie. Nie wystawialiśmy swoich prac –
opowiada. – Mimo tego mieliśmy trochę pieniędzy na płótno i farby, bo wspólnie z kolegami
malowaliśmy w Krakowie mieszkania – dodaje.
Karol Pustelnik praktycznie poświęcił się tylko dwóm technikom: akwareli i olejowi. Ta
pierwsza – jak sam opowiada – jest przeważnie realistyczna, natomiast największe możliwości
widzi w malarstwie olejnym, które najbardziej go pasjonuje. Tak charakteryzuje swoje malarstwo –
To jest malarstwo z wyobraźni, konceptualne i abstrakcyjne.
Pan Karol przez całe życie pasjonuje się sztuką i literaturą. Odrzuca natomiast całą,
w szerokim znaczeniu, mechanikę. – Nie lubię maszyn, żelaza, wielkich konstrukcji. Uciekam przed
tym. Żelazo miażdży ludzi – twierdzi. Za taką swoją postawę w czasie okupacji, gdy był na
„przymusowych robotach” w Niemczech został ukarany zabraniem miesięcznej pensji, ponieważ
nie interesował się nowymi maszynami przywiezionymi do fabryki. – Nawet maszyny wtedy
wyłączałem na odległość, z daleka, drewnianym klockiem – dodaje.
Mimo kilku pytań o jego działalność i sukcesy w konserwatorstwie Pan Karol nie chce
o tym opowiadać. – W tym się nie tworzy. To malarstwo jest moją sztuką. Konserwację natomiast
traktuję typowo zarobkowo, chociaż bardzo cenię zabytki – wyjaśnia.
Na pytanie czy trudno jest się przestawić z konserwacji obrazów, która wymaga odtworzenia
na tworzenie swojej sztuki, z zapałem opowiada jak dużo kosztuje to czasu. – Zdarza się, że mija
parę długich dni zanim jestem w stanie stworzyć coś własnego, przejść od konserwacji do
malarstwa. Jest to niestety bardzo kosztowne ale i pasjonujące – wyjaśnia.
Cytaty pochodzą z katalogu wystawy w Poznaniu.
Reprodukcje obrazów artysty zamieściliśmy na ss. 118 i 119.
Karol Pustelnik, ur. w 1918 r. we Frydrychowicach. W Wadowicach zaprzyjaźnił się z Wincentym
Bałysem i Franciszkiem Suknarowskim. Przez nich trafił do Gorzenia, gdzie poznał Emila
Zegadłowicz a także Stefana Żechowskiego. W 1937 r. rozpoczął studia w Instytucie Sztuk
Plastycznych w Krakowie, gdzie zdał egzamin maturalny. Po wojnie ukończył krakowską
Akademię Sztuk Pięknych, uzyskując w 1952 r. dyplom na wydziale konserwacji. W 1958 r. zostaje
członkiem Grupy Krakowskiej i bierze udział we wszystkich jej prezentacjach. Cały czas mieszka
w Wadowicach. Zajmuje się konserwacją dzieł sztuki.
Wystawy:
1959 – Salon TPSP, Kraków. Dyplom Honorowy.
1959 – Wystawa Sztuki Nowoczesnej, Warszawa.
1961– Wystawa Sztuki Nowoczesnej, Warszawa.
1962 – Wystawa objazdowa Grupy Krakowskiej w USA.
1966 – Wystawa Grupy Krakowskiej, Wrocław.
1969 – Wystawa Indywidualna. Galeria Krzysztofory, Kraków.
1974 – Wystawa Malarstwa i Rzeźby w XX-lecie PRL, BWA Kraków.
1978 – Wystawa „Stanisławowi Wyspiańskiemu w hołdzie”, BWA Kraków.
1980 – Wystawa Indywidualna, Galeria Desa Kraków.
1980 – Wystawa Indywidualna, Wadowice.
1980 – Wystawa Grupy Krakowskiej, Lublin.
1982 – Kolekcja Grupy Krakowskiej, Kraków.
1984 – Wystawa Indywidualna, Galeria Krzysztofory, Kraków.
1985 – Wystawa Indywidualna, BWA Bielsko-Biała.
1985 – Wystawa Indywidualna, Cieszyn.
1987 – Wystawa Grupy Krakowskiej, Kraków.
1989 – Wystawa Indywidualna, BWA Poznań.
1993 – Wystawa Grupy Krakowskiej, Pałac Sztuki Kraków.
1994 – Wystawa Grupy Krakowskiej, Warszawa.
1994 – Wystawa Indywidualna, Andrychów.
1995 – Wystawa „Wadowickie Środowisko Plastyczne”, Wadowice.
1998 – Wystawa Poplenerowa, Gorzeń.
Prace artysty znajdują się w zbiorach Muzeów Narodowych w Warszawie, Krakowie, Szczecinie,
Muzeum Sztuki w Łodzi, Muzeów Okręgowych w Lublinie, Bydgoszczy, Tarnowie, Bielsku-Białej,
Chełmie, w Muzeum Zegadłowicza w Gorzeniu, w Zbiorach Historycznych Ziemi Wadowickiej
w Wadowicach oraz w kolekcjach prywatnych w kraju i za granicą (W Szwecji, Szwajcarii,
Czechosłowacji, Niemczech, Wielka Brytanii).