Moduł IV: terapeutyczny

Transkrypt

Moduł IV: terapeutyczny
PSL/T1
Nazwa przedmiotu
WSTĘP DO LOGOPEDII
Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot
IFP UR – Podyplomowe Studia Logopedii
Kod przedmiotu
PSL/T1
Studia
Kierunek studiów
Poziom kształcenia
Forma studiów
Logopedia
Studia podyplomowe
Studia niestacjonarne
.
Rodzaj przedmiotu
Obowiązkowy
Rok i semestr studiów
Rok I, semestr 1
Imię i nazwisko koordynatora przedmiotu
Imię i nazwisko osoby prowadzącej
zajęcia z przedmiotu
dr Małgorzata Zaborniak-Sobczak
dr Małgorzata Zaborniak-Sobczak
Cele zajęć z przedmiotu
C1: zdobycie przez słuchaczy wiadomości dotyczących genezy i przedmiotu badań logopedii, a także
subdyscyplin w obrębie logopedii;
C2: dostarczenie słuchaczom wiedzy na temat statusu zawodowego logopedy w Polsce;
C3: zdobycie przez słuchaczy wiedzy dotyczącej organizacji opieki logopedycznej oraz instytucji
współpracujących i wspierających logopedów.
Wymagania
Brak wymagań wstępnych; przedmiot prowadzony od poziomu zerowego
wstępne
Efekty
kształcenia
Wiedza:
PSL/T1_W01: słuchacz zna miejsce logopedii w systemie nauk oraz jej specyfikę przedmiotową i
metodologiczną; zna miejsce logopedii w organizacji systemu ochrony zdrowia na
poziomie krajowym; zna główne kierunki rozwoju i najważniejsze osiągnięcia tej nauki
oraz ma wiedzę o ośrodkach i formach doskonalenia logopedów; zna instytucje
wspierające logopedów i zrzeszające logopedów [odniesienie: SP_W01]
PSL/T1_W02: słuchacz zna prawne, organizacyjne i etyczne uwarunkowania wykonywania
zawodu logopedy; rozumie społeczne i ekonomiczno-gospodarcze uwarunkowania
działalności zawodowej – zna zasady opieki logopedycznej w placówkach ochrony
zdrowia (poradnie, szpitale, przychodnie), w placówkach opiekuńczo-wychowawczych
(żłobki, przedszkola, ośrodki terapeutyczne) oraz oświatowych (różnego typu szkoły –
państwowe, społeczne, specjalne itp.) [odniesienie: SP_W03]
PSL/T1_W03: słuchacz zna strukturę i funkcje systemu edukacji; cele i podstawy prawne
funkcjonowania różnych instytucji edukacyjnych, wychowawczych, opiekuńczych,
terapeutycznych, kulturalnych i pomocowych [odniesienie: SP_W09]
Umiejętności:
PSL/T1_U01: słuchacz posługuje się sprzętem terapeutycznym, ma nienaganną wymowę i słuch
fonetyczny i ocenia pod tym kątem swoich pacjentów [odniesienie: SP_U03]
Kompetencje społeczne:
PSL/T1_K01: słuchacz ma przekonanie o wadze zachowania się w sposób profesjonalny, refleksji
na tematy etyczne i przestrzegania zasad etyki zawodowej; zna normy zachowań etycznych
w zawodzie logopedy; dostrzega i formułuje problemy moralne i dylematy etyczne związane
z własną i cudzą pracą, poszukuje optymalnych rozwiązań, postępuje zgodnie z zasadami
etyki [odniesienie: SP_K04]
Forma(y) zajęć, liczba realizowanych godzin
Wykład – 10 godzin
PSL/T1
Treści programowe
Tematyka zajęć:
Termin logopedia i jego znaczenie.
Komunikacja językowa, mowa i jej zaburzenia jako przedmiot badań logopedii.
Interdyscyplinarny charakter logopedii i jej miejsce w systemie nauk.
Zadania i działy logopedii. Specjalizacje logopedyczne.
Kalendarium polskiej logopedii. Działalność Polskiego Towarzystwa Logopedycznego.
Status zawodowy logopedy w świetle prawa polskiego.
Opieka logopedyczna w Polsce – założenia i stan faktyczny
Logopedia „w sieci”.
Prawne i etyczne aspekty zawodu logopedy.
Liczba godz.
1
1
1
1
1
1
2
1
1
…
Metody dydaktyczne
Wykład, prezentacja multimedialna, metody poglądowe
Forma(y) zaliczenia
Zaliczenie bez oceny
Metody weryfikacji efektów
kształcenia
Efekt
PSL/T1_W01
PSL/T1_W02
PSL/T1_W03
PSL/T1_U01
PSL/T1_K01
Metoda weryfikacji
Test wyboru na zakończenie wykładów
Test wyboru na zakończenie wykładów
Test wyboru na zakończenie wykładów
Obserwacja słuchaczy na wykładach, w czasie dyskusji
po wykładach i w czasie konsultacji
Obserwacja słuchaczy na wykładach, w czasie dyskusji
po wykładach i w czasie konsultacji
…
Metody i kryteria oceny
Warunkiem uzyskania zaliczenia jest obecność na zajęciach + czytanie
literatury w ramach przygotowania do wykładu;
osiągnięcie zakładanych efektów jest weryfikowane za pomocą krótkiego
testu wyboru (wymagane jest nin. 60% poprawnych odpowiedzi)
Całkowity nakład pracy studenta
potrzebny do osiągnięcia
założonych efektów w godzinach
oraz punktach ECTS
Język wykładowy
Forma aktywności
Wykład
Przygotowanie do wykładów (w tym przygotowywanie
materiałów, czytanie literatury)
Konsultacje indywidualne (w tym także za
pośrednictwem Internetu)
SUMA GODZIN
LICZBA PUNKTÓW ECTS
Liczba godzin
10 godz.
10 godz.
5 godz.
25
1
Język polski
Praktyki zawodowe
--Literatura
Literatura podstawowa:
 Przedmiot logopedii, 1991, [w:] Komunikacja językowa i jej zaburzenia, red. S. Grabias,
Lublin, s. 5-25.
 Jastrzębowska G., 2003, Przedmiot, zakres zainteresowań i miejsce logopedii wśród
innych nauk, [w:] Logopedia. Pytania i odpowiedzi. Podręcznik akademicki, red. T.
Gałkowski, G. Jastrzębowska, t. 1, Opole, s. 301– 329.
 Grabias S., 1996, Typologie zaburzeń mowy. Narastanie refleksji logopedycznej,
„Logopedia”, nr 23.
PSL/T1
Literatura uzupełniająca:
 (red.) Ożdżyński J., Polska terminologia logopedyczna, Kraków.
 Gałkowski T., Jarzębowska G., 2000, Logopedia – pytania i odpowiedzi, Opole.
 Gałkowski T., Tarkowski Z., Zalewski T., 1993, Diagnoza i terapia zaburzeń mowy,
Lublin.
 Grabias S., 2000, Mowa i jej zaburzenia, „Logopedia”, nr 28.
 Grabias S., 2001, Perspektywy opisu zaburzeń mowy, [w:] Zaburzenia mowy, red. tenże,
Lublin.
 Kaczmarek L., 1991, Model opieki logopedycznej w Polsce, Lublin.
 Kania J., 1985, Szkice logopedyczne, Warszawa..
 Logopedia. Pytania i odpowiedzi, red. T. Gałkowski, G. Jastrzębowska, t.1, Opole 2003.
 Minczakiewicz E., 1997, Mowa – rozwój – zaburzenia – terapia, Kraków.
 Minczakiewicz E., 1998, Początek i rozwój polskiej logopedii. Kraków.
 Rocławski B., 2005, Podstawy wiedzy o języku polskim dla glottodydaktyków,
pedagogów, psychologów i logopedów, Gdańsk.
 Styczek I., 1980, Logopedia, Warszawa.
PSL/T2
Nazwa przedmiotu
WARSZTAT LOGOPEDY
Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot
IFP UR – Podyplomowe Studia Logopedii
Kod przedmiotu
PSL/T2
Studia
Kierunek studiów
Poziom kształcenia
Forma studiów
Logopedia
Studia podyplomowe
Studia niestacjonarne
.
Rodzaj przedmiotu
Rok i semestr studiów
Imię i nazwisko koordynatora przedmiotu
Imię i nazwisko osoby prowadzącej
zajęcia z przedmiotu
Obowiązkowy
Rok I, semestr 1
dr Agnieszka Myszka.
dr Agnieszka Myszka, dr Robert Słabczyński
Cele zajęć z przedmiotu
C1: zdobycie przez słuchaczy wiadomości o sposobie prowadzenia dokumentacji logopedycznej, o instytucjach
prowadzących szkolenia i kursy dla logopedów, o podstawowych wydawnictwach logopedycznych;
C2: wykształcenie umiejętności związanych z obsługą komputera i sprzętu audiowizualnego; nauczenie obsługi
programów terapeutycznych i ułatwiających prowadzenie dokumentacji logopedycznej;
C3: zapoznanie słuchaczy z prawnymi i etycznymi ograniczeniami zawodu logopedy; zapoznanie z sytuacją
logopedy na rynku pracy.
Wymagania
wstępne
Efekty
kształcenia
Brak wymagań wstępnych; przedmiot prowadzony od poziomu zerowego
Wiedza:
PSL/T2_W01: słuchacz ma podstawową wiedzę o głównych kierunkach rozwoju i
najważniejszych nowych osiągnięciach w zakresie logopedii, a przede wszystkim o
ośrodkach oraz formach doskonalenia logopedów [odniesienie: SP_W01]
PSL/T2_W03: słuchacz ma elementarną wiedzę o bezpieczeństwie i higienie pracy w instytucjach
edukacyjnych, wychowawczych, opiekuńczych i pomocowych; ma uporządkowaną wiedzę
na temat zasad i norm etycznych w zawodzie logopedy [odniesienie: SP_W 09]
Umiejętności:
PSL/T2_U01: słuchacz wyszukuje, analizuje, ocenia i selekcjonuje informacje z wykorzystaniem
różnych źródeł i sposobów, w tym również z wykorzystaniem multimediów; samodzielnie
zdobywa wiedzę i poszerza umiejętności oraz podejmuje autonomiczne działania
zmierzające do rozwijania zdolności i kierowania własną karierą zawodową; wyszukuje
interesujące go informacje i na bieżąco śledzi oferty doskonalenia logopedów [odniesienie:
SP_U01]
PSL/T2_U02: słuchacz posiada umiejętności techniczne, manualne i ruchowe związane ze
studiowanym kierunkiem studiów – obsługuje logopedyczne programy komputerowe:
diagnostyczne, terapeutyczne i administracyjne oraz urządzenia do terapii [odniesienie:
SP_U03]
PSL/T2_U03: słuchacz prowadzi dokumentację logopedyczną dotyczącą pacjentów
indywidualnych oraz instytucji (np. poradni, szkół, gabinetów) oraz podejmowanych działań;
wypełnia karty diagnostyczne, karty pacjenta, dzienniki, wnioski itp.; korzystaa z technik
informacyjnych w celu pozyskiwania i przechowywania danych [odniesienie: SP_U05]
Kompetencje społeczne:
PSL/T2_K01: słuchacz dba o bezpieczeństwo własne, otoczenia i współpracowników, dba o
prestiż związany z wykonywaniem zawodu logopedy i właściwie pojętą solidarność
PSL/T2
zawodową [odniesienie: SP_K04]
Forma(y) zajęć, liczba realizowanych godzin
Ćwiczenia – 8 godzin
Treści programowe
Tematyka zajęć:
Warsztat logopedy – różne rozumienie terminu „warsztat”; cechy dobrego logopedy.
Źródła wiedzy logopedycznej – wydawnictwa tradycyjne i on-line, czasopisma logopedyczne,
instytucje zrzeszające logopedów, możliwości dokształcania, kursy i szkolenia.
Miejsce pracy logopedy – wygląd i wyposażenie gabinetu, niezbędne pomoce.
Dokumentacja logopedy – karty pacjentów, karty badań mowy, dzienniki itp.; Pomoce
logopedyczne: diagnostyczne i terapeutyczne: kwestionariusze do badań, pomoce do ćwiczeń
oddechowych, artykulacyjnych, ćwiczeń motoryki i praksji (m.in. echokorektor, wibrator do r,
walizka logopedyczna, sondy itp.).
Komputer w pracy logopedy – programy użytkowe: edytor tekstu (zapis fonetyczny tekstu),
arkusz kalkulacyjny, prezentacje multimedialne. Prawo autorskie – wykorzystywanie pomocy
terapeutycznych oraz programów komputerowych a aspekty prawne.
Programy komputerowe w terapii logopedycznej – ich zalety i wady, m.in.: programy
wspomagające diagnozę logopedyczną, programy do ćwiczeń usprawniających motorykę
narządów mowy, programy pomagające utrwalić wywołane głoski, pogramy wspomagające
terapię afazji, echokorektory w służbie logopedii.
Liczba godz.
1
1
1
1
2
2
…
Metody dydaktyczne
Forma(y) zaliczenia
Prezentacja multimedialna, metody poglądowe, praca z komputerem,
ćwiczenia praktyczne, praca z tekstem
Zaliczenie na ocenę
Metody weryfikacji efektów
kształcenia
Efekt
PSL/T2_W01
PSL/T2_W03
PSL/T2_U01
PSL/T2_U02
PSL/T2_U03
PSL/T2_K01
Metoda weryfikacji
Ocena bieżąca w czasie zajęć; ocena głosów w
dyskusji, odpowiedzi na pytania
Ocena bieżąca w czasie zajęć; ocena głosów w
dyskusji, odpowiedzi na pytania
Obserwacja słuchaczy podczas zajęć w pracowni
komputerowej – ocena wykonywanych zadań i ćwiczeń
Obserwacja słuchaczy podczas zajęć w pracowni
komputerowej – ocena wykonywanych zadań i ćwiczeń
Ocena w czasie zajęć – obserwacja ciągła, ocena
zadań wykonywanych w domu
Ocena w czasie zajęć – obserwacja ciągła, ocena
wypowiedzi w czasie zajęć i konsultacji indywidualnych
,
Metody i kryteria oceny
Ocena z zaliczenia jest wypadkową następujących elementów:
 obecność na zajęciach
 aktywny udział w zajęciach (wykonywanie zadań i ćwiczeń)
 czytanie zalecanej literatury
 przygotowanie przykładowej dokumentacji
Całkowity nakład pracy studenta
potrzebny do osiągnięcia
założonych efektów w godzinach
Forma aktywności
Ćwiczenia
Samokształcenie (w tym przygotowanie do zajęć,
Liczba godzin
8 godz.
10 godz.
PSL/T2
oraz punktach ECTS
Język wykładowy
przygotowanie przykładowej dokumentacji, czytanie
zalecanej literatury)
Konsultacje indywidualne oraz indywidualne ćwiczenia
w pracowni lub gabinecie
SUMA GODZIN
LICZBA PUNKTÓW ECTS
10 godz.
28
1
Język polski
Praktyki zawodowe w ramach
--przedmiotu
Literatura
Literatura podstawowa:
 Gałkowski T., Jarzębowska G., 2000, Logopedia – pytania i odpowiedzi, Opole.
 Gruba J., 2009, Technologia informacyjna w logopedii, Gliwice.
Literatura uzupełniająca:
 (red.) Siemieniecki B., 1996, Komputer w diagnostyce i terapii pedagogicznej, Toruń.
 Bilewicz G., Zioło B., 2006, Kwestionariusz badania mowy, Impuls.
 Bogdanowska Z., 2005, Multimedialne programy edukacyjne wspomagające diagnozą i
terapią logopedyczną, [w:] Wspomaganie rozwoju i edukacji dziecka z zaburzeniami
mowy, red. L. Hurło, M. Zaorska, Olsztyn.
 Borowiecki R., Kwieciński M., 2004, Informacja i wiedza w zintegrowanym świecie
zarządzania, Kraków.
 Dońska-Olszko M., Lechowicz A., 1998, Komputerowe wspomaganie nauczania dzieci z
ciężkim uszkodzeniem narządu ruchu, [w:] Dziecko niepełnosprawne ruchowo, red.
E. Mazanek, cz. 3, Warszawa.
 Gruba J., 2002, Komputerowe wspomaganie umiejętności czytania u dzieci
sześcioletnich, Kraków.
 Lemirowski A., Surowaniec J., 1997, Programy komputerowe w metodyce
surdologopedycznej, [w:]Sprawności językowe, red. J. Ożdżyński, T. Rittel, Kraków.
 Rodak H., 1997, Terapia dziecka z wadą wymowy, Warszawa.
 Surowaniec J., 1995, Funkcje zabaw i gier komputerowych w metodyce postępowania
logopedycznego [w:] Językowy obraz świata dzieci i młodzieży, red. J. Ożdżyński,
Kraków.
 Walencik-Topiłko A., Miklaszewska A., 2000, Charakterystyka polskich programów
komputerowych wspomagających terapię logopedyczną, [w:] Kształcenie logopedyczne.
Cele i formy, red. E. Łuczyński, Gdańsk.
 Wojtowicz J., 2006, Organizacyjne i technologiczne aspekty zarządzania wiedzą
w organizacji, http://www.centrum wiedzy.edu.pl.
 Wójtowiczowa J., 2005, Logopedyczny zbiór wyrazów, Warszawa.
PSL/T3
Nazwa przedmiotu
DIAGNOZA I TERAPIA DYSLALII
Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot
IFP UR – Podyplomowe Studia Logopedii
Kod przedmiotu
PSL/T3
Studia
Kierunek studiów
Poziom kształcenia
Forma studiów
Logopedia
Studia podyplomowe
Studia niestacjonarne
.
Rodzaj przedmiotu
Rok i semestr studiów
Imię i nazwisko koordynatora przedmiotu
Imię i nazwisko osoby prowadzącej
zajęcia z przedmiotu
Obowiązkowy
Rok I, semestr 2
dr Anna Sołtys-Chmielowicz
Mgr Agnieszka Lew
Mgr Maria Foltman
Cele zajęć z przedmiotu
C1: zdobycie przez słuchaczy wiadomości na temat przyczyn powstawania wad wymowy, rodzajów tych wad,
klasyfikacji, sposobów badania mowy i diagnozowania;
C2: dostarczenie słuchaczom wiedzy na temat metod terapii wad wymowy;
C3: wykształcenie umiejętności rozpoznawania wad wymowy i terapii tych wad;
C4: wykształcenie umiejętności planowania terapii logopedycznej i prowadzenia dokumentacji.
Wymagania
wstępne
Efekty
kształcenia
Brak wymagań wstępnych; przedmiot prowadzony od poziomu zerowego
Wiedza:
PSL/T3_W01: słuchacz zna metody oceny stanu zdrowia oraz objawy i przyczyny zaburzeń mowy
objętych terminem dyslalia [odniesienie: SP_W12]
PSL/T3_W02: słuchacz zna mechanizm działania, zalety i skutki uboczne zabiegów
terapeutycznych stosowanych w terapii dyslalii; wie, jak należy programować terapię
zaburzeń mowy i potrafi ją dopasować do potrzeb pacjenta i jego otoczenia [odniesienie:
SP_W13]
PSL/T3_W03: słuchacz rozumie zasady funkcjonowania sprzętu i aparatury stosowanych w
terapii logopedycznej (m.in. programy komputerowe, sondy, szpatułki itp.) [odniesienie:
SP_W14]
Umiejętności:
PSL/T3_U01: słuchacz diagnozuje i różnicuje wady wymowy wchodzące w obręb dyslalii;
prowadzi proste badania logopedyczne, w tym badania przesiewowe; formułuje wnioski,
opracowuje i prezentuje wyniki oraz wskazuje kierunki dalszych badań [odniesienie:
SP_U02]
PSL/T3_U02: słuchacz zna metody wywoływania głosek; sprawnie posługuje się sprzętem i
aparaturą oraz pomocami stosowanymi w terapii dyslalii; umie w razie potrzeby
przygotować pomoce według własnego pomysłu [odniesienie: SP_U03]
PSL/T3_U03: słuchacz identyfikuje problemy pacjenta, jego otoczenia oraz grupy społecznej;
dostosowuje terapię do wieku i możliwości pacjenta i jego otoczenia; potrafi wykorzystać do
terapii potencjał tkwiący w otoczeniu pacjenta [odniesienie: SP_U04]
PSL/T3_U04: słuchacz prowadzi dokumentację logopedyczną dotyczącą pacjentów
indywidualnych oraz instytucji [odniesienie: SP_U05]
PSL/T3
Kompetencje społeczne:
PSL/T3_K01: słuchacz odpowiedzialnie przygotowuje się do swojej pracy, projektuje i wykonuje
działania terapeutyczne; potrafi formułować opinie dotyczące pacjentów i ich problemów z
mową [odniesienie: SP_K06]
PSL/T3_K02: słuchacz ma przekonanie o sensie, wartości i potrzebie podejmowania działań
terapeutycznych w środowisku społecznym; jest gotowy do podejmowania wyzwań
zawodowych; wykazuje aktywność, podejmuje trud i odznacza się wytrwałością w realizacji
celów [odniesienie: SP_K05]
Forma(y) zajęć, liczba realizowanych godzin
Wykład – 12 godzin + ćwiczenia – 25 godzin + warsztat – 5 godzin
Treści programowe
Wykład:
Tematyka zajęć:
Pojęcie dyslalii – terminologia, rodzaje dyslalii, miejsce dyslalii w różnych klasyfikacjach
zaburzeń mowy. Kryteria oceny wad wymowy. Wada wymowy a błąd wymowy.
Przyczyny dyslalii – endogenne i egzogenne.
Klasyfikacje wad wymowy; terminologia służąca do nazywania wad wymowy. Substytucje a
deformacje.
Diagnoza dyslalii – sposoby badania, objawy.
Etapy pracy logopedycznej w różnych typach dyslalii (strategia postępowania logopedycznego
w przypadku dyslalii). Kolejność wywoływania głosek
Rotacyzm, sygmatyzm, rynolalia, palatolalia, mowa bezdźwięczna – przyczyny i istota tych
wad.
Metody wywoływania głosek dentalizowanych.
Metody wywoływania r. Etapy terapii rotacyzmu.
Terapia mowy bezdźwięcznej.
Inne wady zaliczane do dyslalii (kappacyzm, rynolalia i inne).
Alalia – problemy terminologiczne, klasyfikacje, alalia a afazja dziecięca.
Dokumentacja logopedyczna.
Ćwiczenia:
Tematyka zajęć:
Mowa jako narzędzie komunikacji. Realizacja mowy w 3 sferach: biologicznej, psychicznej i
społecznej. Wada wymowy a błąd wymowy.
Kryteria oceny wad wymowy. Norma rozwojowa a opóźnienie rozwoju mowy (etapy
kształtowania się mowy dziecka wg L. Kaczmarka).
Diagnoza logopedyczna – metody badania pacjentów, badania przesiewowe i indywidualne,
składniki diagnozy, próby diagnozowania pacjentów (analiza nagrań).
Diagnoza - wypełnianie arkuszy diagnostycznych.
Programowanie terapii – etapy pracy terapeutycznej, kolejność wywoływania głosek, wiek
dziecka a metody i tempo pracy.
Ćwiczenia na etapie przygotowawczym – oddechowe, fonacyjne, usprawniające motorykę
narządów mowy.
Głoski detalizowane – prawidłowa artykulacja, wady, ich przyczyny, metody wywoływania
głosek.
Głoska r – prawidłowa artykulacja, substytucje i deformacje, metody fonetyczne i mechaniczne
Liczba godz.
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
Liczba godz.
1
2
2
2
2
2
2
2
PSL/T3
wywoływania r. Etapy terapii rotacyzmu.
Mowa bezdźwięczna – przyczyny, objawy, sposoby udźwięczniania głosek, etapy pracy
korekcyjnej.
Terapia kappacyzmu i rynolalii.
Ćwiczenia wyrazistości samogłosek – prawidłowe artykulacje, możliwe zniekształcenia.
Analiza nagrań video – próby pisania scenariuszy terapii.
Pomoce logopedyczne i ich rola w poszczególnych etapach terapii.
Warsztat:
Tematyka zajęć:
Zapoznanie słuchaczy z problemami pacjentów, których będą obserwować.
Prezentacja kart mowy dzieci i omówienie dotychczasowej terapii
Obserwacja terapii dzieci.
Omówienie zastosowanych w czasie zajęć z dziećmi metod, pomocy, narzędzi; omówienie
problemów
Pytania słuchaczy i dyskusja na temat dalszej terapii
2
2
2
2
2
Liczba godz.
5*
*zajęcia odbywają się w bloku pięciogodzinnym; czas trwania poszczególnych elementów jest uzależniony od pacjentów i ich deficytów
Metody dydaktyczne
Wykład: prezentacja multimedialna, prezentacja nagrań video,
Ćwiczenia: pogadanka, ćwiczenia praktyczne indywidualne i w grupach,
analiza nagrań video i audio, praca z komputerem
Forma(y) zaliczenia
Wykład: zaliczenie bez oceny + egzamin
Ćwiczenia: zaliczenie z oceną
Metody weryfikacji efektów
kształcenia
Warsztat: zaliczenie bez oceny
Efekt
Metoda weryfikacji
PSL/T3_W01
Test egzaminacyjny
Obserwacja ciągła na ćwiczeniach
PSL/T3_W02
Test egzaminacyjny
Praca na ćwiczeniach – ocena projektu terapii
PSL/T3_W03
Ocena bieżąca w czasie ćwiczeń
PSL/T3_U01
Test egzaminacyjny
Obserwacja ciągła na ćwiczeniach, ocena referatów
PSL/T3_U02
Test egzaminacyjny
Kolokwium ustne z metod wywoływania głosek
PSL/T3_U03
Praca na ćwiczeniach – ocena projektu terapii
PSL/T3_U04
Ocena ciągła w czasie ćwiczeń; ocena zlecanych do
domu zadań
PSL/T3_K01
Test egzaminacyjny
Ocena ciągła w czasie ćwiczeń
PSL/T3_K02
Ocena ciągła w czasie ćwiczeń, ocena głosów w
dyskusji i w czasie indywidualnych konsultacji
,
Metody i kryteria oceny
Egzamin: obecność na zajęciach + zaliczenie testu egzaminacyjnego.
Egzamin pisemny oceniany w skali: bdb, +db, db, +dst, dst, ndst
Na ocenę:
bardzo dobrą – 100%-91% poprawnych odpowiedzi,
plus dobrą – 85%- 90% poprawnych odpowiedzi,
dobrą – 75%-84% poprawnych odpowiedzi,
plus dostateczną – 70-74% poprawnych odpowiedzi,
PSL/T3
dostateczną – 60-69% poprawnych odpowiedzi,
niedostateczną – poniżej 60% poprawnych odpowiedzi
Ćwiczenia – ocena z ćwiczeń jest wypadkową następujących elementów:
 obecność na zajęciach,
 aktywny udział w zajęciach i przygotowanie do zajęć (czytanie
zalecanej literatury),
 zaliczenie ustnego kolokwium z metod wywoływania głosek.
Całkowity nakład pracy studenta
potrzebny do osiągnięcia
założonych efektów w godzinach
oraz punktach ECTS
Forma aktywności
Wykład
Ćwiczenia
Zajęcia warsztatowe
Przygotowanie do ćwiczeń (w tym przygotowywanie
materiałów, czytanie literatury)
Samokształcenie (w tym przygotowanie do egzaminu)
Konsultacje indywidualne (w tym także za pośrednictwem
Internetu)
SUMA GODZIN
LICZBA PUNKTÓW ECTS
Liczba godz.
12 godz.
25 godz.
5 godz.
25 godz.
25 godz.
8 godz.
100
4
.
Język wykładowy
Język polski
Praktyki zawodowe w ramach
5 godzin warsztatowych – obserwacja pracy logopedy w poradni
przedmiotu
psychologiczno-pedagogicznej;
Literatura
Literatura podstawowa:
 Antos D., Demel G., Styczek I., 1971, Jak usuwać seplenienie i inne wady wymowy,
Warszawa.
 Kania J.T., 1982, Szkice logopedyczne, Warszawa.
 Sołtys-Chmielowicz A., 2011, Zaburzenia artykulacji. Teoria i praktyka, Kraków.
Literatura uzupełniająca:
 (red.) Gałkowski T., Diagnoza i terapia zaburzeń mowy
 (red.) Gałkowski T., Jastrzębowska G., 2003, Logopedia. Pytania i odpowiedzi, Opole.
 (red.) Szumska J., 1982, Zaburzenia mowy u dzieci, Warszawa.
 Błachnio K., 1995, Kompleksowość logopedyczna podstawą skuteczności
terapeutycznej, „Logopedia”, t. 22..
 Cieszyńska J., 2003, Metody wywoływania głosek, Kraków.
 Datkun- Czerniak K., 2004, Logopedia. Jak usprawniać mowę dziecka, Kielce.
 Demel G., 1979, Wady wymowy, Warszawa.
 Grabias S., 2001, Perspektywy opisu zaburzeń mowy, [w:] Zaburzenia mowy, red. tenże,
Lublin.
 Jastrzębowska G, 1999, Diagnoza i terapia logopedyczna, [w:] Logopedia. Pytania i
odpowiedzi, red. T. Gałkowski, Opole.
 Kaczmarek L., 1953, Nasze dziecko uczy się mowy, Warszawa.
 Kozłowska K., 1996, Pomagajmy dzieciom z zaburzeniami mowy, Warszawa.
 Lichota E. J., 2009, Terapia wad wymowy, Kraków.
 Łobacz P., 2001, Wymowa patologiczna a norma fonetyczna w świetle analizy
akustycznej, [w:] Zaburzenia mowy, red. S. Grabias, Lublin.
 Minczakiewicz E. M., 1997, Mowa. Rozwój – zaburzenia – terapia, Kraków.
 Minczakiewicz E., 1990, Logopedia. Wybrane zagadnienia z materiałami do ćwiczeń,
Kraków.
 Parol U., 1989, Dziecko z niedokształceniem mowy, Warszawa.
PSL/T3
 Rocławski B., 1981, Poradnik fonetyczny dla nauczycieli, Warszawa.
 Rodak H., 1997, Terapia dziecka z wadą wymowy, Warszawa.
 Rodak H., 1998, Uczymy się poprawnie mówić r. Poradnik logopedyczny z ćwiczeniami,














Warszawa.
Sachajska E., 1992, Uczymy poprawnej wymowy, Warszawa.
Sawa B., 1990, Dzieci z zaburzeniami mowy, Warszawa.
Skorek E. M., 2010, Reranie. Profilaktyka, diagnoza, korekcja, Kraków.
Skorek E. M., 2001, Oblicza wad wymowy, Warszawa.
Sołtys-Chmielowicz A., 1994, Dyslalia – problemy terminologiczne. Próba oceny
przydatności klasyfikacji objawowych, [w:] Polska terminologia logopedyczna, red. J.
Ożdżyński, Kraków.
Sołtys-Chmielowicz A., 2000, Klasyfikacje wad wymowy, „Logopedia”, t. 28.
Sołtys-Chmielowicz A., 2005, Analiza lingwistyczna wypowiedzi dziecka z rozległą
dyslalią, „Logopedia”, t. 34.
Sovák M., 1971, Alalia, „Logopedia”, t. 10.
Spałek E., Piechowicz-Kułakowska C., 2009, Jak pomóc dziecku z wadą wymowy,
Kraków.
Styczek I., 1979, Logopedia, Warszawa.
Styczek I., 1982, Badanie i kształtowanie słuchu fonematycznego, Warszawa.
Szletyńscy Z. i H., 1975, Prawidłowe mówienie, Olsztyn.
Wójtowiczowa J., 1991, Logopedyczny zbiór wyrazów, Warszawa.
Zaleski T., 2002, Opóźnienia w rozwoju mowy, Warszawa.
PSL/T4
Nazwa przedmiotu
TERAPIA MOWY U DZIECI UPOŚLEDZONYCH UMYSŁOWO
Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot
IFP UR – Podyplomowe Studia Logopedii
Kod przedmiotu
PSL/T4
Studia
Kierunek studiów
Poziom kształcenia
Forma studiów
Logopedia
Studia podyplomowe
Studia niestacjonarne
.
Rodzaj przedmiotu
Rok i semestr studiów
Imię i nazwisko koordynatora przedmiotu
Imię i nazwisko osoby prowadzącej
zajęcia z przedmiotu
Obowiązkowy
Rok I, semestr 2
dr Magdalena Wasylewicz
dr Magdalena Wasylewicz
mgr Izabela Marczykowska
Cele zajęć z przedmiotu
C1: zdobycie przez słuchaczy wiadomości z zakresu terapii mowy u dzieci z upośledzeniem umysłowym, a także
wiedzy na temat systemu kształcenia i pomocy terapeutyczno-pedagogicznej dla dzieci upośledzonych;
C2: wykształcenie u słuchaczy umiejętności diagnozowania oraz programowania terapii mowy u dzieci
upośledzonych umysłowo;
C3: zapoznanie słuchaczy z charakterem pracy z dziećmi upośledzonymi i zapoznanie słuchaczy z
możliwościami komunikacyjnymi takich dzieci
Wymagania
wstępne
Efekty
kształcenia
Wiedza z zakresu pedagogiki specjalnej oraz rozwoju mowy dziecka
Wiedza:
PSL/T4_W01: słuchacz ma uporządkowaną wiedzę na temat wychowania i kształcenia, zna
system szkolnictwa specjalnego i wie, jakie miejsce zajmuje w tym systemie logopeda i
jakie ma zadania [odniesienie: SP_W09]
PSL/T4_W02: słuchacz ma podstawową wiedzę na temat rozwoju człowieka w cyklu życia
zarówno w aspekcie biologicznym, jak i psychologicznym oraz społecznym; potrafi wstępnie
ocenić opóźnienia w rozwoju [odniesienie: SP_W08]
PSL/T4_W03: słuchacz zna ograniczenia związane z mową u osób upośledzonych, zna zasady
prowadzenia terapii logopedycznej w tej grupie pacjentów [odniesienie: SP_W11]
Umiejętności:
PSL/T4_U01: słuchacz podejmuje działania diagnostyczne, profilaktyczne, terapeutyczne w
zakresie oceny i terapii mowy odpowiadające potrzebom pacjentów z niepełnosprawnością
intelektualną i ich rodzin; formułuje plan działań terapeutycznych i podejmuje terapię mowy
[odniesienie: SP_U02]
PSL/T4_U02: słuchacz identyfikuje problemy pacjenta, jego otoczenia oraz grupy społecznej ,
w której pacjent się wychowuje i funkcjonuje [odniesienie: SP_U04]
PSL/T4_U03: słuchacz posługuje się zasadami i normami etycznymi w podejmowanej
działalności, dostrzega i analizuje dylematy etyczne powstające w rodzinie dziecka
upośledzonego umysłowo; przewiduje skutki konkretnych działań terapeutycznych
[odniesienie: SP_U10]
PSL/T4
Kompetencje społeczne:
PSL/T4_K01: słuchacz zachowuje się w sposób profesjonalny, przestrzegaa zasad etyki
zawodowej; dostrzega i formułuje problemy moralne i dylematy etyczne związane z opieką i
wychowywaniem dziecka upośledzonego, poszukuje optymalnych rozwiązań, postępuje z
rozwagą, wyczuciem, zgodnie z zasadami etyki [odniesienie: SP_K04]
PSL/T4_K02: słuchacz ma przekonanie o sensie, wartości i potrzebie podejmowania działań
terapeutycznych wśród dzieci z upośledzeniem umysłowym, zwłaszcza w zakresie terapii
mowy; jest gotowy do podejmowania wyzwań zawodowych; wykazuje aktywność,
podejmuje trud i odznacza się wytrwałością w realizacji indywidualnych i zespołowych
działań profesjonalnych [odniesienie: SP_K05]
Forma(y) zajęć, liczba realizowanych godzin
Wykład – 15 godzin + ćwiczenia – 10 godzin + warsztaty – 5 godzin
Treści programowe
Wykład:
Tematyka zajęć:
Pojęcie oligofrenologopedii – geneza terminu, przedmiot zainteresowań, cele i zadania.
Oligofazja – zakres terminu, problemy z klasyfikacją.
Przyczyny oligofazji. Rozwój mowy dzieci upośledzonych intelektualnie; zależność mowy od
stopnia niepełnosprawności
Diagnozowanie przy różnych stopniach upośledzenia; sprzężenie upośledzenia umysłowego i
innych zaburzeń rozwoju (np. ruchowych, niedosłuchu itp.)
Mowa dzieci z mózgowym porażeniem dziecięcym.
Procedura postępowania logopedycznego w przypadku terapii mowy dzieci upośledzonych.
Metody terapii mowy dzieci upośledzonych w stopniu lekkim.
Metody terapii mowy dzieci upośledzonych w stopniu umiarkowanym i znacznym.
Budowanie kompetencji gramatyczno-leksykalnej u dzieci dotkniętych oligofazją.
Dokumentacja logopedyczna w przypadku terapii mowy dzieci upośledzonych umysłowo.
Ćwiczenia:
Tematyka zajęć:
Opóźnienia rozwoju mowy w różnych stopniach upośledzenia umysłowego; psychofizyczne
umiejętności warunkujące nabywanie języka u dzieci upośledzonych.
Strategia postępowania logopedycznego - analiza filmów instruktażowych.
Relacja mowy i myślenia w różnych stopniach upośledzenia umysłowego. Zaburzenia mowy
na płaszczyźnie fonetyczno-fonologicznej, morfologicznej, składniowej, semantycznej i
pragmatycznej.
Sprawności językowe i komunikacyjne dzieci z zespołem Downa i mózgowym porażeniem
dziecięcym.
Wybrane metody terapii dzieci ze sprzężonymi zaburzeniami rozwojowymi (ruch rozwijający
W. Sherborne, stymulacja sensoryczna M. Piszczek, programy Knillów)
Pomoce logopedyczne i ich rola w poszczególnych etapach terapii.
Terapia dzieci z oligofazją – analiza nagrań wideo.
Wczesna interwencja logopedyczna w przypadku dzieci dotkniętych oligofazją.
Liczba godz.
1
1
2
2
2
2
1
1
2
1
Liczba godz.
1
1
1
1
2
1
2
1
PSL/T4
Warsztat:
Tematyka zajęć:
Zapoznanie słuchaczy z problemami pacjentów, których będą obserwować.
Prezentacja kart mowy dzieci i omówienie dotychczasowej terapii.
Obserwacja terapii dzieci.
Omówienie zastosowanych w czasie zajęć z dziećmi metod, pomocy, narzędzi; omówienie
problemów.
Pytania słuchaczy i dyskusja na temat dalszej terapii.
Liczba godz.
5
*zajęcia odbywają się w bloku pięciogodzinnym; czas trwania poszczególnych elementów jest uzależniony od pacjentów i ich deficytów
Metody dydaktyczne
Wykład: wykład, prezentacja multimedialna, filmy instruktażowe
Ćwiczenia: metoda zajęć praktycznych, problemowa, pogadanka
Forma(y) zaliczenia
Wykład: Zaliczenie bez oceny + egzamin
Ćwiczenia: zaliczenie na ocenę
Warsztaty: zaliczenie bez oceny
Metody weryfikacji efektów
kształcenia
Efekt
PSL/T4_W01
PSL/T4_W02
PSL/T4_W03
PSL/T4_U01
PSL/T4_U02
PSL/T4_U03
PSL/T4_K01
PSL/T4_K02
Metoda weryfikacji
Test egzaminacyjny
Test egzaminacyjny
Ocena bieżąca w czasie ćwiczeń
Test egzaminacyjny
Ocena ćwiczeń wykonywanych w trakcie zajęć i w domu
Test egzaminacyjny
Ocena ciąga w czasie ćwiczeń, ocena przygotowanego planu
terapii
Ocena ciągła w czasie ćwiczeń, ocena planu terapii
Ocena ciągła w czasie ćwiczeń, obserwacja słuchaczy w
czasie warsztatów, ocena ich pytań i głosów w dyskusji
Ocena ciągła w czasie ćwiczeń, obserwacja słuchaczy w
czasie warsztatów, ocena ich pytań i głosów w dyskusji
Test egzaminacyjny,
Ocena ciągła w czasie wszystkich zajęć
,
Metody i kryteria oceny
Egzamin: obecność na zajęciach + zaliczenie testu egzaminacyjnego.
Egzamin pisemny oceniany w skali: bdb, +db, db, +dst, dst, ndst
Na ocenę:
bardzo dobrą – 100%-91% poprawnych odpowiedzi,
plus dobrą – 85%- 90% poprawnych odpowiedzi,
dobrą – 75%-84% poprawnych odpowiedzi,
plus dostateczną – 70-74% poprawnych odpowiedzi,
dostateczną – 60-69% poprawnych odpowiedzi,
niedostateczną – poniżej 60% poprawnych odpowiedzi
Ćwiczenia – ocena z ćwiczeń jest wypadkową następujących elementów:
 obecność na zajęciach,
 aktywny udział w zajęciach i przygotowanie do zajęć (czytanie zalecanej
PSL/T4
literatury),
 zaliczenie ustnego kolokwium z projektowania terapii logopedycznej lub
pisemne przygotowanie programu terapii.
Warsztat: obecność na zajęciach w szkole specjalnej
Całkowity nakład pracy
studenta potrzebny do
osiągnięcia założonych
efektów w godzinach oraz
punktach ECTS
Forma aktywności
Wykład
Ćwiczenia
Warsztaty
Samokształcenie (w tym przygotowanie do egzaminu)
Przygotowanie do ćwiczeń (w tym przygotowywanie
materiałów, czytanie literatury)
Konsultacje indywidualne (w tym także za
pośrednictwem Internetu)
SUMA GODZIN
LICZBA PUNKTÓW ECTS
Liczba godzin
15 godz.
10 godz.
5 godz.
30 godz.
15 godz.
5 godz.
80
3
.
Język wykładowy
Język polski
Praktyki zawodowe w
5 godzin praktyk asystenckich w Zespole Szkół Specjalnych w Rzeszowie
ramach przedmiotu
Literatura
Literatura podstawowa:
 Minczakiewicz E. M., 1997, Mowa. Rozwój – zaburzenia – terapia, Kraków.
 Sołtys-Chmielowicz A., 1993, Usprawnianie mowy u dzieci specjalnej troski, Lublin.
Literatura uzupełniająca:
 (red.) Bałachowicz J., Paluszewski J., 1995, Sprawności językowe dzieci upośledzonych
umysłowo w stopniu lekkim, Warszawa.
 (red.) T. Gałkowsk, G. Jastrzębowska, 1999, Logopedia. Pytania i odpowiedzi, Opole.
 Bogdanowicz M., 1985, Psychologia kliniczna dziecka w wieku przedszkolnym,
Warszawa.
 Borzyszkowska H., 1985, Oligofrenopedagogika, Łódź.
 Carr J., 1984, Pomoc dziecku upośledzonemu, Warszawa.
 Cieszyńska J., Korendo M., 2007, Wczesna interwencja terapeutyczna. Stymulacja
rozwoju dziecka od noworodka do 6 roku życia, Kraków.
 Dziedzic S., 1970, Rewalidacja upośledzonych umysłowo, Warszawa.
 Hetman A., Migocka D., 2001, Krok po kroku. Program nauczania zintegrowanego w
klasach I-III szkoły podstawowej specjalnej dla dzieci z niedorozwojem umysłowym w
stopniu lekkim oraz niepełnosprawnościami złożonymi, Kraków.
 Lovaas O. I., 1997, Nauczanie dzieci niepełnosprawnych umysłowo, Warszawa.
 Maas V., 1998, Uczenie się przez zmysły. Wprowadzenie do teorii integracji
sensorycznej, Warszawa.
 Michalik M., 2005, Peryferyjna prototypowość w postrzeganiu rzeczywistości przez
osoby dotknięte oligofazją, „Logopedia”, t. 34.
 Michalik M., 2006, Diagnozowanie kompetencji lingwistycznej ucznia szkoły specjalnej,
Kraków.
 Mickiewicz E., 1984, Kształtowanie i usprawnianie mowy dzieci upośledzonych
PSL/T4















umysłowo w stopniu umiarkowanym i znacznym, „Szkoła Specjalna” , nr 4.
Minczakiewicz E. M., 1994, Zaburzenia mowy u osób z upośledzeniem umysłowym.
Próba klasyfikacji, [w:] Polska terminologia logopedyczna, red. J. Ożdżyński, Kraków.
Minczakiewicz E. M., 2001, Jak pomóc w rozwoju dziecka z zespołem Downa. Poradnik
dla rodziców i wychowawców, Kraków.
Minczakiewicz E., 1986, Spontaniczne czynności i zabawy dzieci upośledzonych
umysłowo w stopniu umiarkowanym, znacznym, głębokim, „Rocznik NaukowoDydaktyczny” WSP w Krakowie, z. 100, Kraków.
Minczakiewicz E., 1997, Umiejętności komunikacyjne i językowe dzieci z zespołem
Downa w wieku od 4 do 8 lat, „Logopedia”, t. 24.
Obuchowska I., 1991, Dziecko niepełnosprawne w rodzinie, Warszawa.
Olechowicz H., 1994, Wyzwalanie aktywności dzieci głębiej upośledzonych umysłowo,
Warszawa.
Rakowska A., 2001, Oligofazja. Ogólne tendencje w edukacji, [w:] Zaburzenia mowy,
red. S. Grabias, Lublin.
Różycki J., 1978, Dziecko o obniżonej sprawności umysłowej, Wydawnictwo
Ossolineum.
Sherborne W., 1997, Ruch rozwijający dla dzieci, Warszawa
Sołtys-Chmielowicz A., 1993, Usprawnianie mowy u dzieci specjalnej troski, Lublin.
Sołtys-Chmielowicz A., Tkaczyk G., 1993, Terapia mowy u dzieci specjalnej troski,
Lublin.
Tarkowski Z., 1988, Zaburzenia mowy u dzieci upośledzonych umysłowo –
postępowanie logopedyczne, [w:] Praca z dzieckiem upośledzonym umysłowo, red. T.
Świszewska, Lublin.
Tarkowski Z., 1997, Mowa upośledzonych umysłowo, „Biuletyn Polskiego
Stowarzyszenia Terapeutów Mowy” , nr 5.
Twardowski A., 2005, Dialogowa kompetencja komunikacyjna u dzieci upośledzonych
umysłowo, „Logopedia”, t. 34.
Waszczuk H., 2003, Poradnik logopedyczny dla dzieci z zespołem Downa, Gdańsk.
PSL/T5
Nazwa przedmiotu
DIAGNOZA I TERAPIA JĄKANIA
Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot
IFP UR – Podyplomowe Studia Logopedii
Kod przedmiotu
PSL/T5
Studia
Kierunek studiów
Poziom kształcenia
Forma studiów
Logopedia
Studia podyplomowe
Studia niestacjonarne
.
Rodzaj przedmiotu
Rok i semestr studiów
Imię i nazwisko koordynatora przedmiotu
Imię i nazwisko osoby prowadzącej
zajęcia z przedmiotu
Obowiązkowy
Rok II, semestr 3
dr Wanda Kostecka
dr Wanda Kostecka
mgr Urszula Wojnarowska-Curyło
Cele zajęć z przedmiotu
C1: zdobycie przez słuchaczy wiadomości z zakresu przyczyn powstawania jąkania, metod diagnozowania oraz
metod terapii;
C2: nabycie umiejętności terapii osób jąkających przy użyciu różnych metod – w zależności od osobowości
pacjenta, środowiska, wieku, możliwości itd.; wykształcenie umiejętności programowania terapii osób z
zaburzeniami płynności mówienia;
C3: wykształcenie w słuchaczach wrażliwości na problemy osób jąkających się.
Wymagania
wstępne
Efekty
kształcenia
Znajomość etapów kształtowania się mowy dziecka, elementarna wiedza z zakresu psychologii
rozwojowej i klinicznej
Wiedza:
PSL/T5_W01: słuchacz zna przyczyny i objawy zaburzeń płynności mówienia, zna różne metody
diagnozowania dzieci i dorosłych [odniesienie: SP_W12]
PSL/T5_W02: słuchacz zna metody terapii jąkania i giełkotu, zna mechanizm działania, zalety i
skutki uboczne zabiegów terapeutycznych stosowanych w logopedii, w tym rezultaty terapii
grupowej i indywidualnej oraz różnych metod [odniesienie: SP_W13]
PSL/T5_W03: słuchacz rozumie zasady funkcjonowania sprzętu i aparatury stosowanych w
korekcji jąkania (m.in. echokorektor, programy komputerowe itp.) [odniesienie: SP_W14]
Umiejętności:
PSL/T5_U01: słuchacz podejmuje działania diagnostyczne, profilaktyczne, terapeutyczne i
edukacyjne odpowiadające potrzebom pacjentów z zaburzeniami płynności mówienia i ich
rodzin [odniesienie: SP_U02]
PSL/T5_U02: słuchacz podejmuje terapię logopedyczną, stosując przy tym różnorodne metody,
sprawnie posługuje się sprzętem i aparaturą stosowanymi w terapii jąkania, zwłaszcza
echokorektorem [odniesienie: SP_U03]
PSL/T5_U03: słuchacz formułuje plan terapii odpowiadającej potrzebom pacjenta, jego otoczenia
oraz grupy społecznej, w której pacjent funkcjonuje [odniesienie: SP_U04]
Kompetencje społeczne:
PSL/T5_K01: słuchacz formułuje opinie dotyczące pacjentów z zaburzeniami płynności mowy w
kontekście związanym z wykonywaniem zawodu logopedy [odniesienie: SP_K06]
PSL/T5_K02: słuchacz zachowuje się w sposób profesjonalny, przestrzega zasad etyki
zawodowej; jest wrażliwy na problemy osób jąkających się; dostrzega i formułuje problemy
moralne i dylematy etyczne związane z własną i cudzą pracą, poszukuje optymalnych
PSL/T5
rozwiązań [odniesienie: SP_K04]
Forma(y) zajęć, liczba realizowanych godzin
Wykład – 15 godzin + ćwiczenia – 12 godzin
Treści programowe
Wykład:
Tematyka zajęć:
Pojęcie jąkania – różne ujęcia definicyjne; typologia jąkania i innych zaburzeń płynności mowy.
Przyczyny jąkania (psychologiczne, rozwojowe, organiczne i in.).
Diagnoza logopedyczna – metody diagnostyczne (m.in. diagnoza jąkania się wg
Kwestionariusza Niepłynności Mówienia i Logofobii Z. Tarkowskiego, diagnoza wg
Kwestionariusza Cooperów do Oceny Jąkania – M. Chęciek).
Diagnoza różnicowa zaburzeń płynności mowy.
Giełkot i rozwojowa niepłynność mowy – charakterystyka objawów.
Problemy osób jąkających się, otoczenie (środowisko życia) tych osób, oddziaływanie
terapeutyczne otoczenia.
Procedura postępowania logopedycznego w terapii osób z zaburzeniami płynności mowy.
Pogramy terapii osób jąkających się. Kwestionariusz Cooperów Oceny Jąkania.
Metody terapii jąkania: echokorekcja, metoda Z. Engel, program I. Wygotskiej. Metoda S
Wilczewskiego; farmakoterapia w terapii jąkania.
Dokumentacja logopedyczna pacjentów z zaburzeniami płynności mowy.
Ćwiczenia:
Tematyka zajęć:
Diagnoza jąkania. Jąkanie a inne zaburzenia płynności mowy.
Procedura postępowania logopedycznego w jąkaniu.
Metody terapii osób jąkających się.
Terapia osób jąkających się - analiza nagrań wideo.
Próby układania programów terapii – terapia grupowa i indywidualna.
Profilaktyka w zakresie niepłynności mówienia, w tym jąkania się.
Liczba godz.
1
1
2
1
1
2
2
2
2
1
Liczba godz.
2
2
2
2
2
2
…
Metody dydaktyczne
Wykład: wykład, prezentacja multimedialna, filmy instruktażowe
Ćwiczenia: pogadanka, metody problemowe, ćwiczenia z echo korektorem,
ćwiczenia indywidualne
Forma(y) zaliczenia
Wykład: Zaliczenie bez oceny + egzamin
Ćwiczenia: zaliczenie na ocenę
Metody weryfikacji efektów
kształcenia
Efekt
PSL/T5_W01
PSL/T5_W02
PSL/T5_W03
PSL/T5_U01
PSL/T5_U02
Metoda weryfikacji
Test egzaminacyjny;
Obserwacja ciągła w czasie ćwiczeń
Test egzaminacyjny
Obserwacja ciągła w czasie ćwiczeń, wykonywanie zadań
Test egzaminacyjny
Obserwacja w czasie wykonywania ćwiczeń w grupach
Test egzaminacyjny
Obserwacja wykonywanych w czasie ćwiczeń zadań
Test egzaminacyjny
Ocena przygotowanego planu terapii; ocena z ustnego
PSL/T5
PSL/T5_U03
PSL/T5_K01
PSL/T5_K02
kolokwium z metod terapii
Test egzaminacyjny
Ocena przygotowanego planu terapii
Ocena bieżąca w czasie zajęć, ocena wypowiedzi w
dyskusjach, konsultacjach
Ocena bieżąca w czasie zajęć, ocena wypowiedzi w
dyskusjach, konsultacjach
,
Metody i kryteria oceny
Egzamin: obecność na zajęciach + zaliczenie testu egzaminacyjnego.
Egzamin pisemny oceniany w skali: bdb, +db, db, +dst, dst, ndst
Na ocenę: bardzo dobrą – 100%-91% poprawnych odpowiedzi,
plus dobrą – 85%- 90% poprawnych odpowiedzi,
dobrą – 75%-84% poprawnych odpowiedzi,
plus dostateczną – 70-74% poprawnych odpowiedzi,
dostateczną – 60-69% poprawnych odpowiedzi,
niedostateczną – poniżej 60% poprawnych odpowiedzi
Ćwiczenia – ocena z ćwiczeń jest wypadkową następujących elementów:
 obecność na zajęciach,
 aktywny udział w zajęciach i przygotowanie do zajęć (czytanie zalecanej
literatury),
 zaliczenie ustnego kolokwium z metod terapii jąkania.
Całkowity nakład pracy
studenta potrzebny do
osiągnięcia założonych
efektów w godzinach oraz
punktach ECTS
Forma aktywności
Wykład
Ćwiczenia
Samokształcenie
Przygotowanie do egzaminu
Przygotowanie do ćwiczeń (w tym przygotowywanie
materiałów, czytanie literatury)
Konsultacje indywidualne (w tym także za pośrednictwem
Internetu)
SUMA GODZIN
LICZBA PUNKTÓW ECTS
Liczba godz.
15 godz.
12 godz.
25 godz.
25 godz.
25 godz.
5 godz.
107
4
.
Język wykładowy
Język polski
Praktyki zawodowe w
--ramach przedmiotu
Literatura
Literatura podstawowa:
 Chęciek M., 2010, Jąkanie. Diagnoza – terapia – program, Kraków.
 Tarkowski Z., 1999, Jąkanie, Warszawa.
Literatura uzupełniająca:
 (red.) Gałkowski T., Jastrzębowska G., 1999, Logopedia. Pytania i odpowiedzi, Opole.
 Adamczyk B., 1993, Terapia jąkania metodą „Echo”, [w:] Diagnoza i terapia zaburzeń
mowy, red. T. Gałkowski, Z. Tarkowski, T. Zaleski, Lublin, str. 141-155.
 Byrne R., 1989, Pomówmy o zacinaniu, Warszawa.
 Carl W. Dell Jr, 2008, Terapia jąkania u dzieci w młodszym wieku szkolnym, Kraków.
 Chęciek M., 1993, Jąkanie, [w:] Diagnoza i terapia zaburzeń mowy, red. T. Gałkowski, Z.
Tarkowski, T. Zaleski, Lublin, str. 125-140.
 Chęciek M., 1997, Etapy terapii w „Zmodyfikowanym Programie Psychofizjologicznej
PSL/T5













Terapii Jąkających się”, „Logopedia”, t. 24.
Chęciek M., 1999, Rola samogłosek w terapii jąkających się, „Logopedia”, t. 26.
Chęciek M., 2001, Kwestionariusz Cooperów do Oceny Jąkania. Zarys terapii, Lublin.
Chęciek M., 2004, Techniki przedłużonego mówienia oraz delikatnego startu mowy
wciąż aktualne, „Śląskie Wiadomości Logopedyczne” nr 7, str. 41-45.
Kamińska D., 2010, Wspomaganie płynności mowy dziecka – profilaktyka, diagnoza i
terapia jąkania wczesnodziecięcego, Kraków.
Kostecka W., 2000, Dziecko i jąkanie, Lublin.
Kostecka W., 2004, Zintegrowany program terapii osób jąkających się, Lublin.
Kostecka W., 2006, Giełkot – studium przypadku, Lublin.
Mitrinowicz-Modrzejewska A., 1952, Jąkanie. Przyczyny i leczenie, Warszawa.
Smul M., Tarkowski Z., 1988, Giełkot, Warszawa.
Szeląg E., 1996, Neurobiologiczne korzenie jąkania, „Biuletyn PSTM”, t. 4, s. 71-82.
Tarkowski Z., 1987, Jąkanie. Zagadnienia etiologii, diagnozy, terapii i prognozy,
Warszawa.
Tarkowski Z., 1992, Jąkanie wczesnodziecięce, Warszawa.
Tarkowski Z., 2001, Kwestionariusz Niepłynności Mówienia i Logofobii. Podręcznik,
Lublin.
PSL/T5
WCZESNE POSTĘPOWANIE LOGOPEDYCZNE
Nazwa przedmiotu
Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot
IFP UR – Podyplomowe Studia Logopedii
Kod przedmiotu
PSL/T6
Studia
Kierunek studiów
Poziom kształcenia
Forma studiów
Logopedia
Studia podyplomowe
Studia niestacjonarne
Rodzaj przedmiotu
Obowiązkowy
Rok i semestr studiów
Rok II, semestr 3
Imię i nazwisko koordynatora przedmiotu
dr Katarzyna Bieńkowska
Imię i nazwisko osoby prowadzącej
zajęcia z przedmiotu
Mgr Aneta Kotowicz
Mgr Izabela Marczykowska
Cele zajęć z przedmiotu
C1: zdobycie przez słuchaczy wiadomości na temat wczesnej interwencji i opieki logopedycznej (od poczęcia po
wiek wczesnoszkolny);
C2: zapoznanie słuchaczy z pre-, peri- i postnatalnymi czynnikami zagrażającymi prawidłowemu rozwojowi mowy
i wspomagającymi ten rozwój;
C3: przygotowanie słuchaczy do prowadzenia działań profilaktycznych oraz do stymulowania rozwoju
językowego małych dzieci
Wymagania
wstępne
Efekty
kształcenia
Znajomość podstaw psychologii rozwojowej i klinicznej, znajomość etapów rozwoju mowy dziecka
Wiedza:
PSL/T6_W01: słuchacz zna etapy rozwoju człowieka w cyklu życia od momentu poczęcia,
zarówno w aspekcie biologicznym, jak i psychologicznym oraz społecznym; zna czynniki
wspierające i pozytywnie stymulujące ten rozwój [odniesienie: SP_W08]
PSL/T6_W02: słuchacz zna specyfikę różnych środowisk wychowawczych i procesy w nich
zachodzące; wie, jakie czynniki środowiskowe wpływają pozytywnie, a jakie negatywnie na
rozwój dziecka, w szczególności na rozwój jego mowy [odniesienie: SP_W07]
PSL/T6_W03: słuchacz zna metody działań interwencyjnych w zakresie zapobieganiu
powstawania wad wymowy u małych dzieci oraz w zakresie wczesnej terapii logopedycznej;
zna metody i narzędzia używane we wczesnej interwencji [odniesienie: SP_W13]
Umiejętności:
PSL/T6_U01: słuchacz sformułuje plan działań odpowiadających potrzebom małego pacjenta,
jego otoczenia oraz grupy społecznej [odniesienie: SP_U04]
PSL/T6_U02: słuchacz potrafi podjąć działania diagnostyczne, profilaktyczne, terapeutyczne i
edukacyjne odpowiadające potrzebom pacjentów i ich rodzin w zakresie wspomagania
rozwoju mowy i prawidłowych nawyków artykulacyjnych [odniesienie: SP_U02]
Kompetencje społeczne:
PSL/T6_K01: słuchacz potrafi odpowiednio określić priorytety służące realizacji określonego
przez siebie lub innych zadania [odniesienie: SP_K03]
PSL/T5
Forma(y) zajęć, liczba realizowanych godzin
Wykład – 8 godzin + ćwiczenia – 8 godzin + warsztat – 5 godzin
Treści programowe
Wykład:
Tematyka zajęć:
Cele i zadania wczesnej interwencji logopedycznej. System wczesnej opieki logopedycznej w
Polsce.
Wpływ czynników endogennych i egzogennych na rozwój dziecka w okresie prenatalnym
(rozwój anatomiczny, rozwój funkcji neuromięśniowych, rozwój zmysłów).
Elementy logopedycznej oceny noworodka (anatomia, funkcje biologiczne, odruchy)
Rozwój czynności oddechowych, pokarmowych i ruchowych ważnych dla mowy. Karmienie
niemowlęcia i jego wpływ na rozwój mowy
Charakterystyka, ocena i pomoc logopedyczna w opiece nad noworodkiem i wcześniakiem.
Charakterystyka dzieci z grupy wysokiego ryzyka – problemy kliniczne.
Sposoby wczesnego wspomagania rozwoju mowy i języka.
Ćwiczenia:
Tematyka zajęć:
Czynniki niekorzystne i szkodliwe dla prawidłowego rozwoju mowy w okresie ciąży i porodu
oraz w okresie okołoporodowym i niemowlęcym.
Struktura wywiadu biologiczno-środowiskowego oraz jego rola w pracy logopedy z małym
dzieckiem.
Wybrane aspekty terapii logopedycznej u dzieci – na przykładzie modyfikacji wzorców
karmienia.
Masaż logopedyczny – technika wykonywania, cele i wskazania; inne wspomagające metody
komunikacji.
Terapia logopedyczna małego dziecka – współpraca z rodziną i innymi terapeutami, ćwiczenia
stymulujące, indywidualne programy terapeutyczne.
Terapia logopedyczna dzieci z najczęstszymi zespołami genetycznymi; dostosowanie do
potrzeb i możliwości współistniejących wad.
Warsztat:
Tematyka zajęć:
Zapoznanie słuchaczy z problemami pacjentów, których będą obserwować.
Prezentacja kart mowy dzieci i omówienie dotychczasowej terapii
Obserwacja terapii dzieci.
Omówienie zastosowanych w czasie zajęć z dziećmi metod, pomocy, narzędzi; omówienie
problemów
Pytania słuchaczy i dyskusja na temat dalszej terapii.
Liczba godz.
1
1
1
1
1
2
1
Liczba godz.
1
1
1
1
2
2
Liczba godz.
5*
*zajęcia odbywają się w bloku pięciogodzinnym; czas trwania poszczególnych elementów jest uzależniony od pacjentów i ich deficytów
Metody dydaktyczne
Wykład: prezentacja multimedialna, prezentacja nagrań video, metoda
podająca
Ćwiczenia: pogadanka, ćwiczenia praktyczne indywidualne i w grupach,
analiza nagrań video i audio, metoda problemowa
Warsztat: obserwacja, pogadanka
PSL/T5
Forma(y) zaliczenia
Wykład: zaliczenie bez oceny
Ćwiczenia: zaliczenie z oceną
Warsztaty: zaliczenie bez oceny
Metody weryfikacji efektów
kształcenia
Efekt
PSL/T6_W01
PSL/T6_W02
PSL/T6_W03
PSL/T6_U01
PSL/T6_U02
PSL/T6_K01
Metody i kryteria oceny
Metoda weryfikacji
Obserwacja ciągła w czasie zajęć
Obserwacja ciągła w czasie zajęć, ocena
przygotowanego projektu terapii
Obserwacja ciągła w czasie zajęć, ocena
przygotowanego projektu terapii
Ocena wykonywanych w czasie zajęć zadań, ocena
przygotowanych przez słuchaczy projektów terapii
Ocena wykonywanych w czasie zajęć zadań, ocena
głosów w dyskusjach po filmach instruktażowych
Ocena wykonywanych w czasie zajęć zadań, ocena
głosów w dyskusjach po filmach instruktażowych
Wykład: obecność na zajęciach + czytanie zalecanej literatury (efekty są
weryfikowane głównie w trakcie ćwiczeń).
Ćwiczenia – ocena z ćwiczeń jest wypadkową następujących elementów:
 obecność na zajęciach,
 aktywny udział w zajęciach i przygotowanie do zajęć (czytanie
zalecanej literatury),
 zaliczenie ustnego kolokwium z metod terapii logopedycznej lub
przygotowanie projektu terapii
Warsztat: obecność na zajęciach w ośrodku wczesnej interwencji
Całkowity nakład pracy studenta
potrzebny do osiągnięcia
założonych efektów w godzinach
oraz punktach ECTS
Forma aktywności
Wykład
Ćwiczenia
Zajęcia warsztatowe
Przygotowanie do ćwiczeń (w tym przygotowywanie
materiałów, czytanie literatury)
Konsultacje indywidualne (w tym także za pośrednictwem
Internetu)
SUMA GODZIN
LICZBA PUNKTÓW ECTS
Liczba godz.
8 godz.
8 godz.
5 godz.
10 godz.
3 godz.
34
1
.
Język wykładowy
Język polski
Praktyki zawodowe w ramach
5 godzin warsztatowych – obserwacja pracy logopedy w Gabinecie ćwiczeń
przedmiotu
Podyplomowych Studiów Logopedii
Literatura
Literatura podstawowa:
 Cieszyńska J., Korendo M., 2007, Wczesna interwencja terapeutyczna. Stymulacja
rozwoju dziecka od noworodka do 6 roku życia, Kraków.
 Rocławski B., 1993, Opieka logopedyczna od poczęcia, Gdańsk.
 Stecko E., 2002, Zaburzenia mowy u dzieci. Wczesne rozpoznawanie i postępowanie
logopedyczne, Warszawa.
Literatura uzupełniająca:
 (red.) Mackiewicz B., 1983, Wybrane zagadnienia ortodontyczne dla logopedów,
Gdańsk.
PSL/T5
 (red.) Michałowicz R., 1973, Usprawnianie czynności psychoruchowych małego dziecka















z uszkodzeniem ośrodkowego układu nerwowego, Warszawa.
Czochańska J., 1990, Ocena odruchów niemowlęcych, [w:] Neurologia dziecięca,
Warszawa.
Fedorowska W., Wardowska B., 1992, Wywiad biologiczno – środowiskowy do
wykrywania wczesnych uwarunkowań zaburzeń mowy, Gdańsk.
Gałkowski T., Kossewska J., 2000, Autyzm wyzwaniem naszych czasów, Kraków.
Hellbrugge |T., Wimpffen J. H., 1991, Pierwsze 365 dni życia dziecka, Warszawa.
Korendo M., 2001, Rozwojowy model diagnozy i terapii zaburzeń mowy, [w:] Diagnoza i
terapia dzieci z zaburzeniami rozwoju mowy, red. B. Cyl, Katowice.
Kornas-Biela D., 1991, Rozwój psychofizyczny dziecka przed narodzeniem, Warszawa.
Lovaas I., 1993, Nauczanie dzieci niepełnosprawnych umysłowo, Warszawa.
Mackiewicz B., 1986, Wskazówki dla prawidłowego połykania w wadach zgryzu i
wymowy u dzieci, Warszawa.
Morris D., 1996, Zrozumieć niemowlę, Warszawa.
Odowska-Szlachcic B., 2010, Metoda integracji sensorycznej we wspomaganiu rozwoju
mowy dzieci z uszkodzeniami ośrodkowego układu nerwowego, Gdańsk.
(red.) Rokicka-Milewska R., 2012, ABC chorób wieku dziecięcego, Warszawa.
Stecko E., 1994, Zaburzenia mowy dzieci – wczesne rozpoznawanie i postępowanie
logopedyczne, Warszawa.
Stecko E., 1997, Wczesna stymulacja logopedyczna dzieci z obciążonym okresem
okołoporodowym, „Nowy Pediatra”, nr 1.
Stecko E., 1999, Profilaktyka logopedyczna szansą dla dziecka i logopedy, Warszawa.
Stecko E., 2001, Rozpoznawanie u niemowląt uwarunkowań rozwoju mowy,
„Audiofonologia”, t. XXI, s. 55-64.
PSL/T7
Nazwa przedmiotu
WSPOMAGANIE ROZWOJU PSYCHORUCHOWEGO
Z ELEMENTAMI INTEGRACJI SENSORYCZNEJ
Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot
IFP UR – Podyplomowe Studia Logopedii
Kod przedmiotu
Studia
Kierunek studiów
Logopedia
PSL/T7
Poziom kształcenia
Studia podyplomowe
Forma studiów
Studia niestacjonarne
.
Rodzaj przedmiotu
Obowiązkowy
Rok i semestr studiów
Rok II, semestr 3
Imię i nazwisko koordynatora przedmiotu
Imię i nazwisko osoby prowadzącej
zajęcia z przedmiotu
dr Olga Przybyla
dr Olga Przybyla
Cele zajęć z przedmiotu
C1: zdobycie przez słuchaczy wiadomości na temat możliwości wspomagania rozwoju psychoruchowego dzieci;
zaznajomienie słuchaczy z różnymi teoriami dotyczącymi integracji sensorycznej;
C2: dostarczenie słuchaczom wiedzy na temat metod wspomagania rozwoju psychoruchowego; uświadomienie
roli, jaką pełnią zmysły w procesie uczenia się i wspomagania rozwoju mowy;
Wymagania
wstępne
Efekty
kształcenia
Brak wymagań wstępnych; przedmiot prowadzony od poziomu zerowego
Wiedza:
PSL/T7_W01: słuchacz zna etapy rozwoju człowieka w cyklu życia zarówno w aspekcie
biologicznym, jak i psychologicznym oraz społecznym; zna metody wspomagania rozwoju
dziecka [odniesienie: SP_W08]
Umiejętności:
PSL/T7_U01: słuchacz podejmuje działania diagnostyczne, profilaktyczne, terapeutyczne i
edukacyjne odpowiadające potrzebom pacjentów i ich rodzin; sprawnie dobiera
odpowiednią do potrzeb metodologię postępowania logopedycznego w przypadku terapii
dzieci z opóźnieniami lub zaburzeniami w rozwoju [odniesienie: SP_U02]
PSL/T7_U02: słuchacz formułuje plan działań odpowiadających potrzebom pacjenta, jego
otoczenia oraz grupy społecznej; identyfikuje problemy pacjenta i jego otoczenia
[odniesienie: SP_U04]
Kompetencje społeczne:
PSL/T7_K01: słuchacz potrafi dbać o bezpieczeństwo własne, otoczenia i współpracowników; ma
przekonanie o celowości wykonywania działań terapeutycznych [odniesienie: SP_K05]
Forma(y) zajęć, liczba realizowanych godzin
wykład – 7 godzin + ćwiczenia – 5 godzin
Treści programowe
Wykład i ćwiczenia:
Tematyka zajęć:
Holistyczne spojrzenie na dziecko w procesie wychowania językowego.
Zasady pedagogiczne, psychologiczne i lingwistyczne pracy z dzieckiem.
Determinanty rozwoju językowego.
Liczba godz.
1
1
1
PSL/T7
Pojęcie sprawności językowej w logopedii.
Psychologia postaci, metodologiczny holizm a integracja treści nauczania.
Integracja sensoryczna w świetle badań nad sprawnością porozumiewania się.
Zaburzenia przetwarzania sensorycznego.
Rozwijanie sprawności językowej i komunikacyjnej dziecka w świetle teorii integracji
sensorycznej.
1
2
2
2
2
…
Metody dydaktyczne
Wykład: prezentacja multimedialna, metody podawcze, prezentacja filmów
instruktażowych;
Ćwiczenia: pogadanka, ćwiczenia praktyczne indywidualne i w grupach
Forma(y) zaliczenia
Wykład: zaliczenie bez oceny
Ćwiczenia: zaliczenie z oceną
Metody weryfikacji efektów
kształcenia
Efekt
PSL/T7_W01
PSL/T7_U01
PSL/T7_U02
PSL/T7_K01
Metoda weryfikacji
Ocena odpowiedzi ustnych, głosów w dyskusji i
wypowiedzi w czasie konsultacji
Obserwacja wykonywania ćwiczeń i zadań, ocena
wypowiedzi w czasie zajęć
Obserwacja ciągła w czasie wykładów, ćwiczeń i
warsztatów
Ocena odpowiedzi ustnych, głosów w dyskusji i
wypowiedzi w czasie konsultacji
,
Metody i kryteria oceny
Wykład: obecność na zajęciach + czytanie zalecanej literatury.
Ćwiczenia – ocena z ćwiczeń jest wypadkową następujących elementów:
 obecność na zajęciach,
 aktywny udział w zajęciach i przygotowanie do zajęć.
Całkowity nakład pracy studenta
potrzebny do osiągnięcia
założonych efektów w godzinach
oraz punktach ECTS
Forma aktywności
Wykład
Ćwiczenia
Przygotowanie do ćwiczeń (w tym przygotowywanie
materiałów, czytanie literatury)
Samokształcenie
Konsultacje indywidualne (w tym także za pośrednictwem
Internetu)
SUMA GODZIN
LICZBA PUNKTÓW ECTS
Liczba godz.
7 godz.
5 godz.
10 godz.
5 godz.
3 godz.
30
1
.
Język wykładowy
Język polski
Praktyki zawodowe w ramach
–––
przedmiotu
Literatura
Literatura podstawowa:
 Maas V.F., 1998, Uczenie się przez zmysły. Wprowadzenie do teorii integracji
sensorycznej, Warszawa.
Literatura uzupełniająca:
 (red.) Gałkowski T., Szeląg G., Jastrzębowska G., 2005, Podstawy neurologopedii,
Opole.
PSL/T7
 (red.) Kurcz I., Shugar G. W., Danks J. H., 1986, Knowledge and Language, North








Holland, Amsterdam.
Bokus B., Shugar G. W., 2008, Psychologia języka dziecka, Gdańsk.
Górska T., Grabowska A., Zagrodzka J., 2006, Mózg a zachowanie, Warszawa.
Gruszczyk-Kolczyńska E., 1992, Dzieci ze specyficznymi trudnościami w uczeniu się
matematyki, Warszawa.
Holinger P. C., 2006, Co mówią dzieci, zanim nauczą się mówić. Dziewięć sygnałów
używanych przez dzieci do wyrażania uczuć, Poznań.
Kurcz I., 1987, Język a reprezentacja świata w umyśle, Warszawa.
Rocławski B., 1993, Opieka logopedyczna od poczęcia, Gdańsk.
Tymichová H., 1996, Ćwiczenia rozwijające sprawność ruchową ręki i koordynację
wzrokowo-ruchową, Gdańsk.
Walsh K., Darby D., 2008, Neuropsychologia kliniczna Walsha, Gdańsk.
PSL/T8
Nazwa przedmiotu
DIAGNOZA I TERAPIA AFAZJI I DYSFAZJI
Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot
IFP UR – Podyplomowe Studia Logopedii
Kod przedmiotu
PSL/T8
Studia
Kierunek studiów
Poziom kształcenia
Forma studiów
Logopedia
Studia podyplomowe
Studia niestacjonarne
Rodzaj przedmiotu
Obowiązkowy
Rok i semestr studiów
Rok II, semestr 3
Imię i nazwisko koordynatora przedmiotu
dr Katarzyna Bieńkowska
Imię i nazwisko osoby prowadzącej
zajęcia z przedmiotu
mgr Urszula Wojnarowska
Cele zajęć z przedmiotu
C1: zdobycie przez słuchaczy wiadomości na temat afazji – jej przyczyn, objawów, rodzajów;
C2: dostarczenie słuchaczom wiedzy na temat sposobów rehabilitowania chorych z afazją na różnych etapach
choroby;
C3: nauczenie słuchaczy programowania terapii, zaznajomienie ze strategią postępowania logopedycznego w
różnych typach afazji.
Wymagania
Wiedza na temat budowy mózgu i centralnego układu nerwowego; znajomość neurologicznych
wstępne
mechanizmów nadawania i odbioru mowy; znajomość podstaw psychologii klinicznej
Efekty
kształcenia
Wiedza:
PSL/T8_W01: słuchacz zna metody oceny stanu zdrowia oraz objawy i przyczyny zaburzeń
funkcjonowania mózgu i centralnego układu nerwowego w zakresie niezbędnym dla
logopedy; ma świadomość przyczyn i objawów afazji [odniesienie: SP_W11]
PSL/T8_W02: słuchacz zna metodologię postępowania logopedycznego w przypadku pacjentów
z afazją, zna mechanizm działania, zalety i skutki uboczne logopedycznych zabiegów
terapeutycznych stosowanych w terapii osób z afazją i dysfazją [odniesienie: SP_W13]
PSL/T8_W03: słuchacz rozumie zasady funkcjonowania sprzętu i aparatury stosowanych w
terapii logopedycznej; zna programy komputerowe do rewalidacji chorych z afazją oraz zna
tradycyjne metody pracy [odniesienie: SP_W14]
Umiejętności:
PSL/T8_U01: słuchacz diagnozuje i prowadzi terapię mowy odpowiadającą potrzebom pacjentów
z afazją i rodzin [odniesienie: SP_U02]
PSL/T8_U02: słuchacz formułuje plan działań terapeutycznych w zakresie usprawniania mowy
(odbudowy systemu) odpowiadający potrzebom pacjenta, jego otoczenia oraz grupy
społecznej [odniesienie: SP_U04]
PSL/T8_U03: słuchacz zna metody terapii afazji, sprawnie posługuję się sprzętami, aparaturą i
programami terapeutycznymi stosowanymi w terapii logopedycznej chorych z afazją
[odniesienie: SP_U03]
Kompetencje społeczne:
PSL/T8_K01: słuchacz rozwiązuje najczęstsze problemy związane z wykonywaniem zawodu
logopedy i terapeuty; ma świadomość złożoności problemów osób cierpiących na afazję,
dostosowuje program terapii logopedycznej do potrzeb i możliwości pacjenta, jego rodziny i
ewentualnych innych terapeutów; współdziała z innymi dla dobra pacjenta [odniesienie:
SP_K06]
PSL/T8
Forma(y) zajęć, liczba realizowanych godzin
Wykład – 10 godzin + ćwiczenia – 10 godzin + warsztaty – 5 godzin
Treści programowe
Wykład:
Tematyka zajęć:
Pojęcie afazji i dysfazji – znaczenie, zakres. Rola mózgu w procesie językowego
porozumiewania się.
Przyczyny afazji: udary mózgu, urazy czaszki, guzy mózgu, procesy degeneracyjne mózgu.
Zaburzenia współwystępujące z afazją.
Typologia afazji – różne ujęcia (m.in.: M. Pąchalskiej /1999/, J. Szumskiej /1982/, Jacobsona,
Zarębiny/1973/, A. R. Łurii /1976/)
Zasady diagnozy afazji; diagnoza logopedyczna w różnych typach afazji. Afatyczne i
nieafatyczne zaburzenia mowy i języka.
Specyfika afazji i dysfazji u dzieci. Afazja rozwojowa a całościowe zaburzenia rozwojowe.
Afazja w chorobie Alzheimera.
Metody terapii afazji u dorosłych i u dzieci we wczesnym okresie po zachorowaniu i później.
Projektowanie i dokumentowanie procesu terapeutycznego.
Ćwiczenia:
Tematyka zajęć:
Istota afazji według założeń podejścia funkcjonalnego.
Metodyka postępowania logopedycznego w przypadku afazji.
Metody diagnostyczne. Rozpoznanie logopedyczne (typologia wg Łurii), diagnoza różnicowa,
nietypowe postaci.
Programowanie terapii w różnych typach afazji.
Praca z chorym – analiza nagrań video, propozycje metod i ćwiczeń terapeutycznych.
Psychologiczne aspekty terapii. Afazja a funkcje poznawcze. Funkcjonowanie chorego w
rodzinie i środowisku.
Warsztat:
Tematyka zajęć:
Zapoznanie słuchaczy z problemami pacjentów, których będą obserwować.
Prezentacja kart mowy pacjentów i omówienie dotychczasowej terapii.
Obserwacja terapii osób z afazją.
Omówienie zastosowanych w czasie zajęć z dziećmi metod, pomocy, narzędzi; omówienie
problemów.
Pytania słuchaczy i dyskusja na temat dalszej terapii.
Liczba godz.
1
1
1
1
1
2
1
1
1
Liczba godz.
1
2
2
2
2
1
Liczba godz.
5*
*zajęcia odbywają się w bloku pięciogodzinnym; czas trwania poszczególnych elementów jest uzależniony od pacjentów i ich deficytów
Metody dydaktyczne
Wykład: prezentacja multimedialna, metody poglądowe, metoda podająca
Ćwiczenia: pogadanka, filmy instruktażowe, metoda problemowa, praca w
grupach
Forma(y) zaliczenia
Wykład: Zaliczenie bez oceny + egzamin
Ćwiczenia: zaliczenie na ocenę
Warsztaty: zaliczenie bez oceny
PSL/T8
Metody weryfikacji efektów
kształcenia
Efekt
PSL/T8_W01
PSL/T8_W02
PSL/T8_W03
PSL/T8_U01
PSL/T8_U02
PSL/T8_U03
PSL/T8_K01
Metoda weryfikacji
Test egzaminacyjny
Obserwacja ciągła w czasie ćwiczeń
Test egzaminacyjny
Ocena zadań wykonywanych w czasie zajęć i w domu
Test egzaminacyjny
Obserwacja ciągła w czasie zajęć, ocena wykonywanych
zadań
Test egzaminacyjny
Ocena słuchacza w czasie zajęć warsztatowych, ocena
planowanej terapii
Test egzaminacyjny
Ocena słuchacza w czasie zajęć warsztatowych, ocena
projektu terapii, ocena wypowiedzi w dyskusji
Test egzaminacyjny
Ocena słuchacza w czasie zajęć warsztatowych, ocena
planowanej terapii
Obserwacja ciągła, ocena wypowiedzi w trakcie zajęć i
konsultacji indywidualnych oraz ocena zachowania w
trekcie zajęć warsztatowych z pacjentami
,
Metody i kryteria oceny
Egzamin: obecność na zajęciach + zaliczenie testu egzaminacyjnego.
Egzamin pisemny oceniany w skali: bdb, +db, db, +dst, dst, ndst
Na ocenę:
bardzo dobrą – 100%-91% poprawnych odpowiedzi,
plus dobrą – 90%- 85% poprawnych odpowiedzi,
dobrą – 84%-75% poprawnych odpowiedzi,
plus dostateczną – 74-70% poprawnych odpowiedzi,
dostateczną – 69-60% poprawnych odpowiedzi,
niedostateczną – poniżej 60% poprawnych odpowiedzi
Ćwiczenia – ocena z ćwiczeń jest wypadkową następujących elementów:
 obecność na zajęciach,
 aktywny udział w zajęciach i przygotowanie do zajęć (czytanie zalecanej
literatury),
 zaliczenie ustnego kolokwium z projektowania terapii logopedycznej.
Warsztat: obecność na zajęciach na oddziale rehabilitacyjnym lub
neurologicznym w szpitalu
Całkowity nakład pracy
studenta potrzebny do
osiągnięcia założonych
efektów w godzinach oraz
punktach ECTS
Forma aktywności
Wykład
Ćwiczenia
Warsztaty
Samokształcenie (w tym przygotowanie do egzaminu)
Przygotowanie do ćwiczeń (w tym przygotowywanie
materiałów, projektów terapii, czytanie literatury)
Konsultacje indywidualne (w tym także za
pośrednictwem Internetu)
SUMA GODZIN
LICZBA PUNKTÓW ECTS
.
Język wykładowy
Język polski
Praktyki zawodowe w
ramach przedmiotu
5 godzin warsztatów na w Ośrodku Wczesnej Interwencji
Liczba godzin
10 godz.
10 godz.
5 godz.
25 godz.
20 godz.
5 godz.
75
3
PSL/T8
Literatura
Literatura podstawowa:
 Jastrzębowska G., Kozołub A., Afazja, dysfazja, [w:] Logopedia. Pytania i odpowiedzi, red. T.
Gałkowski, G. Jastrzębowska, Opole 1999.
 Jastrzębowska G., Afazja, dysfazja dziecięca, [w:] Logopedia. Pytania i odpowiedzi, red. T.
Gałkowski, G. Jastrzębowska, Opole 1999.
 Pąchalska M., 1999, Afazjologia, Warszawa – Kraków.
Literatura uzupełniająca:
 (red.) Gałkowski T., Szeląg E., Jastrzębowska G., 2005, Podstawy neurologopedii.
Podręcznik akademicki, Opole.
 (red.) Herzyk A., Kądzielawa D., 1996, Zaburzenia w funkcjonowaniu człowieka z
perspektywy neuropsychologii klinicznej, Lublin.
 (red.) Klimkowski M., Herzyk A., 1987, Diagnoza neuropsychologiczna. Przegląd zagadnień,
Lublin.
 (red.) Szczudlik A., Liberski P., Barcikowska M., 2004, Otępienie, Kraków.
 (red.) T. Gałkowsk, G. Jastrzębowska, 1999, Logopedia. Pytania i odpowiedzi, Opole.
 (red.) Cyl B., 2011, Diagnoza i terapia dzieci z zaburzeniami rozwoju mowy, Katowice.
 Daniluk B., 2006, Specyficzne zaburzenia językowe u dzieci – objawy i mózgowe podłoże,
[w:] Neuropsychologia kliniczna dziecka – wybrane zagadnienia, red. A. Borkowska, Ł.
Domańska, Warszawa.
 Dobrzyńska J., 1991, Afazja skrzyżowana u osób praworęcznych, „Neurologia i
Neurochirurgia Polska”, nr 25, s. 31-39.
 Doman G., 1996, Jak postępować z dzieckiem z uszkodzeniem mózgu, Poznań.
 Duranowska-Serocka A., 2000, Zaburzenia czynności językowych i aktywności w kontaktach
z otoczeniem po uszkodzeniu struktur podkorowych w wyniku udaru mózgu, „Logopedia”, t.
27.
 Grabias S., 1997, Język w zachowaniach społecznych, Lublin.
 Grabias S., 1997, Mowa i jej zaburzenia, „Audiofonologia”, t. X, s. 9-36.
 Herzyk A., 1997, Taksonomia afazji. Kryteria klasyfikacji i rodzaje zespołów zaburzeń,
„Audiofonologia”, t. X.
 Herzyk A., 2000, Afazja: mechanizmy mózgowe i symptomatologia, „Logopedia”, t. 27.
 Herzyk A., 1992, Afazja i autyzm dziecięcy, Lublin.
 Herzyk A., 1998, Afazja dziecięca, „Biuletyn".
 Jastrzębowska G., 1998, Afazja, dysfazja u dzieci, „Biuletyn".
 Kaczmarek B., 1986, Płaty czołowe a język i zachowanie człowieka, Ossolineum.
 Kaczmarek B., 1995, Mózgowa organizacja mowy, Lublin.
 Kania J., 1976, Dezintegracja systemu fonologicznego w afazji, Wrocław.
 Kądzielawa D., 1983, Czynność rozumienia mowy. Analiza neuropsychologiczna,
Ossolineum.
 KlimkowskiM., Herzyk A., 1994, Neuropsychologia kliniczna. Wybrane zagadnienia, Lublin.
 Krajna E., 2005, Niejednoznaczność klasyfikacji zaburzeń rozwoju mowy i języka,
„Logopedia”, t. 34, s. 74-82.
 Kościesza M., 1990, Wartość diagnostyczna Token Testu w badaniach zaburzeń afatycznych,
„Audiofonologia”, t. 2, s. 71-84.
 Łucki W., 1995, Zestaw prób do badania procesów poznawczych u pacjentów z
uszkodzeniami mózgu, Warszawa.
 Łuria A., 1976, Problemy neuropsychologii i neurolingwistyki, Warszawa.
 Łuria A., 1976, Świat utracony i odzyskany, Warszawa.
 Marczewska H., Osiejuk E., 1994, Nie tylko afazja… O zaburzeniach językowych w demencji
Alzheimera, demencji wielozawałowej i przy uszkodzeniach prawej półkuli mózgu, Warszawa,
PSL/T8
 Paluch A., Drewniak-Wołosz E., Mikosza L., 2005, AFA-Skala – jak badać mowę dziecka
















afatycznego?, Kraków.
Paluch A., Drewniak-Wołosz E., 2009, Niedokształcenie mowy o typie afazji – rozważania nad
kryteriami diagnozy, „Logopedia”, t. 7, s. 90-99.
Panasiuk J., 1998, Logopedyczna metodologia diagnozowania afazji, [w:] „Biuletyn PSTM”, t.
6: Afazja, red. Z. Tarkowski, Lublin, s. 57-69.
Panasiuk J., 1999, Afazja semantyczna – diagnoza, terapia. Opis przypadku, „Logopedia”, t.
26, s. 129-147.
Panasiuk J., 2001, Język a komunikacja u osób po uszkodzeniach mózgu, „Logopedia”, t. 29,
s. 117-129.
Panasiuk J., 2008, Standard postępowania logopedycznego w przypadku alalii i
niedokształcenia mowy o typie afazji, „Logopedia”, t. 37, s. 69-87.
Panasiuk J., 2008 a, Standard postępowania logopedycznego w afazji, „Logopedia” 37, s.
255-278.
Panasiuk J., 2008 b, Standard postępowania logopedycznego w pragnozji, „Logopedia” 37, s.
279-296.
Pąchalska M., 1986, Kompleksowy model rehabilitacji chorych z ogniskowym uszkodzeniem
mózgu i afazją całkowitą, Kraków.
Pąchalska M., 1999, Afazjologia, Warszawa-Kraków.
Sacks O., 1996, Mężczyzna, który pomylił swoją żonę z kapeluszem, Poznań.
Szepietowska E.M., 2000, Diagnoza neuropsychologiczna. Procedura i ocena, Lublin.
Szepietowska E.M., Misztal H., 2000, Neuropsychologiczna diagnoza afazji, [w:] Diagnoza
neuropsychologiczna. Metodologia i metodyka, red. A. Borkowska, E.M. Szepietowska,
Lublin, s. 129-148.
Szumska J., 1980, Metody badania afazji, Warszawa.
Szumska J., 1980, Metody rehabilitacji afazji, Warszawa.
Wilk A. U., 1989, Materiały pomocnicze do rehabilitacji chorych z afazją, Tarnowskie Góry.
Zarębina M., 1973, Rozbicie systemu językowego w afazji, Ossolineum.
PSL/T9
Nazwa przedmiotu
DIAGNOZA I TERAPIA DYSARTRII i ANARTRII
Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot
IFP UR – Podyplomowe Studia Logopedii
Kod przedmiotu
Studia
Kierunek studiów
Logopedia
PSL/T9
Poziom kształcenia
Studia podyplomowe
Forma studiów
Studia niestacjonarne
.
Rodzaj przedmiotu
Obowiązkowy
Rok i semestr studiów
Rok II, semestr 3
Imię i nazwisko koordynatora przedmiotu
Imię i nazwisko osoby prowadzącej
zajęcia z przedmiotu
mgr Ewa Zaleśna
mgr Aneta Kotowicz
Cele zajęć z przedmiotu
C1: zdobycie przez słuchaczy wiadomości z zakresu etiologii i symptomatologii dysartrii, sposobów
diagnozowania oraz metod terapii;
C2: nabycie umiejętności prowadzenia terapii osób z dysartrią i anartrią przy użyciu różnych metod;
C3: wykształcenie w słuchaczach wrażliwości na problemy osób dotkniętych dysartrią i ich rodzin
Wymagania
wstępne
Efekty
kształcenia
Wiedza na temat roli mózgu w procesie porozumiewania się; znajomość podstaw neuroanatomii
oraz psychologii rozwojowej i klinicznej
Wiedza:
PSL/T9_W01: słuchacz zna metody oceny stanu zdrowia oraz objawy i przyczyny dysartrii i
anartrii [odniesienie: SP_W12]
PSL/T9_W02: słuchacz wie, jakie działania interwencyjne należy podjąć w przypadku dysartrii;
zna metodologię postępowania logopedycznego w tym przypadku [odniesienie: SP_W13]
PSL/T9_W03: słuchacz zna ograniczenia dla mowy wynikające z uszkodzeń lub niedorozwoju
układu nerwowego oraz niedorozwojów o różnym podłożu [odniesienie SP_W11]
Umiejętności:
PSL/T9_U01: słuchacz podejmuje działania diagnostyczne, profilaktyczne, terapeutyczne
i edukacyjne odpowiadające potrzebom pacjentów z dysartrią i ich rodzinom [odniesienie:
SP_U02]
PSL/T9_U02: słuchacz formułuje plan działań odpowiadający potrzebom pacjentów z dysartrią;
uwzględnia przy tym możliwości i ograniczenia pacjenta, aktywizuje jego otoczenia
[odniesienie: SP_U03]
Kompetencje społeczne:
PSL/T9_K01: słuchacz potrafi rozwiązywać najczęstsze problemy związane z wykonywaniem
zawodu logopedy i terapeuty, formułuje opinie na temat pacjentów [odniesienie: SP_K06]
Forma(y) zajęć, liczba realizowanych godzin
Wykład – 8 godzin + ćwiczenia – 8 godzin
Treści programowe
Wykład:
Tematyka zajęć:
Terminy ‘dysartria’ i ‘anartria’ – ich zakres, pochodzenie, problemy klasyfikacyjne.
Etiologia i symptomatologia dysartrii; klasyfikacja objawowa F. Darleya
Diagnoza dysartrii i anartrii (eksperymentalna skala dyzartrii jako pomoc w określaniu specyfiki
Liczba godz.
1
1
1
PSL/T9
zaburzeń mowy w MPDz); dysartria a inne zaburzenia komunikacji.
Standardy postępowania logopedycznego w przypadku dysartrii i anartrii.
Metody terapii mowy wykorzystywane w dysartrii.
Dyzartria i anartria a mózgowe porażenie dziecięce.
Planowanie opieki nad pacjentem i współpraca z rodziną; dokumentacja logopedyczna
pacjentów z dysartrią.
Ćwiczenia:
Tematyka zajęć:
Ograniczenia i możliwości komunikacyjne osób z dysartrią; zaburzenia oddychania, fonacji i
artykulacji.
Diagnoza różnicowa dysartrii.
Opracowanie oceny logopedycznej, ustalenie celów terapii oraz wyznaczenie strategii
postępowania terapeutycznego z użyciem Skali Dysartrii U. Mireckiej i K. Gustaw – na
podstawie nagrań pacjentów z dysartrią.
Metody terapii wykorzystywane w dysartrii.
Mowa dziecka z mózgowym porażeniem dziecięcym – analiza nagrań, planowanie terapii.
1
2
1
1
Liczba godz.
1
1
2
2
2
…
Metody dydaktyczne
Wykład: wykład, prezentacja multimedialna, filmy instruktażowe
Ćwiczenia: pogadanka, metody problemowe, analiza nagrań video, ćwiczenia
indywidualne i w grupach
Forma(y) zaliczenia
Wykład: Zaliczenie bez oceny
Ćwiczenia: zaliczenie na ocenę
Metody weryfikacji efektów
kształcenia
Efekt
PSL/T9_W01
PSL/T9_W02
PSL/T9_W03
PSL/T9_U01
PSL/T9_U02
PSL/T9_K01
Metoda weryfikacji
Obserwacja bieżąca w czasie zajęć;
Ocena wykonywanych zadań
Ocena wykonywanych ćwiczeń i poleceń
Ocena bieżąca w trakcie zajęć – ocena wypowiedzi,
głosów w dyskusji, pytań w trakcie konsultacji
Aktywność w czasie zajęć, referaty
Ocena przygotowanego planu terapii, ocena zadań
wykonywanych w ramach samokształcenia
Ocena bieżąca w trakcie zajęć – ocena wypowiedzi,
głosów w dyskusji, pytań w trakcie konsultacji
,
Metody i kryteria oceny
Wykład: obecność na zajęciach + czytanie zalecanej literatury.
Ćwiczenia – ocena z ćwiczeń jest wypadkową następujących elementów:
 obecność na zajęciach,
 aktywny udział w zajęciach i przygotowanie do zajęć (czytanie zalecanej
literatury),
 zaliczenie ustnego kolokwium z metod terapii dysartrii lub przygotowanie
programu terapii
Całkowity nakład pracy
studenta potrzebny do
osiągnięcia założonych
efektów w godzinach oraz
punktach ECTS
Forma aktywności
Wykład
Ćwiczenia
Samokształcenie
Przygotowanie do ćwiczeń (w tym przygotowywanie
materiałów, czytanie literatury)
Konsultacje indywidualne (w tym także za pośrednictwem
Internetu)
SUMA GODZIN
Liczba godz.
8 godz.
8 godz.
15 godz.
15 godz.
5 godz.
51
PSL/T9
LICZBA PUNKTÓW ECTS
2
.
Język wykładowy
Język polski
Praktyki zawodowe w
--ramach przedmiotu
Literatura
Literatura podstawowa:
 Jastrzębowska G., Pelc-Pękała O. 1999, Diagnoza i terapia dysartrii, [w:] Logopedia.
Pytania i odpowiedzi, red. T. Gałkowski, G. Jastrzębowska, t. 2, Opole.
 Lewandowski A., Tarkowski Z., 1989, Dyzartria – wybrane problemy etiologii, diagnozy i
terapii, Warszawa.
 Mirecka U., 2008, Standard postępowania logopedycznego w przypadku dysartrii,
:Logopedia”, t. 37.
Literatura uzupełniająca:
 (red.) Gałkowski T., Jastrzębowska G., 1999, Logopedia. Pytania i odpowiedzi, Opole.
 (red.) H. Mierzejewska, M.Przybysz-Piwkowa, 1997, Mózgowe porażenie dziecięce.
Problemy mowy, Warszawa.
 (red.) M. Borkowska, 1989, ABC rehabilitacji dzieci. Mózgowe porażenie dziecięce,
Warszawa.
 (red.) R. Michałowicz, 193, Mózgowe porażenie dziecięce, Warszawa.
 (red.) Z. Tarkowski, 1999, Dyzartria. Teoria i praktyka, Lublin.
 Gustaw K., Mirecka U., 2000, Dysartria w chorobach neurodegeneracyjnych. Skala
dysartrii w diagnozie pacjenta ze zwyrodnieniem móżdżkowo-oliwkowym, „Logopedia”, t.
27.
 Jastrzębowska G., 1999, Zaburzenia dysartryczne u dzieci, [w:] Logopedia. Pytania i
odpowiedzi, red. T. Gałkowski, G. Jastrzębowska, t. 2, Opole.
 Jauer-Niworowska O., Kwasiborska J., 2009, Dysartria. Wskazówki do diagnozy
różnicowej poszczególnych typów dysartrii, Gliwice.
 Maruszewski M., 1970, Mowa a mózg, Warszawa.
 Michalik M., 2004, O językoznawczą metodę w badaniach nad dyzartrią (na przykładzie
pacjentów z mózgowym porażeniem dziecięcym), „Annales Academiae Paedagogicae
Cracoviensis” 19, Studia Linguistica II.
 Michalik M., 2006, Teoria prototypu w badaniach wiedzy semantycznej uczniów z
porażeniem mózgowym, [w:] Wybrane aspekty pracy z niepełnosprawnymi, red. J.
Rottermund, Kraków.
 Mirecka U., Gustaw K., 2005, Dyzartria w mózgowym porażeniu dziecięcym.
Eksperymentalna skala dyzartrii jako technika diagnostyczna pomocna
w określaniu specyfiki zaburzeń mowy w mpdz, „Logopedia”, t. 34.
 Mirecka U., Gustaw K., 2006, Skala dysartrii, Wersja dla dzieci, Wrocław.
 Nitendel-Bujakowa E., 1975, Kompleksowa terapia dziecka z dyzartrią, „Logopedia”, t.
25.
 Stecko E., 1996, Rehabilitacja logopedyczna dzieci z mózgowym porażeniem
dziecięcym, [w:] Zaburzenia mowy u dzieci, Warszawa.
 Stecko E., 1998, Dwa spojrzenia logopedy na mowę dziecka z mózgowym porażeniem
dziecięcym, „Rewalidacja” , z. 1.
 Tłokiński W., 2005, Zaburzenia mowy o typie dyzartri,i [w:] Podstawy neuropsychologii,
red. T. Gałkowski, E. Szeląg, G. Jastrzębowska, Opole 2005.
PSL/T10
Nazwa przedmiotu
ZABURZENIA MOWY W AUTYZMIE I MUTYZMIE
Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot
IFP UR – Podyplomowe Studia Logopedii
Kod przedmiotu
Studia
Kierunek studiów
Logopedia
PSL/T10
Poziom kształcenia
Studia podyplomowe
Forma studiów
Studia niestacjonarne
.
Rodzaj przedmiotu
Obowiązkowy
Rok i semestr studiów
Rok II, semestr 4
Imię i nazwisko koordynatora przedmiotu
dr Katarzyna Bieńkowska
Imię i nazwisko osoby prowadzącej
zajęcia z przedmiotu
dr Katarzyna Bieńkowska
Mgr Aneta Kotowicz
Cele zajęć z przedmiotu
C1: zdobycie przez słuchaczy wiadomości dotyczących zaburzeń mowy obejmowanych terminami autyzm i
mutyzmi;
C2: nabycie przez słuchaczy umiejętności diagnozowania zaburzeń mowy i terapii osób z autyzmem, mutyzmem
i zespołem Asbergera.
Wymagania
wstępne
Efekty
kształcenia
Znajomość zasad postępowania logopedycznego w przypadku dyslalii, wiedza na temat podstaw
neurologii i psychologii rozwojowej
Wiedza:
PSL/T10_W01: słuchacz zna etapy rozwoju człowieka w cyklu życia zarówno w aspekcie
biologicznym, jak i psychologicznym oraz społecznym, zna przyczyny zaburzeń tego
rozwoju i skutki zaburzeń [odniesienie: SP_W08]
PSL/T10_W02: słuchacz zna ograniczenia dla mowy wynikające z uszkodzeń lub niedorozwoju
układu nerwowego oraz niedorozwojów o różnym podłożu [odniesienie: SP_W10]
PSL/T10_W03: słuchacz zna metody oceny stanu zdrowia oraz objawy i przyczyny wybranych
zaburzeń i zmian chorobowych dotyczących układu nerwowego w zakresie niezbędnym
dla logopedy; rozumie i interpretuje wyniki badań medycznych [odniesienie: SP_W12]
Umiejętności:
PSL/T10_U01: słuchacz podejmuje działania diagnostyczne, profilaktyczne, terapeutyczne i
edukacyjne odpowiadające potrzebom pacjentów z autyzmem i mutyzmem oraz zespołem
Asbergera [odniesienie: SP_U03]
PSL/T10_U02: słuchacz ocenia zaburzenia, analizuje dokumentację medyczną przekazaną przez
lekarza neurologa i innych specjalistów lub członków zespołu terapeutycznego i wyciąga z
niej wnioski dotyczące planowania i prowadzenia terapii logopedycznej osób z autyzmem i
mutyzmem [odniesienie: SP_U06]
PSL/T10_U03: słuchacz układa plan postępowania logopedycznego dostosowanego do potrzeb
pacjenta i jego rodziny, modyfikuje go i zmienia w zależności od możliwości pacjenta,
stosuje różnorodne metody pracy [odniesienie: SP_U04]
Kompetencje społeczne:
PSL/T10_K01: słuchacz odpowiedzialnie przygotowuje się do swojej pracy, projektuje i wykonuje
działania terapeutyczne [odniesienie: SP_K03]
Forma(y) zajęć, liczba realizowanych godzin
Wykład – 6 godzin + ćwiczenia – 8 godzin
PSL/T10
Treści programowe
Wykład:
Tematyka zajęć:
Pojęcie i etiologia autyzmu.
Teorie dotyczące przyczyn powstawania autyzmu. Poziomy zaburzeń.
Wczesna diagnoza zaburzenia – skala obserwacyjna.
Diagnostyka różnicowa wg. ICD 10 (autyzm, Zaspół Aspergera, zaburzenia ze spektrum cech
autystycznych, Zespół Retta)
Postępowanie logopedyczne u dzieci z autyzmem.
Procedura postępowania logopedycznego w przypadku nastolatków i osób dorosłych z
autyzmem.
Ćwiczenia:
Tematyka zajęć:
Liczba godz.
1
1
1
1
1
1
Liczba godz.
1
1
1
1
1
1
1
1
..
Metody dydaktyczne
Wykład: wykład, prezentacja multimedialna, analiza nagrań
Ćwiczenia: pogadanka, analiza nagrań, ćwiczenia indywidualne i w parach
(grupach)
Forma(y) zaliczenia
Wykład: zaliczenie bez oceny
Ćwiczenia: zaliczenie na ocenę
Metody weryfikacji efektów
kształcenia
Efekt
PSL/T10_W01
PSL/T10_W02
PSL/T10_W03
PSL/T10_U01
PSL/T10_U02
PSL/T10_U03
PSL/T10_K01
Metoda weryfikacji
Obserwacja bieżąca w czasie zajęć;
Ocena wykonywanych zadań i wypowiedzi
Ocena ciągła w czasie zajęć (przy okazji oceniania
proponowanej terapii)
Ocena bieżąca w trakcie zajęć – ocena wypowiedzi,
głosów w dyskusji, pytań w trakcie konsultacji
Referaty, krótkie prezentacje, aktywność w czasie
zajęć
Ocena dokumentacji wypełnianej w ramach
samokształcenia
Ocena przygotowanego planu terapii, ocena zadań
wykonywanych w ramach samokształcenia
Ocena bieżąca w trakcie zajęć – ocena wypowiedzi,
głosów w dyskusji, pytań w trakcie konsultacji
,
Metody i kryteria oceny
Wykład:
 Obecność na zajęciach
 czytanie literatury w ramach przygotowania do wykładu
Ćwiczenia – ocena z ćwiczeń jest wypadkową następujących elementów:
 Aktywność na zajęciach, w tym przygotowanie referatu, prezentacji
 Przygotowanie do ćwiczeń
 Przygotowanie propozycji terapii
Całkowity nakład pracy studenta
Forma aktywności
Liczba godzin
PSL/T10
potrzebny do osiągnięcia
założonych efektów w godzinach
oraz punktach ECTS
Wykład
Ćwiczenia
Przygotowanie do ćwiczeń (w tym przygotowywanie
materiałów, czytanie literatury)
Samokształcenie
Konsultacje indywidualne (w tym także za
pośrednictwem Internetu)
SUMA GODZIN
LICZBA PUNKTÓW ECTS
6 godz.
8 godz.
16 godz.
15 godz.
5 godz.
50
2
.
Język wykładowy
Język polski
Praktyki zawodowe
--Literatura
Literatura podstawowa:
 Frith. U., 2008, Autyzm. Wyjaśnienie tajemnicy, GWP, Gdańsk.
 Gałkowski T., 2003, Zaburzenia mowy w autyzmie, [w:] Logopedia. Pytania i odpowiedzi,
red. Gałkowski T., Jastrzębowska G.
Literatura uzupełniająca:
 (red.) Marice C., 2000, Modele zachowań oraz współpraca z dziećmi autystycznymi.
Poradnik dla rodziców i osób profesjonalnie zajmujących się problemem, Warszawa.
 Cieszyńska J., 2008, Standard postępowania logopedycznego w przypadku autyzmu
wczesnodziecięcego, „Logopedia”, t. 37, s. 99-107.
 Jaklewicz H., 1993, Autyzm wczesnodziecięcy. Diagnoza, przebieg, leczenie, Gdańsk.
 Korendo M., 2008, Standard postępowania logopedycznego w przypadku Zespołu
Aspergera, „Logopedia”, t. 37, s. 99-107.
 Maciarz A., Biadasiewicz M., 2000, Dziecko autystyczne z zespołem Aspergera,
Kraków.
 Pisula E., 2005, Małe dziecko z autyzmem, Gdańsk.
 Pisula E., 2012, Autyzm. Od badań mózgu do praktyki psychologicznej, GWP. Gdańsk.
PSL/T11
Nazwa przedmiotu
PODSTAWY SURDOLOGOPEDII
Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot
IFP UR – Podyplomowe Studia Logopedii
Kod przedmiotu
Studia
Kierunek studiów
Logopedia
PSL/T11
Poziom kształcenia
Studia podyplomowe
Forma studiów
Studia niestacjonarne
.
Rodzaj przedmiotu
Rok i semestr studiów
Imię i nazwisko koordynatora przedmiotu
Imię i nazwisko osoby prowadzącej
zajęcia z przedmiotu
Obowiązkowy
Rok II, semestr 3 i 4
dr Katarzyna Bieńkowska
dr Katarzyna Bieńkowska
dr Małgorzata Zaborniak-Sobczak
Cele zajęć z przedmiotu
C1: zdobycie przez słuchaczy podstawowych wiadomości z zakresu surdologopedii: wiedzy na temat przyczyn
niedosłuchu i głuchoty, zależności rozwoju mowy od czasu, w którym nastąpiła utrata słuchu itp.;
C2: nabycie przez słuchaczy umiejętności sporządzania wstępnej diagnozy logopedycznej, współpracy z
audiologiem i innymi specjalistami, odczytywania wyników podstawowych badań słuchu;
C3: poznanie przez słuchaczy sposobów i metod pracy z dziećmi z ograniczeniami słuchu oraz nabycie
umiejętności programowania i prowadzenia terapii logopedycznej;
C4: nabycie umiejętności posługiwania się polskim alfabetem palcowym;
C5: zapoznanie słuchaczy z placówkami oświatowymi i wychowawczymi sprawującymi opiekę nad osobami z
ubytkami słuchu oraz z formami pomocy i wsparcia dla nich i ich rodzin
Wymagania
wstępne
Efekty
kształcenia
Podstawowe wiadomości z audiologii i anatomii narządów mowy i słuchu; wiadomości z
pedagogiki specjalnej i psychologii rozwojowej
Wiedza:
PSL/T11_W01: słuchacz zna ograniczenia dla mowy wynikające z uszkodzeń słuchu o różnym
podłożu i powstałych w różnym czasie [odniesienie: SP_W11]
PSL/T11_W02: słuchacz zna strategię postępowania logopedycznego w przypadku terapii mowy
dzieci niesłyszących i słabo słyszący; wie, jak diagnozować i prowadzić terapię [odniesienie:
SP_W13]
PSL/T11_W03: słuchacz zna system edukacji dzieci z ubytkami słuchu; zna podstawy prawne i
zasady funkcjonowania różnych instytucji edukacyjnych, wychowawczych, opiekuńczych i
pomocowych [odniesienie: SP_W09]
Umiejętności:
PSL/T11_U01: słuchacz podejmuje działania diagnostyczne, profilaktyczne, terapeutyczne i
edukacyjne odpowiadające potrzebom pacjentów z ubytkami słuchu i ich rodzin
[odniesienie: SP_U02]
PSL/T11_U02: słuchacz projektuje plan działań terapeutycznych; wykorzystuje przy tym różne
metody pracy z dziećmi z ubytkami słuchu, porozumiewa się z niesłyszącymi m.in. za
pomocą alfabetu palcowego [odniesienie: SP_U04]
PSL/T11_U03: słuchacz wykorzystuje wiedzę teoretyczną z zakresu pedagogiki i terapii w celu
analizowania i interpretowania problemów edukacyjnych, wychowawczych, opiekuńczych i
pomocowych dzieci z uszkodzeniami słuchu [odniesienie: SP_U08]
Kompetencje społeczne:
PSL/T11_K01: słuchacz potrafi rozwiązywać najczęstsze problemy związane z wykonywaniem
zawodu logopedy i terapeuty, zwłaszcza w kontekście pracy z osobami z ubytkami słuchu
PSL/T11
[odniesienie: SP_K06]
Forma(y) zajęć, liczba realizowanych godzin
Wykład – 15 godzin + ćwiczenia – 10 godzin + warsztaty – 5 godzin
Treści programowe
Wykład:
Tematyka zajęć:
Liczba godz.
Pojęcia: ‘niedosłuch’, ‘głuchota’; przyczyny uszkodzeń (ubytków) słuchu. Wpływ uszkodzenia
2
słuchu na ogólny rozwój dziecka
Metody badania słuchu i wspomagania słyszenia.
2
Wpływ słuchu na rozwój mowy (głuchota prelingwalna, perilingwalna i postlingwalna).
2
Alternatywne sposoby porozumiewania się. Różne ujęcia terminu ‘język migowy’, system
2
językowo-migowy a migany.
Metody pracy z dziećmi w szkołach dla niesłyszących i otwartych ośrodkach terapeutycznych.
2
Zasady konstruowania programów terapii logopedycznej dla dzieci z niedosłuchem.
3
Rola otoczenia (rodzina, szkoła) w terapii dzieci niesłyszących. Psychologiczne aspekty
2
funkcjonowania osób niesłyszących i słabo słyszących. Pomoc i poradnictwo rodzinne.
Znaczenie wczesnej interwencji . Ogólnopolskie programy opieki.
Ćwiczenia:
Tematyka zajęć:
Rozwój dziecka niesłyszącego i słyszącego – podobieństwa i różnice
Klasyfikacje ubytków słuchu – analiza audiogramów. Protezowanie.
Ćwiczenia przygotowujące do artykulacji: oddechowe, głosowe, motoryki narządów
artykulacyjnych, ćwiczenia słuchowe, ćwiczenia logorytmiczne.
Ćwiczenia słownikowe – budowanie słownika czynnego i biernego dziecka głuchego;
ćwiczenia odczytywania z ust, ćwiczenia nauki czytania i pisania
Alfabet palcowy. Zalety i wady metod migowych.
Analiza nagrań video – próby konstruowania scenariuszy terapii.
Warsztat:
Tematyka zajęć:
Zapoznanie słuchaczy z problemami uczniów, których będą obserwować.
Prezentacja kart mowy dzieci i omówienie dotychczasowej terapii.
Obserwacja terapii dzieci.
Omówienie zastosowanych w czasie zajęć z dziećmi metod, pomocy, narzędzi; omówienie
problemów.
Pytania słuchaczy i dyskusja na temat dalszej terapii.
Liczba godz.
1
1
2
2
2
2
Liczba godz.
5*
*zajęcia odbywają się w bloku pięciogodzinnym; czas trwania poszczególnych elementów jest uzależniony od pacjentów i ich deficytów
Metody dydaktyczne
Wykład: metoda podająca, prezentacja multimedialna, metody poglądowe
Ćwiczenia: pogadanka, ćwiczenia w parach, praca w grupach, filmy instruktażowe
Forrma(y) zaliczenia
Wykład: Zaliczenie bez oceny + egzamin
Ćwiczenia: zaliczenie na ocenę
Warsztaty: zaliczenie bez oceny
Metody weryfikacji efektów
kształcenia
Efekt
PSL/T11_W01
PSL/T11_W02
Metoda weryfikacji
Test egzaminacyjny
Obserwacja ciągła w czasie ćwiczeń
Test egzaminacyjny
Ocena bieżąca w czasie wykonywania zadań i poleceń,
ocena głosów w dyskusji, małych prezentacji, krótkich
PSL/T11
PSL/T11_W03
PSL/T11_U01
PSL/T11_U02
PSL/T11_U03
PSL/T11_K01
Metody i kryteria oceny
wystąpień
Ocena bieżąca w czasie ćwiczeń, obserwacja słuchaczy w
czasie zajęć warsztatowych w szkole dla niesłyszących,
ocena pytań, głosów w dyskusji
Test egzaminacyjny
Ocena ćwiczeń i projektów przygotowywanych w trakcie
zajęć i w ramach samokształcenia
Test egzaminacyjny
Ocena ćwiczeń i projektów przygotowywanych w trakcie
zajęć i w ramach samokształcenia
Test egzaminacyjny
Obserwacja ciągła w czasie zajęć
Obserwacja ciągła w czasie zajęć, ocena wypowiedzi
ustnych, ocena przygotowywanych w ramach
samokształcenia projektów terapii
Egzamin: obecność na zajęciach + zaliczenie testu egzaminacyjnego.
Egzamin pisemny oceniany w skali: bdb, +db, db, +dst, dst, ndst
Na ocenę:
bardzo dobrą – 100%-91% poprawnych odpowiedzi,
plus dobrą – 85%- 90% poprawnych odpowiedzi,
dobrą – 75%-84% poprawnych odpowiedzi,
plus dostateczną – 70-74% poprawnych odpowiedzi,
dostateczną – 60-69% poprawnych odpowiedzi,
niedostateczną – poniżej 60% poprawnych odpowiedzi
Ćwiczenia – ocena z ćwiczeń jest wypadkową następujących elementów:
 obecność na zajęciach,
 aktywny udział w zajęciach i przygotowanie do zajęć (czytanie zalecanej
literatury),
 zaliczenie ustnego kolokwium z projektowania terapii logopedycznej lub
pisemne przygotowanie planu terapii.
Warsztat: obecność na zajęciach w szkole dla niesłyszących
Całkowity nakład pracy
studenta potrzebny do
osiągnięcia założonych
efektów w godzinach oraz
punktach ECTS
Forma aktywności
Wykład
Ćwiczenia
Warsztaty
Samokształcenie (w tym przygotowanie do egzaminu)
Przygotowanie do ćwiczeń (w tym przygotowywanie
materiałów, czytanie literatury)
Przygotowanie projektu terapii
Konsultacje indywidualne (w tym także za
pośrednictwem Internetu)
SUMA GODZIN
LICZBA PUNKTÓW ECTS
Liczba godz.
15 godz.
10 godz.
5 godz.
30 godz.
20 godz.
15 godz.
5 godz.
100 godz.
4
.
Język wykładowy
Język polski
Praktyki zawodowe
--LiteraLiteratura podstawowa:
tura
 Perier O., 1992, Dziecko z uszkodzonym narządem słuchu, Warszawa.

(red) Gałkowski T., Szelag E., Jastrzebowska G., 2005, Komunikacja językowa osób z
uszkodzonym narządem słuchu, [w:] Podstawy neurologopedii, Opole.
PSL/T11
Literatura uzupełniająca:
 (red.) Bieńkowska K., 2012, Od melodii do piosenki. Wykorzystanie elementów kultury i przyrody
w podnoszeniu poziomu umiejętności słuchowych i komunikacyjnych dzieci niesłyszących,
Krosno-Preszów.
 (red.) Gałkowski T, Radziszewska-Konopka M., 2011, Wspomaganie rozwoju małego dziecka z
wadą słuchu, Warszawa.
 (red.) Hermann-Rottgen M., 2011, Implant ślimakowy. Poradnik dla pacjentów i terapeutów,
Warszawa.
 (red.) Stachyra J., 1995, Wybrane metody diagnostyczne w surdopsychologii, Lublin.
 (red.) Stecewicz A., 1988, Ćwiczenia słuchowe dla dzieci w wieku 1-6 lat, Szczecin.
 Baran J., 1980, Rewalidacja głuchych, [w:] Pedagogika rewalidacyjna, red. A. Hulek, Warszawa.
 Bieńkowska K., 2011, Słucham, mówię, jestem… Program 60 kroków do oceny i terapii dziecka z
wadą słuchu, Krosno.
 Bouvet D., Mowa dziecka. Wychowanie dwujęzykowe dziecka niesłyszącego, przekł. R.
Gałkowski, Warszawa.
 Cieszyńska J., 2000, Od słowa przeczytanego do wypowiedzianego. Droga nabywania systemu
językowego przez dzieci niesłyszące w wieku poniemowlęcym i przedszkolnym, Kraków.
 Csanyi Y., 1994, Słuchowo-werbalne wychowanie dzieci z uszkodzonym narządem słuchu.
Model węgierski, przekł. B. Szymańska, Warszawa.
 Góralówna M., 1994, Czynniki decydujące o rozwoju językowym dziecka z uszkodzonym
słuchem, [w:] Głuchota a język, red. S. Grabias, seria: Komunikacja językowa i jej zaburzenia, t.
7, Lublin.
 Grabias S., 1994 a, Logopedyczna klasyfikacja zaburzeń mowy, „Audiofonologia”, t. 6.
 Grabias S., 1994, Język w nauczaniu niesłyszących. Zasady programowania systemu
komunikacyjnego, [w:] Głuchota a język, red. S. Grabias, seria: Komunikacja językowa i jej
zaburzenia, t. 7, Lublin.
 Gunia G., 2006, Terapia logopedyczna dzieci z zaburzeniami słuchu i mowy. Wybrane problemy
teorii praktyki surdologopedycznej, Kraków.
 Horsch U., 2001, Cochlear implant, Olsztyn.
 Krakowiak K., 1998, W sprawie kształcenia języka dzieci i młodzieży z uszkodzonym słuchem.
Dla rodziców, lekarzy, logopedów, psychologów i nauczycieli, Lublin.
 Krakowiak K., Fonogesty jako narzędzie formowania języka dzieci z uszkodzonym słuchem, [w:]
Komunikacja językowa i jej zaburzenia, t. 9, Lublin.
 Kurcz I., 1987, Język a reprezentacja świata w umyśle, Warszawa.
 Kurkowski Z. M., 1996, Mowa dzieci sześcioletnich z uszkodzonym narządem słuchu, Lublin.
 Lenneberg E. H., 1980, Język w kontekście rozwoju i dojrzewania, [w:] Badania nad rozwojem
 Loewe A., 1999, Każde dziecko może nauczyć się słyszeć i mówić, Poznań.
 Mueller R. J., 1997, Słyszę, ale nie wszystko, przekł. H. Okopiński, Warszawa.
 Perier O., 1991, Biologiczne konsekwencje wczesnej deprywacji słuchowej, „Audiofonologia”, t. 2.
 Pietrzak W., 1992, Język migowy dla pedagogów, Warszawa.
 Prillwitz S., 1996, Język, komunikacja i zdolności poznawcze niesłyszących, przekł. T. Duliński,
Warszawa.
 Prożych A., Dźwięki marzeń. Ogólnopolski program rehabilitacji małych dzieci z wadą słuchu.
Poradnik dla rodziców i specjalistów
 Skarżyński H., Mueller-Malesińska M., Wojnarowska W., 1997, Klasyfikacje zaburzeń słuchu,
„Audiofonologia”, t. 10.
 Soederbergh R., 1987, Nabywanie języka pisanego i mówionego we wczesnym dzieciństwie,
„Wiedza a język”, t. 2, Warszawa – Wrocław.
 Zaborniak-Sobczak M., Wygoda J., Strzecha J., 2005, Słownik matematyczny języka migowego,
Rzeszów.
PSL/T12
Nazwa przedmiotu
TERAPIA ZABURZEŃ KOMUNIKACJI U OSÓB DOROSŁYCH
Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot
IFP UR – Podyplomowe Studia Logopedii
Kod przedmiotu
Studia
Kierunek studiów
Logopedia
PSL/T12
Poziom kształcenia
Studia podyplomowe
Forma studiów
Studia niestacjonarne
.
Rodzaj przedmiotu
Obowiązkowy
Rok i semestr studiów
Rok II, semestr 4
Imię i nazwisko koordynatora przedmiotu
Imię i nazwisko osoby prowadzącej
zajęcia z przedmiotu
mgr Urszula Wojnarowska
mgr Urszula Wojnarowska
Cele zajęć z przedmiotu
C1: zdobycie przez słuchaczy wiadomości na temat rodzajów zaburzeń mowy u osób dorosłych – ich przyczyn,
objawów, trudności komunikacyjnych z nich wynikających;
C2: dostarczenie słuchaczom wiedzy na temat metodologii pracy z osobami dorosłymi;
C3: wykształcenie umiejętności prowadzenia terapii z osobami z demencją, schizofrenią oraz z osobami
laryngektomowanymi.
Wymagania
wstępne
Efekty
kształcenia
Znajomość podstaw psychologii klinicznej; podstawowe wiadomości z foniatrii
Wiedza:
PSL/T12_W01: słuchacz ocenia stan zdrowia oraz dokumentację medyczną chorego – zna
ograniczenia dla mowy wynikające z uszkodzeń układu nerwowego oraz problemów osób
po chorobach nowotworowych krtani [odniesienie: SP_W12]
Umiejętności:
PSL/T12_U01: słuchacz identyfikuje problemy pacjenta, jego otoczenia oraz grupy społecznej;
dostosowuje swoje działania do innych działań terapeutycznych lub leczniczych
[odniesienie: SP_U04]
PSL/T12_U02: słuchacz podejmuje działania diagnostyczne, profilaktyczne, terapeutyczne
i edukacyjne odpowiadające potrzebom dorosłych pacjentów; diagnozuje przyczyny
problemów komunikacyjnych i ustala plan terapii [odniesienie: SP_U02]
Kompetencje społeczne:
PSL/T12_K01: słuchacz potrafi odpowiednio określić priorytety służące realizacji określonego
przez siebie lub innych zadania; ma świadomość złożonych potrzeb osób dorosłych
dotkniętych rozmaitymi problemami zdrowotnymi [odniesienie: SP_K03]
Forma(y) zajęć, liczba realizowanych godzin
Wykład – 10 godzin
Treści programowe
Tematyka zajęć:
Zaburzenia komunikacyjne osób dorosłych – ich rodzaje, przyczyny, objawy.
Metodyka postępowania logopedycznego w terapii zaburzeń komunikacji u osób dorosłych.
Liczba godz.
1
1
PSL/T12
Łagodne zaburzenia pamięci zgodnie z kryteriami diagnostycznymi wg Mayo Clinic Group z
uwzględnieniem Skali Ogólnej Deterioracji;
Zaburzenia mowy i komunikacji w chorobie Alzheimera, chorobie Picka (otępienie czołowoskroniowe), chorobach Parkinsona, Huntingtona i rozsianych ciał Levy'ego.
Charakterystyka zaburzeń mowy w demencji. Postępowanie logopedyczne.
Charakterystyka mowy w schizofrenii. Kierunki oddziaływań terapeutycznych.
Gardło przed i po usunięciu krtani. Profilaktyka w zakresie nowotworów krtani. Nowe warunki
życia i komunikowania się po laryngektomii.
Rehabilitacja głosu i mowy po laryngektomii całkowitej. Sprzęt pomocniczy dla chorych.
Ćwiczenia głosu i mowy zastępczej (przełykowej).
Wzory programów terapii we różnych deficytach logopedycznych; metoda przekształceń
głoskowych H.Rodak.
1
1
1
1
1
1
1
1
…
Metody dydaktyczne
Forma(y) zaliczenia
Metody weryfikacji efektów
kształcenia
Wykład, prezentacja multimedialna, prezentacja filmów instruktażowych
zaliczenie bez oceny
Efekt
Metoda weryfikacji
PSL/T12_W01 Test wyboru na zakończenie wykladów
PSL/T12_U01 Test wyboru na zakończenie wykładów
PSL/T12_U02 Test wyboru na zakończenie wykładów
PSL/T12_K01 Obserwacja słuchaczy w czasie zajęć, rozmowy w trakcie
konsultacji indywidualnych
,
Metody i kryteria oceny
Warunkiem uzyskania zaliczenia zajęć jest obecność na zajęciach, czytanie
zalecanej literatury oraz napisanie testu na zakończenie wykładów (wymagane
60% poprawnych odpowiedzi)
Całkowity nakład pracy
studenta potrzebny do
osiągnięcia założonych
efektów w godzinach oraz
punktach ECTS
Forma aktywności
Wykład
Przygotowanie do wykładów (w tym przygotowywanie
materiałów, czytanie literatury)
Samokształcenie
Konsultacje indywidualne (w tym także za pośrednictwem
Internetu)
SUMA GODZIN
LICZBA PUNKTÓW ECTS
Liczba
godz.
10 godz.
8 godz.
5 godz.
2 godz.
25
1
.
Język wykładowy
Język polski
Praktyki zawodowe w ramach –––
przedmiotu
Literatura
Literatura podstawowa:
 Jastrzębowska G., Pelc-Pękała O., 1999, Mowa laryngektomowanych, [w:] Logopedia. Pytania i
odpowiedzi, red. T. Gałkowski, G. Jastrzębowska, Opole, s. 623-632.
Literatura uzupełniająca:
 (red.) Gałkowski T., Jastrzębowska G., 2003, Logopedia. Pytania i odpowiedzi, t. 1-2, Opole.
 Fabczak-Kowalczuk, 2005, Moje uczucia, moja mowa po usunięciu krtani, Białystok.
 Herzyk A., 1993, Mózgowa organizacja języka w ontogenezie. Ujęcie neuropsychologiczne,
„Audiofonologia”, t. 5.
 Kowalczuk A. M., 1997, Czy tylko... głos utracony i odzyskany?, Białystok.
PSL/T12
 Kurcz I., 2000, Psychologia języka i komunikacji, Warszawa.
 Lindsay K. Neurologia i neurochirurgia
 Pruszewicz A., 1992, Głos po leczeniu zmian nowotworowych w krtani, [w:] Foniatria kliniczna,
red. A. Pruszewicz, Warszawa, s. 185-196.
 Sinkiewicz A., 1992, Poradnik dla laryngektomowanych czyli jak żyć po operacji usunięcia
krtani, Bydgoszcz.
 Sinkiewicz A., 2005, Głos i mowa po operacji całkowitego usunięcia krtani, [w:] Podstawy
neurologopedii, red. T. Gałkowski, E. Szeląg, G. Jastrzębowska, Opole, s.534-552.
 Szeląg E., 1997, Neuropsychologiczne podłoże mowy, [w:] Mózg a zachowanie, red. T. Górska,
A. Grabowska, J. Zagrodzka, Warszawa.
 Wojnarowska-Curyło U., 1998, Rehabilitacja mowy laryngektomowanych, [w:] Rehabilitacja
osób laryngektomowanych, red. H. Waszkowski, Rzeszów, s. 8-34.
PSL/T13
Nazwa przedmiotu
KOMUNIKACJA ALTERNATYWNA I WSPOMAGAJĄCA
Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot
IFP UR – Podyplomowe Studia Logopedii
Kod przedmiotu
Studia
Kierunek studiów
Logopedia
PSL/T13
Poziom kształcenia
Studia podyplomowe
Forma studiów
Studia niestacjonarne
.
Rodzaj przedmiotu
Obowiązkowy
Rok i semestr studiów
Rok II, semestr 4
Imię i nazwisko koordynatora przedmiotu
Imię i nazwisko osoby prowadzącej
zajęcia z przedmiotu
mgr Aneta Kotowicz
mgr Aneta Kotowicz
Cele zajęć z przedmiotu
C1: zdobycie przez słuchaczy wiadomości na temat stosowanych współcześnie metod wspomagania ogólnego
rozwoju oraz komunikowania się pozajęzykowego;
C2: nabycie przez słuchaczy umiejętności programowania terapii i usprawniania umiejętności komunikacyjnych
osobom z trudnościami w komunikacji werbalnej;
Wymagania
wstępne
Efekty
kształcenia
Znajomość psychologii rozwojowej oraz podstaw psychologii klinicznej
Wiedza:
PSL/T3_W01: słuchacz ma podstawową wiedzę na temat rozwoju człowieka w cyklu życia
zarówno w aspekcie biologicznym, jak i psychologicznym oraz społecznym; zna przyczyny
zaburzeń tego rozwoju [odniesienie: SP_W08]
PSL/T13_W02: słuchacz zna ograniczenia dla mowy wynikające z uszkodzeń lub niedorozwoju
układu nerwowego oraz niedorozwojów o różnym podłożu [odniesienie: SP_W11]
Umiejętności:
PSL/T13_U01: słuchacz identyfikuje problemy pacjenta, jego rodziny i otoczenia i odpowiednio
dobiera terapię [odniesienie: SP_U04]
PSL/T13_U02: słuchacz diagnozuje problemy pacjentów, podejmuje działania profilaktyczne,
terapeutyczne i edukacyjne odpowiadające potrzebom pacjentów i ich rodzin [odniesienie:
SP_U02]
Kompetencje społeczne:
PSL/T13_K01: słuchacz odpowiednio wskazuje priorytety służące realizacji określonego przez
siebie lub innych zadania [odniesienie: SP_K03]
PSL/T13_K02: słuchacz formułuje opinie dotyczące pacjentów, klientów, grup społecznych
w kontekście związanym z wykonywaniem zawodu logopedy [odniesienie: SP_K06]
Forma(y) zajęć, liczba realizowanych godzin
Wykład – 10 godzin
Treści programowe
Tematyka zajęć:
Komunikacja alternatywna i wspomagająca - definicje, historia, zastosowanie, cele wprowadzania.
Systemy komunikacji alternatywnej i wspomagającej - klasyfikacja, omówienie poszczególnych
Liczba
godz.
1
1
PSL/T13
metod z systemów – dotykowych, manualnych i graficznych
Przegląd dostępnych na rynku narzędzi do komunikacji (specjalistyczne urządzenia do komunikacji
alternatywnej i wspomagającej oparte na technologii komputerowej, książki komunikacyjne; tablice
komunikacyjne; pomoce techniczne np. płytki i ekrany dotykowe; zmodyfikowane klawiatury,
myszki, trackballe, joysticki; programy komputerowe np. Boardmaker, Bliss for Windows, Neurosoft
Syn Talk; urządzenia ułatwiające wskazywanie symboli;) - przykady wykorzystania – film
Wprowadzanie systemu AAC – dokonanie kompleksowej diagnozy dziecka przez zespół
specjalistów, ułożenie indywidualnego programu rozwoju komunikacji językowej, określenie techniki
porozumiewania się (lub kombinacji różnych technik); klasyfikacja użytkowników AAC ze względu
na stopień rozumienia języka i zdolność uczenia się rozumienia i posługiwania się językiem w
przyszłości; diagnoza: dojrzałości psychofizycznej, predyspozycji indywidualnych i umiejętności
komunikacyjnych; skala Calier-Azusa - poziomy rozwoju dziecka ze względu na jego możliwości
komunikacji; najczęściej występujące problemy
Etapy pracy nad umiejętnościami komunikacyjnymi - przykłady ćwiczeń – film
Wprowadzanie systemu komunikacji alternatywnej i wspomagającej na przykładzie system gestów i
symboli MAKATON oraz systemu PECS
2
2
2
2
…
Metody dydaktyczne
Metoda podająca, prezentacja multimedialna, prezentacja nagrań video,
Forma(y) zaliczenia
zaliczenie bez oceny
Metody weryfikacji efektów
kształcenia
Efekt
PSL/T3_W01
PSL/T13_W02
PSL/T13_U01
PSL/T13_U02
PSL/T13_K01
PSL/T13_K02
Metoda weryfikacji
Test wyboru na zakończenie wykładów
Test wyboru na zakończenie wykładów
Test wyboru na zakończenie wykładów
Test wyboru na zakończenie wykładów
Obserwacja słuchaczy w czasie zajęć, rozmowy w
trakcie konsultacji indywidualnych
Obserwacja słuchaczy w czasie zajęć, rozmowy w
trakcie konsultacji indywidualnych
,
Metody i kryteria oceny
Warunkiem uzyskania zaliczenia zajęć jest obecność na zajęciach, czytanie
zalecanej literatury oraz napisanie testu na zakończenie wykładów
(wymagane 60% poprawnych odpowiedzi)
Całkowity nakład pracy
studenta potrzebny do
osiągnięcia założonych efektów
w godzinach oraz punktach
ECTS
Forma aktywności
Wykład
Przygotowanie do wykładów (w tym przygotowywanie
materiałów, czytanie literatury)
Samokształcenie
SUMA GODZIN
LICZBA PUNKTÓW ECTS
Liczba godz.
10
10
10
30
1
.
Język wykładowy
Język polski
Praktyki zawodowe w ramach
–––
przedmiotu
Literatura
Literatura podstawowa:
 Grycman M., 2003, Czym są wspomagające sposoby porozumiewania się, „Biuletyn
Stowarzyszenia Mówić bez Słów", nr 1.
 Piszczek M., 2002, Terapia zabawą, Terapia przez sztukę (wybrane zagadnienia i metody),
Warszawa.
 Warrick A., 1999, Porozumiewanie sie bez słów. Komunikacja wspomagająca i alternatywna na
PSL/T13
świecie. Stowarzyszenie “Mówić bez słów”.
Literatura uzupełniająca:
 (red.) Dykcik W., Szychowiak B., 2002, Nowatorskie i alternatywne metody w teorii i praktyce
pedagogiki specjalnej, Przewodnik metodyczny, Poznań.
 (red.) Grycman M., Smyczek A., 2004, Wiem, czego chcę! Z praktyki polskich użytkowników i
terapeutów AAC , Stowarzyszenie Mówić bez Słów, Kraków.
 (red.) Knapik M., Sacher W.A., 2004, Sztuka w edukacji i terapii, Kraków.
 (red.) Olechnowicz H., 1999, U źródeł rozwoju dziecka, O wspomaganiu rozwoju prawidłowego
i zakłóconego, Warszawa.
 Cwaliński A., 2004, Wspomaganie komunikacji werbalnej dziecka z autyzmem
wczesnodziecięcym, „Biuletyn Stowarzyszenia Mówić bez Słów", nr 3(5).
 Grycman M., 2004, Budowanie efektywnego systemu porozumiewania się u dziecka z
zespołem Cri du Chat (krzyku kociego), „Biuletyn Stowarzyszenia Mówić bez Słów", nr 5(7).
 Grycman M., Kaniecka K., 1993, O wczesną stymulację umiejętności komunikacyjnych dzieci
niepełnosprawnych, „Scholasticus”, nr 2.
 Grycman M., Kaniewska K., Szczawiński P., 2001, PCS, Stowarzyszenie Mówić bez Słów,
Warszawa 2001.
 Kaczmarek B., 2003, Makaton - język gestów i symboli, „Biuletyn Stowarzyszenia Mówić bez
Słów", nr 2.
 Kaniecka K., 2003, Tworzenie bezpiecznego środowiska dla dziecko niewidomego, niesłyszącego i znacznie opóźnionego w rozwoju, „Biuletyn Stowarzyszenia Mówić bez Słów", nr 5(7).
 Kazimierska M., 2003, Wybór systemu porozumiewania się w zależności od kompetencji
ucznia, „Biuletyn Stowarzyszenia Mówić bez Słów", nr 1.
 Konieczna E.J., 2004, Arteterapia w teorii i praktyce, Kraków.
 Maas V. F., 2005, Uczenie sie przez zmysły, Wprowadzenie do teorii integracji sensorycznej,
Warszawa.
PSL/T14
METODYKA PRACY LOGOPEDYCZNEJ
Nazwa przedmiotu
Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot
IFP UR – Podyplomowe Studia Logopedii
Kod przedmiotu
PSL/T14
Studia
Kierunek studiów
Poziom kształcenia
Forma studiów
Logopedia
Studia podyplomowe
Studia niestacjonarne
Rodzaj przedmiotu
Obowiązkowy
Rok i semestr studiów
Rok II, semestr 4
Imię i nazwisko koordynatora przedmiotu
dr Katarzyna Bieńkowska
Imię i nazwisko osoby prowadzącej
zajęcia z przedmiotu
dr Katarzyna Bieńkowska
Cele zajęć z przedmiotu
C1: usystematyzowanie wiadomości na temat przyczyn powstawania wad wymowy, rodzajów wad, klasyfikacji,
sposobów badania mowy i diagnozowania;
C2: usystematyzowanie wiadomości na temat strategii postępowania logopedycznego przy różnego typu wadach
i problemach logopedycznych;
C3: doskonalenie umiejętności planowania terapii logopedycznej i prowadzenia dokumentacji.
Wymagania
wstępne
Efekty
kształcenia
Zaliczone przedmioty z semestrów 1-3, umiejętność diagnozowania wad wymowy i prowadzenia
terapii logopedycznej adekwatnej do różnych problemów
Wiedza:
PSL/T14_W01: słuchacz zna metody oceny stanu zdrowia oraz objawy i przyczyny wybranych
zaburzeń i zmian chorobowych w zakresie niezbędnym dla logopedy [odniesienie: SP_W12]
PSL/T14_W02: słuchacz zna teoretyczne podstawy działań interwencyjnych w zakresie terapii
zróżnicowanych wad wymowy; wie, na czym polegają działania terapeutyczne wobec
pojedynczych pacjentów i grup (np. przedszkolnych), zna strategię postępowania
logopedycznego w różnych wadach wymowy [odniesienie: SP_W13]
PSL/T14_W04: słuchacz ma podstawową wiedzę o powiązaniach dziedzin nauki i dyscyplin
naukowych, właściwych dla logopedii z innymi dziedzinami nauki i dyscyplinami naukowymi,
zwłaszcza z naukami o zdrowiu, pozwalającą na integrowanie perspektyw właściwych dla
kilku dyscyplin naukowych [odniesienie: SP_W02]
Umiejętności:
PSL/T14_U01: słuchacz posługuje się różnymi – dostosowanymi do potrzeb – metodami terapii
mowy, obsługuje sprzęt terapeutyczny, wykorzystuje różnorodne pomoce logopedyczne, w
tym programy komputerowe [odniesienie: SP_U03]
PSL/T14_U02: słuchacz diagnozuje i programuje skuteczną terapię mowy adekwatną dla
różnego rodzaju zaburzeń; rozwiązuje rozmaite problemy terapeutyczne oraz przewiduje
skutki planowanych działań [odniesienie: SP_U04]
PSL/T14_U03: słuchacz prowadzi dokumentację logopedyczną dotyczącą pacjentów
indywidualnych oraz instytucji, a także podejmowanych działań [odniesienie: SP_U05]
Kompetencje społeczne:
PSL/T14_K01: słuchacz okazuje dbałość o prestiż związany z wykonywaniem zawodu logopedy i
właściwie pojętą solidarność zawodową [odniesienie: SP_K04]
PSL/T14
PSL/T14_K02: słuchacz rozwiązuje najczęstsze problemy związane z wykonywaniem zawodu
logopedy i terapeuty; formułuje opinie dotyczące pacjentów i ich problemów z mową
[odniesienie: SP_K13]
Forma(y) zajęć, liczba realizowanych godzin
Ćwiczenia – 10 godzin
Treści programowe
Tematyka zajęć:
Podstawowe wiadomości na temat dydaktyki logopedycznej.
Metodologia postępowania terapeutycznego w przypadkach: dyslalii, jąkania, oligofazji, afazji,
dysartrii, dysglosji, terapii mowy osób z wadami słuchu.
Diagnostyka logopedyczna – zasady, cele, hipotezy diagnostyczne, współpraca z rodzicami,
lekarzami, nauczycielami i psychologami.
Scenariusze postępowania logopedycznego – prezentacje słuchaczy.
Dokumentacja logopedyczna – dokumentowanie diagnozy, terapii, sporządzanie opinii
Etyczne aspekty pracy logopedy. Współpraca ze środowiskiem; praca w zespole – zalety i
ograniczenia.
Liczba godz.
1
2
2
2
2
1
..
Metody dydaktyczne
pogadanka, ćwiczenia praktyczne indywidualne i w grupach, analiza nagrań
video i audio, prezentacje słuchaczy
Forma(y) zaliczenia
zaliczenie z oceną
Efekt
Metoda weryfikacji
PSL/T14_W01 Obserwacja ciągła w czasie ćwiczeń
PSL/T14_W02 Obserwacja ciągła, ocena prezentacji przygotowanych
przez słuchaczy
PSL/T14_W04 Obserwacja ciągła w czasie ćwiczeń, ocena głosów w
dyskusji, wypowiedzi podczas zajęć i konsultacji
indywidualnych
PSL/T14_U01 Ocena prezentacji przygotowanych przez słuchaczy;
Bieżąca ocena pracy w grupach w czasie zajęć
PSL/T14_U02 Ocena prezentacji przygotowanych przez słuchaczy
PSL/T14_U03 Ocena dokumentacji przygotowywanej w ramach
samokształcenia
PSL/T14_K01 Obserwacja ciągła w czasie ćwiczeń, ocena głosów w
dyskusji, wypowiedzi podczas zajęć i konsultacji
indywidualnych
PSL/T14_K02 Obserwacja ciągła w czasie ćwiczeń, ocena głosów w
dyskusji, wypowiedzi podczas zajęć i konsultacji
indywidualnych
Metody weryfikacji efektów
kształcenia
,
Metody i kryteria oceny
Całkowity nakład pracy studenta
potrzebny do osiągnięcia
założonych efektów w godzinach
oraz punktach ECTS
Ćwiczenia – ocena z ćwiczeń jest wypadkową następujących elementów:
 obecność na zajęciach,
 aktywny udział w zajęciach i przygotowanie do zajęć (czytanie
zalecanej literatury),
 przygotowanie programu terapii wybranej wady mowy.
Forma aktywności
Ćwiczenia
Przygotowanie do ćwiczeń (w tym przygotowywanie
materiałów, czytanie literatury)
Samokształcenie
Liczba godz.
10 godz.
10 godz.
10 godz
PSL/T14
SUMA GODZIN
LICZBA PUNKTÓW ECTS
30
1
.
Język wykładowy
Język polski
–––
Praktyki zawodoe w ramach
przedmiotu
Literatura
Literatura podstawowa:
 (red.) Gałkowski T., Jastrzębowska G., 2003, Logopedia. Pytania i odpowiedzi, t. 1-2,
Opole.
 „Logopedia” 2008 – Standardy postępowania logopedycznego. T.37
Literatura uzupełniająca:
 Błachnio K., 1995, Kompleksowość logopedyczna podstawą skuteczności
terapeutycznej, „Logopedia”, t. 22..
 Cieszyńska J., Korendo M., 2007, Wczesna interwencja terapeutyczna. Stymulacja
rozwoju dziecka od noworodka do 6 roku życia, Kraków.
 (red.) Grabias S., 2002, Zaburzenia mowy. Mowa – teoria – praktyka, Lublin.
 Minczakiewicz E., 1996, Mowa – rozwój – zaburzenia – terapia, Kraków.
 Młynarska M., Smereka T., 2000, Psychostymulacyjna metoda kształtowania i rozwoju
mowy oraz myślenia, Warszawa.
 Styczek I., 1980, Logopedia, Warszawa.
 Tarkowski Z., 1988, Zaburzenia mowy u dzieci upośledzonych umysłowo –
postępowanie logopedyczne, [w:] Praca z dzieckiem upośledzonym umysłowo, red. T.
Świszewska, Lublin.
PSL/T15
Nazwa przedmiotu
KLASYFIKACJA ZABURZEŃ MOWY
Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot
IFP UR – Podyplomowe Studia Logopedii
Kod przedmiotu
PSL/T15
Studia
Kierunek studiów
Poziom kształcenia
Forma studiów
Logopedia
Studia podyplomowe
Studia niestacjonarne
Rodzaj przedmiotu
Obowiązkowy
Rok i semestr studiów
Rok II, semestr 4
Imię i nazwisko koordynatora przedmiotu
dr Katarzyna Bieńkowska
Imię i nazwisko osoby prowadzącej
zajęcia z przedmiotu
dr Katarzyna Bieńkowska
Cele zajęć z przedmiotu
C1: podsumowanie i uporządkowanie zdobytej w czasie studiów wiedzy na temat kryteriów typologii wad
wymowy;
C2: dostarczenie słuchaczom wiedzy na temat metod terapii wad wymowy;
C3: doskonalenie umiejętności rozpoznawania wad wymowy i opisywania ich według, przyczyn, objawów, metod
terapii;
C4: doskonalenie umiejętności planowania terapii logopedycznej i prowadzenia dokumentacji.
Wymagania
wstępne
Efekty
kształcenia
Znajomość przyczyn i objawów różnych wad wymowy występujących u dzieci i dorosłych
Znajomość anatomii narządów mowy, głosu i słuchu
Wiedza:
PSL/T15_W01: słuchacz zna metody oceny stanu zdrowia oraz objawy i przyczyny wybranych
zaburzeń i zmian chorobowych w zakresie niezbędnym dla logopedy [odniesienie: SP_W12]
PSL/T15_W02: słuchacz zna mechanizm działania, zalety i skutki uboczne zabiegów
terapeutycznych stosowanych w logopedii [odniesienie: SP_W13]
Umiejętności:
PSL/T15_U01: słuchacz rozpoznaje i różnicuje zaburzenia mowy oraz dokonuje ich klasyfikacji
według kryteriów objawowych i przyczynowych [odniesienie: SP_U02]
Kompetencje społeczne:
PSL/T15_K01: słuchacz potrafi odpowiednio określić priorytety służące realizacji określonego
przez siebie lub innych zadania [odniesienie: SP_K03]
Forma(y) zajęć, liczba realizowanych godzin
Wykład – 8 godzin
Treści programowe
Tematyka zajęć:
Komunikacja językowa – aspekty fizyczne, biologiczne, neurologiczne.
Norma wymowy – wada wymowy – błąd wymowy – niezakończony/opóźniony rozwój mowy
Klasyfikacje zaburzeń mowy według kryteriów objawowych.
Klasyfikacje zaburzeń mowy według kryteriów przyczynowych.
Złożone zaburzenia mowy.
Liczba godz.
1
1
1
1
1
PSL/T15
Zaburzenia mowy w różnych zespołach chorobowych.
1
Zależność planowania terapii od różnych czynników (wewnętrznych i zewnętrznych)
2
Metody dydaktyczne
Metoda podająca, prezentacja multimedialna, prezentacja nagrań video
Forma(y) zaliczenia
zaliczenie bez oceny
Metody weryfikacji efektów
kształcenia
Efekt
PSL/T15_W01
PSL/T15_W02
PSL/T15_U01
PSL/T15_K01
Metoda weryfikacji
Test wyboru na zakończenie wykładów
Test wyboru na zakończenie wykładów
Test wyboru na zakończenie wykładów
Obserwacja słuchaczy na wykładach, w czasie dyskusji
po wykładach i w czasie konsultacji
,
Metody i kryteria oceny
Warunkiem uzyskania zaliczenia zajęć jest obecność na zajęciach, czytanie
zalecanej literatury oraz napisanie testu na zakończenie wykładów
(wymagane 60% poprawnych odpowiedzi)
Całkowity nakład pracy studenta
potrzebny do osiągnięcia
założonych efektów w godzinach
oraz punktach ECTS
Forma aktywności
Wykład
Samokształcenie (w tym przygotowanie do wykładów,
czytanie literatury itp.)
SUMA GODZIN
LICZBA PUNKTÓW ECTS
Liczba godz.
8 godz.
20 godz.
28 godz.
1
.
Język wykładowy
Język polski
Praktyki zawodowe w ramach
–––
przedmiotu
Literatura
Literatura podstawowa:
 (red.) Gałkowski T., Jastrzębowska G., 2003, Logopedia. Pytania i odpowiedzi, Opole.
 Logopedia 2008 – Standardy postępowania logopedycznego. T.37
Literatura uzupełniająca:
 Gałkowski T., Tarkowski Z., Zalewski T., 1993, Diagnoza i terapia zaburzeń mowy,
Lublin.
 Grabias S., 1994, Logopedyczna klasyfikacja zaburzeń mowy, „Audiofonologia”, t. 6.
 Grabias S., 2001, Perspektywy opisu zaburzeń mowy, [w:] Zaburzenia mowy, red. tenże,
Lublin.
 Grabias S., 1996, Typologie zaburzeń mowy. Narastanie refleksji logopedycznej,
„Logopedia”, t. 23.
 Kania J.T., 1982, Szkice logopedyczne, Warszawa.
 Minczakiewicz E. M., 1997, Mowa. Rozwój – zaburzenia – terapia, Kraków.
 (red.) Porayski – Pomsta J., 2008, Diagnoza i terapia w logopedii. Warszawa.
 Sołtys-Chmielowicz A., 1994, Dyslalia – problemy terminologiczne. Próba oceny
przydatności klasyfikacji objawowych, [w:] Polska terminologia logopedyczna, red. J.
Ożdżyński, Kraków.
 Sołtys-Chmielowicz A., 2000, Klasyfikacje wad wymowy, „Logopedia”, t. 28.
 Spionek H., 1965, Zaburzenia psychoruchowego rozwoju dziecka, Warszawa.
 Stecko E., 1994, Zaburzenia mowy dzieci – wczesne rozpoznawanie i postępowanie
logopedyczne, Warszawa.
 Styczek I., 1980, Logopedia, Warszawa.