MODUŁ I

MODUŁ I
Teresa Karweta
Zasady
higienicznego
trybu życia
ZASADY HIGIENICZNEGO TRYBU ŻYCIA
MODUŁ I
TEMAT:
Zasady higienicznego trybu życia
PRZEZNACZONY DLA:
uczniów gimnazjum
CZAS REALIZACJI:
5 godzin lekcyjnych
POZIOM WIEDZY
POCZĄTKOWEJ:
wiadomości i umiejętności z zakresu szkoły podstawowej
POMOCE
DYDAKTYCZNE:
CELE EDUKACYJNE:
6
–
–
–
–
–
–
rzutnik pisma,
foliogramy,
arkusze papieru,
flamastry,
karty ćwiczeń dla grup,
karty pracy indywidualnej dla ucznia
Po zakończeniu zajęć gimnazjalista powinien:
– znać czynniki determinujące tryb życia młodego pokolenia,
– wiedzieć, na czym polega higieniczny tryb życia,
– rozumieć konieczność takiej organizacji dnia codziennego, pracy,
zabawy i wypoczynku, aby sprzyjała ona respektowaniu zasad
higienicznego trybu życia,
– znać i umieć stosować w praktyce podstawowe zasady dotyczące
zapewnienia higienicznych warunków w domu i jego otoczeniu,
– umieć odżywiać się zdrowo i racjonalnie,
– potrafić w sposób umiejętny pielęgnować swoją urodę,
– umieć dostrzegać zagrożenia związane z korzystaniem z usług
w zakresie pielęgnacji urody,
– rozumieć konieczność skrupulatnego przestrzegania reżimów
sanitarnych i higienicznych w zakładach fryzjerskich, kosmetycznych itp.
– znać mechanizm reakcji stresowej i rozumieć, że jest ona
nieodłącznym elementem naszego życia,
– znać i umieć stosować w praktyce sposoby postępowania
pozwalające łagodzić skutki nadmiernego stresu,
– umieć współpracować w grupie,
– potrafić prezentować pracę własną oraz pracę zespołu.
MODUŁ I
TREŚCI:
1. Higieniczny tryb życia codziennego, pracy i wypoczynku:
– czynniki determinujące tryb życia młodego pokolenia,
– wpływ rozwoju techniki i cywilizacji na tryb życia młodego
pokolenia,
– aktywność fizyczna dzieci i młodzieży i jej znaczenie dla zdrowia,
– warunki nauki i zabawy,
– znaczenie snu,
– znaczenie racjonalnego sposobu żywienia.
2. Higieniczny dom i jego otoczenie:
– wpływ czystości powietrza oraz mikroklimatu w mieszkaniu
na zdrowie i samopoczucie człowieka,
– znaczenie prawidłowego oświetlenia,
– ergonomiczne meble,
– skutki nadmiernego hałasu w domu i jego otoczeniu
– domowe porządki i śmieci.
3. Zdrowe odżywianie się:
– podział składników pokarmowych i ich rola w żywieniu
człowieka,
– charakterystyka składników pokarmowych,
– zasady racjonalnego odżywiania się,
– zagrożenia zdrowia związane z nieodpowiednim odżywianiem
się,
– inne zagrożenia związane z żywnością.
4. Umiejętne dbanie o zdrowie i urodę:
– higiena osobista,
– pielęgnowanie urody w wieku dojrzewania,
– wzmacnianie sił organizmu,
– niebezpieczeństwa związane z nadużywaniem leków i parafarma−
ceutyków.
5. Higiena psychiczna:
– podstawowe pojęcia związane z higieną psychiczną,
– teoria stresu i jego oblicza,
– problemy występujące w zachowaniu młodzieży w wieku dorastania,
– zadania higieny psychicznej w odniesieniu do dzieci i młodzieży.
7
ZASADY HIGIENICZNEGO TRYBU ŻYCIA
SPIS JEDNOSTEK LEKCYJNYCH
L.p.
1.
Temat lekcji
Metoda
Czas
Higieniczny tryb życia codziennego,
pracy i wypoczynku
Pogadanka, praca w grupach
45 min.
2.
Higieniczny dom i jego otoczenie
Pogadanka, praca w grupach
45 min.
3.
Bezpieczne odżywianie się
Pogadanka, praca w grupach
45 min.
4.
Umiejętne dbanie
o swoje zdrowie i urodę
Pogadanka, praca w grupach
45 min.
Higiena psychiczna
Pogadanka, praca w grupach
45 min.
5.
LITERATURA:
1. Szpil Z., Higieniczne aspekty ogrzewania i wentylacji, AURA nr 2/2002, str.30−31, nr 3/2002, str. 20−21.
2. Chmielowski A., Wentylacja, Ładny dom nr 1/2000, str. 76−77.
3. Wolska A., Oświetlenie wnętrz i stanowisk pracy, CIOP, Warszawa 1999.
4. Wilkowski J., Domowe zagrożenia, EKO ŚWIAT nr 5/2001, str. 8.
5. Bartkowski T., Kształtowanie i ochrona środowiska, PWN, Warszawa 1991.
6. Hansen A., Bezpieczeństwo i higiena pracy, WSiP, Warszawa 1997.
7. Szewczyński J., Skrodzka Z., Higiena żywienia, PZWL, Warszawa 1994.
8. Abraham S., Lievelyn−Jones D., Bulimia i anoreksja, Prószyński i S−ka, Warszawa 2001.
9. Łęski T., Mikroskopijni truciciele, Wiedza i Życie nr 7/1999, str. 16−19.
10. Moszczyński P., Choroba Creutzfeldta−Jakoba, Zdrowa Żywność, Zdrowy Styl Życia nr 3/2002, str. 13 – 14.
11. Dąbrowska Z., Higiena żywności i żywienia, ODDK, Gdańsk 2001.
12. Wójtowicz A., Trujący pąs. Rzecz o zdrowiu i urodzie – bezpłatny dodatek do „Rzeczpospolitej” nr 3/220
z dn. 20.09.2002 r., str. 7.
13. Ziemba A., Witaminomania, Wiedza i Życie nr 1/2000, str. 18−22.
14. Ziemba A., Mroczna strona medalu, Wiedza i Życie nr 9/2000, str. 16−21.
15. Ostrowski K., Nadużywanie leków w sporcie. Nowości farmakoterapii, nr 1/1998, str.28−30.
16. Marczyńska A., Program radzenia sobie ze stresem, IMP, Łódź 1998.
17. Łuczak. B., Niepowodzenia w nauce, Poznań 2000.
8
MODUŁ I
WPROWADZENIE
Tryb ¿ycia wspó³czesnego m³odego pokolenia jest uwarunkowany zmianami cywilizacyjnymi, jakie
dokona³y siê w ci¹gu ostatnich dziesiêcioleci. Nieustanny rozwój techniki u³atwia codzienne ¿ycie,
ale nie mo¿na nie dostrzegaæ ujemnych stron tego procesu. Najbardziej niekorzystnie na zdrowiu
cz³owieka odbija siê zanieczyszczanie naturalnego œrodowiska oraz drastyczne zmniejszanie aktywnoœci fizycznej w ¿yciu codziennym.
Wed³ug Œwiatowej Organizacji Zdrowia: „Zdrowie to nie tylko brak choroby lub niepe³nosprawnoœci, lecz stan dobrego samopoczucia fizycznego, psychicznego i spo³ecznego”. Tak sformu³owana
definicja wskazuje na holistyczne traktowanie cz³owieka i ujmuje zdrowie jako wzajemne
powi¹zanie ze sob¹ kilku wymiarów:
•
zdrowia fizycznego rozumianego jako prawid³owe funkcjonowanie wszystkich uk³adów i narz¹dów
organizmu,
•
zdrowia psychicznego, w obrêbie którego mo¿na wyró¿niæ:
– zdrowie umys³owe, czyli zdolnoœæ do logicznego i jasnego myœlenia,
– zdrowie emocjonalne, czyli zdolnoœæ do rozpoznawania i odpowiedniego wyra¿ania uczuæ
oraz umiejêtnoœæ radzenia sobie ze stresem, napiêciami psychicznymi, lêkiem, itp.,
•
zdrowia spo³ecznego wyra¿anego jako zdolnoœæ do utrzymywania prawid³owych relacji z innymi z ludŸmi,
•
zdrowia duchowego zwi¹zanego z wierzeniami i praktykami religijnymi, wyznawanymi zasadami.
Higieniczny tryb ¿ycia to takie postêpowanie, które bezpoœrednio lub poœrednio wp³ywa na zdrowie
i dobre samopoczucie cz³owieka. Mo¿na wyró¿niæ tu takie zachowania prozdrowotne, jak: aktywnoœæ fizyczna, racjonalne ¿ywienie, utrzymywanie czystoœci cia³a i otoczenia, zapewnienie bezpieczeñstwa, utrzymywanie w³aœciwych relacji miêdzy ludŸmi, radzenie sobie ze stresem czy nieuleganie na³ogom.
Przed przyst¹pieniem do zajêæ nauczyciel powinien zapoznaæ siê z treœci¹ tekstu Ÿród³owego
zamieszczonego w opracowaniu do ka¿dej jednostki lekcyjnej. Zajêcia winny byæ prowadzone metodami aktywizuj¹cymi, st¹d wa¿ne jest przeprowadzanie æwiczeñ anga¿uj¹cych nie tylko podstawowe zmys³y wzroku i s³uchu ucznia, ale tak¿e jego intelekt, zgodnie ze wskazówkami zamieszczonymi w kartach jednostek lekcyjnych. Jedn¹ z mo¿liwoœci jest przeprowadzenie zajêæ w postaci
bloku. Poszczególne jednostki lekcyjne mog¹ byæ tak¿e realizowane niezale¿nie i wykorzystywane
wed³ug potrzeb wynikaj¹cych ze szkolnego zestawu programów nauczania.
9